Tuesday, March 17, 2026

Chia rẽ sâu sắc trong nội bộ phe Cộng hòa về Israel và cuộc chiến tại Iran

Khi cuộc chiến giữa Mỹ – Israel – Iran tiếp tục leo thang, những nhân vật tầm cỡ nhất của phong trào bảo thủ đang bước vào một cuộc khẩu chiến nảy lửa về vai trò của nước Mỹ.

Podcaster Megyn Kelly và người dẫn chương trình Mark Levin của Fox News là hai trong số những người có ảnh hưởng lớn nhất trong giới bảo thủ tại Mỹ. Tuy nhiên, họ đang đứng ở hai đầu chiến tuyến: Bà Kelly phản đối cuộc chiến tại Iran, còn ông Levin thì ủng hộ nhiệt thành.

Mối quan hệ giữa hai nhân vật ảnh hưởng của giới bảo thủ đã rạn nứt sâu sắc sau khi bà Kelly cho rằng Mark Levin và nhóm “ưu tiên Israel hàng đầu” chính là những người đang “chào mời” cuộc chiến này tới công chúng Mỹ. Phản ứng trước cáo buộc trên, ông Levin đã dùng những từ ngữ đầy tính mạt sát để nói về bà Kelly, khiến cuộc tranh luận về chính sách đối ngoại biến thành một cuộc xung đột cá nhân gay gắt.

Khi chiến dịch quân sự chung giữa Mỹ và Israel nhắm vào Iran bước sang tuần thứ ba, các nhân vật hàng đầu của phong trào MAGA đã tấn công nhau với cường độ ngày càng dữ dội. Trọng tâm của cuộc tranh luận không chỉ dừng lại ở tính đúng đắn của cuộc chiến, mà còn mở rộng ra bản chất mối quan hệ giữa Mỹ và nhà nước Do Thái.

Sự bất đồng này phản ánh một vết nứt ngày càng lớn trong phong trào bảo thủ Hoa Kỳ. Suốt nhiều thập kỷ, giới bảo thủ luôn là đồng minh kiên định nhất của Israel. Thế nhưng vài năm gần đây, một bộ phận đã dần mất niềm tin vào vai trò của Israel trong chính trường Mỹ. Căng thẳng lên đỉnh điểm khi ông Joe Kent, Giám đốc Trung tâm Chống khủng bố Quốc gia, từ chức hôm thứ Ba với tuyên bố rằng Mỹ tham chiến “do áp lực từ Israel và nhóm vận động hành lang quyền lực tại Mỹ”.

Tổng thống Trump — người vốn đặc biệt nhạy tin và chịu ảnh hưởng từ giới truyền thông cánh hữu — đã lên tiếng ủng hộ ông Levin trong cuộc tranh chấp này. “Những kẻ nói xấu Mark sẽ sớm bị gạt sang một bên,” ông Trump viết trên nền tảng Truth Social. Dù từng cam kết tránh xa các cuộc xung đột nước ngoài khi tranh cử, ông vẫn bảo vệ cuộc chiến hiện tại là phù hợp với tôn chỉ phong trào của mình: “HỌ KHÔNG PHẢI MAGA, TÔI MỚI LÀ MAGA.”

Đứng về phía ông Trump có các Thượng nghị sĩ Ted Cruz, Lindsey Graham và các nhân vật truyền thông như Ben Shapiro. Ông Shapiro thẳng thừng gọi những người phản đối tấn công Iran là “những kẻ dối trá và ghét nước Mỹ”.

Ở chiều ngược lại, các tiếng nói chỉ trích cũng không kém phần gay gắt. Tucker Carlson, podcaster nổi tiếng, đã tung ra các sản phẩm in khẩu hiệu công kích trực diện Ủy ban Công tác Chính trị Mỹ – Israel (AIPAC) và những người bảo vệ Israel. Ông Carlson gọi các cuộc không kích là “tội ác ghê tởm” và khẳng định chúng xảy ra chỉ vì “Israel muốn như vậy”.

Những quan điểm phản đối Israel tương tự cũng được chia sẻ bởi các nhân vật cánh hữu như Alex Jones, cựu Nghị sĩ Marjorie Taylor Greene, cho đến các tiếng nói ôn hòa hơn như Joe Rogan hay học giả Andrew Sullivan. Ông Sullivan nhận định cuộc tấn công này thực chất là “ưu tiên Israel hàng đầu” thay vì “nước Mỹ trên hết”.

Dù vậy, giới chức Nhà Trắng khẳng định tệp cử tri nòng cốt vẫn ủng hộ Tổng thống. Người phát ngôn Olivia Wales cho biết dữ liệu khảo sát cho thấy đa số “người Cộng hòa MAGA” ủng hộ chiến dịch mang tên “Epic Fury” (Cơn thịnh nộ hào hùng) này.

Tuy nhiên, sự chia rẽ lần này khác biệt hoàn toàn so với các cuộc chiến tại Kuwait, Afghanistan hay Iraq trước đây — vốn từng nhận được sự đồng thuận cao từ phe bảo thủ. Cuộc nội chiến tư tưởng này dự kiến sẽ biến Hội nghị Hành động Chính trị Bảo thủ (CPAC) sắp tới tại Dallas thành một “đấu trường” kịch tính giữa các phe phái.

Các cuộc thăm dò dư luận cho thấy sự ủng hộ dành cho Israel đang xói mòn, đặc biệt là ở nhóm cử tri Cộng hòa dưới 50 tuổi. Theo Pew Research, 50% người trẻ phe Cộng hòa có cái nhìn tiêu cực về Israel vào tháng 3/2025, tăng mạnh so với mức 35% của năm 2022.

Các chuyên gia nhận định, thế hệ trẻ ngày nay không còn được tiếp cận trực tiếp với những nhân chứng lịch sử của nạn diệt chủng Holocaust. Thay vào đó, quan điểm của họ hình thành từ những vũng lầy chiến tranh tại Iraq và Afghanistan. Họ có xu hướng nhìn nhận người Palestine là bên bị áp bức, đặc biệt là sau cuộc xung đột tại Gaza cuối năm 2023.

“Đây sẽ là thời khắc định hình lại Đảng Cộng hòa và cả phong trào bảo thủ,” bà Laurie Cardoza Moore, một người ủng hộ Israel, nhận định về tính chất nghiêm trọng của sự chia rẽ này.

Nguồn nytimes

BÀI VIẾT LIÊN QUAN

MỚI CẬP NHẬT

spot_img