CaliToday News – Trước nguy cơ tiểu bang California chuẩn bị ban hành lệnh cấm sản xuất và lắp đặt mặt bàn bằng đá thạch anh (quartz), các nhà sản xuất, nhà thầu và người tiêu dùng đang phải nhanh chóng chuyển hướng sang các vật liệu thay thế. Nguyên nhân xuất phát từ những đám bụi độc hại phát sinh trong quá trình cắt đá đã khiến hàng loạt công nhân mắc bệnh bụi phổi silic (silicosis) – một căn bệnh phổi chết người.
Luật sư Raphael Metzger tại Long Beach từng lắp mặt bếp bằng đá thạch anh cho gia đình vào năm 2020. Một năm sau, văn phòng của ông tiếp nhận vụ kiện của một công nhân tại xưởng chế tác ở Los Angeles mắc bệnh bụi phổi silic. Đây là một trong những vụ kiện đầu tiên cáo buộc việc hít phải bụi độc khi cắt đá thạch anh gây nguy hiểm tính mạng cho người lao động. Đến nay, ông Metzger đã đại diện nộp khoảng 260 đơn kiện tại California – nơi các cơ quan y tế công cộng đã ghi nhận 668 ca mắc bệnh bụi phổi liên quan đến công đoạn cắt loại đá này.
Đá nhân tạo hiện là ngành công nghiệp toàn cầu trị giá 30 tỷ USD và đá thạch anh là một trong những sản phẩm phổ biến nhất kể từ thập niên 1990 nhờ tính năng ít phải bảo dưỡng so với đá granite hay cẩm thạch. Tuy nhiên, các chuyên gia y tế cảnh báo bụi silica tinh thể qua xử lý khi cắt đá sẽ xâm nhập sâu vào phổi, tạo thành mô sẹo và gây bệnh hiểm nghèo. Do không đủ nguồn lực để thanh tra toàn bộ các xưởng gia công nhỏ lẻ, cơ quan y tế California đã đề xuất lệnh cấm hoàn toàn. Hội đồng Tiêu chuẩn An toàn và Sức khỏe Nghề nghiệp California dự kiến nhóm họp vào tháng 11 để xem xét thông qua đề xuất này. Bản dự thảo chỉnh sửa công bố gần đây làm rõ lệnh cấm sẽ áp dụng cho tất cả các tấm đá nhân tạo hoặc đá kỹ thuật, mở rộng phạm vi từ mặt bàn bếp sang bồn tắm, lò sưởi và sàn nhà.
Trước viễn cảnh trên, thị trường đã bắt đầu có sự chuyển dịch. Năm 2024, Australia đã ban hành lệnh cấm đá nhân tạo chứa hơn 1% silica tinh thể. Các công ty lớn như Cosentino và Caesarstone đã quảng bá các dòng sản phẩm tái chế và hàm lượng silica thấp, trong khi chuỗi cửa hàng IKEA tại Mỹ chuyển sang dùng composite thủy tinh tái chế (chứa ít nhất 80% thủy tinh tái chế).
Tại California, Peter Dominguez – Chủ tịch công ty California Surfaces ở Santa Fe Springs – cho biết dù đá thạch anh từng chiếm 85% đơn hàng của đơn vị, ông đã chủ động dừng làm việc với loại đá này để bảo vệ nhân viên và chuyển sang các sản phẩm silica vô định hình (amorphous silica). Dù việc thuyết phục các nhà thầu thay đổi vật liệu gặp nhiều khó khăn, các doanh nghiệp nhận định việc sớm thích ứng là cần thiết trước khi quy định mới chính thức có hiệu lực.
Ban biên tập CaliToday
