CALITODAY (24/4/2026): Hôm nay sau khi Iran bắt 2 tàu trong Eo biển Hormuz và chống lại các kế hoạch của Tổng thống Trump bủa vây các cảng biển và hải phận Iran, Bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ đã lập tức sa thải Bộ trưởng Hải Quân John C. Phelan là một thương nhân tài trợ cho chiến dịch tranh cử của Donald Trump nên được Trump bổ nhiệm làm Bộ Trưởng Hải Quân Hoa Kỳ.
Ngũ Giác Đài hôm nay Thứ Tư 24/4 công bố việc sa thải John C. Phelan có hiệu lực tức khắc nhưng không cho biết lý do; đồng thời bổ nhiệm Thứ Trưởng Hải Quân là cựu Đại tá Hải quân người Mỹ gốc Việt là Hùng Cao làm quyền Bộ Trưởng Hải Quân Hoa Kỳ kể từ hôm nay.
Ứng viên của Tổng thống Donald Trump được chọn để điều hành Hải quân đã rời chức “có hiệu lực ngay lập tức” trong bối cảnh lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ trở thành vấn đề then chốt trong cuộc chiến và Iran ngày càng gia tăng các hành động hung hăng trên biển, bao gồm việc bắt giữ hai tàu vào thứ Tư hôm nay 22/4.
Người phát ngôn Ngũ Giác Đài Sean Parnell đã thông báo việc Bộ trưởng John C. Phelan rời chức vào chiều thứ Tư nhưng không nêu rõ lý do. Việc cựu nhà tài trợ chiến dịch của ông Trump rời đi diễn ra trong bối cảnh Iran siết chặt kiểm soát eo biển Hormuz, trong khi ông Trump tuyên bố sẽ không dỡ bỏ lệnh phong tỏa các cảng của Iran.
Một lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran vẫn còn hiệu lực sau khi ông Trump gia hạn thời gian tạm ngừng giao tranh. Tuy nhiên, căng thẳng trên biển vẫn ở mức cao. Iran coi lệnh phong tỏa hải quân là hành động chiến tranh và đã phát tín hiệu trì hoãn các cuộc đàm phán hòa bình tiếp theo. Tổng thống Trump cho biết ông đang chờ Cộng hòa Hồi giáo đưa ra một “đề xuất thống nhất” cho hòa bình.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã bắt giữ hai tàu với cáo buộc vi phạm hàng hải và hộ tống chúng về bờ biển Iran, theo hãng tin bán chính thức Tasnim. Đây là những tàu đầu tiên bị bắt giữ kể từ khi cuộc chiến Mỹ–Israel chống Iran bắt đầu vào ngày 28 tháng 2.
Trong khi bế tắc ngoại giao kéo dài, lưu lượng tàu thuyền qua eo biển Hormuz vẫn thấp hơn đáng kể so với mức trung bình. Tuyến hàng hải quan trọng ngoài khơi Iran này đã trở thành điểm nóng của cuộc chiến. Iran đã đóng cửa tuyến đường này sau khi bị tấn công, khiến giá nhiên liệu toàn cầu tăng cao. Theo AAA, giá xăng trung bình vào sáng thứ Tư 24/4 là hơn 4 USD mỗi gallon.
Bộ Hải quân Hoa Kỳ John C. Phelan, một doanh nhân được Tổng thống Trump chọn để phụ trách nhánh này, “đã rời khỏi chính quyền, có hiệu lực ngay lập tức,” Ngũ Giác Đài cho biết vào chiều thứ Tư.
Phelan chưa từng phục vụ trong quân đội và được chọn cho vị trí này sau khi là một nhà tài trợ cho chiến dịch tranh cử của Trump. Việc ông từ chức diễn ra trong bối cảnh Trump tuyên bố ông sẽ không dừng lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với Iran.
“Thay mặt Bộ trưởng Chiến tranh và Thứ trưởng Bộ Chiến tranh, chúng tôi cảm ơn Bộ trưởng Phelan vì sự phục vụ của ông đối với Bộ và Hải quân Hoa Kỳ,” người phát ngôn Ngũ Giác Đài Sean Parnell cho biết trong một tuyên bố. “Chúng tôi chúc ông mọi điều tốt đẹp trong các dự định tương lai.”
Thứ trưởng Hung Cao sẽ thay thế Phelan, Ngũ Giác Đài cho biết.
Hồ sơ Hải quân tiết lộ gì về người được chọn mới dẫn dắt lực lượng hải quân Mỹ
Đại tác Hùng Cao, người Mỹ gốc Việt, hiện là Thứ trưởng Bộ Hải Quân Hoa Kỳ, vừa được bổ nhiệm thay thế Phelan làm quyền Bộ trưởng Hải quân. Hùng Cao là một cựu chiến binh được trao nhiều huân chương và từng là ứng cử viên Đảng Cộng hòa cho Thượng viện Hoa Kỳ tại Virginia.
Theo hồ sơ quân ngũ do USA TODAY thu thập trong thời gian Hùng Cao tranh cử Thượng viện, ông đã được trao Huân chương Sao Đồng (Bronze Star) và từng được triển khai tới Afghanistan và Iraq. Huân chương Sao Đồng được trao cho các thủy thủ có thành tích “anh dũng hoặc công trạng xuất sắc”.
Hồ sơ phục vụ của Hùng Cao không ghi nhận Huân chương Purple Heart (Trái Tim Tím) — phần thưởng dành cho quân nhân bị thương do “trực tiếp hoặc gián tiếp từ hành động của kẻ thù” cần điều trị y tế — dù trong chiến dịch tranh cử, Hùng Cao nhiều lần nói rằng ông bị tàn tật sau khi bị “thổi bay” trong chiến đấu và cho biết có sẹo từ thời phục vụ quân đội.
Hồ sơ cũng không cho thấy ông nhận Navy Combat Action Ribbon, một huân chương yêu cầu thủy thủ phải “thực hiện nhiệm vụ trong điều kiện bị hỏa lực đối phương và trực tiếp tham gia chiến đấu trên bộ hoặc trên biển”.
Tại thời điểm đó, Hùng Cao từ chối trả lời các câu hỏi cụ thể về quá trình phục vụ quân sự của mình. Ông chưa từng tuyên bố mình được trao Purple Heart hay Combat Action Ribbon của Hải quân.
Hải quân xác định ông là “sĩ quan xử lý bom mìn/chuyên gia lặn thuộc lực lượng đặc nhiệm”. Ông nghỉ hưu với cấp bậc đại tá vào năm 2021.
Trump nói không có “khung thời gian” cho cuộc chiến với Iran và phủ nhận việc bầu cử giữa nhiệm kỳ ảnh hưởng đến quyết định
Tòa Bạch Ốc cho biết tổng thống không coi tuyên bố của Iran rằng họ đã bắt giữ hai con tàu ở eo biển Hormuz là vi phạm lệnh ngừng bắn.
Tổng thống Mỹ Donald Trump nói rằng “không có khung thời gian” cho cuộc xung đột với Iran và bác bỏ các ý kiến cho rằng các cân nhắc chính trị đang ảnh hưởng đến cách tiếp cận của ông. Trước đó, người phát ngôn của ông cho biết tổng thống không coi việc Iran tuyên bố bắt giữ hai con tàu ở eo biển Hormuz là vi phạm lệnh ngừng bắn.
Trump cũng hài lòng với chiến dịch gây áp lực kinh tế và chưa đặt ra “thời hạn cứng” để Tehran phản hồi, theo người phát ngôn. Vào thứ Ba hôm qua, Trump đã gia hạn lệnh ngừng bắn và cam kết tiếp tục phong tỏa các cảng của Iran.
Iran bắt giữ 2 tàu hàng trong Eo biểu Hormuz.
Hải quân Iran cho biết họ đã bắt giữ hai tàu hàng trong Eo biển Hormuz và đưa chúng về bờ biển Iran, sau các báo cáo rằng ba tàu đã bị lực lượng Iran tấn công bằng vũ khí.
Kênh Nour News, có liên hệ với Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, cho biết Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) đã nổ súng vào tàu đầu tiên, được gọi là Epaminodes, sau khi tàu này “phớt lờ cảnh báo của lực lượng vũ trang Iran”.
Một tàu thứ hai, mang tên Euphoria, sau đó cũng bị chặn lại sau khi “bị bắn”, tiếp theo là việc nhắm mục tiêu vào một tàu thứ ba, MSC-Francesca, theo BBC Verify.
Cơ quan Fars News, có liên hệ với IRGC, cho biết lực lượng Vệ binh Cách mạng đứng sau các vụ tấn công.
Các vụ chặn giữ này xảy ra vài giờ sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump gia hạn lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần với Iran cho đến khi các cuộc đàm phán giữa hai bên đi đến kết quả.
BBC Verify cho biết con tàu đầu tiên bị IRGC nhắm mục tiêu vào sáng thứ Tư 24/4 là một tàu thuộc sở hữu Hy Lạp mang tên Epaminondas.
Bộ Chỉ huy Hải quân IRGC cho biết cả con tàu này và tàu treo cờ Panama MSC-Francesca đã bị bắt giữ vì gây nguy hại cho an ninh hàng hải “do hoạt động không có giấy phép cần thiết và can thiệp vào hệ thống dẫn đường”.
Hai tàu này sẽ bị kiểm tra hàng hóa và giấy tờ, theo thông báo được truyền hình nhà nước Iran đưa tin.
Các tàu bị bắt giữ được cho là thuộc một đoàn tàu lớn hơn của công ty vận tải biển lớn nhất thế giới MSC, vốn đã có mặt tại Vịnh Ba Tư từ trước khi xung đột bắt đầu.
Bốn tàu khác trong đoàn đã vượt qua eo biển, theo dữ liệu hàng hải từ Linerlytica. Chúng được cho là đã tắt thiết bị phát tín hiệu (transponder), vốn dùng để chia sẻ vị trí tàu, trong lúc di chuyển qua khu vực này.
Phân tích bản đồ của BBC Verify về dữ liệu theo dõi tàu đã xác định vị trí có khả năng và xấp xỉ của ba tàu hàng.
Bộ trưởng Ngoại giao Hy Lạp Giorgos Gerapetritis sau đó nói rằng ông không thể xác nhận việc tàu Epaminondas đã bị bắt giữ.
Ông nói với CNN: “Tôi có thể xác nhận rằng đã có một cuộc tấn công nhằm vào tàu hàng của Hy Lạp, nhưng tôi không thể xác nhận rằng con tàu này đã bị Iran bắt giữ.”
Theo dữ liệu từ Marine Traffic, con tàu này không phát tín hiệu trong lúc đi qua eo biển.
Các báo cáo từ Cơ quan Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) và công ty tình báo hàng hải Vanguard cho biết thuyền trưởng tàu đã được thông báo rằng con tàu được phép đi qua eo biển.
Nhà báo thiệt mạng trong cuộc không kích của Israel ở miền nam Lebanon
Một nhà báo người Lebanon đã thiệt mạng hôm thứ Tư trong cuộc không kích của Israel ở miền nam Lebanon, và một người khác bị thương nặng, theo chính quyền Lebanon.
Amal Khalil của báo Al Akhbar đã thiệt mạng khi đang làm nhiệm vụ báo chí, theo Cơ quan Thông tấn Quốc gia Lebanon (NNA). Đây là nhà báo thứ tư thiệt mạng bởi Israel tại Lebanon kể từ tháng Ba.
Truyền thông nhà nước Lebanon và Bộ Y tế cho biết trước đó một nhà báo khác, Zainab Faraj, đã bị thương khi lực lượng cứu hộ cố gắng tiếp cận hiện trường nơi bà Khalil bị mắc kẹt dưới đống đổ nát. Chính quyền Lebanon nói rằng Israel đã tấn công thị trấn Tayri ở miền nam và tạm thời ngăn lực lượng cứu hộ tiếp cận khu vực.
Chủ báo Al Akhbar là một tờ báo thiên tả, ủng hộ Hezbollah.
Cuộc không kích, một trong nhiều vụ trong cùng khu vực, đã khiến nhiều người bị thương ở quận Nabatieh, theo NNA. Nhân viên Hội Chữ thập đỏ Lebanon đã đưa được Faraj đến bệnh viện Tebnine dưới “làn đạn thù địch”, NNA cho biết.
Bộ Y tế Lebanon nói rằng các nhà báo đang trú ẩn sau đợt tấn công đầu tiên trong một ngôi nhà gần đó, và thêm rằng hai người khác đã thiệt mạng.
Quân đội Israel xác nhận có báo cáo về việc hai nhà báo bị thương do các cuộc tấn công và khẳng định không ngăn cản lực lượng cứu hộ tiếp cận khu vực. Quân đội cho biết đang xem xét chi tiết vụ việc.
Israel nói rằng lực lượng của họ ở miền nam Lebanon đã phát hiện hai xe từ một “cơ sở quân sự” mà họ cho là do Hezbollah sử dụng. Họ nói những người trong xe đã tiến đến theo cách đe dọa, sau đó họ tấn công một xe và một tòa nhà nơi những người này đã rời đi. CNN không thể xác minh độc lập danh tính những người này.
Các cuộc tấn công xảy ra trong bối cảnh lệnh ngừng bắn mong manh giữa Israel và Lebanon đang có hiệu lực từ thứ Sáu tuần trước nhằm tạm dừng giao tranh giữa Israel và Hezbollah trong 10 ngày.
Các cuộc tấn công của Israel đã gây ra phản ứng quốc tế mạnh mẽ từ Liên Hợp Quốc và Ủy ban Bảo vệ Nhà báo.
Tỷ phú Cuban không tranh cử vào Tòa Bạch Ốc
Tỷ phú đầu tư Mark Cuban đã dập tắt các đồn đoán vào thứ Tư 24/4 về việc liệu ông có thể tranh cử vào Tòa Bạch Ốc năm 2028 hay không.
“Ừ, điều đó sẽ không xảy ra,” Cuban nói với Steve Doocy của Fox News khi cả hai đi dạo qua thành phố quê hương của Cuban là Pittsburgh.
Doocy trước đó đã nhắc rằng một số người cho rằng doanh nhân này nên ra tranh cử với tư cách ứng viên độc lập trong chu kỳ bầu cử tiếp theo.
“Tỷ phú, ngôi sao truyền hình thực tế — nghe quen không?” Doocy nói, ám chỉ Tổng thống Trump. “Người đó đã làm rất tốt.”
Cuban, người tự nhận là một cử tri độc lập, nói thêm rằng việc trở thành tổng thống không phải “giấc mơ” của ông. Thay vào đó, ông muốn tập trung vào các hoạt động kinh doanh mà ông tin rằng có thể tạo ảnh hưởng lớn không kém gì chính trị.
“Giấc mơ của tôi, thực sự, với tư cách là một doanh nhân, là tôi có thể tạo ra tác động và thực sự thay đổi kinh tế của hệ thống chăm sóc sức khỏe ở đất nước này,” ông nói.
Ông đồng sáng lập công ty Cost Plus Drugs vào năm 2022 nhằm giảm chi phí thuốc kê đơn trên toàn quốc. Nhà thuốc trực tuyến này bán thuốc trực tiếp cho người tiêu dùng, cung cấp thuốc generic với giá thấp hơn.
Cuban nói hôm thứ Tư rằng công ty của ông đang hợp tác chặt chẽ với TrumpRx, nền tảng thuốc kê đơn trực tiếp đến người tiêu dùng của Tòa Bạch Ốc.
“Chúng tôi sẽ tích hợp danh sách thuốc của mình vào đó. Chúng tôi đang tìm cách đưa việc sản xuất thuốc generic từ nước ngoài về Dallas,” ông nói.
“Có rất nhiều thứ chúng tôi đang làm với chính quyền, và tôi nghĩ chúng tôi có thể tăng tốc … vì tôi sẽ bật mí cho bạn một bí mật,” ông tiếp tục.
“Đảng Cộng hòa cũng thích thuốc giá rẻ. Người độc lập cũng thích thuốc giá rẻ. Đảng Dân chủ cũng thích thuốc giá rẻ. Vì vậy, sứ mệnh là làm cho nó rẻ hơn, bắt đầu từ thuốc men, rồi mở rộng ra toàn bộ lĩnh vực chăm sóc sức khỏe.”
Dù loại trừ khả năng tự tranh cử, Cuban cũng nói trong tuần này rằng ông không muốn cựu Phó Tổng thống Kamala Harris tái tranh cử.
“Hiện giờ đang có thời gian cho rất nhiều thứ mới,” ông nói tại Hội nghị Thượng đỉnh Chăm sóc Sức khỏe của Politico hôm thứ Ba. Cuban từng là người ủng hộ trong chiến dịch tranh cử tổng thống 2024 của Harris.
RFK Jr. bị Thượng Nghị sĩ Cassidy chất vấn
Bộ trưởng Y tế và Dịch vụ Nhân sinh (HHS) Robert F. Kennedy Jr. đang kết thúc loạt phiên điều trần kéo dài tại Quốc hội vào thứ Tư 24/4, bao gồm phần chất vấn từ Thượng Nghị sĩ Bill Cassidy (Cộng hòa – Louisiana), người từng góp phần giúp ông đứng đầu HHS nhưng sau đó đã xung đột với ông về chính sách vaccine và các vấn đề khác.
Ông Cassidy không đề cập đến vaccine trong buổi sáng thứ Tư khi chất vấn Kennedy tại Ủy ban Tài chính Thượng viện, nhưng ông sẽ có thêm cơ hội trong phiên điều trần trước Ủy ban Thượng viện về Y tế, Giáo dục, Lao động và Hưu trí — nơi ông là chủ tịch — vào chiều cùng ngày.
Một số quan chức khác trong chính quyền Trump — bao gồm Bộ trưởng Nội vụ Doug Burgum, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick — cũng đã ra điều trần trước Thượng viện vào thứ Tư. Hạ viện tổ chức một phiên điều trần với Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer về các ưu tiên thương mại của tổng thống.
Đảng Dân chủ đang ăn mừng một chiến thắng trong cuộc chiến phân chia lại khu vực bầu cử, khi cử tri Virginia hôm thứ Ba đã thông qua kế hoạch vẽ lại ranh giới các khu vực quốc hội. Ít nhất một cơ quan dự báo cho rằng Đảng Dân chủ hiện có khả năng cao hơn để giành lại Hạ viện trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Đảng Dân chủ tiến sát đa số Hạ viện sau chiến thắng tại Virginia
Fetterman phản ứng về cuộc bỏ phiếu tái phân chia khu vực bầu cử ở Virginia
Một chuyên gia dự báo bầu cử phi đảng phái cho rằng Đảng Dân chủ đang tiến rất gần đến việc giành đa số tại Hạ viện vào năm 2026, sau chiến thắng về tái phân chia khu vực bầu cử tại Virginia trong tuần này.
Sabato’s Crystal Ball, ấn phẩm của Trung tâm Chính trị thuộc Đại học Virginia, đã điều chỉnh dự báo theo hướng có lợi cho Đảng Dân chủ đối với bốn khu vực bầu cử Hạ viện tại Virginia vào thứ Ba 23/4, sau khi cử tri thông qua bản đồ phân chia lại khu vực bầu cử. Bản đồ này được kỳ vọng sẽ mở rộng ưu thế 6–5 hiện tại của Đảng Dân chủ trong đoàn đại biểu quốc hội của bang lên tỷ lệ 10–1.
Với bản đồ mới, Sabato’s Crystal Ball hiện đánh giá 217 ghế nghiêng về phía Đảng Dân chủ, 205 ghế nghiêng về phía Đảng Cộng hòa và 13 ghế là “các khu vực cạnh tranh (toss-up)”.
Trước cuộc bỏ phiếu, đơn vị dự báo này ghi nhận 213 ghế nghiêng về Dân chủ, 208 ghế nghiêng về Cộng hòa và 14 ghế cạnh tranh.
“Đảng Dân chủ đang ở rất gần con số 218 mang tính quyết định trong dự báo của chúng tôi,” Kyle Kondik, biên tập viên quản lý của Sabato’s Crystal Ball, cho biết trong phân tích của mình.
Ông cũng thừa nhận dự báo có thể thay đổi vì “vẫn còn những hiệu ứng dây chuyền khác liên quan đến tái phân chia khu vực,” bao gồm tại Florida, nơi một nỗ lực tái phân chia do Đảng Cộng hòa hậu thuẫn đang diễn ra. Ông cũng lưu ý rằng bản đồ do Đảng Dân chủ ủng hộ tại Virginia vẫn có thể đối mặt với sự xem xét pháp lý.
“Tuy nhiên, tại thời điểm chúng tôi viết phân tích này,” ông nói thêm, “Đảng Dân chủ dường như đang có lợi thế trong cuộc chiến tái phân chia khu vực tổng thể, vốn hiện bao gồm các bản đồ mới tại bảy bang: California, Missouri, North Carolina, Ohio, Texas, Virginia và Utah.”
Đảng Cộng hòa đã thông qua các bản đồ mới tại Texas, North Carolina, Ohio và Missouri. Đảng Dân chủ đáp trả bằng việc vẽ lại bản đồ có lợi cho họ tại California và nhận thêm lợi thế từ bản đồ do tòa án ra lệnh tại Utah.
Vào thứ Ba, Sabato’s Crystal Ball đã chuyển khu vực bầu cử quốc hội số 2 của Virginia — hiện do Dân biểu Cộng hòa Jen Kiggans nắm giữ — từ “cạnh tranh” sang “nghiêng về Dân chủ”. Bà sẽ đối đầu lại với cựu Dân biểu Elaine Luria (Đảng Dân chủ), người từng bị Kiggans đánh bại năm 2022.
“Đây vẫn là một khu vực cạnh tranh, nhưng sự thay đổi từ thế cân bằng giữa Donald Trump và Kamala Harris vào năm 2024 sang mức Harris +5 đủ để khiến Đảng Dân chủ được đánh giá có lợi thế ở đây,” Kondik viết.
Ba khu vực khác ở Virginia cũng chuyển hướng nghiêng về phía Dân chủ.
Khu vực số 1 chuyển từ “có khả năng nghiêng Cộng hòa” sang “có khả năng nghiêng Dân chủ”. Dân biểu nhiệm kỳ đầu Eugene Vindman (Đảng Dân chủ) đang tranh cử tại khu vực này, vốn được đánh giá là “quá nghiêng xanh để Cộng hòa có thể cạnh tranh nghiêm túc vào năm 2026”.
Khu vực số 5 của Virginia, nơi ứng viên Shannon Taylor (Đảng Dân chủ) đang tranh cử, chuyển từ “an toàn Cộng hòa” sang “có khả năng nghiêng Dân chủ”.
Khu vực số 6 chuyển từ “an toàn Cộng hòa” sang “nghiêng Dân chủ”. Cựu Dân biểu Tom Perriello (Đảng Dân chủ) được xem là ứng viên dẫn đầu, theo Kondik, nhưng tác giả Beth Macy (Đảng Dân chủ) vẫn còn cơ hội trong cuộc bầu cử sơ bộ tháng Tám.
Phân tích mới của Sabato’s Crystal Ball giữ nguyên xếp hạng “an toàn Dân chủ” cho các khu vực số 3, 4, 8, 10 và 11 của Virginia. Chỉ có khu vực số 9 vẫn được xếp là “an toàn Cộng hòa”.
Hoa Kỳ cần các đồng minh NATO của mình hơn bao giờ hết
Chiến dịch quân sự đang diễn ra của Hoa Kỳ tại Iran đã tạo ra nhiều hệ quả đối với cả Mỹ và các đối tác NATO ở châu Âu. Giá xăng tăng cao, các mối đe dọa an ninh gia tăng và hoạt động thương mại qua eo biển Hormuz bị đình trệ đã gây ra sự bất mãn vượt xa biên giới của Hoa Kỳ.
Là một liên minh gồm 32 quốc gia, NATO chắc chắn có những bất đồng nội bộ. Sự bức xúc liên quan đến việc Mỹ can dự vào Iran đã dẫn đến nhiều phản ứng khác nhau và sự chỉ trích gia tăng đối với các quyết định riêng lẻ đó. Tuy nhiên, việc chỉ trích lại liên minh này không thừa nhận rằng NATO mang tính phòng thủ và có nguy cơ làm xa cách thêm các đối tác vốn thiết yếu cho chính sách “Nước Mỹ trên hết”.
Trong năm qua, các đối tác châu Âu đã nhận thức được môi trường chiến lược đang thay đổi và đã nhận thêm trách nhiệm. Tại hội nghị thượng đỉnh NATO năm ngoái, từng quốc gia đã cam kết tăng chi tiêu quốc phòng lên 5% GDP vào năm 2035. Nếu các nước này thực hiện đúng cam kết, tổng ngân sách quốc phòng của châu Âu sẽ vượt xa Nga. Khi các đồng minh của chúng ta tăng cường huấn luyện, mua sắm và phối hợp, với sự hỗ trợ chiến lược liên tục của Mỹ, họ sẽ giúp răn đe sự bành trướng từ phía tây của Moscow.
Điều ít được chú ý hơn là người châu Âu đang cản trở bất kỳ bước tiến nào như vậy — họ hiện đang chịu trách nhiệm duy trì Ukraine trong cuộc chiến chống lại Nga. Trong khi Mỹ vẫn cung cấp nguồn lực và hỗ trợ quan trọng cho Kyiv, chính châu Âu đã tăng mạnh viện trợ tài chính và nhân đạo. Ngoài ra, các nước châu Âu còn mua vũ khí của Mỹ rồi chuyển cho Ukraine, đồng thời hỗ trợ ngành công nghiệp quốc phòng nội địa của Ukraine.
Cuộc chiến tại Ukraine không chỉ là một cuộc xung đột khu vực ở châu Âu; nó có tác động rộng hơn. Nếu Vladimir Putin đạt được mục tiêu đưa Ukraine dưới sự kiểm soát của Moscow, tư tưởng chống Mỹ của ông ta sẽ khiến ông ta tìm cách gây bất ổn ở nơi khác, dù ở châu Âu hay xa hơn. Khi Mỹ chuyển trọng tâm sang nơi khác, các đồng minh châu Âu đang gánh vác phần lớn cuộc đối đầu với một trong những đối thủ chính của chúng ta.
Các liên minh không bao giờ không có những căng thẳng, vì mỗi quốc gia đều ưu tiên lợi ích và chính sách đối ngoại riêng. Tuy nhiên, chúng ta cần cẩn trọng để không bỏ qua những cách mà các đồng minh đang âm thầm hỗ trợ Mỹ trong xung đột với Iran.
Nếu không có sự hợp tác của châu Âu, việc triển khai sức mạnh quân sự chống lại Iran và giảm rủi ro cho lực lượng vũ trang của Hoa Kỳ sẽ khó khăn hơn. Trong suốt cuộc xung đột, nhiều đồng minh NATO đã cung cấp hỗ trợ quan trọng, từ việc cho phép sử dụng không phận, căn cứ để triển khai nhiệm vụ, đến việc cung cấp cảng cho tàu thuyền bảo trì. Như Tướng Alexus Grynkewich đã điều trần, hầu hết các đồng minh châu Âu “đã hỗ trợ rất tích cực” trong nỗ lực làm suy giảm mối đe dọa từ Iran, quốc gia có tên lửa đạn đạo và hỗ trợ khủng bố cũng đe dọa châu Âu.
Họ làm điều đó bất chấp các tác động gián tiếp của cuộc chiến đã ảnh hưởng đến chính quốc gia của họ và những áp lực nội bộ trong các nền dân chủ này.
Những ví dụ này cho thấy một liên minh NATO mạnh mẽ — nơi châu Âu ngày càng gánh vác nhiều hơn trách nhiệm an ninh của chính họ, qua đó giúp Mỹ tập trung sức mạnh vượt trội vào những khu vực cần thiết nhất.
Ngoài các hoạt động chống Iran, lực lượng quân sự Mỹ tại Thái Bình Dương và vùng Caribe đã phá vỡ các tuyến vận chuyển ma túy bất hợp pháp hướng đến Mỹ và châu Âu. Và phía trước là mối đe dọa lớn nhất của chúng ta: Trung Quốc, với mục tiêu bá quyền bao gồm kiểm soát Biển Đông và sáp nhập Đài Loan — bằng hòa bình hoặc không. Nếu Mỹ buộc phải tập trung vào việc ngăn chặn các mục tiêu của Chủ tịch Tập Cận Bình, thì nỗ lực của châu Âu trong việc kiềm chế Putin sẽ giúp giải phóng nguồn lực cho chúng ta.
Lợi ích chung gắn kết các liên minh. Hoa Kỳ mạnh hơn nhờ những đối tác sẵn sàng và có năng lực ở châu Âu, với các lợi ích toàn cầu phần lớn đồng nhất. Trong bối cảnh ngân sách quốc gia chịu áp lực và năng lực công nghiệp bị quá tải, khiến chúng ta khó duy trì lực lượng trên nhiều mặt trận cùng lúc, chúng ta không thể xem nhẹ họ.
Thực sự, chúng ta cần họ hơn bao giờ hết và nên đối xử với họ đúng như vậy — như những đồng minh đáng trân trọng.
Jerry Moran, một đảng viên Cộng hòa, là Thượng Nghị sĩ cao cấp của Hoa Kỳ từ bang Kansas nói như trên.
Trump chỉ trích các thẩm phán “Cộng hòa” của Tòa án Tối cao đã “trở nên yếu đuối, ngu ngốc và tệ hại”
Tổng thống Trump hôm thứ Tư 24/4 cho biết “một số” thẩm phán bảo thủ của Tòa án Tối cao đã “trở nên yếu đuối, ngu ngốc và tệ hại”, đồng thời chỉ trích họ vì một phán quyết gần đây về thuế quan và sự hoài nghi đối với nỗ lực của ông nhằm hạn chế quyền công dân theo nơi sinh.
Trump đã công kích các thẩm phán “Cộng hòa” trong một bài đăng dài trên Truth Social, cho rằng họ “không đoàn kết” như các thẩm phán theo đường lối tự do.
“Các thẩm phán Đảng Dân chủ thì dính chặt với nhau như keo, KHÔNG BAO GIỜ rời khỏi các chính sách, ý tưởng và vụ việc méo mó, lệch lạc mà họ đưa ra,” ông viết, đồng thời cáo buộc các thẩm phán bảo thủ đã mang lại “chiến thắng này đến chiến thắng khác” cho phe Dân chủ vì làm điều ngược lại.
“Không, một số thẩm phán ‘Cộng hòa’ đã trở nên yếu đuối, ngu ngốc và tệ hại, hoàn toàn phản bội những gì họ ‘được cho là’ đại diện,” tổng thống Trump nói thêm.
Trump trong những tháng gần đây thường xuyên chỉ trích Tòa án Tối cao, đặc biệt nhắm vào các thẩm phán Neil Gorsuch và Amy Coney Barrett, cả hai đều do ông Trump bổ nhiệm.
Gorsuch và Barrett đã cùng Chánh án John Roberts và các thẩm phán tự do của tòa án bỏ phiếu lật ngược phần lớn chính sách thuế quan rộng rãi của Trump trong một phán quyết 6–3 vào tháng 2/2026.
Tòa án kết luận rằng việc tổng thống Trump mở rộng sử dụng Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế đã vượt quá thẩm quyền của ông, giáng một đòn mạnh vào một trụ cột trong chương trình kinh tế của Donald Trump.
Quyết định này đã gây tranh luận về việc xử lý hàng trăm triệu đô la đã thu được, với nhiều ý kiến yêu cầu hoàn tiền cho các công ty và người nộp thuế.
Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ — đơn vị thu thuế quan và phí đối với hàng hóa nhập khẩu — đã mở một cổng thông tin vào thứ Hai để xử lý hoàn tiền cho các nhà nhập khẩu và môi giới đã nộp thuế.
Trump hôm thứ Tư 24/4 gọi quá trình này là một “thảm họa”, lặp lại bình luận trước đó rằng sẽ “rất tuyệt vời” nếu các công ty Mỹ không yêu cầu hoàn tiền và ông sẽ ghi nhớ những ai không yêu cầu.
“Việc trả lại 159 tỷ đô la tiền thuế quan cho những người đã lợi dụng đất nước chúng ta trong nhiều năm là không thể giải thích được,” ông viết trên mạng xã hội. “Chỉ cần một câu nhỏ cũng đã có thể ngăn chặn khoản chi kỷ lục này. Đây là một thảm họa!”
Trump cũng dự đoán rằng Tòa án Tối cao sẽ tiếp tục ra phán quyết chống lại ông trong vấn đề quyền công dân theo nơi sinh.
Các thẩm phán đã bày tỏ nghi ngờ về lập luận của chính quyền Trump nhằm giới hạn phạm vi của Tu chính án thứ 14 trong phiên tranh luận miệng đầu tháng này, khi Trump trực tiếp có mặt tại tòa.
“Nếu họ ra phán quyết chống lại đất nước chúng ta về quyền công dân theo nơi sinh, điều mà họ có khả năng sẽ làm, thì điều đó sẽ còn tệ hơn nữa, nếu điều đó có thể xảy ra,” Trump viết hôm thứ Tư. “Nó sẽ khiến nước Mỹ mất đi rất nhiều tiền, nhưng quan trọng hơn, nó sẽ khiến nước Mỹ mất đi DIGNITY (phẩm giá) của mình!”
Tỷ lệ ủng hộ Quốc hội giảm xuống chỉ còn 10%
Tỷ lệ ủng hộ Quốc hội đã giảm xuống chỉ còn 10% trong một cuộc khảo sát mới được Gallup công bố vào thứ Tư.
Khảo sát của Gallup cho thấy 86% người tham gia không hài lòng với hiệu suất làm việc của các Dân biểu liên bang thuộc cả hai đảng.
Mức ủng hộ 10% này chỉ nhỉnh hơn mức thấp kỷ lục 9% của cuộc khảo sát vào tháng 11/2013, thời điểm sau đợt đóng cửa chính phủ kéo dài 16 ngày. Tỷ lệ ủng hộ Quốc hội cũng từng giảm xuống 14% sau đợt đóng cửa chính phủ năm ngoái.
Cuộc khảo sát mới nhất diễn ra trong bối cảnh chính phủ liên bang, đặc biệt là Bộ An ninh Nội địa (DHS), bị đóng cửa kéo dài trong mùa xuân năm nay, khi đảng Dân chủ và Cộng hòa tiếp tục tranh cãi về các cải cách đề xuất đối với hoạt động thực thi luật nhập cư.
Các Dân biểu Dân chủ đang đưa ra nhiều yêu cầu cải cách sau các chiến dịch siết chặt nhập cư của chính quyền Trump tại các bang như Minnesota, Illinois và California. Các nhân viên liên bang đã nổ súng khiến hai người thiệt mạng trong các hoạt động ở Minneapolis hồi đầu năm nay.
Hôm thứ Ba, các Thượng Nghị sĩ Cộng hòa đã công bố một kế hoạch ngân sách mới để tài trợ cho Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) và lực lượng Biên phòng trong phần còn lại của nhiệm kỳ hai của ông Trump. Dự kiến, các Dân biểu Cộng hòa sẽ thông qua nghị quyết này trong tuần, mở đường để khôi phục tài trợ cho các cơ quan này vào cuối mùa xuân.
Gói luật lớn của Đảng Cộng hòa mà ông Trump ký ban hành năm ngoái đã phân bổ 170 tỷ USD cho an ninh biên giới và thực thi nhập cư.
Ngoài ra, cuộc khảo sát của Gallup diễn ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ và Iran làm gia tăng lo ngại của người dân Mỹ về giá năng lượng và khả năng chi trả. Đảng Dân chủ liên tục thúc đẩy một nghị quyết về quyền chiến tranh nhằm hạn chế các hoạt động quân sự của Tổng thống Trump đối với Iran, nhưng đã nhiều lần bị đảng Cộng hòa ngăn chặn.
Vào thứ Hai, tổng thống đã viện dẫn một thẩm quyền thời chiến để thúc đẩy sản xuất dầu, khí đốt và than trong nước khi giá nhiên liệu vẫn ở mức cao do xung đột.
Tỷ lệ ủng hộ của tổng thống đối với cách xử lý nền kinh tế đã giảm xuống 30% trong một khảo sát mới của Trung tâm Nghiên cứu AP-NORC.
Khảo sát Gallup được thực hiện với 1.001 người trưởng thành tại Mỹ từ ngày 1–15 tháng 4, với sai số khoảng 4 điểm phần trăm.
Trump phản bác bài xã luận của Wall Street Journal gọi ông là “kẻ bị lừa” trong vấn đề Iran
Tổng thống Trump hôm thứ Ba đã phản bác một bài xã luận trên Wall Street Journal, trong đó gọi ông là “kẻ bị lừa” (sucker) trong vấn đề Iran, đồng thời chỉ ra việc Eo biển Hormuz chưa được mở lại hoàn toàn.
Trump đăng trên mạng xã hội Truth Social một bài viết dài, trong đó ông tuyên bố Hải quân Iran đã nằm “dưới đáy biển”, Không quân của họ “đã bị xóa sổ”, còn hệ thống phòng không và radar thì “bị phá hủy”.
Ông cũng nhắc đến các cuộc tấn công vào tháng 6 nhằm vào các cơ sở và kho hạt nhân của Iran, mà ông nói đã bị “PHÁ HỦY HOÀN TOÀN”, đồng thời ca ngợi cái chết của các lãnh đạo Iran lâu năm, bao gồm Tướng Qasem Soleimani, người mà ông gọi là “bộ não độc ác đã phá hủy cuộc sống của rất nhiều người bằng các vụ đánh bom ven đường”. Soleimani đã bị giết vào đầu năm 2020, gần cuối nhiệm kỳ đầu của Trump.
Trump cũng nói rằng Eo biển Hormuz đang bị phong tỏa và “hoàn toàn nằm dưới kiểm soát” của Mỹ, không có tàu nào được phép đi vào cảng Iran.
“Người ta nói rằng họ đang mất 500 triệu USD mỗi ngày vì điều này — đất nước của họ là một thảm họa kinh tế, đang treo trên sợi chỉ mong manh,” ông viết.
Ông cũng chỉ trích tác giả bài xã luận, Elliot Kaufman, gọi ông này là “kẻ ngu ngốc” và nói rằng cả tờ báo đã “đi chệch hướng” sau khi đăng bài có tiêu đề: “Người Iran coi Trump như một kẻ bị lừa”.
Kaufman, một biên tập viên chuyên về Trung Đông, cho rằng Trump đã nhượng bộ vì “dễ về mặt chính trị” thay vì đưa ra các quyết định đúng về chiến lược. Bài viết này nối tiếp nhiều tháng chỉ trích gay gắt giữa Tổng thống và tờ báo vốn mang xu hướng bảo thủ, vốn đã phê phán chính quyền Trump về các bê bối và cuộc chiến Iran.
“Ông ấy đã hai lần tuyên bố mở lại Eo biển Hormuz, và cả hai lần đều đã từ bỏ đòn bẩy của Mỹ để đổi lấy điều đó. Tuy nhiên, eo biển vẫn bị đóng, trong khi chính quyền Iran tiếp tục đòi hỏi thêm,” Kaufman viết.
Nút thắt vận tải hàng hải quan trọng này đang đối mặt với phong tỏa hải quân của Mỹ, và Iran — theo sau lực lượng Mỹ — đã bắt đầu thu giữ các tàu đi qua khu vực này.
Lãnh đạo Tehran hai lần tuyên bố sẽ mở lại eo biển, bao gồm sau lệnh ngừng bắn giữa Lebanon và Israel được công bố tuần trước.
Tuy nhiên, cả hai lần Iran đều tiếp tục đóng cửa khu vực, làm gián đoạn thêm việc vận chuyển năng lượng và dầu mỏ quốc tế.
Eo biển Hormuz vẫn đang chịu nguy cơ từ hỏa lực Iran, và nước này tuyên bố sẽ chỉ dừng lại nếu Mỹ chấm dứt phong tỏa.
“Đây sẽ là trò lừa thứ ba của Iran — nếu ông Trump tiếp tục đồng ý,” bài viết của Kaufman nói. “Chế độ này muốn eo biển bị đóng và đòn bẩy của Mỹ suy yếu trong các cuộc đàm phán hạt nhân. ‘Họ không thể tống tiền chúng ta,’ ông Trump nói hôm Chủ nhật. Nhưng họ nghĩ là họ có thể.”
“Chắc chắn họ thoải mái trong việc khiến tổng thống bị bẽ mặt. Điều gì ngăn họ chơi cùng một trò với kho uranium làm giàu của mình?” ông nói thêm.
Một số quan chức Mỹ khác, bao gồm cựu cố vấn an ninh quốc gia John Bolton, cho rằng lệnh ngừng bắn của Trump với Iran là “một sai lầm” và cáo buộc ông đã trao cho Tehran “đòn bẩy khổng lồ” do lo ngại phản ứng chính trị trong nước.
Hôm thứ Ba, Trump gia hạn lệnh ngừng bắn với Iran vô thời hạn, trong khi Phó Tổng thống Vance chưa đến Islamabad cho các cuộc đàm phán hòa bình như dự kiến trước đó.
Tỷ phú đầu tư kiện dự án crypto của Trump
Nhà đầu tư tỷ phú Justin Sun đang kiện công ty tiền điện tử của gia đình Trump, World Liberty Financial, cáo buộc rằng công ty này đã đóng băng trái phép các token của ông trong bối cảnh tranh chấp.
Trong đơn kiện được nộp vào thứ Ba 23/4, Sun cho rằng World Liberty Financial đang “tham gia vào một kế hoạch bất hợp pháp nhằm chiếm đoạt tài sản.”
“Các hành vi gian lận của World Liberty đã khiến ông Sun và các công ty của ông thiệt hại hàng trăm triệu đô la, và họ tìm kiếm bồi thường—đồng thời yêu cầu một số biện pháp pháp lý giới hạn—thông qua vụ kiện này,” đơn kiện nêu.
Nhà sáng lập công ty crypto TRON đã chi 45 triệu USD để mua token $WLFI vào cuối năm 2024 và đầu năm 2025, khi World Liberty Financial mới bắt đầu hoạt động.
Ông Donald Trump khi đó là ứng cử viên tổng thống cùng các con trai đã ra mắt công ty vào mùa thu năm 2024. Việc này diễn ra trong bối cảnh ông Trump thay đổi quan điểm trước đây về tiền điện tử và bắt đầu ủng hộ ngành này trong chiến dịch tranh cử.
Đơn kiện lập luận rằng việc Sun mua token $WLFI dựa trên một thỏa thuận cho rằng World Liberty Financial sẽ không kiểm soát tập trung các token và rằng chúng cuối cùng sẽ có thể được giao dịch trong tương lai.
“Tuy nhiên, các lời hứa và tuyên bố của World Liberty là sai lệch và gây hiểu lầm,” đơn kiện nêu. “Thay vì giải phóng người dùng khỏi sự kiểm soát tập trung, World Liberty lại tự đặt mình như ‘con quái vật sau tấm màn’.”
Sun cáo buộc rằng công ty crypto của gia đình Trump đã thúc ép ông đầu tư vào stablecoin của họ và đã đóng băng token của ông vào tháng 8 năm ngoái để “gia tăng áp lực,” ngăn ông bán token khi chúng trở nên có thể giao dịch vào tháng 9.
Ông cũng cáo buộc World Liberty Financial đe dọa “đốt” hoặc tiêu hủy token của ông và ngăn ông tham gia vào các cuộc bỏ phiếu quản trị.
“Nói cách khác, World Liberty không chỉ tước đi quyền bán tài sản của ông Sun, mà còn đe dọa hủy hoại hoàn toàn tài sản đó,” đơn kiện nêu.
Vụ kiện diễn ra trong bối cảnh tranh chấp giữa Sun và công ty crypto này đã nhiều lần được công khai. Đầu tháng này, World Liberty Financial dường như cũng ám chỉ rằng họ đang cân nhắc hành động pháp lý.
“Chiêu quen thuộc của Justin là đóng vai nạn nhân trong khi đưa ra cáo buộc vô căn cứ để che giấu hành vi sai trái của chính mình,” công ty viết trên X. “Kịch bản cũ, mục tiêu mới. WLFI không phải là người đầu tiên. Chúng tôi có hợp đồng. Chúng tôi có bằng chứng. Chúng tôi có sự thật. Hẹn gặp anh tại tòa.”
Đa số người Mỹ ủng hộ lệnh ngừng bắn với Iran
Một cuộc khảo sát mới cho thấy phần lớn người Mỹ ủng hộ lệnh ngừng bắn tại Iran trong bối cảnh một kết thúc vĩnh viễn cho cuộc chiến vẫn chưa đạt được.
Một cuộc thăm dò của Trường Luật Marquette công bố hôm thứ Tư cho thấy 75% người được hỏi ủng hộ lệnh ngừng bắn trong cuộc chiến với Iran, trong khi 24% phản đối.
Kết quả phân tích cho thấy đa số cử tri Cộng hòa, Dân chủ và độc lập đều đồng thuận với việc tạm dừng giao tranh ở nước ngoài.
82% người Cộng hòa ủng hộ lệnh ngừng bắn, cùng với 71% người Dân chủ và 67% người độc lập.
Hôm thứ Ba, Tổng thống Trump đã gia hạn vô thời hạn lệnh ngừng bắn từ tuần trước, viện dẫn khả năng của quân đội Mỹ trong việc đạt được các mục tiêu của Chiến dịch “Epic Fury”.
“Dựa trên thực tế rằng chính phủ Iran đang bị chia rẽ nghiêm trọng, điều không quá bất ngờ, và theo yêu cầu của Thống chế Asim Munir và Thủ tướng Shehbaz Sharif của Pakistan, chúng tôi đã được đề nghị tạm dừng cuộc tấn công vào Iran cho đến khi các nhà lãnh đạo và đại diện của họ có thể đưa ra một đề xuất thống nhất,” ông Trump viết trên mạng Truth Social.
Lệnh ngừng bắn sẽ tiếp tục có hiệu lực cho đến khi Iran đưa ra một đề xuất hòa bình mới và “các cuộc thảo luận được kết thúc, theo cách này hay cách khác,” Tổng thống cho biết.
Các cuộc đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran dự kiến diễn ra vào đầu tuần này, tuy nhiên Phó Tổng thống Vance đã không tới Islamabad như lịch trình do có sự nhầm lẫn về việc Tehran có tham gia đàm phán hay không. Pakistan đang hỗ trợ vai trò trung gian.
Hôm thứ Ba, ông Trump nói rằng các cuộc đàm phán trực tiếp có thể diễn ra vào thứ Sáu trong một cuộc phỏng vấn với New York Post.
Sau gần hai tháng chiến tranh, phần lớn người Mỹ (75%) cho rằng Mỹ không đạt được mục tiêu thông qua xung đột, trong khi 21% không đồng ý, theo khảo sát Marquette.
Một khảo sát khác cho thấy nhiều người Mỹ cũng đổ lỗi cho ông Trump về việc giá xăng và chi phí năng lượng tăng do chiến tranh và việc đóng cửa eo biển Hormuz.
Một khảo sát của Trung tâm Nghiên cứu AP-NORC công bố hôm thứ Tư cho thấy mức độ ủng hộ kinh tế của Tổng thống giảm xuống còn 30% trong tháng này, giảm 8 điểm so với tháng 3 và 9 điểm so với tháng 2.
Các cuộc khảo sát khác cũng cho thấy người dân đặt câu hỏi về cách điều hành của tổng thống.
68% người được hỏi không đồng ý với cách ông Trump xử lý cuộc chiến, trong khi 32% ủng hộ.
Đa số người Dân chủ (94%) cho rằng không có đủ lý do để phát động chiến tranh, và 75% người độc lập đồng ý với quan điểm này. Trong khi đó, 71% người Cộng hòa cho rằng có đủ lý do để tham chiến.
Khảo sát được thực hiện từ ngày 8 đến 16 tháng 4 với 982 người trưởng thành trên toàn quốc. Sai số khoảng ±3,4 điểm phần trăm.
Nước Mỹ không thể chỉ dựa vào trục xuất để giải quyết vấn đề nhập cư của mình
Hiến pháp yêu cầu tổng thống phải “đảm bảo rằng luật pháp được thực thi một cách trung thực.” Nhưng nhiều người Mỹ không muốn các quy định thực thi của Đạo luật Nhập cư và Quốc tịch được áp dụng một cách nghiêm ngặt. Họ ưa thích các chính sách của chính quyền trước đó. Thay vì áp dụng các quy định về trục xuất trong luật, chính quyền Biden tập trung gần như hoàn toàn vào những người nhập cư “gây đe dọa đối với an ninh quốc gia, an toàn công cộng và an ninh biên giới, từ đó đe dọa đến sự ổn định của nước Mỹ.”
Chính quyền hiện tại đã bác bỏ các hướng dẫn đó và lựa chọn thực thi rộng rãi hơn các quy định trục xuất trong luật. Điều này khiến mọi người nhập cư cư trú bất hợp pháp tại Mỹ đều có thể bị trục xuất — điều mà theo một cuộc khảo sát gần đây, chỉ có 32% người Mỹ trưởng thành ủng hộ.
Sẽ không bao giờ có thể trục xuất hết tất cả những người nhập cư không có tình trạng hợp pháp. Tuy nhiên, quy mô của nhóm này có thể được giảm xuống mức dễ kiểm soát hơn, giúp các thủ tục trục xuất nhanh chóng và các phiên điều trần xin tị nạn diễn ra khả thi.
Không ai thực sự biết chính xác số lượng người nhập cư bất hợp pháp là bao nhiêu, và các ước tính hiện có cũng không đáng tin cậy. Nhưng hậu quả của việc có một dân số bất hợp pháp quá lớn thì rất rõ ràng.
Tính đến cuối tháng 2, các tòa án nhập cư tồn đọng 3,3 triệu hồ sơ. Ngay cả khi lượng người vượt biên giảm đáng kể, họ vẫn không đạt được nhiều tiến triển trong việc giảm tồn đọng này. Trong năm tài chính 2026, hệ thống tòa án nhập cư đã nhận 202.000 hồ sơ mới và xử lý xong 334.000 hồ sơ. Với tốc độ này, đến cuối tháng 9, số hồ sơ tồn đọng chỉ giảm khoảng 316.990, vẫn còn hơn 3 triệu hồ sơ chưa giải quyết.
Tình hình trở nên tồi tệ hơn khi Văn phòng Điều hành Xem xét Nhập cư quyết định tuyển 600 luật sư quân đội làm thẩm phán tạm thời trong 6 tháng mà không yêu cầu kinh nghiệm về luật nhập cư. Luật nhập cư được coi là “chỉ đứng sau Bộ luật Thuế vụ về độ phức tạp,” nhưng các luật sư này chỉ được đào tạo 2 tuần trước khi bắt đầu xét xử.
Ít nhất, họ sẽ mất nhiều thời gian xử lý hồ sơ hơn so với các thẩm phán có kinh nghiệm. Ngoài ra, các quyết định của họ có khả năng bị kháng cáo cao hơn. Và nếu các thẩm phán liên bang cho rằng họ không đủ năng lực khi đưa ra các phán quyết đó, liệu các vụ việc có phải xét xử lại không?
Một trở ngại nghiêm trọng khác là một số bang và địa phương đã áp dụng các chính sách “thành phố trú ẩn” (sanctuary), hạn chế mức độ hợp tác với cơ quan thực thi nhập cư liên bang. Các khu vực này cũng đang kiện tụng và ban hành luật để phản đối các biện pháp thực thi của chính quyền Trump.
Chính quyền liên bang không thể ép buộc các chính quyền bang và địa phương hợp tác. Tu chính án thứ 10 của Hiến pháp Mỹ cấm chính phủ liên bang yêu cầu các cấp chính quyền này thực thi các chương trình quản lý của liên bang. Tuy nhiên, các quan chức địa phương có thể bị truy tố nếu họ cản trở quá mức việc thực thi.
Chính sách gây ảnh hưởng lớn nhất là việc từ chối thực hiện các yêu cầu tạm giữ người nhập cư (detainer). Những yêu cầu này đề nghị cảnh sát giữ người nhập cư bị giam thêm 48 giờ sau khi đến hạn thả để ICE có thể tiếp nhận và đưa họ vào quy trình trục xuất. Trong năm 2025, các khu vực “trú ẩn” đã từ chối 17.864 yêu cầu như vậy.
Khi yêu cầu không được thực hiện, các nhân viên ICE mất cơ hội tiếp cận những người đã dính líu đến hệ thống tư pháp hình sự trong môi trường an toàn như đồn cảnh sát hoặc nhà tù. Việc truy tìm họ sau khi được thả vào cộng đồng có thể gây nguy hiểm cho cả lực lượng thực thi và người dân. Cần lưu ý rằng một số người trong số này là tội phạm nguy hiểm.
Ví dụ, năm 2025, bang Illinois đã từ chối thực hiện các yêu cầu của ICE, dẫn đến việc “thả 1.768 người nhập cư bất hợp pháp có tiền án,” những người sau đó liên quan đến 5 vụ giết người, 141 vụ tấn công, 23 vụ trộm, 4 vụ cướp và 10 vụ tội phạm tình dục, cùng nhiều tội khác.
Thành phố New York, một trong các “thành phố trú ẩn,” gần đây cũng từ chối một yêu cầu tạm giữ, và người nhập cư không giấy tờ đó bị cáo buộc đã phóng hỏa một tòa nhà và uống bia khi nhìn người lớn và một trẻ 3 tuổi chết cháy.
Tôi cho rằng không thể giảm quy mô dân số bất hợp pháp xuống mức có thể kiểm soát chỉ bằng trục xuất. Đơn giản là số lượng quá lớn. Tuy nhiên, Bộ An ninh Nội địa đã đưa ra một giải pháp đầy hứa hẹn: kết hợp tăng cường thực thi trong nội địa với khoản hỗ trợ 2.600 USD và vé máy bay miễn phí cho những người tự nguyện rời đi. Chương trình này đã dẫn đến khoảng 2,2 triệu trường hợp tự trục xuất trong năm đầu tiên.
Cách tiếp cận này có thể giúp giảm quy mô dân số bất hợp pháp xuống mức dễ quản lý hơn.
Ý kiến trên đây do Nolan Rappaport từng làm chuyên gia luật nhập cư cho Ủy ban Tư pháp Hạ viện trong 3 năm, sau đó là cố vấn nhập cư cho Tiểu ban về Nhập cư, An ninh Biên giới và Khiếu nại trong 4 năm. Trước đó, ông có 20 năm viết quyết định cho Hội đồng Kháng cáo Nhập cư.
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp.
