CaliToday News – Cơ quan Thuế thu nhập Nội địa Mỹ (IRS) đã đạt được một thỏa thuận dàn xếp với Tổng thống Donald Trump liên quan đến vụ rò rỉ hồ sơ khai thuế của ông. Thỏa thuận này cấm IRS kiểm toán các hồ sơ thuế cũ của Tổng thống, đồng thời tái kích hoạt cuộc chiến pháp lý kéo dài nhiều năm qua xung quanh vấn đề thuế của ông Trump.
Quyền Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche hôm thứ Ba đã ký một sắc lệnh tuyên bố IRS “bị cấm vĩnh viễn” đưa ra các khiếu nại chống lại ông Trump dựa trên các hồ sơ khai thuế trước đây của ông.
Thỏa thuận dàn xếp này cũng thiết lập một quỹ “chống vũ khí hóa” trị giá 1,776 tỷ USD, diễn ra ngay sau quyết định của Tổng thống về việc rút đơn kiện đòi bồi thường 10 tỷ USD nhằm vào IRS. Động thái này được giới quan sát đánh giá là nỗ lực nhằm né tránh một thẩm phán liên bang — người trước đó đã đặt câu hỏi hoài nghi về việc liệu hai bên có thực sự là đối thủ tố tụng của nhau hay không, làm nổi bật tính chất hy hữu của vụ án khi một Tổng thống đương nhiệm đi kiện chính chính quyền của mình.
Dưới đây là 5 điều cần biết về thỏa thuận dàn xếp này:
1. Ông Trump được bảo vệ khỏi các cuộc điều tra thuế dựa trên hồ sơ cũ
Sắc lệnh do ông Blanche ký hôm thứ Ba nêu rõ IRS “miễn trừ, từ bỏ, tha bổng và vĩnh viễn giải phóng” ông Trump khỏi bất kỳ hành động pháp lý tiềm ẩn nào, đồng thời “vĩnh viễn bị ngăn chặn và bác bỏ” việc theo đuổi các vụ việc còn tồn đọng trước cơ quan này. Điều khoản bao gồm cả “các hồ sơ khai thuế được nộp trước ngày hiệu lực” của thỏa thuận.
“Theo thông lệ trong các vụ dàn xếp, cả hai bên đã thực hiện việc từ bỏ một loạt khiếu nại đã hoặc có thể được đưa ra”, người phát ngôn của Bộ Tư pháp Mỹ cho biết trong một tuyên bố.
“Sẽ chẳng có ý nghĩa gì nếu ký thỏa thuận dàn xếp cho nhiều khiếu nại lớn, để rồi sau đó một trong hai bên lại lập tức quay đầu và tìm cách khởi xướng thêm các cáo buộc bất lợi khác vốn dĩ có thể thực hiện từ trước”, người phát ngôn nói thêm, đồng thời nhấn mạnh quy định này chỉ áp dụng cho các cuộc kiểm toán hiện tại chứ không bao gồm các cuộc kiểm toán trong tương lai.
Tính đến năm 2024, ông Trump đã phải đấu tranh với một cuộc kiểm toán của IRS kéo dài hơn một thập kỷ, thương vụ có nguy cơ khiến ông tiêu tốn tới 100 triệu USD, theo báo cáo của tờ The New York Times.
2. Thỏa thuận áp dụng cho các công ty, gia đình và quỹ ủy thác của ông Trump
Thỏa thuận dàn xếp này có phạm vi điều chỉnh rất rộng, vượt ra ngoài phạm vi cá nhân của Tổng thống.
Cụ thể, văn bản bảo hộ cho ông Trump, hai con trai lớn của ông là Eric Trump và Donald Trump Jr., cùng Tập đoàn Trump Organization. Tất cả các bên này đều được liệt kê là nguyên đơn trong vụ kiện chống lại IRS được khởi xướng vào tháng 1, xuất phát từ một chuỗi vụ rò rỉ thông tin do một nhà thầu cũ của IRS thực hiện trong giai đoạn 2019 – 2020. Thỏa thuận cũng áp dụng cho các bên liên quan khác, bao gồm các thành viên trong gia đình, các quỹ ủy thác, công ty liên kết, chi nhánh và công ty con.
3. Giới chuyên gia và các bên chỉ trích nghi ngờ tính hợp pháp
Cả quỹ “chống vũ khí hóa” mới thành lập lẫn điều khoản bảo vệ hồ sơ thuế cũ khỏi bị kiểm toán đều đang vấp phải sự giám sát pháp lý nghiêm ngặt.
Một nhóm gồm 93 nghị sĩ Đảng Dân chủ tại Hạ viện đã đệ trình một văn bản can tố (amicus brief) hôm thứ Hai nhằm ngăn chặn việc thành lập quỹ này. Nhóm lập luận rằng tòa án nên bác bỏ vụ kiện gốc chống lại IRS vì Tổng thống đang đóng vai trò ở cả hai đầu chiến tuyến của vụ án.
Song song đó, hai sĩ quan cảnh sát từng làm nhiệm vụ tại Đồi Capitol vào ngày 6 tháng 1 năm 2021 là Harry Dunn và Daniel Hodges, cũng đang đệ đơn kiện riêng nhằm vào ông Trump liên quan đến quỹ này, với cáo buộc rằng khoản tiền trên đe dọa đến “tính mạng và sự an toàn” của họ. Vụ kiện diễn ra trong bối cảnh các cá nhân bị buộc tội do tham gia vào vụ bạo loạn ngày 6/1 và sau đó được Tổng thống ban lệnh ân xá, dường như đang chuẩn bị tâm thế để nhận các khoản chi trả từ quỹ.
Hai sĩ quan Dunn và Hodges lập luận rằng quỹ này sẽ khuyến khích “những kẻ từng thực hiện hành vi bạo lực nhân danh Tổng thống tiếp tục làm như vậy” và “tài trợ trực tiếp cho các hoạt động bạo lực của những kẻ bạo loạn, các nhóm bán quân sự và những người ủng hộ chúng — những kẻ đã đe dọa tính mạng của các nguyên đơn vào ngày hôm đó và vẫn tiếp tục đe dọa hiện nay”.
Ông Brandon DeBot, Giám đốc Chính sách của Trung tâm Luật Thuế thuộc Đại học New York, hôm thứ Hai cũng nhận định rằng “quỹ chống vũ khí hóa” có thể là một hành vi sử dụng sai mục đích Quỹ Phán quyết (Judgment Fund) — nguồn tiền được giữ tại Bộ Tài chính chuyên dùng để chi trả cho các phán quyết và dàn xếp của tòa án.
Vào thứ Ba, ông lưu ý thêm rằng điều khoản ngăn chặn kiểm toán các hồ sơ thuế cũ sẽ cần có sự thực thi từ phía IRS mới có hiệu lực.
“Quyết định miễn trừ mới này làm dấy lên lo ngại về các vi phạm hình sự tiềm ẩn đối với các điều luật bảo vệ của bộ luật thuế chống lại sự can thiệp chính trị, đặc biệt là khi các quan chức Nhà Trắng được báo cáo là có tham gia vào các cuộc đàm phán dàn xếp — một vấn đề đòi hỏi phải được điều tra kỹ lưỡng”, ông DeBot nêu quan điểm. “Nó có ý đồ đặt Tổng thống, các thực thể kinh doanh và gia đình ông lên trên luật thuế — ngay cả khi chỉ riêng Bộ Tư pháp (DOJ) không có thẩm quyền đưa ra những đặc quyền bảo vệ phi thường như vậy.”
Ngay cả một số nhà lập pháp thuộc Đảng Cộng hòa cũng đặt dấu hỏi về thỏa thuận này. Lãnh đạo Đa số Thượng viện John Thune (Cộng hòa – bang Bắc Carolina) hôm thứ Ba cho biết ông “không mặn mà” với quỹ này và “không thấy được mục đích của nó”.
Thượng nghị sĩ Susan Collins (Cộng hòa – bang Maine) cũng chất vấn ông Blanche trong phiên điều trần trước một tiểu ban phân bổ ngân sách Thượng viện về việc các khoản dàn xếp thông thường không được chi trả cho “các khiếu nại trong tương lai còn chưa được đưa ra”. Quyền Bộ trưởng Tư pháp phản hồi bằng cách mô tả quỹ này là “hy hữu” nhưng “không phải là chưa từng có tiền lệ”.
4. Khơi mào một cuộc chiến mới xung quanh hồ sơ thuế của ông Trump
Thỏa thuận dàn xếp này đang dọn đường cho một cuộc đối đầu tiềm ẩn khác liên quan đến hồ sơ thuế của ông Trump, vốn là chủ đề gây tranh cãi từ lâu.
Khi ông Trump lần đầu tiên nhậm chức, ông đã từ chối công khai các bản khai thuế của mình, phá vỡ một tiền lệ kéo dài hàng thập kỷ. Điều này dẫn đến vô số cuộc chiến pháp lý, trong đó có một vụ phải đưa lên Tối cao Pháp viện, khi các nghị sĩ Đảng Dân chủ thuộc nhiều ủy ban Quốc hội tìm cách tiếp cận hồ sơ tài chính của Tổng thống.
Sau nhiều năm kiện tụng tại tòa, Ủy ban Cách thức và Phương tiện Hạ viện đã giành được quyền tiếp cận hồ sơ thuế trong 6 năm của ông Trump và công bố rộng rãi trước công chúng vào tháng 12 năm 2022.
5. Trận chiến pháp lý mới nhất của ông Trump
Bất chấp tính chất độc nhất vô nhị trong vụ kiện của ông Trump chống lại IRS, đây không phải là tranh chấp pháp lý duy nhất đang diễn ra giữa Tổng thống và chính quyền của mình.
Tháng 10 năm ngoái, ông Trump xác nhận đội ngũ pháp lý của ông đang yêu cầu Bộ Tư pháp bồi thường 230 triệu USD cho các cuộc điều tra trước đây đối với hành vi của ông.
Theo tờ New York Times, các khiếu nại của ông tập trung vào cuộc điều tra về nghi vấn phối hợp giữa Nga và chiến dịch tranh cử của Trump năm 2016, cùng cuộc khám xét năm 2022 của FBI tại dinh thự Mar-a-Lago của ông ở Palm Beach, bang Florida, liên quan đến cuộc điều tra tài liệu mật. Cả hai đơn kiện này đều được đệ trình trước khi ông nhậm chức nhiệm kỳ thứ hai.
Nguồn Tổng Hợp
