WASHINGTON (Calitoday News)– Hạ viện Hoa Kỳ đã thông qua một gói trừng phạt kinh tế quy mô lớn nhằm vào Nga, mở đường cho những biện pháp mới nhắm vào các quan chức, ngân hàng, ngành năng lượng và mạng lưới vận chuyển dầu của Moscow, đồng thời trao cho Tổng thống Donald Trump quyền áp mức thuế lên tới 100% đối với một số quốc gia mua dầu và khí đốt của Nga.
Dự luật được Hạ viện thông qua hôm thứ Tư, ngày 16/9, với tỷ lệ 262 phiếu thuận và 159 phiếu chống. Vì Thượng viện đã thông qua dự luật với tỷ lệ 86-11 hồi tháng 8, dự luật hiện được chuyển tới Tổng thống Trump để ký thành luật.
Đây được xem là một trong những nỗ lực lập pháp quan trọng nhất của Quốc hội Hoa Kỳ nhằm gia tăng sức ép kinh tế lên Nga kể từ gói viện trợ khẩn cấp cho Ukraine năm 2024.
Nhắm vào nguồn tiền tài trợ chiến tranh của Nga
Mục tiêu chính của dự luật là làm giảm nguồn thu mà Moscow có thể sử dụng để tiếp tục cuộc chiến tại Ukraine.
Các biện pháp bao gồm trừng phạt thêm các quan chức Nga, ngân hàng và tổ chức tài chính, cũng như những thành phần thuộc các lĩnh vực quan trọng của nền kinh tế Nga.
Dự luật đặc biệt nhắm đến cái gọi là “shadow fleet” – đội tàu ngầm, gồm mạng lưới tàu chở dầu được sử dụng để vận chuyển dầu Nga và né tránh những hạn chế, lệnh cấm vận cũng như mức giá trần do phương Tây áp đặt.
Một trong những biện pháp mạnh nhất là trao cho Tổng thống Trump thẩm quyền áp thuế lên tới 100% đối với hàng hóa nhập khẩu từ những quốc gia nằm trong nhóm mua nhiều dầu hoặc khí đốt Nga nhất.
Quy định có một số ngoại lệ, bao gồm đối với những nước nhập khẩu tỷ lệ tương đối nhỏ khí đốt Nga và đã có những bước đáng kể nhằm giảm sự phụ thuộc vào nguồn năng lượng này.
Những người ủng hộ dự luật cho biết biện pháp này đặc biệt nhằm tạo sức ép đối với những khách hàng lớn của năng lượng Nga như Trung Quốc và Ấn Độ, qua đó làm giảm doanh thu năng lượng của Moscow.
Dự luật mang tên cố Thượng nghị sĩ Lindsey Graham
Dự luật mang tên Lindsey O. Graham Sanctioning Russia and Iran Act of 2026, nhằm tưởng nhớ cố Thượng nghị sĩ Cộng hòa Lindsey Graham của South Carolina.
Graham đã dành hơn một năm vận động và thương lượng để xây dựng sự ủng hộ cho dự luật trước khi qua đời đột ngột hồi tháng 7.
Ông cùng Thượng nghị sĩ Dân chủ Richard Blumenthal của Connecticut là những nhân vật chủ chốt thúc đẩy kế hoạch này.
Một trở ngại quan trọng trước đây là giành được sự ủng hộ của Tổng thống Trump. Sau quá trình thương lượng với Tòa Bạch Ốc, dự luật được bổ sung điều khoản gia hạn thêm 5 năm các biện pháp trừng phạt hiện hành đối với Iran, một vấn đề mà chính quyền Trump yêu cầu đưa vào.
Tòa Bạch Ốc sau đó chính thức tuyên bố ủng hộ dự luật và cho biết các cố vấn của Tổng thống sẽ đề nghị ông ký nếu văn bản được Quốc hội chuyển đến dưới hình thức hiện tại.
Đảng Dân chủ chia rẽ vì quyền áp thuế của Tổng thống
Mặc dù nhận được sự ủng hộ của cả hai đảng, cuộc bỏ phiếu tại Hạ viện cho thấy sự chia rẽ đáng kể.
Trong số các nghị sĩ Cộng hòa, 203 người bỏ phiếu thuận và 7 người phản đối. Phía Dân chủ có 58 người ủng hộ, trong khi 152 người bỏ phiếu chống.
Một số nghị sĩ Dân chủ phản đối không phải vì họ phản đối việc gây sức ép với Nga, mà vì lo ngại dự luật trao cho Tổng thống Trump quyền quá rộng trong việc sử dụng thuế quan.
Lãnh đạo phe Dân chủ tại Hạ viện Hakeem Jeffries phản đối phiên bản dự luật này. Dân biểu Gregory Meeks cũng cảnh báo quyền áp thuế mới có thể được sử dụng đối với các đồng minh của Hoa Kỳ và cuối cùng khiến người tiêu dùng Mỹ phải chịu giá hàng hóa cao hơn.
Ngược lại, những nghị sĩ Dân chủ ủng hộ dự luật lập luận rằng Quốc hội cần gửi một thông điệp rõ ràng về việc tiếp tục gây sức ép lên Moscow.
Ukraine hoan nghênh quyết định
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy đã trực tiếp vận động các nhà lập pháp Hoa Kỳ thông qua dự luật và hoan nghênh kết quả bỏ phiếu.
Theo phía Ukraine, việc hạn chế nguồn thu từ dầu khí có thể làm giảm nguồn tài chính mà Nga sử dụng để duy trì hoạt động quân sự.
Tuy nhiên, hiệu quả thực tế của dự luật sẽ phụ thuộc đáng kể vào cách chính quyền Trump thực thi các quyền hạn mới.
Dự luật cho Tổng thống quyền linh hoạt trong việc áp dụng một số biện pháp, bao gồm các trường hợp miễn trừ và quyền chấm dứt một số lệnh trừng phạt sau khi đạt được một thỏa thuận hòa bình.
Điện Kremlin phản ứng
Điện Kremlin hôm thứ Năm chỉ trích động thái của Quốc hội Mỹ.
Phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov gọi các biện pháp mới là những hành động “không thân thiện” và cho rằng nếu được áp dụng, các lệnh trừng phạt bổ sung có thể khiến những nỗ lực do Washington dẫn đầu nhằm tìm kiếm một giải pháp cho cuộc chiến Ukraine trở nên khó khăn hơn.
Trong khi đó, những người ủng hộ dự luật tại Quốc hội lập luận theo hướng ngược lại: họ cho rằng tăng chi phí kinh tế đối với Moscow có thể tạo thêm sức ép để Tổng thống Vladimir Putin bước vào các cuộc thương lượng nghiêm túc.
Bước cuối cùng thuộc về Tổng thống Trump
Sau khi được cả Thượng viện và Hạ viện thông qua, dự luật hiện được chuyển tới bàn làm việc của Tổng thống Trump.
Tòa Bạch Ốc trước đó đã chính thức ủng hộ phiên bản dự luật được Thượng viện thông qua và cho biết các cố vấn sẽ đề nghị Tổng thống ký thành luật.
Nếu Trump ký, Washington sẽ có thêm một loạt công cụ kinh tế nhằm vào nguồn thu năng lượng, hệ thống tài chính và mạng lưới né tránh trừng phạt của Nga, đồng thời có khả năng gây ảnh hưởng đến những quốc gia tiếp tục mua lượng lớn dầu khí của Moscow.
Tuy nhiên, tác động thực tế sẽ phụ thuộc vào mức độ mà chính quyền Trump sử dụng các quyền hạn mới, đặc biệt là quyền áp thuế lên tới 100% đối với những nước mua năng lượng Nga.
Calitoday tổng hợp
