Một bên là đại đô thị trị giá hơn 41.000 tỷ đồng sắp được khởi công tại Bắc Ninh, bên kia là VinFast đang vướng vào một vụ kiện tại Hoa Kỳ liên quan tới dự án xây dựng nhà máy xe điện. Hai câu chuyện cùng cho thấy quy mô đầu tư, tham vọng mở rộng và những thử thách ngày càng lớn mà hệ thống kinh doanh của tỷ phú Phạm Nhật Vượng đang phải đối diện…
Ngày 16/9/2026, Tập đoàn Vingroup của tỷ phú Phạm Nhật Vượng dự trù khởi công Khu đô thị mới phía Tây Bắc thành phố Bắc Ninh – Khu 1, một trong những dự án địa ốc có quy mô đáng kể tại miền Bắc Việt Nam. Dự án có tổng vốn đầu tư sơ bộ khoảng 41.270 tỷ đồng, rộng gần 269 ha và dự trù phục vụ khoảng 33.000 cư dân. Đây là một trong năm dự án được tỉnh Bắc Ninh dự trù khởi công trong ngày 16/9.
Dự án do một liên danh gồm Vingroup, Công ty TNHH Tư vấn Đầu tư Phát triển Thương mại Thanh Bình, Công ty TNHH Đầu tư và Phát triển Bất động sản Cuộc Sống Mới và Công ty cổ phần Phú Thọ Land thực hiện, trong đó Vingroup giữ vai trò đại diện liên danh. Tập đoàn của ông Phạm Nhật Vượng đã trúng thầu dự án hồi tháng 5/2025. Theo đồ án quy hoạch, khu đô thị sẽ có nhà ở, dịch vụ, trường học, cơ sở y tế, công viên, khu thể thao cùng nhiều tiện ích khác. Một số nguồn tin cho biết khoảng 60 ha được dành cho đất ở, gồm biệt thự, nhà liên kế và chung cư, đồng thời có cả quỹ đất dành cho nhà ở xã hội.
Điều đáng lưu ý là dự án trị giá 41.270 tỷ đồng được triển khai trong lúc thị trường địa ốc Việt Nam vẫn còn nhiều sức ép. Nguồn cung tại một số phân khúc đã gia tăng, nhưng sức mua không phải lúc nào cũng bắt kịp. Bởi vậy, việc một tập đoàn lớn như Vingroup tiếp tục xuống tiền cho những dự án lên tới hàng chục ngàn tỷ đồng cho thấy họ vẫn đặt một canh bạc rất lớn vào địa ốc đô thị và khả năng thị trường hấp thụ sản phẩm trong nhiều năm sắp tới.
Ở một diễn biến khác, cũng nằm trong hệ thống kinh doanh của ông Phạm Nhật Vượng, VinFast đang phải đối diện một vụ kiện đáng chú ý tại Hoa Kỳ. Cụ thể ngày 21/5/2026, tiểu bang North Carolina đã khởi kiện VinFast, nhằm lấy lại khu đất rộng gần 2.000 mẫu Anh tại Chatham County, nơi hãng xe Việt Nam từng cam kết xây dựng nhà máy sản xuất xe điện và bình điện. Tổng chưởng lý North Carolina Jeff Jackson là người công bố vụ kiện, với lập luận rằng VinFast đã không thực hiện đúng những cam kết quan trọng trong thỏa thuận với tiểu bang.
Theo hồ sơ tòa án, VinFast từng cam kết xây dựng nhà máy và tạo khoảng 1.750 công việc tại khu vực Moncure. Thế nhưng tiến độ dự án đã chậm trễ đáng kể so với kế hoạch ban đầu. Phía North Carolina cho rằng VinFast không thể đáp ứng thời hạn đưa nhà máy vào hoạt động cũng như những điều kiện liên quan tới việc tuyển dụng nhân công. Tiểu bang cũng viện dẫn điều khoản trong thỏa thuận cho phép chính quyền lấy lại khu đất nếu công ty không thực hiện đúng những gì đã cam kết.
Một chi tiết khác khiến vụ kiện được chú ý là số tiền công quỹ đã được dành cho dự án. Theo WUNC, cơ quan lập pháp North Carolina từng dành 450 triệu Mỹ kim cho gói phát triển kinh tế và hạ tầng khu vực, trong đó có khoản lên tới 125 triệu Mỹ kim dành cho VinFast, ngoài những khoản chi cho đường sá, hệ thống cấp nước và thoát nước. Phía North Carolina hiện cho rằng VinFast có thể phải hoàn trả khoảng 80 triệu Mỹ kim liên quan tới khoản tiền đã nhận để san lấp và chuẩn bị mặt bằng nếu những điều kiện trong hợp đồng được áp dụng.
VinFast không đồng ý với cách nhìn của chính quyền North Carolina. Công ty cho rằng dự án vẫn đang được xúc tiến và từng khẳng định họ vẫn có kế hoạch xây dựng nhà máy. Theo những hồ sơ được công bố, trong năm 2026 VinFast tiếp tục tranh luận với giới chức North Carolina về phạm vi dự án, nguồn tài chánh và tiến độ xây cất, đồng thời cho biết mục tiêu hoàn tất nhà máy vào năm 2028.
Hai câu chuyện – một đại đô thị trị giá hơn 41.000 tỷ đồng chuẩn bị khởi công tại Bắc Ninh và một dự án nhà máy xe điện trị giá hàng tỷ Mỹ kim tại North Carolina đang vướng tranh chấp pháp lý – cho thấy Vingroup và VinFast cùng lúc đang theo đuổi những canh bạc rất lớn, cả trong nước lẫn trên thị trường quốc tế. Một bên là địa ốc với diện tích lên tới hàng trăm hecta và nguồn vốn hàng chục ngàn tỷ đồng; bên kia là tham vọng đưa thương hiệu xe điện Việt Nam tiến vào thị trường Hoa Kỳ, nơi những tiêu chuẩn pháp lý, tài chánh và sức cạnh tranh đều hết sức khắt khe.
Trong bối cảnh đó, cái tên Phạm Nhật Vượng tiếp tục đứng ngay giữa hai câu chuyện. Ngày 12/9/2026, VinFast cũng công bố một thay đổi quan trọng trong ban lãnh đạo: ông Phạm Nhật Quân Anh, con trai trưởng của ông Phạm Nhật Vượng, được bổ nhiệm làm Tổng giám đốc toàn cầu VinFast, trong khi ông Phạm Nhật Vượng chuyển giao vai trò điều hành trực tiếp tại hãng xe.
NGƯỜI QUAN SÁT
