Calitoday (14/9/2026): Tổng thống Trump đã chào đón Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trở lại Tòa Bạch Ốc dự tiệc chiêu đãi cấp nhà nước, đánh dấu chuyến thăm Tòa Bạch Ốc đầu tiên của ông Tập sau hơn một thập kỷ. Trong buổi lễ đón tiếp long trọng vào sáng thứ Năm với sự góp mặt của các ban nhạc quân đội và màn trình diễn máy bay chiến đấu, ông Trump đã ca ngợi “tình bạn thực sự tuyệt vời” của mình với ông Tập. Nhà lãnh đạo Trung Quốc cho biết hai nước nên “cùng tồn tại trong hòa bình”. Hai nhà lãnh đạo đã có cuộc hội đàm song phương tại Phòng Bầu dục vào đầu ngày hôm đó. Ông Trump gọi đó là một “cuộc gặp tuyệt vời” nhưng không trả lời các câu hỏi về nội dung cuộc đàm phán. Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh Mỹ và Trung Quốc gia hạn thỏa thuận ngừng áp thuế kéo dài nhiều tháng và đang đối mặt với sự bất ổn xung quanh Iran, Ukraine và Đài Loan. Hai nước cũng là đối thủ trong lĩnh vực công nghệ trí tuệ nhân tạo tiên tiến, điều mà ông Trump dự đoán sẽ là “chủ đề thảo luận lớn” trước chuyến thăm.
Vào hồi 5:01 chiều theo giờ Miền Đông ngày Thứ Năm 24/9,
Tổng thống Donald Trump và Đệ nhất Phu nhân Melania Trump đã chào đón Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Đệ nhất Trung Quốc Bành Lệ Nguyên dự tiệc chiêu đãi cấp nhà nước tại Tòa Bạch Ốc.
Trump tiếp đón Tập Cận Bình tại Tòa Bạch Ốc, ca ngợi “tình bạn thực sự tuyệt vời”.
Elon Musk, Mark Elliot Zuckerberg và 3 thẩm phán Tòa án Tối cao được mời dự tiệc chiêu đãi cấp nhà nước hôm nay.
Tòa Bạch Ốc đã công bố danh sách khách mời dự tiệc chiêu đãi cấp nhà nước hôm thứ Năm, bao gồm các quan chức chính phủ cấp cao và một số giám đốc điều hành công nghệ giàu nhất thế giới.
Trong số những người đáng chú ý trong danh sách khách mời có Phó Tổng thống JD Vance và một số quan chức cấp Nội các: Ngoại trưởng Marco Rubio, Chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc Susie Wiles, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche, Bộ trưởng Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Robert F. Kennedy Jr., Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick và Giám đốc CIA John Ratcliffe.
Các con của ông Trump – Ivanka, Eric và Tiffany – cũng nhận được lời mời.
Người giàu nhất thế giới, Elon Musk, có tên trong danh sách khách mời. Jensen Huang của NVIDIA, Mark Zuckerberg của Meta, Tim Cook của Apple, Sundar Pichai của Google, Sam Altman của OpenAI, Jeff Bezos của Amazon và nhà đầu tư TikTok Jeff Yass cũng nhận được lời mời. Giám đốc điều hành Paramount Skydance, David Ellison, cũng tham dự. (Paramount Skydance là công ty mẹ của CBS News.)
Các lãnh đạo công nghệ Bezos, Dell đến dự tiệc chiêu đãi cấp nhà nước
Jeff Bezos và vợ, Lauren Sanchez, đã đến dự tiệc chiêu đãi cấp nhà nước tại Tòa Bạch Ốc.
Vài phút sau, ông trùm công nghệ Michael Dell và vợ, Susan, bước vào sự kiện.
Các giám đốc điều hành cấp cao khác dự kiến sẽ tham dự bữa tối, bao gồm các CEO của Nvidia, Qualcomm và OpenAI, CBS News đã đưa tin trước đó.
Những người được mời khác bao gồm: Các thẩm phán Tòa án Tối cao John Roberts, Brett Kavanaugh và Amy Coney Barrett; Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson; Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Kevin Warsh; Larry Fink của Blackrock; Stephen Schwarzman của Blackstone; Ông trùm sòng bạc và nhà tài trợ chính trị lớn Miriam Adelson; Jamie Dimon của JPMorgan Chase; Bret Baier, Jesse Waters và Laura Ingraham của Fox News.
Giám đốc điều hành OpenAI Sam Altman và Giám đốc điều hành Meta Mark Zuckerberg tham dự bữa tiệc chiêu đãi cấp nhà nước do Tổng thống Trump chủ trì dành cho Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Phòng Đông của Tòa Bạch Ốc hôm thứ Năm 24/9.
Tổng thống Trump và Đệ nhất phu nhân Melania Trump bước ra khỏi Cổng Bắc của Tòa Bạch Ốc ngay sau 7 giờ tối. Sau đó, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và vợ, bà Bành Lệ Nguyên, đến bằng xe hơi và chụp ảnh cùng vợ chồng ông Trump trước khi bước vào bên trong.
Ông Trump không trả lời những câu hỏi được hét lên về Đài Loan, Iran hay liệu ông Trump có yêu cầu ông Tập trả tự do cho ông trùm truyền thông ủng hộ dân chủ Hồng Kông Jimmy Lai đang bị giam giữ hay không.
Trong khi đó, một nhóm người biểu tình đã la hét từ Cổng Bắc của Tòa Bạch Ốc trước bữa tiệc chiêu đãi cấp nhà nước tối thứ Năm dành cho Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.
Một người phụ nữ dùng loa phóng thanh dẫn đầu đám đông người biểu tình hô vang các khẩu hiệu như: “Tập Cận Bình, ông không được chào đón”, “Giải phóng Hồng Kông”, “Giữ cho Đài Loan tự do” và “Trung Quốc tài trợ cho tội ác diệt chủng”.
Tập Cận Bình nói Trung Quốc và Mỹ có ‘trách nhiệm’ giữ trí tuệ nhân tạo dưới sự kiểm soát của con người
Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Thom Tillis đặt câu hỏi về sự phán đoán của Tổng thống Trump khi tổ chức tiệc chiêu đãi cấp nhà nước cho Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Tòa Bạch Ốc tuần này, nói rằng ông “lo ngại về xu hướng dành nhiều thời gian hơn cho các nhà độc tài và ít thời gian hơn cho các nhà lãnh đạo dân chủ của các quốc gia”.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình hôm thứ Năm 24/9 cho biết Mỹ và Trung Quốc có nghĩa vụ quản lý sự phát triển của trí tuệ nhân tạo với tư cách là “các quốc gia hàng đầu” trong ngành.
“Chúng ta có cả khả năng và trách nhiệm phát triển và quản lý trí tuệ nhân tạo vì lợi ích cộng đồng và đảm bảo rằng sự phát triển của trí tuệ nhân tạo luôn nằm dưới sự kiểm soát của con người và phục vụ phúc lợi của người dân,” ông Tập nói tại Sảnh lớn của Tòa Bạch Ốc.
Về phần mình, Trump cho biết ông và Tập sẽ thảo luận về trí tuệ nhân tạo, mà Trump gọi là “siêu trí tuệ”.
“Những quyết định chúng ta đưa ra trong các lĩnh vực này ngày hôm nay có thể thúc đẩy hòa bình và thịnh vượng trong nhiều thập kỷ tới,” ông nói.
Trước đó vào sáng sớm thứ Năm 24/9, Trump đã viết trên Truth Social rằng đó sẽ là một “chủ đề thảo luận lớn, nhưng tôi muốn để nó ở nguyên vị trí hiện tại.”
“Đó cũng là lập trường của Trung Quốc. Rào chắn của chúng ta là Bộ Tư pháp,” ông Trump viết, đề cập đến Bộ Tư pháp.
Tổng thống Trump đã nhiều lần nói rằng rào chắn duy nhất cần thiết là bộ này, bất chấp nhiều quan chức trong ngành kêu gọi các biện pháp bảo vệ mới.
Giám đốc điều hành OpenAI Sam Altman và Giám đốc điều hành Anthropic Dario Amodei đều xuất hiện trước Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc hôm thứ Tư 23/9 và kêu gọi hợp tác toàn cầu về các biện pháp bảo vệ trí tuệ nhân tạo AI.
“Trong lịch sử, đã có những thời điểm các quốc gia cạnh tranh và không phải lúc nào cũng ưa thích nhau vẫn cùng nhau hợp tác vì lợi ích chung và lợi ích tập thể khi đối mặt với một công nghệ mới mạnh mẽ,” Altman nói. “Chúng tôi tin rằng đây phải là một trong những thời điểm đó.”
Nhưng ông Trump gợi ý trong bài phát biểu của mình rằng Mỹ “hoàn toàn bác bỏ bất kỳ nỗ lực nào nhằm xây dựng một kế hoạch toàn cầu hóa” về trí tuệ nhân tạo.
Ông Trump cũng khẳng định Mỹ cần phải thắng trong cuộc đua phát triển trí tuệ nhân tạo. Ông gọi bất kỳ lo ngại nào về việc công nghệ này gây hại cho nhân loại là một “trò lừa bịp”.
Trump và Xi bắt đầu cuộc đàm phán căng thẳng
Tổng thống Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã bắt đầu một loạt các cuộc gặp căng thẳng vào thứ Năm 24/9, đỉnh điểm là bữa tiệc chiêu đãi cấp nhà nước tại Tòa Bạch Ốc.
Hội nghị thượng đỉnh đánh dấu chuyến thăm cấp nhà nước chính thức đầu tiên của một lãnh đạo Trung Quốc trong hơn một thập kỷ, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước vẫn ở mức cao. Các nhà lập pháp đã kêu gọi ông Trump đối đầu với ông Tập Cận Bình về các vấn đề bao gồm thương mại, trí tuệ nhân tạo và các cáo buộc vi phạm nhân quyền.
Tính đến trưa nay thứ Năm 24/9, cả 3 hãng tin trước đây bị cấm vào khuôn viên Tòa Bạch Ốc — Politico, CNN và MS NOW — đều đưa tin rằng một số nhà báo của họ đã được phép quay trở lại theo một phán quyết của Tòa án. Chính quyền Trump đã phải chịu một đòn giáng mạnh đêm qua sau khi Thẩm phán Tòa án Quận Hoa Kỳ Timothy Kelly ra lệnh cho họ khôi phục quyền trở lại Tòa Bạch Ốc.
Tiến sĩ Heidi Overton, người được ông Trump lựa chọn để lãnh đạo Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ, cũng sẽ xuất hiện trước Thượng viện hôm nay để tham dự phiên điều trần xác nhận.
Điều này sẽ là một phép thử đối với Thượng Nghị sĩ Susan Collins (Đảng Cộng hòa – Maine), người đang phải đối mặt với một cuộc bầu cử lại khó khăn và các cáo buộc mua chuộc trong một báo cáo mà bà gọi là “một cuộc tấn công mang tính đảng phái”. Bà Overton có lập trường chống phá thai thẳng thắn, và lá phiếu của bà Collins đặt bà vào thế khó giữa cử tri ủng hộ quyền phá thai và đảng.
Tại Thượng viện, một nghị quyết do Hạ viện thông qua, yêu cầu Tổng thống Trump rút quân Mỹ khỏi cuộc xung đột với Iran, đã bị bác bỏ, bất chấp sự bất mãn ngày càng tăng trong số các Thượng Nghị sĩ đảng Cộng hòa về cách Tổng thống Trump xử lý cuộc chiến.
Biện pháp mới nhất nhằm thông qua nghị quyết về quyền lực chiến tranh đã thất bại với tỷ lệ 49 phiếu thuận và 50 phiếu chống.
Bolton: ‘Trump chỉ muốn công bố các thỏa thuận’ trong chuyến thăm của ông Tập Cận Bình
John Bolton, cựu cố vấn an ninh quốc gia của Tổng thống Trump, cho biết hôm thứ Tư 23/9 rằng Trump “chỉ muốn công bố các thỏa thuận” trong chuyến thăm của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tới Tòa Bạch Ốc.
Trong một cuộc phỏng vấn trên NewsNation, người dẫn chương trình Leland Vittert đã hỏi Bolton liệu người Mỹ có nên tin vào kết quả hoặc các tuyên bố từ các cuộc gặp giữa các nhà lãnh đạo Trung Quốc và Mỹ hay không.
“Thực ra là không, cho đến khi bạn thấy nó được đưa vào hoạt động,” Bolton nói. “Có những vấn đề nghiêm trọng ở đây mà tôi có thể đảm bảo rằng Tập Cận Bình đã chuẩn bị kỹ lưỡng về từng vấn đề một. Ông ấy biết ông ấy nghĩ Trung Quốc quan tâm đến điều gì. Trump chỉ muốn công bố các thỏa thuận.”
“Việc các thỏa thuận có thành công hay không thực sự chỉ là thứ yếu. Nhiều thỏa thuận không thể thực hiện được chỉ vì tính phức tạp của chúng cho đến sau khi ông ấy rời nhiệm sở. Và nếu chúng không thành công, ông ấy sẽ đổ lỗi cho người khác,” ông tiếp tục.
Bolton nói thêm rằng “các cuộc gặp gỡ tự thân không có tác dụng gì” và vấn đề nên là “chúng mang lại kết quả gì”.
Trong chuyến thăm của Trung Quốc đến thủ đô Hoa Kỳ, ông Tập Cận Bình và các quan chức Mỹ dự kiến sẽ thảo luận về thương mại và ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo đang phát triển nhanh chóng.
Chuyến thăm diễn ra chưa đầy hai tháng trước hạn chót ngày 10 tháng 11 để gia hạn thỏa thuận ngừng chiến thương mại hiện tại từ năm ngoái, mà Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent hôm thứ Tư 24/9 cho biết sẽ được gia hạn đến tháng Giêng năm sau.
Đây cũng là chuyến thăm cấp nhà nước đầu tiên của nhà lãnh đạo Trung Quốc tới Mỹ trong hơn một thập kỷ.
Bolton cho rằng việc tập trung “vào đàm phán với Trung Quốc về trí tuệ nhân tạo là điều viển vông” vì “họ không lo lắng về những kịch bản tận thế mà tôi nghĩ đang thúc đẩy nhiều lời kêu gọi ở Mỹ về việc điều chỉnh trí tuệ nhân tạo”.
“Tôi nghĩ chúng ta đang bỏ lỡ chương trình nghị sự của Trung Quốc”, Bolton nói thêm.
Trump tuyên bố trên mạng xã hội hôm thứ Năm 24/9 rằng trí tuệ nhân tạo “sẽ là một chủ đề thảo luận lớn, nhưng tôi muốn để nó ở nguyên vị trí hiện tại. Đó cũng là lập trường của Trung Quốc. Rào chắn của chúng ta là Bộ Tư pháp!”
Ông đối lập với những cảnh báo từ Giám đốc điều hành OpenAI Sam Altman và Giám đốc điều hành Anthropic Dario Amodei, những người đã kêu gọi hợp tác toàn cầu về các biện pháp bảo vệ trí tuệ nhân tạo trong các bài phát biểu của họ tại Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc.
Ông Tập Cận Bình mang theo quà: 2 gấu trúc khổng lồ và 100.000 visa du học
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình hôm thứ Năm 24/9 đã tuyên bố tại Tòa Bạch Ốc rằng ông sẽ tặng cho Hoa Kỳ hai con gấu trúc khổng lồ và lời mời cho 100.000 sinh viên Hoa Kỳ đến học tập tại Trung Quốc.
“Gấu trúc khổng lồ là sứ giả của tình hữu nghị giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ,” ông Tập nói, khi phát biểu bên cạnh Tổng thống Trump và các quan chức khác của Hoa Kỳ và Trung Quốc.
“Tôi có một tin tốt. Trong vài ngày nữa, hai con gấu trúc — Ping Ping và Fu Shuang — sẽ đến ngôi nhà mới của chúng tại Vườn thú Atlanta và gặp gỡ người dân Mỹ,” nhà lãnh đạo Trung Quốc nói thêm.
Vườn thú Atlanta đã không có gấu trúc trong số các loài động vật của mình kể từ năm 2024, khi thỏa thuận trước đó với Bắc Kinh hết hạn. Chương trình ngoại giao gấu trúc ban đầu bắt đầu vào năm 1957 và đã được gia hạn định kỳ để cho phép những con gấu này được ở lại Hoa Kỳ, theo Quốc hội.
Một người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã chia sẻ hình ảnh của Ping Ping và Fu Shuang lên mạng xã hội.
Ông Tập Cận Bình cũng tuyên bố hôm thứ Năm rằng 100.000 sinh viên trẻ người Mỹ sẽ được mời đến học tập tại Trung Quốc trong 5 năm tới.
“Việc đạt được sự phục hưng vĩ đại của dân tộc Trung Hoa và làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại có thể song hành cùng nhau,” ông nói, ám chỉ khẩu hiệu chiến dịch “Làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại” của Trump.
Ông nói thêm, “Hy vọng của mối quan hệ Trung Quốc-Hoa Kỳ nằm ở người dân của chúng ta, và tương lai của nó nằm ở thế hệ trẻ.”
Những món quà này được trao khi ông Tập Cận Bình và ông Trump bước sang ngày thứ hai của chuyến thăm cấp nhà nước long trọng của nhà lãnh đạo Trung Quốc tới Washington.
Trong một động thái hiếm hoi, Tổng thống Trump và Đệ nhất phu nhân Melania Trump đã đón tiếp ông Tập Cận Bình và phu nhân Bành Lệ Nguyên tại sân bay Joint Base Andrews vào tối thứ Tư và tổ chức một buổi lễ đón tiếp trọng thể tại bãi cỏ phía Nam và một buổi duyệt binh tại Vườn Hồng.
Gia đình Tổng thống Trump cũng sẽ tiếp đón ông Tập Cận Bình và bà Bành Lệ Nguyên, cùng với phái đoàn Trung Quốc, trong một bữa tiệc chiêu đãi cấp nhà nước gồm ba món tại Tòa Bạch Ốc vào tối thứ Năm.
Các nhà báo của CNN, MS NOW, Politico được phép trở lại Tòa Bạch Ốc sau lệnh cấm của Trump
Các nhà báo của CNN, MS NOW và Politico đã được phép trở lại khuôn viên Tòa Bạch Ốc vào thứ Năm 24/9, vài giờ sau khi một thẩm phán ra phán quyết có lợi cho các hãng truyền thông này sau quyết định của Tổng thống Trump cấm các tổ chức truyền thông vào Tòa Bạch Ốc tuần trước.
Các đài truyền hình đưa tin trên sóng rằng các phóng viên và nhiếp ảnh gia của họ ban đầu bị từ chối quyền vào cửa vào sáng sớm thứ Năm nhưng đã được phép vào tòa nhà sau khi luật sư của các công ty đệ đơn lên thẩm phán, yêu cầu ông buộc Tòa Bạch Ốc phải trả lời yêu cầu được vào lại của họ.
Thẩm phán Tòa án Quận Hoa Kỳ Timothy Kelly đã ra lệnh cho chính quyền khôi phục quyền vào cửa “ngay lập tức” trong đêm sau phiên điều trần khẩn cấp hôm thứ Tư 23/9. MS NOW, CNN và Politico lập luận rằng quyền được xét xử công bằng và quyền tự do ngôn luận theo Tu chính án thứ nhất của họ đã bị vi phạm bởi lệnh cấm của Trump.
“Các bị cáo không tranh cãi rằng các nguyên đơn không nhận được thông báo và cơ hội được lắng nghe trước khi thẻ ra vào của họ bị thu hồi,” thẩm phán Kelly, người được ông Trump bổ nhiệm, đã viết trong phán quyết của mình.
Sau khi các phóng viên vẫn bị chặn vào sáng thứ Năm, luật sư Theodore Boutrous — người đại diện cho ba hãng truyền thông — đã viết thư cho thẩm phán Kelly, nói rằng, “Thời gian là rất quan trọng.”
“CNN dự kiến sẽ là đài truyền hình đưa tin về chuyến thăm Tòa Bạch Ốc của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tối nay,” ông nói vào thời điểm đó, lập luận rằng chính quyền Trump “đã nhiều lần vi phạm Lệnh của Tòa án.”
Tổng thống đã cấm các hãng truyền thông này vào Tòa Bạch Ốc tuần trước vì cái mà ông gọi là việc đăng tải “tin giả”, trong khi Bộ Tư pháp lập luận rằng việc đưa tin này gây nguy hiểm cho an ninh quốc gia.
Động thái này đã bị các nhóm bảo vệ tự do báo chí và các nhà quan sát chính trị lên án rộng rãi, những người dự đoán rằng thẩm phán Kelly sẽ phán quyết có lợi cho các hãng truyền thông.
Cả Tòa Bạch Ốc và ông Trump đều chưa đưa ra bình luận nào về phán quyết vào đêm khuya của thẩm phán.
Trong một hồ sơ gửi lên tòa án hôm thứ Năm, giám đốc điều hành báo chí của Tòa Bạch Ốc viết rằng văn phòng của ông đã được thông báo lúc 7:10 sáng giờ địa phương để khôi phục quyền tiếp cận cho các phóng viên.
Văn phòng bắt đầu quá trình đó lúc 7:25 sáng, Tòa Bạch Ốc cho biết, và Cơ quan Mật vụ Hoa Kỳ cho biết thẻ đã được cấp lại lúc 9:07 sáng.
Nhóm báo chí Tòa Bạch Ốc đã giao trả các thẻ bị tịch thu cho Cơ quan Mật vụ lúc 9:55 sáng, theo hồ sơ, và sau đó chúng được phân phát cho các phóng viên bị ảnh hưởng ngay sau trưa thứ Năm.
Phán quyết vào đêm muộn của thẩm phán Kelly có hiệu lực trong 14 ngày, và tính đến thứ Năm, vẫn chưa rõ liệu chính quyền Trump có kế hoạch kháng cáo hay không.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội hồi đầu tuần này, Trump đã bày tỏ sự nghi ngờ về khả năng thắng kiện của mình trước các hãng tin, viết: “Gần như chắc chắn và như thường lệ, chúng ta sẽ kháng cáo vì những kẻ đưa tin giả và các ấn phẩm chỉ viết những điều tiêu cực, và vi phạm an ninh quốc gia của chúng ta bằng cách viết những câu chuyện sai sự thật và phỉ báng với những ‘nguồn tin’ không rõ ràng, không nên được phép tiếp cận Văn phòng quan trọng nhất trên thế giới.”
Việc trả tự do cho Min Zin phải là ưu tiên hàng đầu trong chương trình nghị sự của hội nghị thượng đỉnh Trump-Xi
Khi cuộc gặp thượng đỉnh giữa Tổng thống Trump và Tổng Bí thư Trung Quốc Tập Cận Bình bắt đầu hôm nay, mục đầu tiên trong chương trình nghị sự phải là việc trả tự do cho Min Zin, một chuyên gia người Mỹ về Myanmar, người đã bị giam giữ tại Trung Quốc từ ngày 3 tháng 6.
Min Zin, 53 tuổi, đã ở Trung Quốc, dù chỉ vừa kịp, khi ông bị bắt giữ tại sân bay Côn Minh khi đến tham dự một hội thảo học thuật. Chính phủ Trung Quốc tuyên bố đang điều tra ông vì tội “gây nguy hiểm cho an ninh quốc gia”.
Cáo buộc này thật vô lý và đặt ra câu hỏi tại sao Bắc Kinh lại hành động chống lại ông sau khi ông đã từng đến thăm Trung Quốc mà không xảy ra sự cố nào.
Chắc chắn, Zin có kiểu lý lịch mà các chế độ độc tài không thích. Khi còn là thiếu niên, ông đã tham gia các cuộc biểu tình ủng hộ dân chủ ở Myanmar năm 1988. Mặc dù bị quân đội đàn áp dã man, các cuộc biểu tình đã đưa phong trào dân chủ của Myanmar lên tầm quốc tế và trở thành trọng tâm trong chính sách của Mỹ đối với nước này. (Myanmar là tên chính thức của quốc gia này, mặc dù Burma, phiên bản Anh ngữ, vẫn được sử dụng rộng rãi.)
Sự nghiệp của Zin là nghiên cứu và giảng dạy. Sau khi đến Mỹ, ông kết hôn, trở thành công dân Mỹ và theo đuổi bằng tiến sĩ tại Đại học California-Berkeley.
Giống như nhiều người lưu vong khác, Zin trở về Myanmar khi các hạn chế đối với truyền thông, hoạt động chính trị và giáo dục được nới lỏng vào năm 2011. Ông thành lập Viện Chiến lược và Chính sách Myanmar, một trong những viện nghiên cứu độc lập đầu tiên của đất nước vào năm 2016. Tuy nhiên, khi một cuộc đảo chính quân sự lật đổ chính phủ được bầu cử dân chủ vào năm 2021, Zin và viện đã chuyển đến Thái Lan.
Vào tháng Giêng, Zin có mặt tại văn phòng của ông ở miền bắc Thái Lan. Ông ấy là người chu đáo, thông minh và hoàn toàn tập trung vào các giải pháp chính sách cho nhiều vấn đề của Myanmar. Điều đó đòi hỏi phải chú ý đến ảnh hưởng ngày càng tăng của Bắc Kinh ở Myanmar, quốc gia giáp biên giới. Viện của ông đã ghi nhận vai trò của các tổ chức tội phạm xuyên quốc gia Trung Quốc và các tác nhân liên kết với nhà nước trong các trung tâm lừa đảo trị giá hàng tỷ đô la của Myanmar và sự thèm muốn của Trung Quốc đối với các khoáng sản đất hiếm của nước này.
Kể từ khi quân đội lật đổ chính phủ được bầu cử dân chủ, Myanmar đã chứng kiến mức độ xung đột vũ trang chưa từng có, đối đầu giữa nhiều lực lượng sắc tộc và ủng hộ dân chủ với chế độ. Cuộc xung đột đe dọa lợi ích của Trung Quốc ở đó, đặc biệt là cảng nước sâu mà nước này đang xây dựng tại Kyaukphyu trên bờ biển tây nam của Myanmar. Kyaukphyu giúp Bắc Kinh tiếp cận Ấn Độ Dương và có thể làm giảm sự phụ thuộc của Trung Quốc vào eo biển Malacca, nơi Bắc Kinh hiện đang dựa vào để cung cấp 80% lượng dầu mỏ của mình.
Những thắng lợi gần đây của phiến quân Myanmar ở khu vực xung quanh Kyaukphyu có thể đã khiến Bắc Kinh tìm cách lấy lòng chính phủ Myanmar. Daniel Swift, một cựu nhà ngoại giao Mỹ tại Myanmar, suy đoán rằng Bắc Kinh đã bắt giữ Zin như một “món quà” dành cho chính quyền quân sự Myanmar – “một sự thể hiện lòng trung thành công khai” ngay trước chuyến thăm Trung Quốc của Min Aung Hlaing, cựu tướng lĩnh điều hành chính phủ do quân đội hậu thuẫn của Myanmar vào cuối tháng đó. Trên thực tế, Bắc Kinh đã thông báo về việc bắt giữ Min Zin và chuyến thăm của Min Aung Hlaing cùng ngày.
Nhưng nếu việc bắt giữ một công dân Mỹ giúp Bắc Kinh quản lý quan hệ với Myanmar, thì điều đó sẽ làm phức tạp thêm rất nhiều mối quan hệ với chính quyền Trump. Các học giả và du khách Mỹ giờ đây đều phải xem xét lại kế hoạch đến thăm Trung Quốc. Họ cũng cần nhận thức rằng Bắc Kinh đang vươn ra ngoài biên giới để quấy rối và cưỡng bức hồi hương những người chỉ trích mình ở các quốc gia khác nơi nước này đang gây ảnh hưởng.
Hệ thống chính trị và sự đàn áp của Trung Quốc liên tục bị Freedom House đánh giá là “không tự do”, viện dẫn sự thống trị của Đảng Cộng sản Trung Quốc đối với hệ thống tư pháp và việc thiếu thủ tục tố tụng công bằng trong các vụ án hình sự. Vợ của ông Zin, bà Sylvia Zin, đã kể lại một cách đau lòng về việc chồng mình bị giam giữ trước một tiểu ban của Ủy ban Đối ngoại Hạ viện vào ngày 16 tháng 9. Ông đã trải qua các cuộc thẩm vấn kéo dài, bị giam cầm trong một phòng giam nhỏ chỉ sáng 24 giờ một ngày và bị gián đoạn việc thiền định Phật giáo. Ông không được phép tiếp cận luật sư.
Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã xếp cả Min Zin và Youlin Chen, một nhà địa chấn học người Mỹ bị Trung Quốc giam giữ từ năm 2024, vào danh sách “bị giam giữ trái pháp luật”, một quy chế nâng cao mức độ ưu tiên cho các trường hợp của họ và cam kết nguồn lực để giúp đỡ họ và gia đình họ. Trung Quốc đã chế giễu phát hiện đó, với người phát ngôn Bộ Ngoại giao Bắc Kinh tuyên bố: “Trung Quốc là một quốc gia thượng tôn pháp luật, và không có chuyện giam giữ oan sai.”
Chỉ khi nào việc giam giữ công dân Mỹ bị trừng phạt thì Trung Quốc mới thả Min Zin và Chen. Ông Trump nên thông báo cho ông Tập Cận Bình về điều này.
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp.
Warren: Trump yêu thích quyền lực mà Tập Cận Bình đại diện
Bình luận: 7
bởi Sarah Davis – 24/09/2026 10:14 AM ET
Đã sao chép liên kết
Quảng cáo: 0:05
Tin tức nổi bật hôm nay – 24 tháng 9 năm 2026
Thượng Nghị sĩ Elizabeth Warren (Đảng Dân chủ – Massachusetts) hôm thứ Tư đã chỉ trích quyết định của Tổng thống Trump khi đón tiếp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình một cách long trọng trong lúc nhà lãnh đạo này đến Căn cứ Liên hợp Andrews.
“Điều này thực sự khá nhất quán với Trump,” Thượng Nghị sĩ nói với Kaitlan Collins của CNN. “Ông ấy yêu thích các nhà độc tài, và ông ấy yêu thích quyền lực mà Tập Cận Bình đại diện, và tôi nghĩ đây thực sự là cách tổng thống nói với nhà lãnh đạo Trung Quốc, ‘Đừng làm hại tôi.’”
Tập Cận Bình đang có chuyến thăm cấp nhà nước kéo dài ba ngày tại Mỹ, điều này đã vấp phải sự chỉ trích từ các đảng viên Dân chủ và một số nhà lập pháp Cộng hòa.
Trong bài phát biểu trước Thượng viện hôm thứ Ba, Thượng Nghị sĩ Roger Wicker (đảng Cộng hòa, bang Mississippi) cho biết ông sẽ khuyên tổng thống “không nên mời ông Tập Cận Bình đến Washington để đón tiếp long trọng như vậy”.
Hôm thứ Tư, tổng thống và đệ nhất phu nhân Melania Trump đã đón tiếp ông Tập Cận Bình và vợ, bà Bành Lệ Nguyên, trên thảm đỏ dài 30 mét. Lễ đón tiếp bao gồm màn bắn đại bác, hàng rào danh dự gồm 21 người và đội danh dự giương cao quốc kỳ Mỹ và Trung Quốc.
Chuyến thăm diễn ra sau hội nghị thượng đỉnh song phương giữa hai nhà lãnh đạo tại Bắc Kinh hồi đầu năm nay, nơi ông Trump được ông Tập chào đón khi đến Đại lễ đường Nhân dân với nghi thức quân sự và các nhóm học sinh cầm hoa vẫy cờ.
Trong chuyến thăm thủ đô của ông Tập, hai nhà lãnh đạo dự kiến sẽ thảo luận về thương mại và ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo đang phát triển nhanh chóng.
Bà Warren, người đã kêu gọi tạm dừng phát triển công nghệ tiên tiến này trong bối cảnh lo ngại về những nguy hiểm của nó, đã thúc giục tổng thống ngừng bán công nghệ chip AI quan trọng cho Trung Quốc.
“Đó là nơi tổng thống nên bắt đầu,” bà nói với Collins hôm thứ Tư.
“Và sau khi đã làm rõ rằng chúng ta sẽ cắt đứt nguồn cung đó cho Trung Quốc, chúng ta nên ngồi xuống và bắt đầu đàm phán với Trung Quốc để có những hạn chế tốt hơn đối với trí tuệ nhân tạo nói chung, nhằm đảm bảo an toàn cho người dân của chúng ta, cho thế giới,” nữ Dân biểu đảng Dân chủ bang Massachusetts nói thêm.
Ông Trump, người đã nhiều lần phớt lờ những lo ngại ngày càng tăng về những nguy hiểm tiềm tàng của trí tuệ nhân tạo, cho biết hôm thứ Năm rằng công nghệ này “sẽ là một chủ đề thảo luận lớn” trong cuộc gặp với ông Tập Cận Bình.
“Tôi muốn để mọi việc y nguyên như vậy. Đó cũng là lập trường của Trung Quốc,” ông viết trên Truth Social, đồng thời cho biết thêm rằng Bộ Tư pháp là “rào chắn an toàn của chúng ta.”
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp
