CaliToday News – Hôm thứ Hai, Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ (EPA) đã hủy bỏ các quy định hạn chế phát thải khí nhà kính làm nóng hành tinh từ các nhà máy điện chạy bằng than và khí đốt tự nhiên. Người đứng đầu EPA, ông Lee Zeldin, tuyên bố động thái này sẽ giúp ngành công nghiệp tiết kiệm hàng tỷ USD chi phí và hỗ trợ “giải phóng” nguồn năng lượng của Mỹ.
Thay đổi chính sách này thể hiện bước ngoặt căn bản so với những nỗ lực dưới thời hai Tổng thống đảng Dân chủ là Joe Biden và Barack Obama nhằm ứng phó biến đổi khí hậu và dọn sạch ô nhiễm công nghiệp, vốn tập trung nhiều ở các cộng đồng thu nhập thấp và người da đen hoặc gốc Tây Ban Nha. Trong một tuyên bố, EPA cho biết quy định mới sẽ loại bỏ phần lớn Tiêu chuẩn Ô nhiễm Carbon năm 2024 được thông qua dưới thời chính quyền Biden, với lập luận rằng các yêu cầu đó vi phạm Đạo luật Không khí Sạch. EPA dự báo sản lượng khai thác than phục vụ ngành điện sẽ tăng hơn 10 lần.
Theo các nguồn tin giấu tên chia sẻ với hãng tin The Associated Press trước khi quyết định được công bố, quy định này dự kiến sẽ đối mặt với các thách thức pháp lý ngay lập tức, đồng thời có thể ngăn cản các chính quyền tương lai áp đặt quy chế kiểm soát khí nhà kính đối với các nhà máy điện. Năm ngoái, EPA tuyên bố sẽ đưa ra kết luận rằng khí thải nhà kính từ các nhà máy điện nhiên liệu hóa thạch “không đóng góp đáng kể vào tình trạng ô nhiễm không khí nguy hiểm”, bất chấp dữ liệu năm 2023 của chính cơ quan này cho thấy ngành điện chiếm tới 31% lượng khí thải carbon từ việc đốt nhiên liệu hóa thạch, mức cao thứ hai trong tất cả các ngành công nghiệp.
Động thái đảo ngược này nhằm thực hiện cam kết nhiều lần của Tổng thống Donald Trump về việc “giải phóng năng lượng Mỹ” và tạo điều kiện cho các công ty tiện ích cung cấp điện cho người dân cùng doanh nghiệp. Ông Trump từng gọi biến đổi khí hậu là “trò lừa bịp lớn nhất từng được gây ra cho thế giới” trong bài phát biểu tại Liên Hợp Quốc vào năm ngoái, đồng thời chính quyền của ông đã lần thứ hai rút Mỹ khỏi Hiệp định khí hậu Paris năm 2015.
Quyết định của EPA đã vấp phải phản ứng gay gắt. Hơn một chục nhóm môi trường và y tế đã khởi kiện ông Zeldin cùng EPA. Bà Vickie Patton, cố vấn pháp lý của Quỹ Bảo vệ Môi trường (Environmental Defense Fund), cảnh báo: “Việc phá bỏ các biện pháp bảo vệ quốc gia chống ô nhiễm khí hậu từ nhà máy điện sẽ gây tổn hại to lớn cho sức khỏe, sự an toàn và hạnh phúc của các gia đình trên toàn quốc”. Các nhà máy điện chạy bằng than, khí đốt và dầu chiếm khoảng 1/4 tổng lượng ô nhiễm khí hậu tại Mỹ, chỉ đứng sau lĩnh vực giao thông vận tải. Phân tích năm ngoái của hãng tin AP chỉ ra rằng các quy định thời chính quyền Biden có thể giúp ngăn ngừa ước tính 30.000 ca tử vong và tiết kiệm 275 tỷ USD mỗi năm khi có hiệu lực; việc dỡ bỏ quy định sẽ khiến các chất độc hại như khói bụi, thủy ngân, chì và bụi mịn gia tăng.
Ngược lại, ngành than và các nhóm đại diện nhà máy nhiệt điện than gọi quy định thời Tổng thống Biden là “hành vi vượt quyền” của EPA và kêu gọi hủy bỏ. Theo America’s Power, một tổ chức thương mại của ngành điện than Mỹ, việc bãi bỏ giới hạn này sẽ bảo vệ độ ổn định của lưới điện và che chắn người tiêu dùng khỏi gánh nặng chi phí trong bối cảnh nhu cầu tiêu thụ điện tăng vọt từ các trung tâm dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI) và các ngành sản xuất tiên tiến.
Ban tập viên CaliToday
