CaliToday News – Một năm sau khi Tổng thống Donald Trump ký ban hành gói chính sách đối nội cốt lõi của mình, các học sinh, sinh viên vay vốn đang phải chuẩn bị tinh thần cho một đợt tái cấu trúc quy mô lớn đối với hệ thống cho vay liên bang, chính thức có hiệu lực vào tuần này.
Các tổ chức bảo vệ quyền lợi sinh viên và giới hoạch định tài chính cho biết, dưới những thay đổi từ chính quyền ông Trump, người vay sẽ chịu nhiều tác động khác nhau. Trong khi một số người nhận thấy ít sự khác biệt về số tiền phải trả hằng tháng, nhóm những người vay có thu nhập thấp sẽ phải chịu ảnh hưởng nặng nề nhất do chi phí tăng cao.
Bắt đầu từ thứ Tư, dự luật mới của ông Trump sẽ tinh giản hệ thống bằng cách cắt giảm các chương trình hoàn trả và áp đặt các hạn mức vay nghiêm ngặt hơn. Thay đổi này sẽ chấm dứt chương trình hoàn trả có lợi nhất cho người vay vốn vốn được triển khai dưới thời Tổng thống Joe Biden, buộc phần lớn trong số hơn 7 triệu người đang tham gia phải trả nhiều tiền hơn trong hóa đơn vay liên bang hằng tháng. Song song với đó, lãi suất cũng sẽ tăng lên.
Bà Becca Craig, cố vấn tài chính tại tổ chức Focus Partners Wealth ở Kansas City, Missouri, cho biết: “Đang có một sự cấp bách thực sự và cả nỗi lo sợ về những gì sắp diễn ra.”
Định hướng mới này nằm trong mục tiêu rộng lớn hơn của chính quyền ông Trump nhằm cắt giảm ngân sách dành cho các chương trình hỗ trợ chính phủ tại các cơ quan liên bang. Theo kế hoạch, chương trình hỗ trợ sinh viên liên bang sẽ được chuyển giao từ Bộ Giáo dục sang Bộ Tài chính. Các quan chức chính quyền cho rằng Bộ Tài chính được trang bị tốt hơn để buộc người vay tuân thủ nghĩa vụ, vì cơ quan này vốn phụ trách thu hồi các khoản nợ quá hạn.
Tòa Bạch Ốc cáo buộc chính quyền tiền nhiệm đã tập trung quá mức vào việc xóa nợ và miễn giảm các khoản vay sinh viên, thay vì đảm bảo các khoản vay phải được hoàn trả nhằm cắt giảm chi tiêu liên bang và gây áp lực buộc các trường đại học phải giảm học phí.
Gánh nặng tài chính từ những công thức tính mới
Cô Lori Correa, một người vay vốn sinh viên sống tại bang North Carolina, đang vô cùng lo lắng và phải cân nhắc kỹ lưỡng các lựa chọn của mình. Sau khi sử dụng công cụ mô phỏng khoản vay trực tuyến, cô ước tính số tiền thanh toán hằng tháng của mình sẽ nhảy vọt từ 150 USD lên 713 USD theo một trong các kế hoạch mới, do những thay đổi trong cách tính toán khoản trả định kỳ.
Vào đầu những năm 2000, với tư cách là một người mẹ đơn thân nuôi ba con, cô Correa đã chuyển từ nghề phục vụ bàn sang học ngành luật. Cô lần lượt lấy bằng cao đẳng, cử nhân và thạc sĩ trong khi vay kịch trần các khoản tín dụng sinh viên, với hy vọng sẽ tiến xa hơn ở những công việc có mức lương cao hơn.
Hiện tại, ở tuổi 57, cô kiếm được khoảng 60,000 USD một năm với công việc trợ lý cá nhân cho một môi giới bất động sản, nhưng vẫn gánh khoản nợ sinh viên khoảng 200,000 USD. Khoản nợ này đã trở thành gánh nặng tài chính đè nặng lên vai cô suốt nhiều năm qua, bên cạnh chi phí nhà ở và hóa đơn y tế.
“Tôi đã từng hy vọng mình có thể có một cuộc sống tử tế nhờ vào nền giáo dục mà tôi đã phải trả một cái giá quá đắt,” cô Correa chia sẻ. “Nhưng tôi đã bị bủa vây bởi một giấc mơ màu hồng. Cảm giác như hiện tại, nếu bạn là một người bình thường đang cố gắng vươn lên, bạn sẽ không thể làm được.”
Theo số liệu từ Cơ quan Hỗ trợ Sinh viên Liên bang, trong quý đầu tiên của năm 2026, gần 43 triệu người vay vốn sinh viên đang gánh khoản nợ tổng cộng gần 1.7 nghìn tỷ USD. Báo cáo từ Ngân hàng Dự trữ Liên bang New York cho thấy, cũng trong giai đoạn đó, có thêm 2.6 triệu người rơi vào tình trạng vỡ nợ do không thanh toán.
Người phát ngôn của Bộ Giáo dục cho biết công cụ mô phỏng khoản vay trực tuyến của cơ quan này nhằm giúp người học lựa chọn phương án hoàn trả mới sẽ được cập nhật trước thứ Tư. Bộ trưởng Giáo dục Linda McMahon khẳng định trong một tuyên bố vào tháng Ba rằng chính quyền ông Trump “tự tin rằng các sinh viên, người vay vốn và người đóng thuế tại Mỹ cuối cùng sẽ có được các chương trình hoạt động hiệu quả sau hàng thập kỷ quản lý yếu kém.”
Tuy nhiên, các nhóm bảo vệ quyền lợi người vay lo ngại rằng việc tăng tiền thanh toán hằng tháng sẽ chỉ làm trầm trọng thêm khó khăn đối với những người vốn đang phải chật vật với tình trạng lạm phát phi mã, chi phí năng lượng và thực phẩm leo thang. Họ cũng cảnh báo điều này có thể đẩy một số sinh viên có thu nhập thấp sang thị trường cho vay tư nhân, nơi họ phải đối mặt với lãi suất cao hơn và ít được bảo vệ trước các tổ chức tín dụng đen.
“Liệu kế hoạch này có đủ tạo ra một lưới an sinh cho các gia đình Mỹ?” bà Kyra Taylor, luật sư thuộc Trung tâm Luật Tiêu dùng Quốc gia, đặt câu hỏi. “Tôi nghĩ việc đơn giản hóa là một mục tiêu tốt, nhưng nó phải phù hợp với túi tiền của các gia đình. Nếu không, chúng ta sẽ chứng kiến làn sóng người vay rơi vào cảnh vỡ nợ tăng cao.”
Khi các chính sách mới chính thức đi vào cuộc sống, các chuyên gia lưu ý có 4 thay đổi cốt lõi mà người vay cần nắm vững dưới đây:
1. Các khoản vay mới
Trước đây, người vay vốn sinh viên có thể lựa chọn trong số hàng loạt kế hoạch hoàn trả có thời hạn cố định hoặc dựa trên thu nhập.
Tuy nhiên, các kế hoạch cũ này sẽ bị xóa bỏ. Kể cả những sinh viên bắt đầu vay mới hoặc những người muốn hợp nhất các khoản vay hiện tại từ thứ Tư tới sẽ chỉ được chọn giữa hai phương án mới:
- Kế hoạch Hỗ trợ Hoàn trả (Repayment Assistance Plan): Được Bộ Giáo dục thúc đẩy nhằm thay thế cho chương trình SAVE dưới thời ông Biden. Theo kế hoạch này, số tiền thanh toán hằng tháng sẽ dựa trên tổng thu nhập đã điều chỉnh (AGI). Ở mức thu nhập thấp nhất của kế hoạch, những người có thu nhập năm từ 10,000 USD trở xuống vẫn phải trả ít nhất 10 USD/tháng. Ngoài ra, người vay sẽ phải thực hiện nghĩa vụ thanh toán trong vòng 30 năm trước khi đủ điều kiện được xét xóa nợ.
- Kế hoạch Tiêu chuẩn Phân tầng (Tiered Standard Plan): Các khoản thanh toán sẽ được tính toán dựa trên số dư nợ còn lại trong một thời hạn cố định, tối thiểu từ 10 năm và tối đa lên đến 25 năm. Đây có thể là cách nhanh hơn để người vay tất toán nợ nần và tiết kiệm tiền lãi so với phương án dựa trên thu nhập.
Các kế hoạch mới này đánh dấu một bước chuyển dịch lớn so với những gì thời ông Biden mang lại. Chương trình SAVE trước đây vốn là phao cứu sinh dễ thở nhất cho những người gặp khó khăn về tài chính, khi một số đối tượng thậm chí không bắt buộc phải thanh toán hằng tháng và có thể được xóa nợ chỉ sau 10 năm.
2. Các khoản vay cũ
Bộ Giáo dục cho biết những người vay đang tham gia chương trình SAVE sẽ có ít nhất 90 ngày để chuyển sang một trong các kế hoạch mới. Họ cũng có thể chọn một kế hoạch có thời hạn cố định hiện tại hoặc một kế hoạch cũ hơn gắn liền với thu nhập, mặc dù các phương án này cũng sẽ bị khai tử dần vào năm 2028.
Vẫn còn một lựa chọn khác: Họ có thể chọn Kế hoạch Hoàn trả dựa trên Thu nhập (IBR) — chương trình không bị bãi bỏ do được Quốc hội thành lập từ hai thập kỷ trước. Kế hoạch này hướng tới những người vay có khoản nợ cao so với thu nhập, cho phép thanh toán hằng tháng ở mức 10% hoặc 15% thu nhập tùy ý, với điều kiện xét xóa nợ trong vòng 25 năm.
Cố vấn tài chính Craig lưu ý rằng hàng triệu người vay tham gia các chương trình thời ông Biden cũng có thể đối mặt với tình trạng số tiền phải trả tăng đột biến do họ đã không phải thực hiện bất kỳ khoản thanh toán nào kể từ tháng 7/2024 vì các cuộc chiến pháp lý kéo dài. Khi chương trình này kết thúc, người vay không chỉ phải bắt đầu trả tiền trở lại mà số dư nợ của họ cũng đã bị tính lãi lũy tiến kể từ mùa hè năm 2025.
3. Thắt chặt hạn mức vay
Trong nhiều thập kỷ, các học viên cao học và các bậc phụ huynh vay vốn cho con cái đều được tiếp cận với các chương trình vay đặc thù không bị giới hạn số tiền. Tuy nhiên, kể từ thứ Tư, các kế hoạch này sẽ bị xóa bỏ và thay thế bằng các hạn ngạch vay mới nghiêm ngặt hơn, bao gồm quy định một cá nhân không được vay quá 257,500 USD tiền vay sinh viên liên bang trong suốt cuộc đời.
Thứ trưởng Bộ Giáo dục Nicholas Kent khẳng định việc áp đặt hạn mức vay sẽ giúp sinh viên tránh được tình trạng “tích tụ những khoản nợ quá mức”.
- Học viên cao học: Được phép vay tối đa 20,500 USD mỗi năm và tổng cộng không quá 100,000 USD.
- Học viên các ngành chuyên nghiệp (như Luật hoặc Y khoa): Có thể nộp đơn vay tối đa 50,000 USD mỗi năm và tổng cộng không quá 200,000 USD.
- Lưu ý: Sinh viên hiện đang theo học các chương trình cao học hoặc cấp bằng chuyên nghiệp sẽ được miễn trừ khỏi hạn mức mới này trong vòng 3 năm.
- Phụ huynh: Có thể vay tối đa 20,000 USD cho mỗi người con phụ thuộc mỗi năm, và tổng cộng không quá 65,000 USD cho mỗi người con.
Bà Taylor từ Trung tâm Luật Tiêu dùng Quốc gia cảnh báo về một hệ lụy không mong muốn: Khi nhận ra khoản vay không đủ chi trả học phí, một số học sinh có thể sẽ không muốn đi học đại học nữa.
4. Ưu đãi khi đăng ký thanh toán tự động (Autopay)
Với tỷ lệ chỉ hơn một phần ba số người vay vốn sinh viên thực hiện thanh toán đều đặn, Bộ Giáo dục đang thúc đẩy nhiều người hơn đăng ký hình thức thanh toán tự động để đảm bảo không bị quá hạn.
Những người đăng ký trước ngày 30/9 tới sẽ đủ điều kiện được giảm 1% lãi suất. Các quan chức giáo dục cho biết những người đã tham gia vốn đang được giảm 0.25 điểm phần trăm cũng sẽ được nâng mức ưu đãi lên mức trọn vẹn 1% này.
Bà Craig nhận định bất kỳ sự sụt giảm lãi suất nào vào lúc này đều vô cùng quý giá, bởi lãi suất cho vay sinh viên mới đang chạm mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây. Cụ thể, bắt đầu từ thứ Tư, lãi suất đối với các khoản vay đại học không được chính phủ trợ cấp sẽ ở mức 6.52% và đối với học viên cao học là 8.07%.
Tuy nhiên, mức giảm giá 1% mới này sẽ chỉ kéo dài đến hết tháng 6/2028 và không áp dụng cho một số khoản vay cũ hơn. Bà Aissa Canchola Bañez từ tổ chức Protect Borrowers nhận định việc giảm lãi suất này cho thấy chính quyền ông Trump đang đối mặt với áp lực phải đưa ra một vài biện pháp xoa dịu cho người vay, dù là nhỏ nhất.
“Về bản chất, đây chỉ giống như một miếng băng cá nhân dán lên một vết thương do đạn bắn mà thôi,” bà Bañez ví von.
Nguồn Tổng hợp
