CALITODAY (05/3/2026):
Hôm nay Thứ Năm 05/3, Tổng thống Donald Trump đã chính thức sa thải bà Kristi Noem khỏi chức vụ Bộ trưởng Bộ An Ninh Nội Địa Hoa Kỳ.
Theo các báo cáo được công bố trên Báo chí Truyền thông Hoa Kỳ cho hay, ông Trump trở nên rất tức giận sau cuộc tranh luận giữa bà Kristi Noem và Thượng Nghị sĩ John Kennedy (Cộng hòa, bang Louisiana) trong phiên điều trần của Thượng viện hôm qua thứ Tư 04/3, theo đó bà Kristi Noem khai dưới tuyên thệ rằng Tổng thống đã phê duyệt chiến dịch quảng cáo trị giá 220 triệu USD sử dụng tiền thuế của người dân cho Bộ An ninh Nội địa.
Chiến dịch này sau đó bị xem xét kỹ lưỡng, bao gồm:
Hợp đồng không qua đấu thầu
Các mối liên hệ thầu phụ với những đồng minh chính trị của bà Noem
Tổng thống Donald Trump hôm thứ Năm 05/3 cho biết Thượng Nghị sĩ Đảng Cộng hòa Markwayne Mullin sẽ thay thế Kristi Noem làm Bộ trưởng United States Department of Homeland Security (Bộ An ninh Nội địa Hoa Kỳ).
Trump đưa ra thông báo trên mạng xã hội vào chiều thứ Năm, nói rằng ông “rất vui mừng thông báo Thượng Nghị sĩ Hoa Kỳ rất được kính trọng đến từ bang Oklahoma vĩ đại, Markwayne Mullin, sẽ trở thành Bộ trưởng An ninh Nội địa Hoa Kỳ, có hiệu lực từ ngày 31 tháng 3 năm 2026.”
Theo các nguồn tin trực tiếp biết về cuộc trao đổi, tổng thống đã bày tỏ sự thất vọng sâu sắc về lời khai của Noem trong phiên điều trần của Ủy ban Tư pháp Thượng viện hôm thứ Ba 03/3.
Cụ thể, Trump được cho là không hài lòng với một khoảnh khắc trong phiên điều trần khi Thượng Nghị sĩ Cộng hòa John Kennedy chất vấn Kristi Noem về một chiến dịch quảng cáo trị giá 220 triệu USD được tài trợ bằng tiền thuế. Noem nhiều lần cho rằng tổng thống biết và đã phê duyệt chiến dịch này.
Tuy nhiên, một quan chức cấp cao của chính quyền nói với ABC News rằng Trump không hề phê duyệt chiến dịch quảng cáo 220 triệu USD này.
Quan chức này nói:
“Hoàn toàn không.”
Thượng Nghị sĩ Kennedy nói với các phóng viên hôm thứ Năm rằng Trump thậm chí đã gọi điện cho ông về vấn đề này.
Ông nói:
“Tôi sẽ không nói thay cho ông ấy. Các bạn biết ông ấy mà — hãy hỏi trực tiếp ông ấy. Nhưng tôi nói thế này: ký ức của ông ấy và ký ức của bà ấy là khác nhau.”
Trump thông báo Noem sẽ rời khỏi vị trí của mình vào cuối tháng và trở thành đặc phái viên cho một sáng kiến an ninh mới mang tên “Lá chắn châu Mỹ” (The Shield of the Americas).
Trump cho biết bộ trưởng hiện tại, Kristi Noem, “đã phục vụ rất tốt và đạt được nhiều kết quả nổi bật (đặc biệt là ở vấn đề biên giới!)”, và bà sẽ chuyển sang làm Đặc phái viên cho chương trình “Lá chắn châu Mỹ” (The Shield of the Americas) — một sáng kiến an ninh mới ở Tây Bán Cầu mà chính quyền sẽ công bố vào thứ Bảy 07/3 tại Doral, Florida.
Trump viết:
“Tôi cảm ơn Kristi vì những đóng góp của bà cho Bộ An ninh Nội địa.”
Đây là bộ trưởng nội các đầu tiên bị Trump sa thải trong nhiệm kỳ tổng thống thứ hai của ông.
Chỉ vài ngày trước, Noem và cố vấn hàng đầu của bà Corey Lewandowski đã quyết định tạm thời đình chỉ chương trình TSA PreCheck trong bối cảnh chính phủ đóng cửa một phần — nhưng sau đó phải đảo ngược quyết định khi Tòa Bạch Ốc can thiệp.
Ngoài ra, Noem cũng bị chỉ trích trong những tuần gần đây về cách xử lý các hoạt động của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) tại Minneapolis, sau khi hai người — Renee Good và Alex Pretti — thiệt mạng trong các vụ việc liên quan đến lực lượng thực thi pháp luật liên bang.
Sau làn sóng chỉ trích, Noem đã bị rút khỏi vai trò chỉ đạo các hoạt động tại bang này, và “ông trùm biên giới” Tom Homan được cử đến tiếp quản.
Nguyên nhân sa thải bà Kristi Noem có thể vì một chiến dịch quảng cáo trị giá 220 Triệu Đôla đã bị các Dân biểu, Nghị sĩ Cộng Hòa phát giác và chất vấn bà Kristi Noem vào Thứ Ba 03/3. Bà khẳng định rằng số tiền 220 Triệu USD đó đã được Trump phê duyệt và chấp thuận. Nhưng Donald Trump chối phăng cho rằng ông không hề biết gì chiến dịch quảng cáo nầy mặc dù bà Kristi Noem khai trước Quốc hội có tuyên thệ nếu nói sai sẽ bị trọng tội hình sự và ở tù.
Noem trong hơn một năm qua khẳng định Trump đã bảo bà khởi động chiến dịch quảng cáo mà trong đó bà cảm ơn ông vì đã hành động tại biên giới, những lời này được bà công khai tại Hội nghị Hành động Chính trị Bảo thủ năm ngoái (CPAC).
“Ông ấy nói: ‘Tôi muốn quảng cáo đầu tiên, tôi muốn bà cảm ơn tôi. Tôi muốn bà cảm ơn tôi vì đã đóng biên giới.’ Tôi nói: ‘Vâng, thưa ngài. Tôi sẽ cảm ơn ngài vì đã đóng biên giới,’” Noem kể.
Kennedy chỉ trích Noem trong phiên điều trần trước Ủy ban Tư pháp Thượng viện vào thứ Ba, nói rằng chiến dịch quảng cáo chủ yếu “hiệu quả trong việc nâng cao nhận diện tên tuổi của bà.”
“Tổng thống đã phê duyệt trước khi bà chi 220 triệu USD để chạy quảng cáo truyền hình trên toàn quốc mà bà xuất hiện nổi bật sao?” Kennedy hỏi.
“Điều đó đặt tổng thống vào tình thế cực kỳ khó xử. Tôi không nói bà không nói thật,” Kennedy nói trong phần chất vấn.
“Chỉ là tôi khó tin, vì tôi biết tổng thống như thế nào, rằng bà nói: ‘Thưa tổng thống, đây là một số quảng cáo tôi đã cắt, và tôi sẽ chi 220 triệu USD để chạy chúng,’ mà ông ấy lại đồng ý. Tôi cũng không nghĩ Russ Vought tại Văn phòng Quản lý và Ngân sách (OMB) sẽ đồng ý. Đây là điều chúng ta phải bảo vệ. Tôi thuộc Ủy ban Ngân sách. Theo nghiên cứu của tôi, bà không thực hiện đấu thầu,” Kennedy nói, đồng thời nhấn mạnh rằng một trong các nhà thầu “được thành lập chỉ 11 ngày trước khi bà chọn họ.”
Vào tháng Hai năm ngoái, DHS công bố chiến dịch quảng cáo, trong đó Noem nói với người di cư rằng họ phải về nước hoặc đối mặt với việc trục xuất.
DHS đã viện dẫn tình trạng khẩn cấp quốc gia vào thời điểm đó, cho phép họ tránh quy trình đấu thầu cạnh tranh. Công ty Strategy Group có liên quan đến chiến dịch tranh cử thống đốc 2022 của Noem, và CEO của công ty này kết hôn với cựu phát ngôn viên DHS Tricia McLaughlin. Corey Lewandowski, cố vấn cao cấp tại DHS, cũng từng làm việc với công ty này. Strategy Group nhận được tiền sau khi hợp đồng ban đầu được trao cho Safe America Media LLC, một công ty được thành lập chỉ vài ngày trước đó. Các nhà thầu phụ không phải tiết lộ.
Strategy Group sau đó viết trên nền tảng X rằng họ nhận “tổng cộng 226.137,17 USD cho 5 buổi quay phim, 45 quảng cáo video và 6 quảng cáo radio” với tư cách là nhà thầu phụ cho Safe America.
“Tổng thống giao cho tôi nhiệm vụ truyền thông điệp đến cả nước và các nước khác nơi chúng tôi thấy dòng di cư, với việc phát quảng cáo nói rằng nếu họ ở nước này bất hợp pháp, họ cần rời đi, nếu không sẽ bị giam giữ và trục xuất, và họ sẽ không có cơ hội trở lại Mỹ đúng cách. Điều đó đã cực kỳ hiệu quả,” Noem nói trong phiên điều trần thứ Ba.
Chính khẳng định này khiến Kennedy nhận xét rằng các quảng cáo chủ yếu hiệu quả trong việc nâng cao nhận diện tên tuổi của bà.
Tổng thống Donald Trump cho biết ông không nhớ đã phê duyệt cho Bộ trưởng An ninh Nội địa Kristi Noem chi 220 triệu USD cho một chiến dịch quảng cáo tại biên giới, bình luận này được đưa ra sau khi Thượng Nghị sĩ Cộng Hòa John Kennedy cũng nói với các phóng viên rằng tổng thống “không vui vẻ chút nào.”
“Tôi không hề biết gì về việc này,” Trump nói với Reuters trong một cuộc phỏng vấn qua điện thoại.
Kennedy cho biết vào thứ Tư rằng Trump và Noem có những ký ức khác nhau về chiến dịch quảng cáo, được sản xuất bởi một công ty có quan hệ chặt chẽ với bộ trưởng và các lãnh đạo khác tại Bộ An ninh Nội địa (DHS).
“Tôi nghe bà ấy khai rằng bà đã giải thích rất chi tiết với tổng thống về kế hoạch của mình và cách bà sẽ chi số tiền gần một phần tư tỷ đô la này. Và tổng thống đồng ý, đó là những gì tôi nghe bà ấy nói tại ủy ban. Còn ký ức của tổng thống và của bà ấy rõ ràng khác nhau,” Kennedy nói.
“Ông ấy không vui chút nào.”
Ngay sau quyết định của Trump, Markwayne Mullin nói với các phóng viên rằng ông “rất hào hứng” khi được lãnh đạo Bộ An ninh Nội địa và “sẵn sàng bắt đầu công việc”.
Ông nói:
“Mục tiêu của tôi là giữ cho đất nước an toàn.”
Khi được hỏi về việc thay thế Noem, Mullin nói bà là “một người bạn” và đã được giao “một nhiệm vụ rất khó khăn”.
Khi được hỏi ông có thể học được điều gì từ thời gian Noem lãnh đạo bộ này, Mullin nói:
“Có những cơ hội để tiếp tục phát huy những thành công, và cũng có những cơ hội để cải thiện những việc có thể đã không diễn ra đúng như kế hoạch.”
Trong một bài đăng trên mạng xã hội vào chiều thứ Năm, Kristi Noem cảm ơn Trump vì vai trò mới.
Bà nói:
“Trong vai trò mới này, tôi sẽ có thể tiếp tục xây dựng các quan hệ hợp tác và chuyên môn về an ninh quốc gia mà tôi đã phát triển trong 13 tháng qua với tư cách là Bộ trưởng An ninh Nội địa.”
Markwayne Mullin là ai?
Thượng Nghị sĩ bang Oklahoma Markwayne Mullin, 48 tuổi, đã phục vụ tại Thượng viện từ năm 2023 sau một thập kỷ đại diện cho khu vực quốc hội số 1 của bang Oklahoma tại Hạ viện.
Trước khi lần đầu được bầu vào Hạ viện năm 2012, ông từng dẫn chương trình cải tạo nhà cửa phát sóng trên đài phát thanh ở Tulsa và điều hành công ty sửa ống nước Mullin Plumbing, cùng với các doanh nghiệp bất động sản và nông trại thuộc sở hữu gia đình.
Là thành viên của bộ tộc Cherokee, Mullin cũng từng có một sự nghiệp ngắn nhưng bất bại trong võ thuật tổng hợp (MMA) tại giải Xtreme Fighting League, với một chiến thắng knock-out kỹ thuật năm 2007 và hai chiến thắng bằng đòn khóa năm 2006 và 2007.
Trong thời gian ở Hạ viện, ông chủ yếu là một Dân biểu ít nổi bật, nhưng đã thu hút sự chú ý trong cuộc tấn công Điện Capitol ngày 6/1/2021, khi ông cùng hai Dân biểu khác giúp cảnh sát chặn cửa phòng họp Hạ viện trước đám đông bạo loạn gồm những người ủng hộ Tổng thống Donald Trump.
Phản ứng của đảng Dân chủ
Các Dân biểu Dân chủ tỏ ra hài lòng trước việc Kristi Noem bị sa thải. Lãnh đạo phe thiểu số Hạ viện Hakeem Jeffries cảnh báo rằng Bộ trưởng Tư pháp Pam Bondi “sẽ là người tiếp theo”.
Thống đốc bang Illinois JB Pritzker nói với Noem:
“Đừng để cánh cửa đập vào lưng khi bà rời đi.”
Thượng Nghị sĩ Markwayne Mullin sẽ cần được Thượng viện xác nhận trước khi chính thức giữ chức Bộ trưởng An ninh Nội địa. Tuy nhiên, Trump cho biết Mullin có thể bắt đầu làm việc từ ngày 31/3.
Fetterman nói ông sẽ bỏ phiếu xác nhận Mullin làm Bộ trưởng An ninh Nội địa mới
Thượng Nghị sĩ John Fetterman (D‑Pa.), người từng nổi tiếng là đôi khi chống lại đảng mình, cho biết ông sẽ bỏ phiếu xác nhận Thượng Nghị sĩ Markwayne Mullin (R‑Okla.) làm Bộ trưởng Bộ An ninh Nội địa (DHS) sau khi Tổng thống Trump hôm thứ Năm thông báo chọn Mullin thay thế Kristi Noem.
“Là thành viên Ủy ban An ninh Nội địa và là Phó Chủ tịch Tiểu ban An ninh Biên giới: Tôi không chắc có bao nhiêu đồng nghiệp Dân chủ sẽ bỏ phiếu ủng hộ Thượng Nghị sĩ Mullin làm DBộ trưởng An ninh Nội địa tiếp theo, nhưng tôi sẽ bỏ AYE (tán thành),” Fetterman viết trong một bài đăng hôm thứ Năm trên nền tảng X.
Jeffries hoan nghênh việc loại Noem nhưng cảnh báo rằng điều này sẽ không ảnh hưởng đến cuộc chiến về ngân sách DHS
Lãnh đạo phe thiểu số Hạ viện, Hakeem Jeffries (D-N.Y.), vào thứ Năm 05/3 đã hoan nghênh việc Kristi Noem bị loại khỏi vị trí đứng đầu Bộ An ninh Nội địa (DHS), nhưng cảnh báo rằng sự thay đổi nhân sự sẽ không làm dịu các yêu cầu cải cách của Đảng Dân chủ đối với Bộ này.
“Thay đổi nhân sự là chưa đủ. Chúng ta cần thay đổi chính sách,” Jeffries nói với các phóng viên tại Điện Capitol.
Jeffries cho biết việc Mullin chuyển sang DHS là “đáng hoan nghênh,” dù ông từ chối chia sẻ bất kỳ thông tin gì về mối quan hệ của mình với đồng nghiệp cũ ở Hạ viện.
Thay vào đó, Jeffries ăn mừng việc Noem bị loại, điều mà các Dân chủ đã ủng hộ trong nhiều tháng vì cách bà xử lý làn sóng trục xuất của Trump ở các thành phố “xanh” trên cả nước. Những lời kêu gọi này trở nên mạnh mẽ hơn vào tháng Một, sau vụ hai công dân Mỹ bị các cơ quan nhập cư liên bang bắn chết tại Minneapolis.
“Kristi Noem đã đi rồi,” Jeffries nói. “May quá. Bà ấy quả thật là thảm họa.”
Jeffries nhanh chóng nhấn mạnh rằng sự thay đổi nhân sự tại DHS sẽ không ảnh hưởng đến việc Đảng Dân chủ kiên quyết yêu cầu các quy tắc mới đối với các sĩ quan nhập cư liên bang như một điều kiện để mở lại bộ, vốn đã đóng cửa từ ngày 14/02.
Các cải cách này bao gồm yêu cầu mới về camera gắn trên người, cấm đeo khẩu trang và yêu cầu phải có trát lệnh Tòa án mới được xâm nhập nhà dân và bắt giữ.
“Đây là loại thay đổi chính sách cần thiết để tiến lên, đảm bảo rằng ICE thực sự hoạt động giống như mọi cơ quan thực thi pháp luật khác trong cả nước,” Jeffries nói. “Đó là yêu cầu cơ bản của chúng tôi.”
Nhiều nhà Dân chủ đang ăn mừng sau khi Tổng thống Trump hôm thứ Năm thông báo rằng Kristi Noem sẽ bị thay thế vị trí Bộ trưởng Bộ An ninh Nội địa (DHS).
Thông tin về việc bà Noem rời khỏi vị trí này diễn ra sau nhiều tháng các nhà Dân chủ kêu gọi bà phải chịu trách nhiệm về cách bà xử lý gây tranh cãi các hoạt động của Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE) trên toàn quốc. Hiện nay, bộ này đang thiếu kinh phí, vì các nhà Dân chủ trong Quốc hội vẫn chưa thể đạt thỏa thuận với các Dân biểu Cộng hòa về cải cách thực thi luật di trú.
“Thoát nạn rồi,” Lãnh đạo Đa số Thượng viện Chuck Schumer (D-N.Y.) đăng trên nền tảng X.
“Nhưng các vấn đề ở DHS sâu xa hơn một cá nhân,” Schumer tiếp tục. “Tổng thống phải kiềm chế ICE và chấm dứt bạo lực.”
Tài khoản chính thức của Đảng Dân chủ trên X đã đăng hình ảnh Noem với nhãn “#Opentowork” trên LinkedIn sau khi Trump thông báo rằng Thượng Nghị sĩ Markwayne Mullin (R-Okla.) sẽ thay thế Noem.
Chủ tịch đảng lên án khả năng lãnh đạo của Noem tại DHS, gọi bà là “vết nhơ trong lịch sử nước Mỹ.”
“Bà ấy có máu của hai công dân Minnesota trên tay và một di sản tàn nhẫn trên lương tâm. Thoát nạn rồi,” Ken Martin, Chủ tịch Ủy ban Quốc gia Dân chủ, viết trên
Tin tức hôm thứ Năm này diễn ra sau hai ngày bà Noem làm chứng tại Quốc hội trong tuần này trước các ủy ban Tư pháp của Hạ viện và Thượng viện.
Dân biểu Jared Moskowitz (D-Fla.), người chất vấn Noem trong phiên điều trần hôm thứ Tư, đã ăn mừng việc bà rời DHS bằng một video chỉnh sửa từ chương trình thực tế cũ của Trump, The Apprentice.
“Kristi, bạn bị sa thải! (Đúng rồi, tôi đã chuẩn bị sẵn),” Dân biểu Dân chủ viết trên X kèm video chỉnh sửa.
Ngoài ra, các thống đốc Dân chủ của những bang nơi Noem giám sát các hoạt động thực thi di trú liên bang cũng hoan nghênh việc bà rời DHS.
Trong một video ngắn đăng trên X sau khi tin tức được công bố, Thống đốc Illinois JB Pritzker (D) nói: “Đừng để cửa đóng vào mặt bạn trên đường ra, Kristi Noem.”
“Đây là di sản của bạn: tham nhũng và hỗn loạn, phụ huynh và trẻ em bị hơi cay, các bà mẹ và y tá, công dân Mỹ bị bắn vào mặt,” Pritzker tiếp tục. “Bây giờ bạn đã đi rồi, đừng nghĩ bạn có thể thoát trách nhiệm. Tôi đảm bảo, bạn vẫn sẽ phải chịu trách nhiệm.”
Thống đốc Minnesota Tim Walz (D), người đã chỉ trích mạnh mẽ Noem và chính quyền Trump về việc sử dụng vũ lực của các sĩ quan trong các hoạt động tại bang ông, cũng hoan nghênh tin tức về việc bà bị sa thải.
“Kristi Noem đã gây ra một mức độ thiệt hại đáng kinh ngạc và tốt là bà ấy đã đi,” Walz viết trên X. “Nhưng điều này không thay đổi sự thật rằng chúng ta cần một cuộc cải tổ toàn diện DHS, các cuộc điều tra công bằng về việc giết hại hai công dân Mỹ, và thông tin về những đứa trẻ bị lấy đi từ Minnesota.”
Ngoài ra, Thống đốc California Gavin Newsom (D) viết trên X rằng Noem “sẽ đi vào lịch sử như Bộ trưởng An ninh Nội địa liều lĩnh, tàn nhẫn và kém năng lực nhất trong lịch sử Hoa Kỳ.”
“Nhưng chỉ nói lời tạm biệt với bạn là chưa đủ,” ông tiếp tục. “Noem, Greg Bovino và Stephen Miller phải chịu trách nhiệm vì đã gieo rắc nỗi kinh hoàng và đặt người Mỹ vào nguy hiểm.”
Bộ An ninh Nội địa ‘đang xem xét’ trung tâm giam giữ tại Fort Bliss
Bộ An ninh Nội địa (DHS) đang tiến hành xem xét trung tâm giam giữ người di cư lớn nhất nước này giữa các báo cáo về bệnh tật và điều kiện phi nhân đạo tại Camp East Montana ở El Paso, Texas, theo tuyên bố của cơ quan này.
Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) “luôn tìm cách cải thiện các cơ sở giam giữ để đảm bảo chúng tôi cung cấp dịch vụ tốt nhất cho những người nhập cư trái phép đang trong quyền quản lý của chúng tôi,” Phó Trợ lý Bộ trưởng DHS, Lauren Bis, nói với KTSM trong một tuyên bố.
Bis cho biết hợp đồng của Camp East Montana, hiện đang được đánh giá, là “thừa hưởng” từ Bộ Quốc phòng.
“DHS tiến hành các cuộc kiểm toán và kiểm tra nghiêm ngặt các cơ sở của chúng tôi để đảm bảo chúng đáp ứng các tiêu chuẩn cao của chúng tôi,” Bis nói tiếp. “Chưa có quyết định nào được đưa ra liên quan đến việc gia hạn, chấm dứt hoặc trao hợp đồng.”
Báo Washington Post đưa tin hôm thứ Tư rằng ICE đang thực hiện các bước để đóng cơ sở này, vốn mới đi vào hoạt động chưa đầy một năm.
Báo này dẫn các tài liệu nội bộ cho thấy ICE có ý định chấm dứt hợp đồng trị giá 1,2 tỷ USD của cơ sở, được trao cho Acquisition Logistics LLC vào tháng 7 năm ngoái.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh DHS đang chịu sự giám sát sau khi các nhóm nhân quyền mô tả có “lạm dụng nghiêm trọng” đối với những người bị giam giữ tại trại lều rộng lớn, bao gồm cáo buộc lạm dụng thể chất và tình dục bởi nhân viên, bỏ bê y tế, thiếu thực phẩm, cùng các khiếu nại khác.
Ít nhất ba người đã chết tại cơ sở này kể từ tháng 12, trong đó một trường hợp được xác định là giết người, theo Dân biểu Veronica Escobar (D-Texas), người có khu vực bầu cử bao gồm căn cứ quân sự Fort Bliss.
Hiện có khoảng 1.500 người bị giam giữ tại Camp East Montana, khoảng một nửa so với dân số vào tháng 1, theo các tài liệu mà báo The Post có được.
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp.
