CaliToday News – Hạt Santa Clara và thành phố San Francisco vừa cùng các thành phố New York, Chicago, Seattle và hạt King (bang Washington) đệ đơn kiện vào ngày 14/9 nhằm ngăn chặn chính quyền Tổng thống Donald Trump trao quyền tùy nghi quá rộng cho các nhân viên liên bang trong việc xét duyệt thẻ xanh.
Quy định mới dự kiến có hiệu lực từ ngày 18/9, từ chối cấp quy chế thường trú nhân hợp pháp cho người nhập cư nếu bản thân họ hoặc thành viên trong gia đình từng sử dụng bất kỳ trợ cấp công nào. Song song đó, các bang California, New Jersey, New York cùng một số bang khác cũng đã nộp một đơn kiện riêng chống lại quy định này. Kể từ khi ông Trump bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai vào năm ngoái, California đã nộp tổng cộng 92 vụ kiện nhằm vào chính quyền của ông.
Mở rộng khái niệm “gánh nặng xã hội”
Quy tắc “gánh nặng xã hội” (public charge) nhằm chặn người phụ thuộc vào trợ cấp chính phủ nhận thẻ xanh đã tồn tại từ năm 1882. Trước đây, quy định thường chỉ áp dụng cho người lấy trợ cấp chính phủ làm nguồn sống chính dài hạn, đồng thời miễn trừ cho người tị nạn, nạn nhân buôn người và người xin quy chế bảo hộ tạm thời.
Tuy nhiên, chính quyền của ông Trump đã mở rộng tiêu chí sang “bất kỳ và tất cả các phúc lợi”, bao gồm:
- Hỗ trợ tiền mặt, chương trình bảo hiểm y tế Medi-Cal và phiếu thực phẩm (food stamps).
- Hỗ trợ nhà ở và chăm sóc trẻ em.
- Tính cả việc các thành viên khác trong cùng hộ gia đình tiếp cận trợ cấp — một yếu tố chưa từng được xét đến trước đây.
Tổng chưởng lý bang California Rob Bonta nhấn mạnh tại cuộc họp báo ngày thứ Hai ở San Francisco rằng Quốc hội chưa bao giờ cho phép các nhân viên di trú quyền tự ý từ chối cấp tư cách pháp lý cho người tham gia các chương trình của chính phủ. Trong khi đó, Cố vấn Pháp lý Hạt Santa Clara Tony LoPresti nhận định quy định này bản chất là một “bài kiểm tra mức độ giàu có” mà luật pháp quốc gia không cho phép.
Vào năm 2019 thuộc nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump, nỗ lực mở rộng quy định tương tự từng bị Hạt Santa Clara, San Francisco và chính quyền bang khởi kiện và ngăn chặn thành công, do thời điểm đó quy định chưa áp dụng đối với thành viên gia đình (chẳng hạn trẻ em sinh ra tại Mỹ).
Nguy cơ quá tải cho các địa phương
Luật sư di trú Richard Hobbs tại San Jose cho rằng quy định mới đẩy người nhập cư vào tình thế phải chọn giữa việc có giấy tờ hợp pháp hoặc trả tiền thuê nhà và để người thân thụ hưởng các khoản trợ cấp nhỏ, đặc biệt tại khu vực có thị trường nhà ở đắt đỏ nhất nước như Hạt Santa Clara.
Theo dự tính của Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS), quy định mới sẽ khiến các gia đình có tình trạng cư trú hỗn hợp từ bỏ quyền lợi công, qua đó giúp chính phủ liên bang tiết kiệm hơn 13 tỷ USD mỗi năm. Trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump, khoảng 1/7 người nhập cư cho biết đã tránh dùng trợ cấp sau thông báo thay đổi quy tắc năm 2019.
Giới chức địa phương cảnh báo tình trạng người dân rút khỏi chương trình Medi-Cal và các dịch vụ công sẽ tạo áp lực nặng nề lên hệ thống chăm sóc y tế, ngân hàng thực phẩm và các mái ấm vô gia cư của địa phương, đẩy nhiều gia đình cần hỗ trợ vào hoàn cảnh bấp bênh.
Ban tập viên CaliToday
