Dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành, một trong những công trình hạ tầng lớn nhất của Việt Nam với tổng vốn đầu tư lên đến hàng tỷ Mỹ kim, lại một lần nữa trở thành tâm điểm chú ý khi Thanh tra Chính phủ CSVN phát hiện nhiều dấu hiệu sai phạm ở nhiều gói thầu nên đã chuyển sang Bộ Công an để xem xét, điều tra theo thẩm quyền…
Theo kết luận thanh tra được Thanh tra Chính phủ CSVN công bố trong tháng 7 năm 2026, nhiều gói thầu thuộc dự án phi trường Long Thành đã bộc lộ những bất cập trong công tác lựa chọn nhà thầu, quản lý hợp đồng và việc giao lại một phần công việc cho các đơn vị khác. Cơ quan thanh tra cho biết có trường hợp nhà thầu chính tự ý ký hợp đồng chuyển giao một phần công việc cho nhà thầu phụ khi chưa được chủ đầu tư chấp thuận theo đúng quy định của pháp luật về đấu thầu. Đáng chú ý, một số phần việc được chuyển giao có giá trị lên đến hàng ngàn tỷ đồng, làm phát sinh những nghi vấn cần được cơ quan điều tra tiếp tục làm rõ.
Kết luận thanh tra cũng đề cập đến gói thầu 5.10 thuộc dự án thành phần 3, nơi hồ sơ mời thầu phải điều chỉnh nhiều lần trong quá trình thực hiện. Bên cạnh đó, công tác mua bảo hiểm công trình, bảo hiểm bắt buộc cho người lao động của một số nhà thầu vẫn chưa được thực hiện đầy đủ theo yêu cầu. Cơ quan thanh tra còn ghi nhận một số bất cập trong việc nghiệm thu, thanh toán một số hạng mục công trình, việc thu hồi tiền tạm ứng và công tác quản lý chi phí đầu tư.
Trước những phát hiện nói trên, Thanh tra Chính phủ đã kiến nghị chuyển hồ sơ sang Bộ Công an để điều tra, xác minh trách nhiệm của các tổ chức và cá nhân có liên quan. Đây là thủ tục được thực hiện khi cơ quan thanh tra nhận thấy vụ việc có dấu hiệu vượt ra ngoài phạm vi xử lý hành chính và cần cơ quan điều tra làm rõ có hay không hành vi vi phạm hình sự. Việc chuyển hồ sơ điều tra không có nghĩa là các cá nhân liên quan đã bị kết luận có tội, mà trách nhiệm cụ thể sẽ chỉ được xác định sau quá trình điều tra, truy tố và xét xử theo đúng trình tự pháp luật.
Song song với việc thanh tra, Chính phủ CSVN cũng nhiều lần nhấn mạnh yêu cầu phải vừa xử lý nghiêm những sai phạm nếu có, vừa bảo đảm công trình trọng điểm này không bị đình trệ. Trong các cuộc họp về tiến độ dự án, Thủ tướng yêu cầu các cơ quan hữu trách phải làm rõ trách nhiệm của từng cá nhân, từng đơn vị theo nguyên tắc “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm”. Đồng thời, các chủ đầu tư và nhà thầu cũng được yêu cầu tập trung tháo gỡ những khó khăn, nhằm bảo đảm mục tiêu đưa phi trường Long Thành giai đoạn một vào khai thác đúng theo kế hoạch đã đề ra.
Phi trường Long Thành được xem là một công trình có ý nghĩa chiến lược, nhằm giảm bớt áp lực cho phi trường Tân Sơn Nhất và tạo thêm động lực phát triển cho vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Chính vì tầm vóc và mức đầu tư rất lớn, mọi vấn đề phát sinh trong quá trình đấu thầu, xây dựng hay quản lý tài chánh đều nhận được sự quan tâm đặc biệt của dư luận. Một sơ suất trong quản lý, dù ở khâu nào, cũng có thể ảnh hưởng đến tiến độ thi công, làm tăng chi phí và tác động đến hiệu quả khai thác của toàn bộ dự án.
Nhìn từ góc độ quản trị công, vụ việc tại phi trường Long Thành một lần nữa cho thấy những dự án có quy mô lớn cần phải đi kèm với cơ chế giám sát độc lập, minh bạch và trách nhiệm rõ ràng. Khi công tác đấu thầu, kiểm soát hợp đồng hoặc quản lý nhà thầu phụ không được thực hiện nghiêm túc, nguy cơ phát sinh thất thoát, tranh chấp hoặc chậm trễ tiến độ luôn hiện hữu. Ngược lại, việc thanh tra, kiểm tra và xử lý những dấu hiệu bất thường một cách công bằng, đúng pháp luật có thể góp phần củng cố kỷ cương trong việc sử dụng nguồn vốn công.
NGƯỜI QUAN SÁT
