CaliToday News – Lãnh thổ Puerto Rico của Mỹ đã chính thức bước vào đợt luân phiên cắt nước sạch 48 giờ trên diện rộng, ảnh hưởng trực tiếp đến hơn 180.000 người trong bối cảnh nắng nóng và hạn hán đạt mức kỷ lục. Đáng chú ý, cuộc khủng hoảng xảy ra mà không nhận được bất kỳ bình luận hay động thái hỗ trợ chính thức nào từ Tổng thống Donald Trump và chính quyền liên bang.
Thảm họa thiếu nước diễn ra khi hồ chứa trọng điểm Carraízo đe dọa rơi xuống mức báo động, buộc Cơ quan Quản lý Cống rãnh và Nước sạch Puerto Rico (PRASA) phải tiến hành cắt nước luân phiên tại 7 khu vực đô thị. Tuy nhiên, người dân cho biết tình trạng mất nước và áp lực nước yếu đã kéo dài dai dẳng nhiều tháng trước khi lệnh cắt nước chính thức được ban hành — một dấu hiệu cho thấy sự suy sụp sâu sắc của hệ thống hạ tầng.
Hạn hán lịch sử kết hợp hạ tầng kiệt quệ
Theo Cơ quan Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA), tháng 7 vừa qua là tháng khô hạn nhất tại thủ đô San Juan trong hơn 120 năm. Dữ liệu từ Cơ quan Giám sát Hạn hán Mỹ cho thấy khoảng 68% diện tích Puerto Rico đang trong tình trạng hạn hán từ trung bình đến nghiêm trọng.
- Tình trạng cắt nước: Người dân được chia thành hai nhóm, thay phiên nhau bị cắt nước ít nhất 48 giờ liên tục. Các quan chức cảnh báo thời gian ngắt nước có thể sẽ phải kéo dài lên 72 giờ/lần và chưa thể xác định ngày kết thúc.
- Mất nước kéo dài: Tại nhiều khu vực ở San Juan, cư dân ghi nhận đã trải qua hơn 118 ngày dịch vụ nước không ổn định tính riêng trong năm nay.
- Dự báo tiêu cực: Hiện tượng El Niño mạnh dần dự kiến sẽ tiếp tục gây ra lượng mưa dưới mức trung bình và nền nhiệt cao bất thường cho đến tháng 10.
Thống đốc Jenniffer González thừa nhận tình hình hiện tại đã “vượt quá tầm kiểm soát” của chính quyền địa phương. Tệ hơn, PRASA đã phải khuyến cáo người dân đun sôi nước trước khi dùng do nguy cơ nhiễm khuẩn cao khi nguồn nước không ổn định.
Doanh nghiệp điêu đứng, đời sống người dân đảo lộn
Cuộc khủng hoảng đang giáng đòn nặng nề vào nền kinh tế địa phương và sinh hoạt thường nhật của hơn 3 triệu công dân Mỹ trên đảo:
- Thiệt hại kinh doanh: Nhiều nhà hàng, quán cà phê tại Old San Juan buộc phải đóng cửa. Một số chủ doanh nghiệp tiết lộ họ phải tốn từ 300 đến 500 USD mỗi ngày để thuê xe bồn tư nhân chở nước nhằm duy trì hoạt động.
- Nguy cơ thiếu hụt nhu yếu phẩm: Người dân phải xếp hàng dài nhiều giờ liền tại các siêu thị lớn như Costco, Econo để gom mua nước đóng chai. Hàng hóa thường sạch bách chỉ sau vài giờ mở bán.
- Hệ thống y tế chịu sức ép: Các bệnh viện và cơ sở chăm sóc người cao tuổi hiện phải phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn cấp nước ưu tiên từ các xe bồn của chính phủ.
Sự ngó lơ của Chính quyền Liên bang và nguyên nhân sâu xa
Bất chấp mức độ nghiêm trọng của thảm họa, Tòa Bạch Ốc hiện vẫn hoàn toàn giữ im lặng trước các yêu cầu bình luận và hỗ trợ.
Nhà nghiên cứu truyền thông môi trường Catalina de Onis nhận định: Cuộc khủng hoảng này không chỉ do thiên tai mà là hệ quả của hàng thập kỷ cắt giảm ngân sách dịch vụ công, tư nhân hóa và thiếu đầu tư hạ tầng dưới sự áp đặt của Ủy ban Kiểm soát Tài chính Liên bang.
Bên cạnh đó, việc chính quyền chấp thuận các dự án bất động sản quy mô lớn trong thời điểm hạn hán đang làm trầm trọng thêm tình trạng kiệt quệ tài nguyên nước và đe dọa hệ sinh thái. Chuyên gia Kevin Gast chỉ ra rằng: “Thích ứng với biến đổi khí hậu không chỉ là việc có đủ nguồn nước tự nhiên, mà nằm ở chất lượng của hạ tầng xử lý và phân phối” — điều mà Puerto Rico đã bị bỏ mặc trong suốt nhiều năm qua.
Ban tập viên CaliToday
