(AP) — Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) hôm thứ Tư đã nhất trí giải phóng lượng dầu dự trữ khẩn cấp lớn nhất trong lịch sử nhằm đối phó với những tác động tiêu cực từ cuộc chiến tại Trung Đông lên thị trường năng lượng toàn cầu.
Tổ chức có trụ sở tại Paris này cho biết sẽ đưa 400 triệu thùng dầu từ kho dự trữ khẩn cấp của các quốc gia thành viên ra thị trường. Con số này vượt xa mức 182,7 triệu thùng được 32 quốc gia thành viên IEA giải phóng vào năm 2022 để ứng phó với cuộc xung đột toàn diện tại Ukraine.
Ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành IEA, cho biết: “Do thiếu các tuyến đường thương mại an toàn và không còn kho chứa khả dụng, các nhà sản xuất dầu tại Trung Đông đã bắt đầu cắt giảm sản lượng. Chúng ta đã chứng kiến các cuộc tấn công và thiệt hại nghiêm trọng đối với cơ sở hạ tầng năng lượng. Các hoạt động lọc dầu cũng bị gián đoạn, gây hệ lụy trực tiếp đến nguồn cung nhiên liệu máy bay và dầu diesel.”
Hiện tại, các quốc gia thành viên IEA đang nắm giữ hơn 1,2 tỷ thùng dầu dự trữ khẩn cấp công cộng, cùng 600 triệu thùng dự trữ công nghiệp theo nghĩa vụ chính phủ.
Nhằm đáp trả các cuộc không kích từ Mỹ và Israel, Iran đã tiến hành tấn công các tàu thương mại trên khắp Vịnh Ba Tư, đẩy mạnh chiến dịch gây áp lực lên khu vực giàu dầu mỏ này trong bối cảnh lo ngại về năng lượng toàn cầu ngày càng gia tăng.
Iran hiện đã làm tê liệt lưu thông hàng hóa tại eo biển Hormuz – tuyến đường vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu toàn cầu từ Vịnh Ba Tư ra Ấn Độ Dương. Ngoài ra, nước này cũng nhắm mục tiêu vào các mỏ dầu và nhà máy lọc dầu tại các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh, với mục đích gây ra những thiệt hại kinh tế toàn cầu đủ lớn để buộc Mỹ và Israel phải chấm dứt chiến dịch quân sự.
Trước đó vào thứ Tư, Đức và Áo thông báo sẽ giải phóng một phần kho dự trữ dầu theo đề nghị từ IEA nhằm hạ nhiệt giá năng lượng. Nhật Bản cũng cho biết sẽ bắt đầu giải phóng dự trữ từ thứ Hai tới.
Trong cuộc họp tại trụ sở IEA ở Paris hôm thứ Ba, các Bộ trưởng Năng lượng G7 đã thảo luận mọi phương án khả thi, bao gồm việc tung kho dự trữ khẩn cấp ra thị trường. Kho dự trữ của IEA được thành lập vào năm 1974 sau lệnh cấm vận dầu mỏ Ả Rập.
“Đây là hành động quan trọng nhằm giảm thiểu tác động tức thời từ sự gián đoạn thị trường,” ông Birol nói thêm. “Tuy nhiên, cần khẳng định rằng yếu tố tiên quyết để ổn định nguồn cung dầu và khí đốt là việc khôi phục lưu thông qua eo biển Hormuz.”
Tại cuộc họp trực tuyến của lãnh đạo các nước G7 hôm thứ Tư, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã hoan nghênh quyết định của IEA, ví lượng dầu giải phóng này tương đương với “20 ngày lưu lượng xuất khẩu qua eo biển Hormuz.” Riêng các quốc gia G7 đóng góp tới 70% tổng khối lượng giải phóng lần này.
Đại diện Bộ Kinh tế Đức, bà Katherina Reiche, cho biết IEA đã đề nghị nước này giải phóng 2,64 triệu tấn dầu dự trữ. Đức khẳng định tinh thần đoàn kết với IEA. Trong khi đó, Bộ trưởng Kinh tế Áo Wolfgang Hattmannsdorfer khẳng định: “Trong khủng hoảng, không được phép có bên trục lợi trên vai người lao động và doanh nghiệp.”
Để đối phó với tình hình, chính phủ Đức và Áo cũng ban hành các biện pháp kiểm soát giá nhiên liệu tại các trạm xăng, giới hạn số lần tăng giá mỗi ngày hoặc mỗi tuần nhằm hạn chế sự leo thang giá cả ảnh hưởng đến người tiêu dùng.
Theo số liệu từ IEA, khối lượng xuất khẩu dầu thô và sản phẩm lọc dầu hiện chỉ còn dưới 10% so với mức trước chiến tranh.
