Kế hoạch này dùng để điều hành Hoa Kỳ mà không cần Quốc hội nếu đảng Dân chủ thắng cử.
Theo các nguồn tin, các quan chức đã làm việc với nhóm pháp lý của Nhà Trắng từ tháng Tư để xác định các hành động hành pháp về nhập cư, thuế quan, chi phí nhà ở và chi tiêu liên bang mà Trump có thể ban hành mà không cần sự chấp thuận của Quốc hội.
Nhóm này cũng đang xem xét những gì Trump có thể làm một cách hợp pháp và độc lập, những trường hợp ông có thể vượt quá thẩm quyền của mình, và bảo vệ những quyết định này trước tòa án.
Kế hoạch này đã được chuẩn bị từ tháng 4 nhằm đảm bảo chính quyền của Tổng thống Donald Trump có thể tiếp tục thực thi các chính sách ưu tiên ngay cả khi kiểm soát Quốc hội chuyển sang tay phe Dân chủ.
Ai là người vạch ra kế hoạch này?
Kế hoạch được xây dựng bởi một nhóm cố vấn thân cận và đội ngũ pháp lý của Nhà Trắng, bao gồm các nhân tố chủ chốt nguy hiểm sau:
1. Stephen Miller (Cố vấn Chính trị/Chính sách cấp cao): Người đóng vai trò nòng cốt trong việc thiết kế các sắc lệnh hành pháp liên quan đến nhập cư, an ninh biên giới và cải cách hành chính.
2. Russell Vought (Giám đốc Văn phòng Quản lý và Ngân sách – OMB): Kiến trúc sư trưởng trong các nỗ lực chi tiêu liên bang, phân bổ lại ngân sách và tái cấu trúc bộ máy công chức mà không cần các đạo luật thông qua từ Quốc hội.
3. Will Scharf / Loren Bis cùng Văn phòng Luật sư Nhà Trắng (White House Counsel’s Office): Nhóm pháp lý nghiên cứu các kẽ hở luật pháp, làm việc với Bộ Tư pháp (DOJ) để chuẩn bị các căn cứ pháp lý nhằm bảo vệ sắc lệnh khi bị kiện lên tòa án.
Chính quyền Trump có khả năng “qua mặt” Quốc hội bằng cách nào?
Tổng thống Mỹ không thể tự ban hành luật hay thu thuế mới nếu không có Quốc hội, nhưng Hiến pháp và các quy chế hiện hành trao cho nhánh Hành pháp những thẩm quyền rộng lớn. Kế hoạch của Nhà Trắng tập trung vào 4 công cụ chính:
A. Quyền Thuế quan & Thương mại (Trade Powers)
Theo Luật Thương mại (như Section 232 hoặc Section 301), Tổng thống có quyền đơn phương áp thuế quan đối với hàng nhập khẩu dựa trên lý do an ninh quốc gia hoặc chống lại các hành vi thương mại không bình đẳng mà không cần sự phê chuẩn của Quốc hội.
B. Điều chỉnh Quy tắc Phân bổ Ngân sách & Viện trợ (Grantmaking Rules)
Thay vì cần thông qua các khoản chi ngân sách mới từ Quốc hội, chính quyền có thể thay đổi quy tắc nội bộ của các cơ quan liên bang. Nhóm nghiên cứu tập trung vào việc trao quyền cho các nhân sự do Tổng thống bổ nhiệm trực tiếp can thiệp và quyết định hướng đi của các khoản trợ cấp chính phủ (grants).
C. Sắc lệnh Hành pháp về Nhập cư & An ninh Biên giới
Tổng thống sở hữu thẩm quyền rất lớn trong việc áp dụng các tình trạng khẩn cấp biên giới, hạn chế cấp thị thực, hủy bỏ hoặc điều chỉnh các chương trình tạm hoãn trục xuất mà không cần thông qua các đạo luật cải cách nhập cư từ Điện Capitol.
D. Quyền Phủ quyết (Veto Power)
Nếu Quốc hội do phe Dân chủ kiểm soát thông qua các đạo luật trái ngược với chính sách của Nhà Trắng,
Trump sẽ sử dụng quyền phủ quyết (Quyền này đòi hỏi đa số 2/3 ở cả hai viện mới có thể bác bỏ phủ quyết).
Có Rào cản nào ngăn chặn Trump và Khả năng thành công đến đâu?
Thứ nhất :Rào cản Pháp lý (Tòa án) Bất kỳ sắc lệnh nào đi quá giới hạn luật định sẽ nhanh chóng bị phe Dân chủ hoặc các tổ chức xã hội kiện ra Tòa án Liên bang. Tòa án có thể ban hành lệnh cấm tạm thời (injunction) để chặn các hành động này.
Thứ hai: Giới hạn Ngân sách
Nhánh Hành pháp không thể tự tạo ra ngân sách mới (rào cản từ Power of the Purse của Quốc hội). Mọi thay đổi về chi tiêu chỉ có thể dừng lại ở việc đóng băng, trì hoãn hoặc tái phân bổ các khoản kinh phí đã được phê duyệt trước đó.
TL
