CaliToday News – Đột quỵ là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn tật tại Hoa Kỳ. Trong khi nhiều người thường cho rằng đột quỵ chỉ xảy ra ở người lớn tuổi, một nghiên cứu mới đáng báo động vừa được công bố trên tạp chí y khoa Neurology cho thấy người trẻ tuổi đang đối mặt với nguy cơ đột quỵ ngày càng cao và tỷ lệ này đang gia tăng nhanh chóng.
Nghiên cứu đã phân tích dữ liệu đột quỵ tại khu vực Greater Cincinnati và Bắc Kentucky từ năm 1993 đến năm 2020, ghi nhận 2,076 trường hợp đột quỵ lần đầu ở những người trưởng thành từ 20 đến 54 tuổi. Kết quả cho thấy tỷ lệ đột quỵ ở người trẻ đã tăng từ 33.9 ca trên 100,000 người-năm trong giai đoạn 1993–1994 lên 62.2 ca trên 100,000 người-năm vào năm 2020. Trái lại, trong cùng khoảng thời gian này, tỷ lệ đột quỵ ở người lớn tuổi lại giảm từ 618.8 ca xuống còn 453.0 ca trên 100,000 người-năm.
Sự gia tăng này phần lớn xuất phát từ đột quỵ thiếu máu cục bộ (ischemic stroke)—dạng đột quỵ xảy ra khi cục máu đông làm tắc nghẽn mạch máu não, chiếm 87% tổng số ca đột quỵ theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC). Tỷ lệ đột quỵ thiếu máu cục bộ ở người dưới 55 tuổi đã tăng từ 23.8 ca lên 47.3 ca trên 100,000 người-năm, tức gần gấp đôi chỉ trong chưa đầy ba thập kỷ. Nghiên cứu không ghi nhận sự gia tăng tương tự ở các dạng đột quỵ khác.
Bác sĩ David Robinson, tác giả chính của nghiên cứu và là phó giáo sư tại Đại học Cincinnati, cho biết dù số ca đột quỵ chung giảm nhờ các nỗ lực y tế công cộng, độ tuổi người mắc bệnh lại ngày càng trẻ hóa. Đột quỵ ở người trẻ tuổi đặc biệt nghiêm trọng vì họ đang trong độ tuổi lao động đỉnh cao và phải chăm sóc gia đình nhỏ. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng nhóm bệnh nhân trẻ tuổi này có nhiều khả năng phát triển thêm các vấn đề sức khỏe khác theo thời gian như huyết áp cao, tiểu đường, rung tâm nhĩ và sử dụng chất kích thích.
Lý giải về nguyên nhân gia tăng, Bác sĩ Christian Ferreira, bác sĩ phẫu thuật mạch máu não tại Bệnh viện Phelps thuộc Northwell Health (New York), nhận định các yếu tố nguy cơ truyền thống như tăng huyết áp, tiểu đường và rung nhĩ đang trở nên phổ biến hơn ở người trẻ. Nghiên cứu cũng phát hiện sự gia tăng mạnh trong việc sử dụng chất kích thích, đặc biệt là cần sa, kết hợp cùng các chất như cocaine hay methamphetamine vốn có mối liên hệ rõ rệt với đột quỵ. Ngoài ra, tỷ lệ béo phì và lối sống ít vận động gia tăng trong 30 năm qua cũng được cho là yếu tố thúc đẩy.
Các chuyên gia y tế khuyến cáo việc bảo vệ sức khỏe não bộ cần được bắt đầu từ rất sớm. Bác sĩ Elizabeth Rosen, chuyên gia thần kinh tại Trung tâm Y tế Tufts, nhấn mạnh rằng nhiều yếu tố nguy cơ quan trọng như huyết áp cao, cholesterol cao hay tiểu đường tiến triển âm thầm mà không có triệu chứng rõ ràng. Do đó, việc kiểm soát huyết áp, đường huyết, mỡ máu và duy trì hoạt động thể chất từ sớm là giải pháp phòng ngừa hiệu quả nhất trước khi đột quỵ xảy ra.
Ban tập viên CaliToday
