CaliToday News – Đối với hầu hết sinh viên đại học, mục đích của việc lấy bằng cấp là để tìm kiếm một công việc tốt hơn sau khi tốt nghiệp nhằm trang trải chi phí và hóa đơn sinh hoạt ngày càng tăng. Tuy nhiên, sự xuất hiện của trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm thay đổi giá trị của các tấm bằng trên thị trường lao động. Tỷ phú Mark Cuban đã đưa ra những dự đoán đáng chú ý về các ngành học có nguy cơ mất giá trị cũng như những lĩnh vực sẽ lên ngôi trong những năm tới.
Theo ông Cuban, ba chuyên ngành có thể không còn nhiều giá trị bao gồm:
- Khoa học máy tính: Trong một cuộc phỏng vấn với AOL vào năm 2017, Cuban dự đoán: “Trong 10 năm nữa, một tấm bằng khai phóng về triết học sẽ có giá trị hơn một tấm bằng lập trình truyền thống.” Khi các công cụ AI ngày càng cải tiến, chúng có thể đảm nhiệm nhiều công việc cơ bản của lập trình viên sơ cấp, khiến việc bước chân vào lĩnh vực này hiện nay trở nên vô cùng khó khăn.
- Kế toán: Với vô số công việc nhập liệu và phân tích bảng tính, nhiều vị trí kế toán truyền thống có thể biến mất khi AI xử lý ngày càng hiệu quả. Phát biểu tại Hội nghị SXSW năm 2017, Cuban nhấn mạnh: “Lúc này tôi sẽ không muốn làm một CPA. Tôi sẽ không muốn trở thành một kế toán viên. Tôi thà theo học ngành triết học.”
- Tài chính: Một tấm bằng tài chính cơ bản khó có thể đưa người học đi xa trong tương lai. Do AI có thể giải quyết các tác vụ phân tích tài chính căn bản của nhân viên mới, các công ty đang dần chuyển sang dùng AI thay vì tuyển dụng nhân sự. Trong một cuộc phỏng vấn gần đây với Business Insider, ông thẳng thắn: “Không ngành tài chính. Đó là thứ dễ nhất; bạn chỉ cần lấy dữ liệu và yêu cầu nó đưa ra bất kỳ điều gì bạn cần.”
Ở chiều ngược lại, tỷ phú này nhận định một số chuyên ngành sẽ gia tăng giá trị:
- Các ngành giáo dục khai phóng (Liberal arts): Cuban tin rằng nhu cầu tuyển dụng các ngành khai phóng như triết học, tiếng Anh và ngoại ngữ trong 10 năm tới sẽ cao hơn cả lập trình và kỹ thuật. Đây là các ngành tập trung xây dựng tư duy phản biện, giúp con người nhìn nhận thế giới dưới nhiều góc độ khác nhau; sự kết hợp giữa tư duy này với kỹ năng AI sẽ tạo ra lợi thế rất mạnh trên thị trường việc làm.
- Trí tuệ nhân tạo: Một số trường hiện bắt đầu cấp bằng chuyên ngành AI, tập trung vào các thành phần nền tảng cốt lõi của AI thay vì chỉ dạy cách sử dụng công cụ, mang lại sự đảm bảo việc làm tốt hơn.
- Người máy (Robotics): Ứng dụng rộng rãi từ sản xuất đến y học chính xác của robot hứa hẹn mang lại sự an toàn nghề nghiệp cao hơn các bằng cấp lập trình căn bản.
Trên chương trình The Jordan Harbinger Show, Cuban chia sẻ: “Bạn luôn muốn bắt kịp tốc độ về người máy, y học chính xác, AI, thống kê; toán học luôn là điều tốt để học dù có thế nào đi nữa. Nhưng chìa khóa khi bạn học đại học là học cách học, bởi vì điều bất biến duy nhất chính là sự thay đổi.” Ông cũng nhấn mạnh đất nước cần tiếp tục đầu tư vào AI, người máy và y học chính xác. Rõ ràng thị trường việc làm đang chuyển dịch mạnh mẽ, và quyết định không học cách sử dụng các công cụ AI có thể đẩy việc làm của người lao động vào tình thế rủi ro trong những năm và thập kỷ tới.
Ban tập viên CaliToday
