ISSAQUAH, Washington (Calitoday News)– Những người Mỹ thường tự thay dầu xe để tiết kiệm chi phí đang gặp thêm một khoản tăng giá đáng kể, khi Costco gần như tăng gấp đôi giá dầu máy tổng hợp Kirkland Signature và đồng thời giới hạn số lượng mỗi thành viên được mua.
Theo Associated Press, một thùng Kirkland Signature Full Synthetic Motor Oil gồm hai bình 5-quart, tổng cộng 10 quarts, hiện có giá khoảng $58.
Cùng sản phẩm này được bán với giá khoảng $30 vào năm ngoái.
Như vậy, tùy mức giá được dùng để so sánh, chi phí mua dầu Kirkland đã tăng gần gấp đôi chỉ trong khoảng một năm.
Costco giới hạn mỗi thành viên chỉ được mua hai thùng mỗi tuần
Không chỉ tăng giá, Costco còn áp dụng giới hạn mua hàng.
Đối với Kirkland Signature Full Synthetic Motor Oil, khách hàng hiện được mua tối đa:
2 thùng trong mỗi 7 ngày cho mỗi membership.
Mỗi thùng có hai bình 5 quarts, nghĩa là giới hạn tương đương 20 quarts dầu máy mỗi tuần.
Costco cũng đang giới hạn một sản phẩm khác là Mobil 1 Full Synthetic Motor Oil, loại sáu chai 1-quart.
Sản phẩm Mobil 1 này có giá khoảng $44 và được giới hạn ở mức 5 đơn vị cho mỗi membership.
Costco chưa đưa ra lời giải thích chi tiết công khai về quyết định tăng giá và giới hạn mua hàng khi AP liên hệ xin bình luận. Vì vậy, không nên nói Costco chính thức tuyên bố một nguyên nhân cụ thể cho việc tăng giá.
Tuy nhiên, diễn biến trên xảy ra giữa lúc thị trường dầu thô và nguồn cung nguyên liệu sản xuất dầu nhờn đang chịu áp lực lớn.
Tại sao dầu máy lại bị ảnh hưởng?
Dầu máy tổng hợp hiện đại không đơn giản chỉ là dầu thô được đóng vào chai.
Một thành phần quan trọng là base oil – dầu nền đã trải qua quá trình tinh chế sâu, sau đó được pha với các chất phụ gia để tạo ra dầu động cơ đáp ứng những tiêu chuẩn về độ nhớt, nhiệt độ, chống mài mòn và bảo vệ động cơ.
Nhiều loại dầu máy synthetic hiện nay phụ thuộc đáng kể vào Group III base oils.
Hoa Kỳ nhập khẩu hơn 40% nguồn cung loại dầu nền này từ Trung Đông, theo các ước tính được AP dẫn lại.
Điều đó khiến thị trường dầu máy Mỹ đặc biệt nhạy cảm với những gián đoạn nguồn cung dầu và hoạt động lọc hóa dầu tại khu vực này.
Chiến tranh Iran làm đảo lộn nguồn cung dầu
Nguồn cung năng lượng Trung Đông đã bị gián đoạn kể từ khi chiến tranh liên quan đến Iran bùng phát hồi đầu năm.
Một trong những vấn đề lớn nhất là hoạt động vận chuyển dầu qua Eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiến lược nối Vịnh Ba Tư với thị trường thế giới.
Những cuộc tấn công và rủi ro an ninh đã hạn chế hoạt động của tàu chở dầu qua khu vực này.
Tình hình tiếp tục xấu đi sau một cuộc tấn công vào một đường ống dầu quan trọng của Saudi Arabia, vốn cho phép nước này đưa dầu sang bờ Biển Đỏ và giảm phụ thuộc vào tuyến đường qua Eo biển Hormuz.
Hôm thứ Hai, 14 tháng 9, giá dầu Brent đã vượt $109 một thùng.
Đây là mức tăng rất lớn so với dưới $72 một thùng vào đầu tháng 7.
Áp lực vẫn chưa kết thúc. Reuters đưa tin hôm thứ Ba rằng giá của một số lô dầu thô vật chất tại châu Âu đã vượt $130 một thùng, giữa những gián đoạn mới đối với nguồn cung Trung Đông.
Nhà máy lọc dầu có động lực sản xuất xăng và diesel thay vì dầu máy
Còn một nguyên nhân kinh tế khác khiến dầu máy có thể trở nên khan hiếm hơn.
Một thùng dầu thô có thể được tinh chế thành nhiều loại sản phẩm khác nhau.
Khi nhu cầu và giá xăng và diesel tăng mạnh, các nhà máy lọc dầu có động lực dành nhiều công suất hơn cho những nhiên liệu này thay vì sản xuất dầu nền dùng cho dầu nhờn.
Xăng và diesel có thị trường toàn cầu lớn hơn rất nhiều so với motor oil.
Vì vậy, khi công suất lọc dầu bị hạn chế, việc ưu tiên sản xuất nhiên liệu có thể làm nguồn cung nguyên liệu cho dầu máy càng bị siết chặt.
Giá xăng Mỹ gần $4.32, diesel vượt $6.20
Người lái xe đang cảm nhận tác động của thị trường dầu không chỉ ở quầy bán motor oil.
Theo số liệu AAA được AP dẫn lại, giá xăng regular trung bình toàn quốc ngày 14 tháng 9 đã lên gần:
$4.32/gallon
so với khoảng:
$4.08 một tháng trước
và $3.18 một năm trước.
Diesel còn tăng mạnh hơn.
Giá diesel trung bình toàn quốc đạt khoảng $6.23/gallon, sau khi vượt mốc $6 và lập mức cao kỷ lục trong những ngày trước đó.
Từ khoảng $3 một quart lên gần $5.80
Đối với người tự thay dầu, mức tăng của Kirkland khá dễ thấy nếu tính theo từng quart.
Ở mức khoảng $30 cho 10 quarts, người mua trước đây trả khoảng:
$3/quart.
Với giá mới khoảng $58 cho 10 quarts, chi phí tăng lên khoảng:
$5.80/quart.
Một lần thay dầu cho nhiều xe passenger car hoặc SUV thường cần khoảng 4–6 quarts, tùy động cơ.
Vì vậy, riêng tiền dầu cho một lần tự thay có thể tăng thêm hơn $10 so với trước, chưa tính oil filter và các vật tư khác.
Kirkland vẫn có thể rẻ hơn một số thương hiệu lớn
Giá gần $58 khiến lợi thế giá của Kirkland giảm đáng kể so với trước đây, nhưng tính theo quart, sản phẩm Costco vẫn có thể cạnh tranh với một số dầu synthetic thương hiệu lớn.
Ví dụ, Mobil 1 tại Costco hiện được AP ghi nhận khoảng $44 cho sáu quarts, tương đương khoảng $7.33/quart.
Kirkland ở mức $58 cho 10 quarts tương đương khoảng $5.80/quart.
Tuy nhiên, việc so sánh trực tiếp còn phải xét đúng viscosity – cấp độ nhớt, tiêu chuẩn kỹ thuật và yêu cầu của từng động cơ.
Chưa rõ Walmart, Amazon và AutoZone có tăng giá theo hay không
Một câu hỏi lớn hiện nay là liệu việc tăng giá và giới hạn mua hàng có lan sang các nhà bán lẻ khác hay không.
AP cho biết vẫn chưa rõ những nhà bán lẻ motor oil lớn như Walmart và AutoZone có tăng giá hoặc đặt giới hạn mua tương tự hay không.
Các công ty được AP liên hệ đã không lập tức phản hồi yêu cầu bình luận.
Do đó, hiện chưa thể kết luận rằng Hoa Kỳ đang áp dụng một hình thức “rationing – phân phối hạn chế” dầu máy trên toàn quốc.
Đây là giới hạn mua hàng do Costco áp dụng đối với một số sản phẩm cụ thể, trong bối cảnh nguồn cung dầu nhờn bị thắt chặt và giá năng lượng tăng cao.
Tình trạng giá cao có thể chưa sớm biến mất
Vấn đề lớn hơn đối với người tiêu dùng là những yếu tố đẩy giá dầu máy lên cao chưa được giải quyết.
Giá dầu thô vẫn ở mức cao, hoạt động vận chuyển dầu từ Trung Đông tiếp tục bị gián đoạn và nguồn cung Group III base oil mà ngành dầu nhờn phụ thuộc vẫn chịu áp lực.
Điều đó có nghĩa việc Costco tăng giá motor oil không nhất thiết chỉ là một đợt điều chỉnh giá riêng của Kirkland.
Nếu tình trạng thiếu dầu nền kéo dài, giá dầu máy và chi phí thay dầu tại Hoa Kỳ có thể tiếp tục chịu áp lực, dù mức tăng cụ thể tại từng hãng và từng nhà bán lẻ vẫn chưa thể xác định.
Đối với khách hàng Costco, thay đổi trước mắt đã rất rõ: 10 quarts Kirkland synthetic motor oil từng có giá khoảng $30 nay lên gần $58, và mỗi membership chỉ được mua tối đa hai thùng trong vòng bảy ngày.
Calitoday tổng hợp
