CALITODAY (07/5/2026): Chính phủ Iran trong tuần này đã thành lập một cơ quan để quản lý việc thu phí đối với các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz, trong khi các quan chức tại Tehran đang xem xét một đề xuất từ chính quyền Trump nhằm chấm dứt xung đột.
Cơ quan mới này, mang tên Cơ quan Eo biển Vịnh Ba Tư, sẽ có nhiệm vụ phê duyệt việc tàu thuyền qua lại và thu phí trong tuyến đường biển chiến lược này, theo tạp chí hàng hải Lloyd’s List.
Hải quân thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã siết chặt kiểm soát hoạt động hàng hải tại khu vực này kể từ khi Mỹ và Israel bắt đầu chiến tranh vào ngày 28/2. Quân đội Iran đã đe dọa các tàu từ những quốc gia không phải đồng minh và rải mìn trong eo biển trong hơn hai tháng qua.
Cũng trong tuần này, chính quyền Trump đã gửi một bản ghi nhớ tới phía Iran về việc chấm dứt xung đột. Nhiều hãng tin cho biết đề xuất này yêu cầu Iran cam kết tạm ngừng làm giàu uranium.
Đổi lại, Mỹ sẽ dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Tehran và giải phóng hàng tỷ USD tài sản Iran đang bị phong tỏa. Hai bên cũng sẽ dỡ bỏ các hạn chế đối với việc đi lại qua eo biển, trong bối cảnh Hải quân Mỹ đã phong tỏa các cảng của Iran từ ngày 13/4.
Ông Esmaeil Baghaei, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, nói với Hãng thông tấn Sinh viên Iran rằng các quan chức Iran đang xem xét đề xuất này, theo báo Al Jazeera.
Ông Tahir Andrabi, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pakistan, cho biết hôm thứ Năm 07/5 rằng “chúng tôi vẫn lạc quan và hy vọng một thỏa thuận sẽ đạt được sớm hơn là muộn.”
Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif và Tư lệnh quân đội Asim Munir đã đóng vai trò trung gian trong các cuộc đàm phán giữa hai bên Mỹ – Iran.
Bộ Ngoại giao Pakistan cũng cho biết Ngoại trưởng Ishaq Dar và người đồng cấp Iran Abbas Araghchi đã có cuộc điện đàm vào thứ Năm hôm nay.
“Hai bên đã trao đổi quan điểm về các diễn biến khu vực gần đây và các nỗ lực ngoại giao nhằm thúc đẩy hòa bình và ổn định,” thông báo của bộ Ngoại giao Pakistan cho biết.
Mỹ đang chờ Iran phản hồi đề nghị hòa bình của Trump.
Hoa Kỳ hôm thứ Năm 07/5 đang chờ Iran đưa ra phản hồi đối với đề xuất mới nhất của Mỹ nhằm chấm dứt chiến tranh, sau khi các thông điệp công khai từ những quan chức cấp cao của cả hai bên cho thấy đã có một đợt hoạt động ngoại giao hậu trường sôi nổi.
Các lãnh đạo doanh nghiệp, người tiêu dùng, chính trị gia, công ty vận tải biển và nhiều bên khác trên khắp thế giới cũng đang theo dõi sát sao để tìm dấu hiệu đột phá. Cuộc xung đột, hiện đã kéo dài sang tháng thứ ba và khiến Iran cùng Hoa Kỳ áp đặt các biện pháp phong tỏa đối nghịch quanh eo biển Hormuz, đã làm tê liệt một tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng, gây hỗn loạn cho chuỗi cung ứng toàn cầu và khiến giá năng lượng tăng vọt.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, Esmail Baghaei, cho biết vào cuối ngày thứ Tư 06/5 rằng chính phủ nước này đang xem xét phản hồi của Mỹ đối với đề xuất 14 điểm của Iran nhằm chấm dứt chiến tranh và sẽ gửi phản hồi của mình tới Pakistan, một bên trung gian quan trọng. Cả Tehran lẫn Washington đều chưa tiết lộ phản hồi của Mỹ bao gồm những gì.
“Việc trao đổi thông điệp thông qua phía trung gian Pakistan vẫn đang tiếp diễn, và quá trình xem xét các văn bản được trao đổi vẫn đang tiếp tục,” ông Baghaei nói với đài truyền hình nhà nước IRIB của Iran.
Trước đó cùng ngày, một quan chức Iran khác đã bác bỏ đề xuất được cho là nhằm chấm dứt chiến tranh, gọi đó là “danh sách những mong muốn của Mỹ.”
Cho thấy thêm dấu hiệu của hoạt động ngoại giao trong ngày thứ Năm, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã có cuộc điện đàm với người đồng cấp Pakistan, theo các tuyên bố ngắn từ cả hai bộ ngoại giao. Vài giờ trước đó, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pakistan cho biết Islamabad lạc quan về khả năng đạt được một thỏa thuận, dù từ chối nêu chi tiết nội dung. “Chúng tôi kỳ vọng sẽ có một thỏa thuận sớm hơn là muộn,” người phát ngôn Tahir Andrabi nói với các phóng viên.
Tổng thống Trump, sau khi đe dọa sẽ tiến hành thêm các cuộc tấn công, đã phát biểu hôm thứ Tư 06/5 rằng đã có “những cuộc đàm phán rất tích cực” với Iran, đồng thời nói thêm: “Chúng tôi đang ở trong tình thế tốt, mọi việc đang diễn ra thuận lợi, và chúng tôi phải đạt được điều mà chúng tôi cần đạt được.” Trước đó trong ngày, ông Trump đã đưa ra một tối hậu thư mới đối với Iran, đe dọa sẽ tái khởi động các cuộc tấn công “ở mức độ và cường độ cao hơn nhiều” nếu Iran rút lại các nhượng bộ được cho là đã đưa ra. Ông không giải thích cụ thể những nhượng bộ đó là gì nhưng Iran phủ nhận là chưa hề nhượng bộ gì cả.
Những tín hiệu trái chiều xuất hiện chỉ một ngày sau khi ông Trump bất ngờ tạm dừng chiến dịch quân sự mới của Mỹ nhằm bảo vệ tàu thuyền tại eo biển Hormuz, với lý do có “tiến triển lớn” trong các cuộc đàm phán với Tehran. Sự không chắc chắn này hầu như không làm giảm bớt lo ngại về eo biển — tuyến vận chuyển dầu khí then chốt mà lực lượng Iran trên thực tế đã phong tỏa để đáp trả sau khi Hoa Kỳ và Israel bắt đầu cuộc chiến vào cuối tháng Hai.
Trong khi chưa có bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào, hai bên vẫn duy trì một lệnh ngừng bắn mong manh bất chấp thế đối đầu quanh eo biển, với cả hai đều tuyên bố kiểm soát tuyến đường thủy này.
Dưới đây là những diễn biến khác đang được đưa tin:
- Vụ tấn công tàu hàng: Các nhà ngoại giao Iran hôm thứ Năm phủ nhận việc lực lượng vũ trang Iran có liên quan đến vụ nổ gây cháy trên một tàu chở hàng của Hàn Quốc hôm thứ Hai. Trong một tuyên bố, Đại sứ quán Iran tại Hàn Quốc nhắc lại cảnh báo rằng mọi tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz mà không có sự cho phép của Iran đều đối mặt với rủi ro, đồng thời cho rằng trách nhiệm đối với các “sự cố ngoài ý muốn” thuộc về “các bên vẫn tiến hành quá cảnh” mà không có sự chấp thuận của Tehran.
- Tàu chở dầu Iran: Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ cho biết một máy bay của Hải quân Mỹ đã vô hiệu hóa một tàu chở dầu treo cờ Iran đang cố vượt qua lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các cảng Iran hôm thứ Tư 06/5. Chiếc F/A-18 Super Hornet của Mỹ đã bắn vào bánh lái của con tàu, và tàu này hiện “không còn tiếp tục hành trình tới Iran.”
Mạng truyền hình lớn bị gián đoạn khi Iran tuyên bố đã phóng tên lửa, gây tin xấu cho ông Trump
Chương trình của Sky News đã bị gián đoạn đột ngột khi đài này đưa tin về một bước lùi nghiêm trọng đối với Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Vào ngày 4/5, người dẫn chương trình Gareth Barlow cho biết một tàu chiến Mỹ đã phải rút lui khỏi khu vực Eo biển Hormuz. Nhà báo sau đó đưa tin rằng hai quả tên lửa đã bắn trúng một tàu hải quân Mỹ sau khi tàu này phớt lờ cảnh báo từ Iran.
Tuy nhiên, ông nhấn mạnh rằng thông tin này được cho là xuất phát từ truyền thông nhà nước Iran. Điều này xảy ra trong bối cảnh Tổng thống Trump, 79 tuổi, kêu gọi Hàn Quốc tham gia hỗ trợ trong cuộc xung đột, sau khi một tàu của nước này bị nổ và bốc cháy gần Eo biển Hormuz. Sự việc cũng diễn ra sau khi ông Trump bị ghi hình trong một khoảnh khắc gây tranh cãi với bà Melania.
Barlow nói: “Hiện tại tôi chưa thể xác minh độc lập thông tin này, nhưng đây là những gì chúng tôi nghe được từ phía Iran. Chúng tôi chưa nhận được phản hồi nào từ phía Mỹ, Tòa Bạch Ốc hoặc ông Donald Trump trên Truth Social. Các nguồn địa phương cho biết ‘tàu chiến đã quay đầu rời khỏi khu vực’.”
Ông nói thêm: “Điều này diễn ra trong bối cảnh ông Trump từng nói Mỹ sẽ thực hiện một chiến dịch nhằm đảm bảo an toàn cho việc vận chuyển tàu thương mại qua Eo biển Hormuz.”
Barlow tiếp tục: “Ông Trump nói rằng 15.000 binh sĩ đã được triển khai để đảm bảo việc đi lại của các tàu này, và ông cho rằng đây là hành động mang tính nhân đạo, dù các chuyên gia cho rằng có thể có lý do khác.”
Một phóng viên khác xen vào bình luận về cách dùng thuật ngữ trong báo cáo của Iran: “Khi họ nói ‘tên lửa’ thay vì ‘drone’, điều đó luôn khiến tôi lo ngại.”
Ông giải thích: “Bởi vì có thể đó là tên lửa chống chiến hạm, và chúng rất nguy hiểm. Tuy nhiên, chúng tôi hiểu rằng cả hai tàu chiến đã rút lui.”
“Điều đó cho thấy chúng không bị vô hiệu hóa, có thể chỉ là những phát cảnh cáo.”
Phóng viên tiếp tục: “Đây không phải là sự trùng hợp. Đây là phản ứng trực tiếp với việc ông Trump nói về sứ mệnh mới này, ‘sứ mệnh tự do” nhưng chỉ sau một ngày thì Trump đã công bố ngưng “Priject Freedom” nầy!
“Đây là lần đầu tiên Iran đe dọa các tàu ở xa Eo biển Hormuz như vậy. Gần như chắc chắn đây là cách để gửi thông điệp rằng sẽ có hậu quả nếu Mỹ hành động.”
“Iran vẫn có khả năng tấn công tàu Mỹ. Sẽ rất đáng chú ý xem Mỹ có thực sự thực hiện kế hoạch của mình hay không.”
Mỹ áp đặt lệnh trừng phạt đối với Thứ trưởng Dầu mỏ Iraq.
Chính quyền Trump hôm thứ Năm 07/5 đã áp đặt các lệnh trừng phạt đối với Thứ trưởng Dầu mỏ Iraq, Ali Maarij Al-Bahadly, người mà Hoa Kỳ cáo buộc đã chuyển hướng doanh thu bán dầu để hỗ trợ chính phủ Iran và các lực lượng ủy nhiệm của Tehran tại Iraq. Bộ Tài chính Mỹ cũng áp đặt các lệnh trừng phạt mới đối với lãnh đạo của ba lực lượng dân quân tại Iraq có liên hệ với Iran, như một phần trong chiến dịch mở rộng của Mỹ nhằm làm tê liệt nền kinh tế Iran.
Israel cho biết đã tiêu diệt một chỉ huy Hezbollah bên ngoài Beirut, thử thách lệnh ngừng bắn.
Lực lượng cứu hộ hôm thứ Năm tại một tòa nhà ở vùng ngoại ô phía nam Beirut bị phá hủy bởi một cuộc không kích của Israel vào ngày trước đó.
Quân đội Israel cho biết hôm thứ Năm 07/5 rằng họ đã tiêu diệt một chỉ huy cấp cao của Hezbollah trong cuộc không kích vào vùng ngoại ô phía nam Beirut một ngày trước đó — cuộc tấn công đầu tiên gần thủ đô Lebanon kể từ khi lệnh ngừng bắn do Mỹ làm trung gian có hiệu lực vào tháng trước.
Cuộc tấn công, có nguy cơ làm mất ổn định thêm một thỏa thuận đình chiến vốn đã mong manh, nhắm vào chỉ huy của lực lượng Radwan của Hezbollah — đơn vị biệt kích tinh nhuệ của nhóm này — theo quân đội Israel. Hezbollah hiện chưa đưa ra bình luận về vụ không kích, vốn đã đánh trúng một tòa chung cư tại Dahiya, khu dân cư và thương mại đông đúc nơi lực lượng được Iran hậu thuẫn này có ảnh hưởng lớn.
Bất chấp lệnh ngừng bắn đã được tuyên bố, Israel và Hezbollah vẫn tiếp tục trao đổi các cuộc tấn công hàng ngày ở miền nam Lebanon. Mỗi lần leo thang đều làm dấy lên lo ngại rằng thỏa thuận đình chiến — vốn đã làm giảm mạnh quy mô giao tranh — có thể sụp đổ và chiến tranh toàn diện sẽ quay trở lại.
“Đây là cách chúng tôi hành động, và chúng tôi sẽ tiếp tục hành động như vậy,” Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz cho biết trong một tuyên bố chung hôm thứ Tư 06/5 khi công bố cuộc không kích.
Chính quyền Trump đã thúc đẩy lệnh ngừng bắn ở Lebanon nhằm duy trì một tiến trình ngoại giao mong manh với Iran — nước hậu thuẫn chính của Hezbollah.
Thời điểm diễn ra cuộc không kích gần Beirut đặc biệt nhạy cảm. Theo Bộ Ngoại giao Mỹ, các đặc phái viên từ Israel và Lebanon — quốc gia mà chính phủ không kiểm soát được Hezbollah — dự kiến sẽ tham gia một vòng đàm phán khác do Mỹ làm trung gian tại Washington vào thứ Năm và thứ Sáu tuần tới, khi chính quyền Trump tìm cách biến lệnh ngừng bắn thành một thỏa thuận bền vững hơn.
Cuộc tấn công cũng diễn ra trong bối cảnh có dấu hiệu cho thấy hoạt động ngoại giao giữa Mỹ và Iran có thể đang đạt được tiến triển, khi Tehran đang xem xét một đề xuất của Mỹ nhằm chấm dứt cuộc chiến. Một đợt leo thang mới ở Lebanon có thể làm phức tạp thêm nỗ lực đó, do Iran yêu cầu chấm dứt các cuộc không kích của Israel tại Lebanon. Đài truyền hình công cộng Kan của Israel đưa tin rằng cuộc tấn công tại Lebanon đã được phối hợp với Hoa Kỳ.
Cho đến hôm thứ Tư, Beirut và các vùng ngoại ô phía nam đã tránh được các cuộc tấn công của Israel kể từ ngày 8 tháng 4, khi Israel mở một làn sóng không kích tàn khốc trên khắp đất nước, bao gồm cả thủ đô Lebanon. Theo giới chức Lebanon, các cuộc tấn công đó đã khiến hơn 350 người thiệt mạng, trở thành ngày đẫm máu nhất trong cuộc chiến mới nhất thuộc chuỗi xung đột giữa Israel và Hezbollah.
Các nhà báo Lebanon tham quan phần còn lại của Khu phức hợp Sayyed al-Shuhadaa ở ngoại ô phía nam Beirut hôm thứ Tư. Nơi này được cho là địa điểm tổ chức sự kiện của Hezbollah và đã bị phá hủy trong một cuộc không kích.
Cuộc chiến bùng nổ vào tháng Ba, khi Hezbollah phóng rocket vào Israel vài ngày sau khi chiến dịch tấn công Mỹ-Israel nhằm vào Iran bắt đầu. Israel đáp trả bằng một chiến dịch ném bom quy mô lớn tại Lebanon và cuộc tấn công trên bộ vào miền nam nước này, nơi lực lượng Israel vẫn kiểm soát một khu vực lãnh thổ rộng lớn.
Theo Bộ Y tế Lebanon, hơn 2.700 người đã thiệt mạng tại Lebanon, và vào thời điểm cao nhất, giao tranh đã khiến hơn một triệu người phải sơ tán — tương đương khoảng một phần năm dân số Lebanon.
Israel cho biết đã có 18 quân nhân và 2 dân thường Israel thiệt mạng. Các cuộc tấn công liên tiếp cũng khiến miền bắc Israel luôn trong tình trạng căng thẳng và gây áp lực lên ông Netanyahu trong nước nhằm chứng minh rằng cuộc chiến đã khôi phục an ninh dọc biên giới. Israel cho rằng “vành đai phòng thủ tiền phương” sâu khoảng 10 km tại Lebanon là cần thiết để bảo vệ các cộng đồng phía bắc của mình, trong khi Hezbollah viện dẫn việc Israel tiếp tục chiếm đóng để biện minh cho các cuộc tấn công nhằm vào lực lượng Israel trong thời gian ngừng bắn.
Hezbollah ngày càng sử dụng máy bay không người lái điều khiển bằng cáp quang chứa chất nổ — loại vũ khí giá rẻ lần đầu được sử dụng rộng rãi tại Ukraine và hiện đang lan sang các chiến trường khác. Được điều khiển bằng dây cáp mỏng thay vì tín hiệu vô tuyến, những máy bay này rất khó bị Israel gây nhiễu, và các quan chức Israel cho biết chúng đã trở thành mối đe dọa dai dẳng đối với binh sĩ tại miền nam Lebanon.
Chỉ huy Hezbollah thiệt mạng trong cuộc không kích hôm thứ Tư 06/5 được quân đội Israel xác định là Ahmed Ali Balout. Lực lượng Radwan do ông chỉ huy từ lâu đã là mục tiêu trọng tâm trong kế hoạch quân sự của Israel. Việc ông bị tiêu diệt có thể là cuộc tấn công nghiêm trọng nhất của Israel nhằm vào cơ cấu chỉ huy của Hezbollah kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực.
Do Hezbollah chưa đưa ra phản ứng chính thức, vẫn chưa rõ nhóm này có đáp trả hay không, hoặc họ còn có thể triển khai bao nhiêu hỏa lực sau hai cuộc chiến khốc liệt với Israel trong vòng hai năm. Tuy nhiên, nguy cơ trả đũa đã khiến một số cộng đồng ở miền bắc Israel thực hiện các biện pháp phòng ngừa.
Nahariya — thành phố ven biển thường xuyên hứng chịu rocket trong các vòng giao tranh trước đây với Hezbollah — đã hủy các sự kiện ngoài trời dự kiến diễn ra vào thứ Năm và thứ Sáu vì lo ngại leo thang xung đột. Người dân tại một số ngôi làng biên giới cũng được yêu cầu tránh tụ tập không cần thiết và duy trì cảnh giác.
Quân đội Israel cho biết Hezbollah đã phóng nhiều rocket hôm thứ Năm hôm nay nhằm vào các binh sĩ đang hoạt động ở miền nam Lebanon — diễn biến mới nhất trong chuỗi các cuộc tấn công trả đũa qua lại vẫn tiếp diễn dù đã có lệnh ngừng bắn.
Hiện chưa rõ loạt rocket này chỉ là hoạt động thường lệ, là hành động trả đũa cho cái chết của ông Balout, hay là dấu hiệu cho thấy một vòng leo thang mới đã bắt đầu.
Mỹ muốn nối lại hoạt động hộ tống hải quân ở eo biển Hormuz
Saudi Arabia và Kuwait đã dỡ bỏ các hạn chế đối với việc quân đội Mỹ sử dụng căn cứ và không phận của họ — những hạn chế được áp đặt sau khi Mỹ phát động chiến dịch mở lại eo biển Hormuz — theo tờ Wall Street Journal dẫn lời các quan chức Mỹ và Saudi Arabia.
Các quan chức Mỹ được trích dẫn trong bài báo cho biết chính quyền Trump hiện đang tìm cách khôi phục “Project Freedom”, chiến dịch hải quân hộ tống tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz, sau khi Tổng thống Mỹ tuyên bố tối thứ Tư 05/5 rằng ông sẽ tạm dừng kế hoạch này trong bối cảnh các cuộc đàm phán với Iran do Pakistan làm trung gian.
Các quan chức Saudi Arabia nói với Wall Street Journal rằng Saudi Arabia và Kuwait đã quyết định ngăn quân đội Mỹ sử dụng căn cứ và không phận của họ sau khi các quan chức cấp cao Mỹ xem nhẹ các cuộc tấn công của Iran nhằm vào khu vực Vùng Vịnh để đáp trả chiến dịch của Mỹ. Họ lo ngại rằng lực lượng Mỹ có thể sẽ không bảo vệ họ nếu họ cũng trở thành mục tiêu tương tự.
Các tin khác trong bản tin trực tiếp hôm nay:
- Không có thương vong khi IDF cho biết Hezbollah đã tấn công binh sĩ ở miền nam Lebanon bằng rocket và súng cối
- Ngoại trưởng Rubio được cho là đã phê duyệt thương vụ bán tên lửa đánh chặn và các loại vũ khí khác trị giá 25,8 tỷ USD cho các đồng minh Trung Đông
- Iran báo cáo có tiếng nổ tại một thành phố ven biển và một hòn đảo ở eo biển Hormuz
Trong khi đó chính quyền Trump đã đưa ra những tín hiệu không nhất quán về chiến lược chấm dứt chiến tranh. Một lệnh ngừng bắn mong manh cùng với những tuyên bố trước đó rằng các hoạt động quân sự đã kết thúc nay lại nhường chỗ cho các mối đe dọa ném bom mới nếu Tehran không chấp nhận một thỏa thuận cho phép nối lại các chuyến hàng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên bị gián đoạn bởi cuộc xung đột.
Theo AP, Iran đang xem xét đề xuất của Mỹ khi Trump gây sức ép buộc Tehran đạt được thỏa thuận chấm dứt chiến tranh
Phóng viên AP tại Washington, Sagar Meghani, đưa tin rằng Ngoại trưởng Marco Rubio đã gặp Giáo hoàng Leo tại Vatican nhằm hàn gắn quan hệ sau khi Tổng thống Trump chỉ trích vị giáo hoàng đầu tiên sinh ra tại Mỹ.
Trump cũng đã đình chỉ nỗ lực của quân đội Mỹ nhằm mở hành lang an toàn cho các tàu thương mại đi qua eo biển này, cho rằng việc tạm dừng sẽ tạo thêm thời gian để đạt được một thỏa thuận hòa bình. Một quan chức tại Saudi Arabia cho biết hôm thứ Năm rằng vương quốc này cùng đồng minh Mỹ đã từ chối ủng hộ nỗ lực của Trump nhằm mở lại eo biển bằng vũ lực.
Lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran phần lớn vẫn được duy trì kể từ ngày 8 tháng 4. Tuy nhiên, các cuộc đàm phán trực tiếp giữa hai nước do Pakistan tổ chức vào tháng trước đã không đạt được thỏa thuận. Cuộc chiến bắt đầu vào ngày 28 tháng 2, khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran và ngày càng phức tạp hơn mà Trump không có đường thoát ra.
Bộ Ngoại giao Pakistan cho biết Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar đã điện đàm hôm thứ Năm với người đồng cấp Iran, Abbas Araghchi.
“Chúng tôi kỳ vọng sẽ có một thỏa thuận sớm, có thể là trong thời gian rất gần,” người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pakistan Tahir Andrabi nói hôm thứ Năm. “Chúng tôi hy vọng các bên sẽ đạt được một giải pháp hòa bình và bền vững, không chỉ góp phần mang lại hòa bình cho khu vực của chúng ta mà còn cho hòa bình quốc tế.”
Ông từ chối đưa ra mốc thời gian cụ thể.
Trong phát biểu được truyền hình trực tiếp, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cho biết Islamabad vẫn đang “duy trì liên lạc liên tục với Iran và Hoa Kỳ, ngày đêm, nhằm chấm dứt chiến tranh và kéo dài lệnh ngừng bắn.”
Dân biểu Cộng hòa giới thiệu dự luật áp đặt giới hạn nghiêm ngặt đối với chiến tranh với Iran
Dân biểu Cộng hòa Tom Barrett (bang Michigan) đã giới thiệu một dự luật vào thứ Năm hôm nay 07/5, yêu cầu Tổng thống Trump phải kết thúc cuộc chiến với Iran trước cuối tháng Bảy. Dự luật cũng đặt ra các giới hạn đối với phạm vi của chiến dịch quân sự đang diễn ra của Mỹ.
Barrett, một cựu quân nhân 22 năm từng tham chiến tại Iraq và Kuwait, đã trình một đạo luật cho phép sử dụng vũ lực quân sự (AUMF) khi Hạ viện đang nghỉ họp đến ngày 11 tháng 5.
Theo AUMF của Barrett, quân đội Mỹ có thể hành động để “phá hủy, làm suy yếu hoặc đánh bại” chương trình vũ khí hạt nhân của Iran, xử lý các “mối đe dọa sắp xảy ra” đối với lực lượng hoặc cơ sở của Mỹ, thực thi phong tỏa các cảng Iran — vốn Hải quân Mỹ đã đang thực hiện — và đảm bảo an toàn cho việc đi lại qua eo biển Hormuz đối với tàu Mỹ và đồng minh, cũng như bất kỳ tàu nào khác mà ông Trump “cho là phù hợp”.
Nghị quyết của Dân biểu Cộng hòa Michigan cấm quân đội Mỹ tiến hành các hoạt động chiến đấu trên bộ “kéo dài” tại Iran; chiếm đóng, kiểm soát hoặc giữ lãnh thổ Iran; và tham gia vào các hoạt động “xây dựng quốc gia” hoặc các biện pháp tương tự ở Trung Đông.
“Hai điều đã rõ ràng ngay từ đầu: Iran không được phép phát triển vũ khí hạt nhân, và Hoa Kỳ không thể bị kéo vào một cuộc chiến không hồi kết,” Barrett nói trong một thông cáo hôm thứ Năm. “Tổng tư lệnh có toàn quyền lãnh đạo quân đội trong thời chiến, nhưng tôi đã mất quá nhiều bạn bè trên chiến trường để cho phép điều đó xảy ra mà không có Quốc hội thực hiện vai trò hiến định của mình để xác định rõ sứ mệnh cùng các biện pháp bảo đảm và thời hạn.”
“Nếu chúng ta không rút ra bài học từ những thất bại chính sách đối ngoại trong quá khứ, chúng ta chắc chắn sẽ lặp lại chúng,” ông nói thêm.
Barrett đã thay thế Thượng nghị sĩ Dân chủ Elissa Slotkin (Michigan) đại diện cho khu vực quốc hội thứ 7 của bang với chiến thắng sát nút trước ứng viên Dân chủ Curtis Hertel vào năm 2024. Báo cáo Cook Political Report xếp cuộc tái tranh cử của Barrett vào nhóm “cân bằng (Toss Up)”, khiến đây là một trong chỉ 16 cuộc đua có mức độ cạnh tranh như vậy.
Động thái này đáng chú ý vì gần như tất cả các nghị sĩ Cộng hòa đều ủng hộ ông Trump trong cuộc chiến với Iran, cho rằng xung đột là hợp lý vì an ninh quốc gia và tổng thống có quyền khởi động chiến dịch mà không cần Quốc hội phê chuẩn.
Tuy nhiên, nó cũng cho thấy sự kiên nhẫn ở Quốc hội đang giảm dần, ngay cả trong số các đồng minh Cộng hòa của Trump, trước tình trạng bế tắc quân sự khiến giá xăng tăng và làm dấy lên lo ngại về một cuộc xung đột kéo dài khác ở Trung Đông — điều mà Trump từng cam kết tránh.
Một số người lập luận rằng quyền sử dụng vũ lực đơn phương của tổng thống chỉ kéo dài 60 ngày theo Đạo luật Quyền chiến tranh năm 1973, và sau đó cần Quốc hội phê chuẩn để tiếp tục.
Tuy nhiên, có sự khác biệt trong cách phản ứng với thời hạn đó.
Một số nghị sĩ Cộng hòa như Barrett đang thúc đẩy AUMF, cho thấy họ ủng hộ nỗ lực chiến tranh nhưng muốn Quốc hội tham gia định hướng. Tại Thượng viện, bà Lisa Murkowski (R-Alaska) đang soạn thảo một nghị quyết tương tự.
Những người khác như Dân biểu Brian Fitzpatrick (R-Pa.) ủng hộ các nghị quyết quyền chiến tranh nhằm buộc Trump chấm dứt toàn bộ hoạt động quân sự cho đến khi có AUMF mới được thông qua.
Đảng Dân chủ, vốn cáo buộc Trump phát động chiến tranh không có lý do chính đáng, ủng hộ các nghị quyết nhằm chấm dứt xung đột. Tuy nhiên, họ ít có khả năng ủng hộ một AUMF cho phép tiếp tục hoạt động quân sự vì cho rằng không có bằng chứng Iran đe dọa ngay lập tức an ninh Mỹ.
Tuần trước, Trump thông báo với Quốc hội rằng thời hạn 60 ngày theo Đạo luật Quyền chiến tranh không còn áp dụng, vì Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận ngừng bắn vào ngày 7 tháng 4. Tuy nhiên, hai bên vẫn giao tranh trong tuần này, trong khi Hải quân Mỹ thực hiện một nhiệm vụ hộ tống tàu qua eo biển Hormuz rồi sau đó hủy bỏ.
Theo dự luật của Barrett, tổng thống sẽ phải gửi báo cáo cho Quốc hội mô tả các hoạt động quân sự theo AUMF hoặc những hoạt động “dựa trên các thẩm quyền khác”, giải thích cơ sở pháp lý cho từng hành động và đánh giá thương vong dân sự và quân sự.
Từ ngày 28 tháng 2 đến khi hai bên đạt thỏa thuận ngừng bắn, các cuộc không kích của Mỹ và Israel đã khiến hàng nghìn dân thường Iran thiệt mạng. Trong khi đó, 7 binh sĩ Mỹ thiệt mạng do các cuộc tấn công của Iran, và 6 người khác tử vong giữa tháng 3 khi một máy bay tiếp dầu bị rơi ở Iraq.
AUMF sẽ hết hạn vào ngày 30 tháng 7, với khả năng gia hạn thêm 30 ngày “chỉ khi cần thiết”.
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp
