CaliToday News – Hôm thứ Bảy vừa qua, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance đã lên đường sang Thụy Sĩ để chuẩn bị tham gia các cuộc đàm phán cấp kỹ thuật về một thỏa thuận ngừng bắn tạm thời giữa Mỹ và Iran. Mục tiêu của thỏa thuận này nhằm chấm dứt hoàn toàn các hành động thù địch, mở cửa trở lại eo biển chiến lược Hormuz và khởi động các cuộc đàm phán hạt nhân.
Ban đầu, các cuộc thảo luận được lên kế hoạch bắt đầu vào thứ Sáu. Tuy nhiên, lịch trình đã bị trì hoãn do giao tranh leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah tại Lebanon, đe dọa phá vỡ lệnh ngừng bắn vốn dĩ rất mong manh giữa Mỹ và Iran.
Phó Tổng thống Vance sẽ dẫn đầu phái đoàn Mỹ, trong đó có Đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner – con rể của Tổng thống Donald Trump. Bộ đôi này là những người được giao trọng trách dẫn dắt các nỗ lực ngoại giao của Mỹ trong nhiệm kỳ thứ hai của tổng thống.
Trả lời phỏng vấn trên đài Fox News sáng thứ Bảy, Phó Tổng thống cho biết ông Witkoff và ông Kushner đã có mặt tại châu Âu trước đó vài giờ để “xử lý một số yếu tố kỹ thuật” cho các cuộc đàm phán sắp tới, và “mọi việc đang tiến triển tốt đẹp”.
Bản ghi nhớ ghi nhớ (MoU) gồm 14 điểm được ký kết bằng hình thức điện tử hồi đầu tuần này sẽ gia hạn lệnh ngừng bắn, đồng thời khôi phục hoạt động tự do hàng hải qua eo biển Hormuz trong thời hạn 60 ngày.
“Một trong những ưu tiên hàng đầu mà Tổng thống giao cho chúng tôi là phải mở cửa eo biển này. Và điều đó hiện đã được thực hiện”, ông Vance phát biểu với các người dẫn chương trình “Fox & Friends”. Ông cũng tuyên bố rằng lượng dầu lưu thông qua tuyến đường thủy này đã đạt mức “kỷ lục” 16 triệu thùng trong vòng 24 giờ qua.
Thỏa thuận tạm thời này cũng thiết lập một khuôn khổ cho các cuộc đàm phán rộng lớn hơn nhằm giải quyết các nút thắt còn tồn đọng trong cuộc xung đột, bao gồm chương trình hạt nhân của Tehran và kho dự trữ uranium giàu cấp độ cao của nước này.
“Mục tiêu thứ hai mà Tổng thống yêu cầu chúng tôi thực hiện, dĩ nhiên, là kiểm soát kho dự trữ uranium đã làm giàu để đảm bảo rằng người Iran thực tế không thể tái xây dựng chương trình hạt nhân của họ, ngay cả trong một khoảng thời gian rất dài”, ông Vance nói. “Chương trình đó đã bị phá hủy, nhưng tất nhiên, chúng tôi đang cố gắng tước đi nhiều quân bài nhất có thể mà họ có thể sử dụng để tái thiết nếu họ không tuân thủ thỏa thuận này”.
Mặc dù chính quyền Tổng thống Trump coi thỏa thuận này là một bước đột phá, song một số điều khoản liên quan đến việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với Iran và cho phép nước này tiếp cận quỹ tái thiết trị giá 300 tỷ USD đang vấp phải sự hoài nghi từ một số nghị sĩ Đảng Cộng hòa tại Quốc hội.
“Chế độ Iran vẫn chưa từ bỏ mục tiêu tối thượng của họ là ‘Tiêu diệt nước Mỹ, Tiêu diệt Israel’. Tehran sẽ đầu tư từng đồng xu họ nhận được để thúc đẩy mục tiêu đó”, Thượng nghị sĩ Roger Wicker (Đảng Cộng hòa, bang Mississippi), Chủ tịch Ủy ban Quân lực Thượng viện đầy quyền lực, nhận định vào hôm thứ Năm.
“Tổng thống Trump luôn theo đuổi chính sách hòa bình thông qua sức mạnh. Tôi hy vọng các bên trung gian đang nỗ lực thực hiện thỏa thuận này không làm suy giảm mục tiêu đó”, vị Thượng nghị sĩ nói thêm.
Vào thứ Bảy, Phó Tổng thống Vance đã gạt bỏ những lời chỉ trích trên. Ông khẳng định phía Iran sẽ chỉ có thể tiếp cận hàng tỷ USD nếu họ “biết hành xử đúng mực” và sẽ không có “một đồng xu nào” đến từ ngân sách của Mỹ.
Ông cũng quả quyết rằng nước Mỹ “nắm giữ mọi lợi thế” khi bước vào giai đoạn đàm phán tiếp theo.
“Dù thế nào đi nữa thì nước Mỹ vẫn giành chiến thắng. Tuy nhiên, tôi nghĩ những gì diễn ra tiếp theo phụ thuộc phần lớn vào phía Iran”, ông Vance nói. “Họ có muốn hành xử tốt hơn không? Nếu có thì thật tuyệt vời. Còn nếu không, Tổng thống Mỹ vẫn còn rất nhiều lựa chọn khác”.
Chiều thứ Bảy, Tổng thống Trump đã lên tiếng đe dọa sẽ áp thuế đối với các tàu bè qua lại eo biển Hormuz “cho các dịch vụ được cung cấp với tư cách là Thiên thần Hộ mệnh đối với các quốc gia Trung Đông, nhằm mục đích hoàn trả các chi phí trong quá khứ, hiện tại và tương lai”, nếu một thỏa thuận chính thức không được hoàn tất trước khi thời hạn 60 ngày khép lại.
Lời cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh Mỹ và Iran đang đưa ra những thông tin trái ngược về việc liệu hành lang chiến lược này đã hoàn toàn mở cửa cho các tàu vận tải thương mại hay chưa. Phía Mỹ khẳng định eo biển đã thông suốt, trong khi Bộ chỉ huy quân sự cấp cao của Iran vào thứ Bảy tuyên bố tuyến đường này một lần nữa đã bị đóng cửa.
Nguồn Tổng hợp
