CALITODAY (16/8/2026): Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất cáo buộc Iran hôm thứ Bảy 15/8 đã tấn công một tàu khác thuộc công ty dầu mỏ nhà nước của UAE khi tàu này đi qua Eo biển Hormuz hôm thứ Sáu 14/8, vụ việc thứ ba như vậy trong chưa đầy một tuần.
Tàu của Công ty Dầu khí Quốc gia Abu Dhabi (ADNOC – Abu Dhabi National Oil Corporatin) bị tấn công hôm thứ Sáu 14/8 khi đang đi qua eo biển Hormuz, Reuters đưa tin, dẫn nguồn truyền thông nhà nước WAM. Không có thương vong nào được báo cáo và tình hình đã được kiểm soát, công ty cho biết.
Bộ Ngoại giao UAE lên án vụ tấn công, đồng thời kêu gọi Iran chấm dứt các cuộc tấn công và mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz, nơi từng có khoảng 20 phần trăm nguồn cung dầu của thế giới đi qua trước khi chiến tranh bắt đầu vào ngày 28/02/2026.
“Cuộc tấn công này cấu thành hành vi vi phạm trắng trợn Nghị quyết 2817 của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, trong đó khẳng định tầm quan trọng của tự do hàng hải, đồng thời bác bỏ việc nhắm mục tiêu vào các tàu thương mại hoặc cản trở các tuyến hàng hải quốc tế,” bộ này cho biết trong một tuyên bố.
Vụ việc xảy ra một ngày sau khi UAE cáo buộc Iran tấn công hai tàu chở dầu ADNOC khác đang đi qua eo biển. Những cuộc tấn công đó gây thiệt hại nhỏ nhưng không có thương vong.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran trước đây đã đe dọa nhắm mục tiêu vào các tàu đi qua eo biển nếu chúng có liên hệ với các đối thủ của Tehran hoặc không tuân theo mệnh lệnh của Iran.
Anwar Gargash, cố vấn ngoại giao của Tổng thống UAE Mohamed bin Zayed Al Nahyan, cho biết hôm thứ Bảy rằng nước này sẽ bảo vệ lợi ích của mình sau các cuộc tấn công liên tiếp.
“Việc liên tục nhắm mục tiêu vào các tàu chở dầu của công ty ADNOC sẽ không ngăn cản Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất tiếp tục theo đuổi một chính sách cân bằng và hợp lý,” ông viết trong một tuyên bố được đăng trên nền tảng xã hội X, được công cụ AI Grok dịch từ tiếng Ả Rập sang tiếng Anh.
“Chúng tôi sẽ bảo vệ quyền tự do hàng hải và quyền sử dụng Eo biển Hormuz theo luật pháp quốc tế, đồng thời bảo vệ chủ quyền và lợi ích của mình, trong khi tiếp tục con đường đối thoại và ưu tiên các lựa chọn ngoại giao.”
Hoạt động vận chuyển qua eo biển đã giảm đáng kể trong cuộc xung đột khi Iran và Mỹ đưa ra những tuyên bố trái ngược nhau về quyền kiểm soát tuyến đường thủy quan trọng này.
Iran khẳng định eo biển sẽ tiếp tục đóng cửa cho đến khi Mỹ đáp ứng các điều kiện của nước này để chấm dứt chiến tranh, trong khi chính quyền Trump cho biết họ có thể duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran vô thời hạn.
Quốc hội tăng ngân sách cho cuộc chiến với Iran như đưa tiền cho kẻ nghiện rượu và hy vọng họ sẽ ngừng say.
Thượng Nghị sĩ Dân chủ Ruben Gallego (Ariz.) hôm Chủ nhật 16/8 bày tỏ sự phản đối mạnh mẽ việc Quốc hội cấp thêm ngân sách cho Ngũ Giác Đài trong bối cảnh cuộc chiến với Iran.
Trong một cuộc phỏng vấn trên chương trình “This Week” của ABC News, Gallego chuyển hướng khi người dẫn chương trình Martha Raddatz hỏi ông về việc chính quyền Trump yêu cầu các nhà lập pháp 17 tỷ USD cho chi phí hoạt động quân sự ở Iran.
“Chúng tôi tập trung nhiều hơn vào việc bảo đảm rằng chúng ta đang hỗ trợ những người lính Mỹ và cố gắng … đưa chúng ta ra khỏi cuộc chiến này,” Dân biểu Dân chủ bang Arizona, người phục vụ trong Ủy ban Cựu chiến binh Thượng viện, cho biết.
Russell Vought, giám đốc Văn phòng Quản lý và Ngân sách Tòa Bạch Ốc, đã yêu cầu Quốc hội 87,6 tỷ USD vào tháng 6. Trong yêu cầu này có 21 tỷ USD cho Bộ Quốc phòng nhằm hỗ trợ các năng lực thiết yếu, mua sắm đạn dược và củng cố nền tảng công nghiệp của Mỹ, cũng như 17,3 tỷ USD cho các chi phí hoạt động.
Trong bối cảnh cuộc chiến, sắp chạm mốc sáu tháng, Ngũ Giác Đài được cho là đã cạn kiệt kho dự trữ các loại đạn dược thiết yếu — chẳng hạn như tên lửa tầm xa và tên lửa đánh chặn.
Nhưng Gallego, đồng quan điểm với đại đa số các Thượng Nghị sĩ Dân chủ, hôm Chủ nhật nói rằng Tổng thống Trump “không lên kế hoạch gì cả” liên quan đến cuộc chiến, bao gồm cả kế hoạch kết thúc.
“Nhiệm vụ của chúng ta là gì? Chúng ta vẫn chưa thực sự hiểu tại sao chúng ta lại đến Iran,” Dân biểu Dân chủ bang Arizona nhận xét. “Chúng ta không biết chính xác làm thế nào chúng ta sẽ rút khỏi Iran.”
“Vì vậy, việc chúng ta thực sự cấp thêm tiền cho một thứ như thế này là cực kỳ nguy hiểm. Nó giống như đưa thêm tiền cho một kẻ nghiện rượu và hy vọng họ sẽ ngừng uống,” ông tiếp tục.
Gallego, người từng phục vụ trong Thủy quân lục chiến trong Chiến tranh Iraq, nói thêm rằng ông không muốn người Mỹ rơi vào “một cuộc chiến kéo dài 20 năm khác” và gọi cuộc chiến với Iran là “bất hợp pháp.”
Cả hai viện của Quốc hội đã thông qua các nghị quyết về quyền lực chiến tranh yêu cầu Trump thu hẹp cuộc xung đột, nhưng tổng thống và các quan chức chính quyền lập luận rằng Đạo luật Quyền lực Chiến tranh là vi hiến.
Trong hơn năm tháng chiến tranh vừa qua, Trump đã dao động giữa các chiến lược, từ đe dọa gây thiệt hại nghiêm trọng cho cơ sở hạ tầng dân sự của Iran, đến tuyên bố hai bên đang bên bờ một nền hòa bình lâu dài, rồi tiến hành chiến tranh kinh tế chống lại Cộng hòa Hồi giáo.
Nhưng để Gallego đồng ý tham gia thảo luận về việc cấp thêm ngân sách cho Ngũ Giác Đài, tổng thống phải vạch ra “mục tiêu cuối cùng” của cuộc xung đột, Thượng Nghị sĩ nói.
“Chúng ta sẽ thoát khỏi vũng lầy này như thế nào? Nhiệm vụ thực sự là gì? Bởi vì cho đến nay nhiệm vụ đã thay đổi và mục tiêu đã thay đổi quá nhiều lần,” ông nói với Raddatz. “Và sau đó chúng ta có thể thảo luận về ngân sách.”
Iran bác bỏ “ảo tưởng” của Trump về việc biến Eo biển Hormuz thành lãnh thổ Mỹ
Iran hôm thứ Bảy 15/8 bác bỏ tuyên bố của Tổng thống Trump rằng ông có thể tuyên bố Eo biển Hormuz là một “lãnh thổ của Hoa Kỳ,” nói rằng việc mở và đóng tuyến đường thủy quan trọng này sẽ vẫn nằm dưới sự kiểm soát của Iran.
Trong một bài đăng trên nền tảng mạng xã hội X, Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi nói Mỹ không có thẩm quyền tuyên bố chủ quyền đối với eo biển này, nơi đã trở thành một điểm nóng lớn trong cuộc xung đột kéo dài gần sáu tháng.
“Eo biển Hormuz đã là của Iran, là của Iran, và sẽ vẫn là của Iran,” ông viết trong một bài đăng được dịch từ tiếng Ba Tư sang tiếng Anh. “Eo biển này sẽ chỉ được đóng và mở theo lệnh của Iran.”
Ông nói thêm rằng chừng nào Mỹ còn “không chấp nhận thực tế thất bại” và ngừng chìm đắm trong những “ảo tưởng” của mình, Iran sẽ tiếp tục thực thi lệnh phong tỏa tuyến đường thủy quan trọng vận chuyển một phần năm nguồn cung dầu của thế giới.
Trump đưa ra ý tưởng kiểm soát eo biển này trong một bài phát biểu tại một học viện cảnh sát ở New York hôm thứ Sáu, bất chấp thực tế rằng hiện nay eo biển này thuộc quyền tài phán chung của Iran và Oman.
“Rất sớm thôi, tôi sẽ tuyên bố Eo biển Hormuz là một lãnh thổ của Hoa Kỳ,” ông nói.
Trump, người đã hai lần triển khai lệnh phong tỏa hải quân Mỹ đối với eo biển này trong suốt cuộc xung đột, đã nhiều lần nhắc lại tuyên bố này.
“Chúng tôi kiểm soát nó. Không ai khác. Chỉ chúng tôi. Hải quân của chúng tôi thật đáng kinh ngạc, và mọi thứ đang diễn ra rất tốt đẹp đối với đất nước chúng ta,” ông nói với các phóng viên hôm thứ Ba.
Một số nhà quan sát đã phản bác tuyên bố của Trump về eo biển này. Cựu nhà ngoại giao Mỹ Richard Haass khẳng định không quốc gia nào kiểm soát Eo biển Hormuz, trong khi người dẫn chương trình Fox News Bret Baier nói rằng hoạt động giao thông qua tuyến đường thủy này đã giảm xuống “nhỏ giọt” bất chấp tuyên bố của Trump.
Khoảng 20 phần trăm dầu và khí đốt của thế giới đi qua eo biển này trước khi cuộc chiến bắt đầu vào ngày 28 tháng 2 năm 2026.
Lưu lượng đã giảm mạnh kể từ khi Iran tiến hành đóng tuyến đường thủy sau khi Mỹ và Israel phát động các cuộc tấn công đầu tiên, khiến giá năng lượng toàn cầu tăng vọt.
Chỉ có sáu tàu đi qua eo biển vào cuối tuần trước, theo công ty theo dõi tàu Kpler, chỉ là một phần nhỏ so với khoảng 130 đến 140 tàu thường đi qua mỗi ngày trước chiến tranh.
Mỹ đã ở trong Thế chiến IV — và đang thua?
Kể từ cuối những năm 1940, Albert Einstein được cho là nguồn cảm hứng cho câu nói, “Tôi không biết Thế chiến III sẽ được tiến hành bằng những vũ khí nào, nhưng Thế chiến IV sẽ được tiến hành bằng gậy và đá.” Bỏ qua cách diễn đạt chính xác và việc quy công, đó là viễn cảnh phản địa đàng của Einstein về thế giới sau một cuộc thế chiến thứ ba.
Nhưng không nhất thiết phải xảy ra như vậy. Điều gì sẽ xảy ra nếu những kẻ muốn gây tổn hại lớn nhất cho đất nước chúng ta cố tình bỏ qua các loại vũ khí và chiến thuật được hình dung cho Thế chiến III, mà thay vào đó chỉ tấn công chúng ta bằng những hệ thống tiên tiến, chưa từng được hình dung, được tạo ra và hoàn thiện cho Thế chiến IV?
Họ sẽ không cần đầu đạn hạt nhân, tên lửa đạn đạo hay những đám mây hình nấm. Sẽ không cần thiêu rụi hàng chục triệu người, rồi để thêm hàng chục triệu người nữa chết vì bụi phóng xạ. Và quan trọng nhất đối với một kẻ thù đang rình rập, sẽ không cần phải hoàn toàn phá hủy những thành phố, căn cứ quân sự và cơ sở hạ tầng có khả năng hữu dụng.
Điều gì sẽ xảy ra nếu một đối thủ lớn — chẳng hạn như Trung Quốc — quyết định rằng cuối cùng họ sẽ cần những tài sản, cơ sở hạ tầng và vùng đất màu mỡ đó, và quyết định từ bỏ Armageddon hạt nhân để thay thế bằng một cuộc Thế chiến chủ yếu được tiến hành bằng bàn di chuột và cần điều khiển?
Hãy tưởng tượng kịch bản này: Tại trung tâm Bắc Kinh, vị Tướng đại diện cho Quân ủy Trung ương Trung Quốc đang nhìn xuống một bảng ghi chép khi báo cáo với Chủ tịch Tập Cận Bình kết quả của cuộc tấn công bất ngờ trong Thế chiến IV nhằm vào Mỹ.
Ghi chú của ông không nói gì về bom hay tên lửa. Thay vào đó, nó liệt kê một loạt cuộc tấn công mạng gây tê liệt sẽ khiến chiến dịch quân sự hiệu quả hơn rất nhiều: Cắt nguồn cung cấp nước và lưới điện. Gây hoảng loạn bằng cách xâm nhập hệ thống tài chính Mỹ hoặc phát động một cuộc tấn công tống tiền quy mô lớn trên toàn quốc, để những người đến các máy ATM và kiểm tra tài khoản đầu tư phát hiện số dư đã bị đưa về không. Xâm nhập các hệ thống máy tính giao thông — mọi thứ từ EZ-Pass đến ô tô tự lái, các tuyến tàu đi lại đến hệ thống kiểm soát không lưu — để làm tê liệt mọi hoạt động đi lại trong nước Mỹ. Tấn công chuỗi cung ứng của Mỹ bằng cách xâm nhập các hệ thống máy tính đường sắt và vận tải biển quan trọng. Đưa các vệ tinh quỹ đạo thấp và quỹ đạo địa đồng bộ của Mỹ vào trạng thái ngoại tuyến.
Trong khi đó, triển khai các deepfake chân thực do AI tạo ra để gieo rắc hỗn loạn — chẳng hạn như hình ảnh các nhà lãnh đạo của chúng ta hoảng loạn và kêu gọi đầu hàng, hoặc nói những điều khác khiến họ mất uy tín.
Sau đó, như hành động đầu tiên của một cuộc chiến tranh thực sự có nổ súng, triển khai hàng triệu máy bay không người lái, được bố trí sẵn trên biển và đất liền bên trong và gần nước Mỹ, để loại bỏ bất kỳ sự kháng cự nào. Và cuối cùng, đàm phán về sự đầu hàng vô điều kiện của Hoa Kỳ.
Đây là chuyện khoa học viễn tưởng hay tưởng tượng sao? Hoàn toàn không. Mỗi cuộc tấn công mạng và thao túng xã hội nhằm vào đất nước chúng ta, cơ sở hạ tầng quan trọng nhất của chúng ta và tâm lý của người dân đều đã được chuẩn bị trong nhiều năm. Chúng đang được thử nghiệm thường xuyên và được AI hoàn thiện.
Bằng chứng về điều này thực sự ở khắp quanh chúng ta.
Lời nhắc nhở gần đây nhất về thực tế đáng báo động này xuất hiện khi Iran dường như đã xâm nhập các hệ thống nước ở ít nhất 12 bang. Vẫn nghĩ đây có thể là sản phẩm của những trí tưởng tượng quá mức? Chỉ hai tuần trước, chính phủ liên bang cảnh báo rằng những kẻ phá hoại đã phát động các cuộc tấn công mạng vào cơ sở hạ tầng trực tuyến dành cho các hệ thống nước và nước thải tại ít nhất bảy bang, và rằng “một số hoạt động đó đã làm suy giảm hoạt động của hệ thống nước.”
Công nghệ tiến bộ là một phép màu, đúng không, cho đến thời điểm tội phạm mạng hoặc chiến binh mạng học được cách khai thác nó. Đất nước chúng ta đang được đẩy với tốc độ ánh sáng vào một thế giới của AI và robot nhằm đưa con người “hoàn toàn ra khỏi vòng.” Nhưng với cái giá nào, và điều này làm gia tăng những mối đe dọa mà chúng ta phải đối mặt ở đâu?
Một quân đội phần lớn được tự động hóa, tiền tệ kỹ thuật số, xe điện không người lái có “công tắc tiêu diệt,” các tiện ích do AI điều khiển — tất cả những tiện ích này cũng khiến chúng ta dễ bị tổn thương hơn, bên cạnh bất cứ điều gì chúng gây ra để làm tình trạng thất nghiệp thêm trầm trọng. Bất chấp những tiến bộ mà chúng ta nhận thấy, và thường chính vì chúng, các đối thủ, các quốc gia bất hảo và những kẻ khủng bố có những con đường hoàn toàn mới để thao túng và làm suy yếu chúng ta.
Đã có vô số bài viết và sách trắng nêu bật những điểm dễ bị tổn thương ngày càng tăng của chúng ta, nhưng phần lớn dường như đã bị xếp vào tiếng ồn trắng khi chúng ta trao quyền cho các cuộc cách mạng AI và Robot. Một cảnh báo như vậy đến từ chính Văn phòng Trách nhiệm Chính phủ của chúng ta vào năm 2018, dưới hình thức cảnh báo rằng các hệ thống vũ khí của chúng ta có thể “dễ dàng bị hack.” Báo cáo dài năm mươi trang đó cảnh báo rằng các lỗ hổng an ninh mạng “tối quan trọng đối với nhiệm vụ” được phát hiện trong gần như tất cả các hệ thống vũ khí được thử nghiệm từ năm 2012 đến 2017. Và nhiều người sẽ lập luận rằng Mỹ chỉ trở nên phụ thuộc nhiều hơn vào công nghệ đang phát triển của mình trong thập kỷ kể từ đó.
Ai có thể trách kẻ thù của chúng ta? Những người đặt cược thông minh cho rằng chúng ta sẽ tiếp tục phớt lờ các mối đe dọa ngày càng tăng khi tập trung đưa thứ mới tiếp theo ra thị trường nhanh nhất có thể bằng sức người. Và trong trường hợp viễn cảnh Thế chiến IV vẫn chưa đủ đáng sợ, điều gì sẽ xảy ra nếu chính AI độc lập đi đến kết luận kinh hoàng rằng con người đang cản đường vận mệnh tiến hóa của nó?
Khi suy ngẫm về tương lai phản địa đàng đang nhanh chóng đến gần này, tôi nhớ đến câu tục ngữ: “Trong xứ sở của người mù, kẻ chột làm vua.” Khi công nghệ siêu hiện đại vươn những xúc tu của nó khắp đất nước chúng ta, một chân lý cập nhật và phù hợp hơn có thể là: “Trong xứ sở của công nghệ tiên tiến và phụ thuộc vào AI, thị trấn và những tài sản có công nghệ “nguyên thủy” nhất sẽ sống sót.”
“Thế chiến IV” hay “Thế chiến Robot.” Điều nào có thể hạ gục chúng ta trước?
Nhận định trên đây là của Douglas MacKinnon, cựu quan chức Tòa Bạch Ốc và Ngũ Giác Đài.
Lựa chọn vũ khí hạt nhân khác của Iran — bom plutonium
Khi xung đột với Iran tiếp tục dao động giữa các hoạt động tác chiến và ngoại giao, cần nhớ lý do tại sao chúng ta đang làm điều này. Mục tiêu là chấm dứt khả năng chế tạo vũ khí hạt nhân của Iran, và dù chúng ta không biết liệu ngoại giao có thể đạt được điều này hay không, thì không bao giờ là quá sớm để lên kế hoạch cho thành công.
Đã có rất nhiều điều được nói về việc Iran có thể chế tạo một số ít bom uranium như thế nào. Ít được nói hơn về hàng trăm quả bom mà Iran có thể chế tạo bằng plutonium nằm tại lò phản ứng điện hạt nhân ở Bushehr. Đây là một thiếu sót lớn.
Iran đã vận hành lò phản ứng Bushehr hơn 15 năm. Cũng như tất cả các lò phản ứng, plutonium đã tích tụ như một sản phẩm phụ của quá trình vận hành bình thường, bị giữ lại bên trong nhiên liệu lò phản ứng đã qua sử dụng. Một số người cho rằng việc chiết xuất plutonium từ nhiên liệu đã qua sử dụng là con đường dưới tối ưu để chế tạo bom hạt nhân, nhưng Iran không còn xa xỉ được lựa chọn con đường tối ưu. Bất kỳ con đường nào cũng có thể được.
Chính vì lý do này mà plutonium đó ngay từ đầu không bao giờ được cho là sẽ ở Iran. Hơn 20 năm trước, người Nga — những người xây dựng và cung cấp nhiên liệu cho lò phản ứng Bushehr — đã hứa sẽ đưa nhiên liệu đã qua sử dụng đi sau khi nó nguội và an toàn để vận chuyển. Người Iran đã từ chối đề nghị này. Giờ đây, khoảng 210 tấn nhiên liệu đã qua sử dụng chứa hơn 2 tấn plutonium nằm trong một bể chứa. Lượng này đủ cho hơn 200 vũ khí thế hệ đầu tiên, so với khoảng 10 vũ khí mà Iran có thể chế tạo từ kho uranium làm giàu của mình.
Lượng plutonium này tạo ra một vấn đề rất hóc búa. Không thể ném bom vào nó, vì điều đó có thể tạo ra bụi phóng xạ với hậu quả trên quy mô cả lục địa. Không thể cử lực lượng đặc nhiệm đến thu hồi nó: Nó được bao bọc trong hàng trăm tấn nhiên liệu có tính phóng xạ cao, phải được xử lý cẩn thận và có phương pháp. Nhưng chắc chắn không nên phớt lờ nó.
Các phòng thí nghiệm vũ khí của Mỹ đã nói rõ rằng, ngay cả với plutonium cấp lò phản ứng, “các quốc gia phổ biến vũ khí sử dụng những thiết kế có độ tinh vi trung bình có thể chế tạo vũ khí với sức công phá được bảo đảm cao hơn đáng kể so với mức kiloton.”
Iran sẽ gặp khó khăn đến mức nào trong việc chiết xuất plutonium để chế tạo vũ khí? Họ sẽ cần lấy các thanh nhiên liệu ra khỏi bể chứa của lò phản ứng, cắt mở các thanh, và tách plutonium về mặt hóa học khỏi các sản phẩm chất thải đã bị chiếu xạ khác — một bước được gọi là tái xử lý.
Iran đã chứng minh rằng họ có thể tái xử lý ở quy mô nhỏ trong một buồng nóng đa dụng. Hơn nữa, các nghiên cứu trước đây xem xét những gì cần thiết để thiết lập một cơ sở tái xử lý tạm thời cho thấy điều này hoàn toàn nằm trong khả năng của Iran, và có thể dễ dàng che giấu. Triều Tiên đã làm chính xác điều này.
Các thanh tra quốc tế có thể phát hiện sớm những hoạt động bất chính này đủ để ngăn bom được chế tạo không? Có, nhưng chỉ khi họ có sự đánh giá gần như liên tục rằng nhiên liệu không bị đưa khỏi Bushehr và chuyển đến một cơ sở tái xử lý tạm thời.
Năm nay, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế chỉ thực hiện một chuyến thăm kéo dài ba ngày tới Bushehr vào tháng 6. Với việc giám sát hạn chế như vậy, Iran có thể dễ dàng chuyển hướng và xử lý lượng plutonium đủ cho vài quả bom mà không ai nhận ra.
Có một giải pháp: giám sát gần thời gian thực của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế bằng camera và cảm biến có thể gửi dữ liệu liên tục đến trụ sở cơ quan. Hơn 1.000 cơ sở hạt nhân được Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế giám sát trên toàn thế giới đã sử dụng loại hình kiểm tra thời gian thực này. Đáng tiếc, chính quyền Obama đã không yêu cầu điều này như một phần của thỏa thuận hạt nhân Iran năm 2015, và khi Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế sau đó yêu cầu Iran điều tương tự, Iran đã từ chối. Lần này, Mỹ nên yêu cầu Iran đồng ý — và vào thời điểm sớm nhất có thể như một dấu hiệu của thiện chí.
Bất kỳ thỏa thuận cuối cùng nào cũng nên yêu cầu nhiên liệu đã qua sử dụng tại Bushehr được đưa đi sau khi nó đã nguội đủ để vận chuyển. Các quốc gia vùng Vịnh và Mỹ nên mở hầu bao để thực hiện điều này. Nga từng đề nghị tiếp nhận nhiên liệu. Kazakhstan cũng có thể làm như vậy.
Liệu Iran có đồng ý với những yêu cầu này không? Có lẽ không, nhưng Iran càng chống lại những biện pháp hợp lý này, càng có nhiều lý do để kiên quyết yêu cầu chúng. Tất cả các nước láng giềng của Iran, bao gồm bất kỳ nước nào có thể quan tâm đến việc sở hữu vũ khí hạt nhân của riêng mình, sẽ theo dõi xem Mỹ yêu cầu điều gì — và những gì chúng ta đồng ý với Iran sẽ tạo tiền lệ cho những con đường nào mà các quốc gia khác được phép duy trì.
Nhận định trên đây là của R. Scott Kemp, Giáo sư Khoa học và Kỹ thuật Hạt nhân tại MIT và của Stephen Rademaker từng là Trợ lý Ngoại trưởng phụ trách An ninh Quốc tế và Không phổ biến Vũ khí Hạt nhân trong chính quyền George W. Bush.
Sự thật về các vấn đề trên tàu USS Abraham Lincoln ‘nằm đâu đó ở giữa’
Đô đốc đã nghỉ hưu Mike Mullen, cựu Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, hôm Chủ nhật 16/8 cho biết sự thật về những lo ngại được báo cáo về sức khỏe tâm thần của các quân nhân trên tàu USS Abraham Lincoln có khả năng “nằm đâu đó ở giữa.”
Trong một cuộc phỏng vấn trên chương trình “This Week” của ABC News, Mullen cho biết ông “rất lo ngại” về tình trạng trên tàu, điều mà nhiều hãng truyền thông đã đưa tin.
“Tôi biết sĩ quan chỉ huy, đặc biệt là sĩ quan chỉ huy của tàu Lincoln, đang nỗ lực giải quyết những vấn đề này,” Mullen nói với người dẫn chương trình Martha Raddatz, đề cập đến Đại tá Daniel Keeler. “Và tôi cũng tin rằng sự thật có lẽ nằm đâu đó ở giữa.”
Tàu USS Lincoln, với khoảng 5.000 thủy thủ và Thủy quân Lục chiến trên tàu, đã được triển khai từ ngày 21 tháng 11 — với việc Hải quân kéo dài thời gian triển khai của tàu để hỗ trợ cuộc chiến của Mỹ với Iran.
Quyền Bộ trưởng Hải quân Hung Cao hồi đầu tuần này thông báo Lincoln “sẽ sớm trở về nhà” tại San Diego như một phần của “đợt luân chuyển theo kế hoạch,” với tàu USS George Washington sẽ thay thế tàu sân bay này tại chiến trường của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ.
Gia đình các quân nhân cho biết nhiều thủy thủ đã cố nhảy xuống biển trong thời gian triển khai của tàu sân bay, kéo dài hơn 260 ngày.
Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth và Tổng thống Trump, tuy nhiên, đã phủ nhận việc số vụ cố tự sát trên tàu sân bay gia tăng, trong đó Hegseth nói truyền thông đã “hoàn toàn xuyên tạc” tình trạng trên tàu Lincoln.
Trong tuyên bố thông báo việc Lincoln sắp trở về, Hùng Cao thừa nhận các quan chức đã điều trị một số ít trường hợp sức khỏe tâm thần mà không có trường hợp tử vong. Quyền bộ trưởng Hải quân nói thêm rằng các sĩ quan đã điều chỉnh thực đơn “khi không thể tiếp tế thực phẩm tươi, mà không bỏ lỡ một bữa ăn nào” và hạn chế các cuộc gọi về nhà của thủy thủ vì “mối đe dọa tác chiến quá cao.”
Mullen, người giữ chức Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân từ tháng 10 năm 2007 đến tháng 9 năm 2011, cho rằng thời gian triển khai kéo dài của Lincoln là do thiếu các căn cứ an toàn ở Trung Đông và quân đội Mỹ chỉ có 11 tàu sân bay.
“Những nơi mà chúng tôi thường đến để nghỉ ngơi và thư giãn … không thể sử dụng được,” Mullen nói, đề cập đến các căn cứ của Mỹ ở Bahrain, Kuwait và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất mà Iran đã tấn công trong cuộc chiến.
“Vì vậy, tôi nghĩ rằng việc lập kế hoạch liên quan đến điều đó buộc phải điều chỉnh ngay trong quá trình thực hiện, và việc tìm một nơi để làm điều đó trở nên rất, rất khó khăn. Vì vậy, về cơ bản, bạn phải ở lại trên biển,” ông lưu ý.
Cựu Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân sau đó nói với Raddatz rằng vào đầu những năm 2000, ông đã ủng hộ việc tăng số lượng tàu sân bay mà Ngũ Giác Đài có với cựu Bộ trưởng Quốc phòng Donald Rumsfeld.
Ông nhớ lại rằng Rumsfeld đã giảm số lượng tàu sân bay từ 12 xuống 11. Tuy nhiên, Mullen nói Hải quân cần “nhiều hơn” tàu sân bay “nếu chúng ta sẽ triển khai chúng như thế này.”
“Vì vậy, có một sự hy sinh cho tương lai, mà giờ đây chúng ta cũng đang phải gánh chịu, đặc biệt là với năng lực mà chúng ta đang có,” Mullen nói thêm.
Tư lệnh Centcom thăm USS Abraham Lincoln giữa những câu hỏi về điều kiện trên tàu
Tư lệnh Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (Centcom), Đô đốc Brad Cooper, đã thăm USS Abraham Lincoln hôm thứ Bảy 15/8 sau khi con tàu đã neo đậu tại Trung Đông hơn 260 ngày kể từ tháng 11.
Centcom đã ra tuyên bố hôm thứ Bảy về chuyến thăm, cho biết Cooper, người giám sát cuộc chiến với Iran, đã thăm con tàu trong khuôn khổ chuyến công du kéo dài 10 ngày, trong đó ông đến Bahrain, Iraq, Israel, Jordan, Saudi Arabia và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất.
“Nhóm Tác chiến Tàu sân bay Lincoln là một tập thể mạnh gồm những người Mỹ có thành tích cao, luôn ngẩng cao đầu với niềm tự hào to lớn, chính đáng về mọi thành tựu họ đã đạt được,” Cooper nói trong tuyên bố. “Lịch sử sẽ ghi nhận đợt triển khai này là một trong những đợt có cường độ hoạt động cao nhất và mang tính hệ trọng nhất của thời kỳ hiện đại.”
Centcom cho biết thủy thủ đoàn trên tàu đã thực hiện “hàng nghìn chuyến bay chiến đấu để hỗ trợ Chiến dịch Epic Fury, các nhiệm vụ an ninh khu vực và cuộc phong tỏa hải quân đang diễn ra của Mỹ đối với Iran.”
5.000 thủy thủ và Thủy quân Lục chiến trên tàu ban đầu dự kiến kết thúc đợt triển khai vào tháng 5/2026 nhưng đã được gia hạn đến thời điểm hiện tại vì theo Quyền Bộ trưởng Hải quân Hùng Cao, nhiệm vụ “đòi hỏi điều đó.”.
Cooper cũng đã thăm con tàu vào tháng 2, cùng với Đặc phái viên Mỹ về các Phái bộ Hòa bình Steve Witkoff và con rể của Tổng thống Trump, Jared Kushner. Centcom khi đó cho biết con tàu có mặt trong khu vực để “hỗ trợ an ninh và ổn định hàng hải.”
Lincoln thu hút sự chú ý của công chúng sau khi các hãng tin đưa tin về điều kiện tồi tệ – bao gồm phòng tắm đầy nấm mốc và thực phẩm ôi thiu – và thậm chí một số thủy thủ đã tìm cách nhảy khỏi tàu sân bay.
Hùng Cao thông báo hôm thứ Sáu 14/8 rằng con tàu sẽ trở về nhà trong khuôn khổ đợt luân phiên đã được lên kế hoạch, với USS George Washington sẽ thay thế vị trí của nó. Ông cho rằng các báo cáo của các hãng truyền thông về điều kiện trên Lincoln đang cố gắng khắc họa “những chiến binh của chúng ta như những nạn nhân.”
Trong những ngày kể từ khi các báo cáo về điều kiện xuống cấp xuất hiện, các Dân biểu Dân chủ tại Quốc hội đã mở các cuộc điều tra về tình trạng tinh thần và thể chất của các thành viên thủy thủ đoàn, cùng với phản ứng của chính phủ liên bang là gì.
Thượng Nghị sĩ Ruben Gallego (D-Ariz.) hôm thứ Năm 13/8 cũng tham gia lời kêu gọi của Thượng Nghị sĩ Richard Blumenthal (D-Conn.) yêu cầu một chuyến thăm chính thức, lưỡng đảng tới tàu sân bay.
Các Dân biểu Dân chủ tại Hạ viện chất vấn quyền Bộ trưởng Hải quân về điều kiện trên tàu USS Abraham Lincoln
Một nhóm Dân biểu Dân chủ tại Hạ viện đã gửi thư hôm thứ Sáu 14/8 cho Quyền Bộ trưởng Hải quân Hùng Cao để chất vấn về điều kiện trên tàu USS Abraham Lincoln, một con tàu đã neo đậu tại Trung Đông hơn 260 ngày.
Bức thư – được gửi bởi các Dân biểu Joe Courtney (D-Conn.), Maggie Goodlander (D-N.H.), Wesley Bell (D-Mo.), Ro Khanna (D-Calif.), Marilyn Strickland (D-Wash.), Chris Deluzio (D-Penn.) và Greg Stanton (D-Ariz.) – dẫn các báo cáo về tình trạng của các thành viên thủy thủ đoàn và con tàu đang xuống cấp.
“Việc Lincoln được triển khai kéo dài đi kèm với những báo cáo vô cùng đáng lo ngại về sức khỏe tâm thần và điều kiện sinh hoạt của các thủy thủ,” các nhà lập pháp viết.
“Chúng tôi nhận thức được những thách thức hậu cần nghiêm trọng đi kèm với việc hoạt động trong vùng chiến sự,” họ tiếp tục. “Chúng tôi cũng lưu ý rằng những thách thức này, bao gồm việc không thể cập cảng thường xuyên và áp lực tinh thần gia tăng đối với các thủy thủ trong môi trường chiến tranh, đáng lẽ có thể được dự liệu và cần có các biện pháp để giảm thiểu tác động trong phạm vi có thể.”
Nhóm này chất vấn Cao về những gì Bộ Hải quân Hoa Kỳ đang làm để giảm thiểu những tác động mà thời gian triển khai kéo dài đang gây ra cho các thủy thủ. Họ cũng hỏi liệu trên tàu có các vấn đề vệ sinh kéo dài và tình trạng thiếu thực phẩm hay không.
Có khoảng 5.000 thủy thủ và Thủy quân Lục chiến trên Lincoln, với đợt triển khai bắt đầu từ ngày 21 tháng 11 và đã được kéo dài để hỗ trợ cuộc chiến của Mỹ chống Iran.
Gia đình các thủy thủ cho biết một số thủy thủ đã cố nhảy khỏi tàu hoặc đã được ngăn không cho làm như vậy trong thời gian triển khai kéo dài.
Các quan chức Hải quân và Tổng thống Trump đã phủ nhận việc số vụ cố tự tử trên tàu gia tăng. Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cũng nói rằng các điều kiện trên tàu USS Lincoln đã bị “mô tả hoàn toàn sai lệch.”
Hùng Cao thông báo hôm thứ Sáu trong một tuyên bố rằng thủy thủ đoàn trên Lincoln “đã hoàn thành xuất sắc đợt triển khai” và sẽ “sớm trở về nhà theo một đợt luân phiên đã được lên kế hoạch” với USS George Washington.
“Các chi tiết sẽ được công bố nhưng hãy để tôi nói rõ: sự an toàn và an ninh của các Thủy thủ và Thủy quân Lục chiến của chúng ta luôn được đặt lên hàng đầu,” ông tiếp tục.
Các Dân biểu Dân chủ tại Thượng viện hôm thứ Tư 12/8 đã gửi yêu cầu tới Hegseth và Hùng Cao, dẫn các báo cáo tương tự về “những lo ngại về an toàn trên boong tàu.”
Hải quân đang xem xét thiết kế lại tàu chiến theo yêu cầu của Trump
Hải quân Hoa Kỳ có khả năng đang thiết kế lại các tàu sân bay sắp được đưa vào biên chế để phù hợp hơn với gu thẩm mỹ mà Tổng thống Trump ưa chuộng.
Theo một báo cáo hôm thứ Bảy của Washington Post, lực lượng hải quân đang cân nhắc thay đổi các tàu lớp Ford để phù hợp với mong muốn của tổng thống Trump rằng các tàu sân bay mới có diện mạo giống các tàu thời Thế chiến II.
Các thay đổi – bao gồm việc chuyển tháp chỉ huy nhiều tầng của tàu sân bay đến giữa tàu – sẽ tiêu tốn hàng tỷ đô la và làm trầm trọng thêm tình trạng chậm trễ kéo dài, các nguồn tin cho biết.
Các quan chức cũng nói với The Post rằng việc chuyển trung tâm chỉ huy vào giữa tàu sẽ loại bỏ 3 lợi ích chính: thêm chỗ đỗ máy bay, giảm thời gian phóng và giảm khả năng xảy ra nhiễu động khi hạ cánh.
Tiến độ đóng tàu sân bay vốn kéo dài, khi USS Gerald R. Ford, tàu dẫn đầu lớp Ford, mất 17 năm để hoàn thành do những chậm trễ trong việc tích hợp công nghệ mới. Con tàu đã đưa vào sử dụng Hệ thống Phóng Máy bay Điện từ (EMALS), loại máy phóng mà Hải quân đánh giá là có hiệu quả cao.
Tòa Bạch Ốc đã công bố một bản ghi nhớ an ninh quốc gia hôm thứ Năm 13/8, trong đó nêu ra những thay đổi khác như đưa EMALS của một tàu khác trở lại sử dụng năng lượng hơi nước để “khắc phục các vấn đề nghiêm trọng mang tính dài hạn trong việc đóng tàu của Hải quân.”
General Atomics, một công ty có trụ sở tại California đã giành được hợp đồng trị giá $1.2 tỷ để chế tạo EMALS cho tàu còn lại, cho biết quyết định không tiếp tục sử dụng EMALS trên tàu đó “cần được xem xét lại một cách thận trọng.”
“Với gần 50 phần trăm quá trình sản xuất đã hoàn tất, việc thay đổi hướng đi vào lúc này sẽ tạo ra những rủi ro đáng kể về chi phí, tiến độ và tích hợp,” công ty cho biết hôm thứ Năm.
Bryan Clark, thành viên cấp cao và giám đốc Trung tâm Khái niệm và Công nghệ Quốc phòng tại Viện Hudson, nói thêm rằng máy phóng hơi nước không còn được sản xuất và Hải quân đã mua bộ cuối cùng cách đây 20 năm.
Những thay đổi tiềm tàng có thể dẫn đến chậm trễ vào thời điểm nhu cầu đối với các tàu này đã tăng vọt do cuộc chiến đang diễn ra ở Iran.
Vụ kiện của BBC: Kênh này lên kế hoạch triệu tập các thành viên gia đình Trump
BBC đang tìm cách triệu tập ba thành viên trong gia đình Tổng thống Trump khi kênh này xây dựng lập luận bào chữa cho vụ kiện phỉ báng trị giá 10 tỷ USD của ông.
Trong hồ sơ tòa án hôm thứ Sáu 14/8, các luật sư của BBC lập luận rằng các con của Trump, Donald Trump Jr. và Ivanka Trump, cũng như con rể của ông, Jared Kushner, “có kiến thức cá nhân và có khả năng đang sở hữu, lưu giữ hoặc kiểm soát các hồ sơ” có liên quan đến vụ việc này.
Vụ kiện phỉ báng của Trump bắt nguồn từ việc một bộ phim tài liệu của BBC biên tập bài phát biểu mà ông đọc bên ngoài Điện Capitol Hoa Kỳ vào ngày 6 tháng 1 năm 2021. Tổng thống cho rằng đài truyền hình này đã ghép các phần trong bài phát biểu của ông lại với nhau để khiến người xem có cảm giác rằng ông trực tiếp kêu gọi những người ủng hộ mình tấn công tòa nhà.
BBC đã xin lỗi về việc biên tập vào năm 2025, một năm sau khi bộ phim tài liệu được phát hành, để đáp lại những lời đe dọa kiện tụng của tổng thống. Nhưng đài truyền hình này vẫn khẳng định rằng những cáo buộc phỉ báng của tổng thống không có cơ sở.
Các luật sư viết trong hồ sơ hôm thứ Sáu rằng các nhân viên thực thi pháp luật đã ngăn họ tống đạt trát yêu cầu cung cấp tài liệu cho Kushner và Ivanka Trump tại nơi cư trú của họ ở Florida và chuyển họ đến Cơ quan Mật vụ Hoa Kỳ (USSS).
Troy Epstein, một luật sư của USSS, đã thông báo cho các luật sư của công ty truyền thông rằng họ không thể tiếp nhận những trát này trong một email ngày 14 tháng 5 được đính kèm trong hồ sơ hôm thứ Sáu.
“Cơ quan Mật vụ Hoa Kỳ, với tư cách là một cơ quan của Chính phủ Hoa Kỳ, không được phép tiếp nhận việc tống đạt những trát này thay cho các cá nhân nói trên, cũng như chúng tôi không thể đưa ra ý kiến về cách các bạn có thể tạo điều kiện thuận lợi nhất hoặc thực hiện việc tống đạt những trát này,” Epstein viết.
Các luật sư của BBC cho biết những nỗ lực tống đạt trát cho Trump Jr. tại văn phòng và nhà riêng của ông ở Trump Tower cũng bị cản trở tương tự.
Trước những khó khăn này, các luật sư của BBC đã đề nghị tòa án cho phép giao những trát này bằng các phương thức thay thế, bao gồm email, thư hoặc thông báo cho luật sư của nhân chứng.
“Dù vấn đề mà BBC gặp phải khi cố gắng tống đạt trát cho các Bên Thứ ba là bất thường, thậm chí có thể là chưa từng có, giải pháp lại rất đơn giản: Tòa án này có thể và nên cho phép BBC tống đạt các trát bằng những phương thức khác ngoài việc tống đạt trực tiếp,” các luật sư viết
Iran tuyên bố Qatar đang giữ các phi công khi UAE cho biết tàu bị tấn công tại Eo biển Hormuz
Theo Ủy ban Người mất tích thuộc Bộ Tổng tham mưu Các lực lượng Vũ trang Iran, lực lượng vũ trang Qatar đã bắt giữ và đang giam giữ ba phi công mất tích vào tháng 3 khi máy bay phản lực của họ bị bắn hạ.
Cho đến nay, Tehran cho biết họ không có thông tin về số phận của những người này.
Tuyên bố hôm thứ Bảy 15/8 cáo buộc Qatar đã vi phạm quyền của những người đàn ông này khi không cho phép các tù nhân gặp hoặc liên lạc với gia đình họ hoặc với các quan chức Iran phụ trách vụ việc, bất chấp những nỗ lực ngoại giao và nhiều lần theo dõi.
Qatar chưa lập tức đưa ra phản hồi. Trong khi đó, hãng thông tấn nhà nước Wam của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất cho biết hôm thứ Bảy rằng một tàu chở dầu thuộc sở hữu của công ty dầu khí nhà nước ADNOC của Abu Dhabi đã bị tấn công khi đang đi qua Eo biển Hormuz.
Hãng tin cho biết không có ai bị thương trong vụ tấn công vào tối thứ Sáu.
Đây là vụ tấn công thứ ba nhằm vào một tàu do Adnoc vận hành tại tuyến đường thủy quan trọng này trong tuần qua.
Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất trong một tuyên bố kêu gọi Iran chấm dứt các cuộc tấn công vô cớ.
Trung tâm Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh cho biết một tàu chở hàng rời đã bị một vật thể không xác định đánh trúng phần thân tàu vào thứ Sáu.
Chưa rõ ngay liệu đó có phải là cùng một con tàu hay không.
Iran khẳng định quyền kiểm soát eo biển này sau khi chiến tranh bắt đầu vào ngày 28 tháng 2 với các cuộc không kích của Mỹ và Israel.
Trước đó, khoảng một phần năm lượng dầu và khí đốt tự nhiên được giao dịch trên thế giới đi qua tuyến đường thủy ở cửa Vịnh Ba Tư.
Các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran đã đình trệ trong khi Iran đang thảo luận với Oman về cách quản lý eo biển nằm giữa hai nước và trước đây được coi là tuyến đường thủy quốc tế.
Tại Lebanon, các cuộc không kích của Israel ở miền nam nước này hôm thứ Bảy đã khiến ít nhất chín người thiệt mạng.
Chiến tranh Lebanon Israel Iran
Người dân và nhân viên cứu hộ tập trung tại một ngôi nhà bị phá hủy do trúng không kích của Israel ở làng Deir al-Zahrani, miền nam Lebanon.
Bộ Y tế Lebanon và hãng thông tấn nhà nước cho biết một cuộc không kích nhằm vào một ngôi nhà ở rìa làng Ansar và khiến bảy người thiệt mạng, trong đó có ba trẻ em, và hai người bị thương.
Cuộc không kích thứ hai, nhằm vào làng Deir al-Zahrani, khiến hai người thiệt mạng và chín người bị thương.
Quân đội Israel cho biết họ đã tiêu diệt một chỉ huy tiểu đoàn Hezbollah và một số tay súng khác tại một sở chỉ huy ở miền nam Lebanon để đáp trả các hành động của nhóm này nhằm vào binh sĩ Israel đang hoạt động tại đó.
Văn phòng Thủ tướng Benjamin Netanyahu trong một tuyên bố riêng cho biết ba binh sĩ bị thương nặng.
Quân đội cho biết gia đình của viên chỉ huy đang ở cùng ông ta, và “cần nhấn mạnh rằng các thành viên gia đình không phải là mục tiêu của cuộc không kích”.
Cả quân đội và văn phòng ông Netanyahu đều cáo buộc viên chỉ huy sử dụng các thành viên gia đình làm lá chắn sống.
Lửa và khói bốc lên từ cảng Mokha trong một cuộc không kích ở Yemen
Đây là một trong những ngày đẫm máu nhất kể từ khi chính phủ Lebanon và Israel công bố một “thỏa thuận khung” đưa ra kế hoạch để lực lượng Israel rút khỏi miền nam Lebanon đổi lấy việc Hezbollah giải giáp.
Nhóm vũ trang này từ chối đàm phán trực tiếp và không tham gia thỏa thuận.
Cũng trong ngày thứ Bảy 15/8, quân đội Yemen cho biết lực lượng Houthi đã tấn công cảng Mokha ở Biển Đỏ, nơi nằm dưới sự kiểm soát của chính phủ được quốc tế công nhận.
Giám đốc cảng Abdul-Malik al-Sharabi nói với các nhà báo rằng cuộc tấn công tối thứ Sáu 14/8 khiến ba người thiệt mạng, trong đó có hai Thủy quân Lục chiến.
Người phát ngôn quân đội, Đại tá Majed al-Nazili, cho biết trong một tuyên bố rằng lực lượng Houthi đã phóng sáu tên lửa đạn đạo.
Cuộc tấn công của lực lượng Houthi là diễn biến mới nhất nhằm vào các khu vực do chính phủ kiểm soát và nước láng giềng Saudi Arabia, trong một đợt leo thang đang đe dọa đẩy Yemen trở lại nội chiến.
Các nhà phân tích cho rằng sự leo thang này phản ánh việc Iran đang gia tăng sức ép lên Mỹ và các đồng minh trong khu vực.
Tổng thống Donald Trump đang chịu áp lực ngày càng lớn từ các thành viên trong đảng Cộng Hòa.
Donald Trump bị áp lực nặng nề khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đang đến gần và các cử tri Cộng hòa ngày càng không hài lòng với một cuộc xung đột mà ông Trump phát động và từng dự đoán sẽ chỉ kéo dài vài tuần.
Các Dân biểu Cộng hòa đang công khai và kín đáo bày tỏ sự thất vọng về điều mà họ cho là thông điệp thiếu nhất quán từ chính quyền Trump trong một cuộc xung đột đã khiến giá cả tăng cao đối với cử tri.
Ngày càng nhiều nhân vật MAGA nổi bật kêu gọi Trump chấm dứt cuộc xung đột, nói rằng có thể sẽ có những hậu quả chính trị nghiêm trọng nếu cuộc chiến tiếp diễn. Các chiến lược gia Cộng hòa cũng nhắc lại những lo ngại đó, cho rằng Iran là một lực cản lớn đối với đảng khi tháng 11 đang đến gần.
Trump đã luân phiên giữa các lời đe dọa và những động thái ngoại giao nhằm hoàn tất công việc, nhưng cuộc chiến hiện đang tiến gần mốc sáu tháng mà chưa thấy hồi kết. Ngày Bầu cử chỉ còn chưa đầy ba tháng nữa, và chính quyền đã phải khẳng định rằng các yếu tố nền tảng của nền kinh tế vẫn vững mạnh.
Nhưng tỷ lệ lạm phát vẫn cao hơn so với trước khi cuộc xung đột bắt đầu, hoặc trước khi Trump nhậm chức, ở mức 3.4% vào tháng trước. Cuộc chiến đã đẩy giá xăng lên trên $4 một gallon và làm tăng các chi phí khác, góp phần vào những lo ngại về khả năng chi trả vốn đang được nhiều cử tri đặc biệt quan tâm.
“Đây là một trong những vấn đề mà gần như chẳng có lợi ích nào,” nhà thăm dò dư luận của GOP và nhà sáng lập Cygnal Brent Buchanan nói.
Cuộc xung đột kéo dài đã khiến các Dân biểu GOP phải ở thế phòng thủ khi họ trải qua một kỳ nghỉ dài của Quốc hội tại các địa hạt của mình.
Thượng Nghị sĩ sắp nghỉ hưu Thom Tillis, R-North Carolina, cho biết sự lo lắng về Iran có thể đồng nghĩa với việc đã đến lúc một số Dân biểu Cộng hòa “tách khỏi Tòa Bạch Ốc” về cuộc chiến, vốn đã làm giảm tỷ lệ ủng hộ tổng thống và đe dọa cơ hội duy trì quyền kiểm soát Quốc hội của GOP.
“Nếu điều đó không được ưa chuộng, và họ cảm thấy như vậy, họ nên nói sự thật với cử tri của mình,” Tillis nói, việc ông sắp rời Quốc hội đã cho phép ông công khai bất đồng với chính quyền Trump về những vấn đề then chốt.
Trump và Vance bất đồng về mục tiêu chiến tranh với Iran khi Phó Tổng thống đặt vấn đề then chốt lên trên vũ khí hạt nhân
Trump và Vance thường xuyên bất đồng về cuộc chiến Iran.
Khi Donald Trump khởi động chiến dịch quân sự chống Iran vào tháng 2, ông đã đề ra một loạt mục tiêu đầy tham vọng cho điều mà ông dự đoán sẽ là một cuộc xung đột ngắn ngủi chỉ kéo dài vài tuần. Các mục tiêu của tổng thống bao gồm Iran hoàn toàn đầu hàng, thay đổi chế độ, ngăn Iran đạt được năng lực hạt nhân và chấm dứt sự hậu thuẫn của Tehran đối với các tổ chức ủy nhiệm ở Trung Đông như Hezbollah.
Tuy nhiên, khi chiến dịch quân sự tiếp tục kéo dài vượt quá những dự đoán ban đầu, các mục tiêu đó liên tục thay đổi.
Giờ đây, khi cuộc xung đột sắp chạm mốc sáu tháng, Phó Tổng thống JD Vance đã đáng kể rút lại một số mục tiêu ban đầu của Trump. Vance được hỏi về việc hoạt động quân sự cuối cùng có thể kết thúc như thế nào trong một lần xuất hiện trên Fox News hôm thứ Năm.
Chiến lược mạng xã hội mới nhất của Donald Trump bị phơi bày qua những bài đăng điên rồ gần đây nhất
Trong câu trả lời, phó tổng thống chỉ nêu ra hai mục tiêu. “Đó là đảm bảo các quốc gia vùng Vịnh tiếp tục cung cấp dầu và khí đốt cho nền kinh tế thế giới để chúng ta có sự ổn định về giá năng lượng,” ông nói, đồng thời nói thêm: “Đó là mục tiêu số một: Giữ giá dầu và khí đốt rẻ cho người Mỹ trên khắp đất nước.
“Và sau đó, rõ ràng, mục tiêu số hai là đảm bảo Iran không bao giờ có được vũ khí hạt nhân,” ông tiếp tục. Giá xăng thấp không nằm trong số các mục tiêu mà Trump nêu ra khi cuộc xung đột bắt đầu.
Vance nói rằng ‘mục tiêu số một’ là ‘giữ giá dầu và khí đốt rẻ’. Trên thực tế, Trump đã thẳng thừng bác bỏ đây là một trong những ưu tiên của ông khi được hỏi liệu ông có cân nhắc hoàn cảnh kinh tế của người Mỹ khi cố gắng giải quyết hoạt động quân sự hồi tháng 5 hay không. “Thậm chí không một chút nào,” ông trả lời vào thời điểm đó.
Thứ tự mà Vance nêu các ưu tiên của mình cũng rất đáng chú ý. Trump luôn khẳng định rằng ngăn Iran có được vũ khí hạt nhân vẫn là mục tiêu hàng đầu, nhưng những phát biểu của Vance cho thấy trọng tâm đã chuyển sang ổn định giá dầu, vốn đã tăng vọt kể từ khi Trump khởi động cuộc xung đột.
Khi được hỏi về những bình luận của Vance vào ngày hôm sau, Thư ký Báo chí Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt khẳng định rằng “cả hai mục tiêu đều quan trọng như nhau đối với tổng thống.”
Đây không phải lần đầu tiên lập trường của Vance về cuộc chiến dường như khác với tổng thống. Trước quyết định của Trump tiến hành các cuộc không kích phối hợp với Israel nhằm vào Iran vào ngày 28 tháng 2, Vance đã nổi lên như một tiếng nói “hoài nghi” trong Tòa Bạch Ốc, hai quan chức cấp cao của Trump nói với POLITICO hồi tháng 3.
Vance, người từ lâu phản đối sự can thiệp quân sự của Mỹ ở nước ngoài, “chỉ đơn giản là phản đối” cuộc chiến với Iran, theo một trong những quan chức này.
Bất chấp những dè dặt được cho là của mình về việc tham gia cuộc xung đột, Vance đã đảm nhận vai trò nổi bật trong các cuộc đàm phán liên quan đến chiến tranh về một bản ghi nhớ thỏa thuận mà ông đã dành nhiều tuần thúc đẩy trước khi cuối cùng đổ vỡ khi các cuộc không kích tiếp tục.
Vào tháng 5, Trump phủ nhận rằng ông đang cân nhắc tình hình tài chính của người Mỹ khi cố gắng chấm dứt chiến tranh.
Tháng trước, Vance dường như lại bất đồng với Trump về cuộc xung đột. Sau khi Mỹ hoàn tất đêm thứ 13 liên tiếp không kích Iran trong bối cảnh thỏa thuận tạm thời hồi tháng 6 đổ vỡ, tổng thống cảnh báo rằng “sẽ giáng đòn trừng phạt quân sự lớn lên Iran” nếu phiến quân Houthi được Iran hậu thuẫn tiếp tục các cuộc tấn công ở Biển Đỏ.
Tuy nhiên, ngày hôm sau, Vance được cho là đã bày tỏ lo ngại về việc tiếp tục leo thang xung đột trong một cuộc họp tại Tòa Bạch Ốc với Trump.
Theo một nguồn tin am hiểu tình hình và một quan chức Mỹ trao đổi với CNN, phó tổng thống nằm trong một số nhân vật thuộc vòng tròn thân cận nhất của Trump, bao gồm Tổng tham mưu trưởng Liên quân Gen. Dan Caine, đã bày tỏ dè dặt về việc tiếp tục các cuộc không kích nhằm vào Iran trong cuộc họp.
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp
