CaliToday News – Giáo phận Vinh tại miền Trung Việt Nam đã ban hành quyết định đình chỉ thi hành tác vụ linh mục đối với linh mục Anton Đặng Hữu Nam, sau khi xác định ông có hành vi công khai công kích và bôi nhọ giám mục của mình.
Trong thông cáo đăng trên trang web của giáo phận vào ngày 9/9, Giám mục Alphonsus Nguyễn Hữu Long cho biết linh mục Đặng Hữu Nam đã vi phạm nghiêm trọng giáo luật khi sử dụng mạng xã hội để kích động sự chống đối, thù hận và bất tuân thẩm quyền giáo phận. Quyết định kỷ luật này được đưa ra sau quy trình tố tụng hình sự ngoài tư pháp theo Điều 1720 của Bộ Giáo luật đối với linh mục Nam (50 tuổi) – người tham gia các hoạt động công lý xã hội và bảo vệ môi trường tại miền Trung.
Diễn biến quy trình giáo luật
Linh mục Đặng Hữu Nam bị triệu tập đến Tòa Giám mục vào ngày 24/7 để nhận thông báo về các cáo buộc và chứng cứ. Ngày 4/8, linh mục đã nộp văn bản phản hồi. Giám mục Nguyễn Hữu Long cho biết đã xem xét các chứng cứ cùng lời bào chữa của linh mục Nam, đồng thời tham vấn Giám mục Phụ tá Phêrô Nguyễn Văn Viên, Tổng Đại diện Linh mục Phêrô Nguyễn Văn Vinh và các chuyên gia giáo luật trước khi đưa ra phán quyết.
Theo Điều 1333 §1, linh mục Nam bị “tái đình chỉ” mọi tác vụ linh mục, nghĩa là bị cấm thực hiện các hành vi thuộc chức thánh. Quyết định có hiệu lực khi đương sự nhận sắc lệnh hợp pháp. Theo đó, linh mục Nam có thể lựa chọn:
- Ở lại nhà hưu dưỡng linh mục và tiếp tục nhận hỗ trợ tài chính như trước.
- Sống ở nơi khác và tự trang trải chi phí.
Trong cả hai trường hợp, ông đều phải tránh các hành vi không xứng hợp với bậc linh mục. Linh mục Nam cũng có quyền xin giám mục sửa đổi sắc lệnh hoặc khiếu nại lên Bộ Loan báo Tin Mừng (Dicastery for Evangelization). Giám mục Long kêu gọi ông ăn năn, sửa chữa gương xấu và bồi thường thiệt hại cho cộng đoàn Công giáo, đồng thời cảnh báo ông có thể đối mặt với “hình phạt nặng hơn” nếu tiếp tục vi phạm Điều 1373, Điều 1390 §2 hoặc các lỗi nghiêm trọng khác.
Những tranh luận trái chiều
Vụ việc đã gây chia rẽ trong cộng đoàn và tạo ra tranh cãi nảy lửa trên mạng xã hội:
- Linh mục Petrus Nguyễn (TP.HCM) cho rằng vụ việc cho thấy hậu quả nghiêm trọng khi linh mục dùng bài giảng để lên án các vấn đề chính trị, xã hội hoặc xúc phạm người khác thay vì loan báo Tin Mừng, đồng thời dự báo tình trạng chỉ trích và chia rẽ có thể tiếp diễn.
- Ông Nguyễn Văn Quốc nhận định án kỷ luật là xác đáng vì linh mục Nam bất tuân giám mục và phạm giáo luật.
- Ngược lại, ông Nguyễn Văn Đài lên tiếng bác bỏ các cáo buộc, khẳng định linh mục Nam không vi phạm giáo huấn Công giáo hay giáo luật, đồng thời cho rằng Giám mục Long lạm quyền và thiếu bác ái.
Nguồn cơn mâu thuẫn trong quá khứ
Linh mục Đặng Hữu Nam từ lâu được biết đến với các hoạt động cổ xúy công lý xã hội và môi trường tại Nghệ An. Những người chỉ trích cáo buộc ông công kích Đảng Cộng sản, khuyến khích chống đối chính quyền và vận động giáo dân khởi kiện Formosa – công ty Đài Loan tại Hà Tĩnh gây ra sự cố xả thải độc hại năm 2016 khiến cá chết hàng loạt và hàng ngàn người mất việc làm. Một số người ủng hộ nghi ngờ quyết định của Giám mục Long có thể chịu ảnh hưởng từ chính quyền tỉnh Nghệ An, nơi từng yêu cầu Giáo phận Vinh không bố trí tác vụ cho linh mục Nam vào năm 2016 và 2017.
Giám mục Long, người lãnh đạo Giáo phận Vinh từ năm 2019, từng tuyên bố ủng hộ đối thoại cởi mở với chính quyền. Mâu thuẫn công khai giữa hai bên nảy sinh từ năm 2020 khi giám mục chỉ trích bài giảng của linh mục Nam tập trung quá nhiều vào chính trị, xã hội: “Một bài giảng của ông ấy chỉ có 20% là Lời Chúa, còn 80% là về chính quyền, chính trị và xã hội”.
Sau đó, linh mục Nam bị bãi nhiệm tại Giáo xứ Mỹ Khánh và được lệnh chuyển về Tòa Giám mục. Tháng 1/2022, Giám mục Long đã đình chỉ tác vụ linh mục Nam do ông từ chối chấp hành việc thuyên chuyển, bất tuân các hạn chế và tiếp tục công khai chỉ trích lãnh đạo giáo phận. Lệnh đình chỉ này từng được dỡ bỏ vào tháng 12/2025, dù khi đó linh mục Nam vẫn không được phép thi hành tác vụ công khai.
Ban tập viên CaliToday
