Trong bối cảnh cao điểm cận Tết Nguyên đán, ngày 4/ 2/ 2026, Cục Hải quan của CSVN đã ban hành văn bản hỏa tốc yêu cầu các đơn vị hải quan trên toàn Việt Nam tổ chức trực 24/ 7 nhằm bảo đảm thông quan nhanh chóng, thông suốt đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, đặc biệt là các mặt hàng thực phẩm. Chỉ đạo này được đưa ra trên cơ sở Công điện số 08/CĐ-TTg ngày 3 tháng Hai của Thủ Tướng Chính Phủ, yêu cầu tháo gỡ ngay các vướng mắc trong kiểm tra thực phẩm, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng ách tắc gây thiệt hại cho doanh nghiệp.
Dẫn nguồn thông tin của truyền thông CSVN cho hay, Cục Hải quan yêu cầu Chi cục trưởng các Chi cục Hải quan khu vực bố trí đầy đủ lãnh đạo và công chức trực xuyên suốt để xử lý nhanh hồ sơ, ưu tiên thông quan ngay đối với các lô hàng thực phẩm nhập khẩu đã đầy đủ giấy tờ theo quy định và hướng dẫn của các bộ chuyên ngành. Đồng thời, các Chi cục phải kịp thời báo cáo về Cục Hải quan những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình làm thủ tục đối với thực phẩm nhập khẩu. Riêng đối với lượng hàng thực phẩm tồn đọng tại cảng chưa thông quan, các đơn vị phải báo cáo định kỳ hai lần mỗi ngày, phân loại theo các nhóm hàng quy định tại Nghị định số 46 của Chính Phủ. Bên cạnh đó, Ban Công nghệ thông tin và Thống kê Hải quan được yêu cầu bố trí cán bộ trực để bảo đảm hệ thống xử lý dữ liệu hải quan điện tử vận hành ổn định trong giai đoạn cao điểm.
Tờ VietNam Net ghi nhận thực tế đã cho biết, từ ngày 26 đến ngày 29 tháng Một vừa qua, đã xảy ra tình trạng ùn tắc nghiêm trọng với hơn 700 lô hàng thực phẩm và nông sản nhập khẩu, tổng khối lượng lên tới khoảng 300.000 tấn, không thể thông quan tại các cửa khẩu đường bộ, đường thủy và đường hàng không. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ việc Nghị định số 46, ban hành ngày 26/ 1/ 2026 và có hiệu lực ngay lập tức, chưa có quy định chuyển tiếp cũng như hướng dẫn chi tiết về phương thức kiểm tra an toàn thực phẩm, trình tự lấy mẫu, thời gian kiểm nghiệm. Điều này khiến các cơ quan kiểm tra an toàn thực phẩm tạm ngưng cấp giấy chứng nhận, làm gián đoạn toàn bộ chuỗi thông quan.
Nhà cầm quyền CSVN cho rằng, Nghị định số 46 là văn bản pháp lý quan trọng nhằm tăng cường quản lý an toàn thực phẩm theo hướng quản lý rủi ro, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và tiệm cận thông lệ quốc tế. Tuy nhiên, trong giai đoạn đầu triển khai, việc áp dụng đồng loạt phương thức kiểm tra mới với thời gian trả kết quả từ 5 đến 7 ngày đã tạo áp lực lớn cho cơ quan kiểm tra, hệ thống kiểm nghiệm cũng như doanh nghiệp, đặc biệt đối với các mặt hàng tươi sống, dễ hư hỏng như rau củ quả, gạo, lúa, sắn và một số sản phẩm chế biến sẵn.
Trước tình hình này, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật cùng Cục Chất lượng, Chế biến & Phát triển thị trường thuộc Bộ Nông nghiệp & Môi trường đã chủ động phối hợp với Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) để rà soát, đánh giá toàn diện các vướng mắc. Các cuộc họp khẩn với các cơ quan kiểm dịch thực vật vùng được tổ chức nhằm nắm bắt thực tế tại từng cửa khẩu, từ đó tổng hợp báo cáo và đề xuất phương án xử lý lên lãnh đạo Bộ.
Nhờ sự chỉ đạo khẩn trương, đồng bộ của Bộ Nông nghiệp & Môi trường, đến chiều ngày 31 tháng Một, tình trạng ách tắc tại nhiều cửa khẩu trọng điểm, trong đó có Tây Ninh, đã cơ bản được giảm tải. Thực hiện chỉ đạo của Phó Thủ tướng Lê Thành Long, Bộ Nông nghiệp & Môi trường tiếp tục báo cáo Bộ Y tế để tổng hợp, trình Chính Phủ các khó khăn, vướng mắc và kiến nghị sớm ban hành văn bản hướng dẫn thống nhất nhằm bảo đảm việc triển khai Nghị định 46 hiệu quả, đồng thời hạn chế tối đa thiệt hại cho doanh nghiệp và sớm ổn định hoạt động thông quan trên cả nước./.
NGƯỜI QUAN SÁT
