CaliToday News – Hàng triệu USD ngân sách dành cho hạt Santa Clara sẽ được bảo toàn sau khi tòa phúc thẩm ủng hộ vụ kiện do hạt dẫn đầu nhằm phản đối chính quyền Tổng thống Donald Trump áp đặt các hạn chế mang động cơ chính trị lên các khoản tài trợ liên bang.
Vào hôm thứ Ba, Tòa Phúc thẩm Khu vực 9 của Hoa Kỳ đã giữ nguyên phán quyết của tòa cấp dưới, tạm thời đình chỉ việc chính quyền liên bang gắn các điều kiện vào nguồn tài trợ để phục vụ chương trình nghị sự chính sách của ông Trump. Các điều kiện này bao gồm nỗ lực ngăn chặn các chương trình hỗ trợ người nhập cư, phá thai và các sáng kiến về đa dạng, công bằng và hòa nhập (DEI).
Trước đó, vào ngày 2/5/2025, hạt Santa Clara, thành phố San Francisco cùng hơn 70 chính quyền địa phương đã khởi kiện chính quyền Trump. Phán quyết mới đây đã ngăn chặn Bộ Giao thông Vận tải (DOT) và Bộ Gia cư và Phát triển Đô thị (HUD) áp đặt các yêu cầu trên trong vụ kiện có tên Martin Luther King, Jr. County kiện Scott Turner.
Trong năm tài chính 2024-2025, hạt Santa Clara nhận khoảng 140 triệu USD từ các khoản tài trợ của DOT và 45 triệu USD từ HUD. Những nguồn vốn này dùng để duy trì các dự án giao thông, phát triển cộng đồng, giải quyết vấn đề vô gia cư và nhiều dịch vụ khác.
Cố vấn Pháp lý của hạt, ông Tony LoPresti, nhấn mạnh phán quyết này xác nhận chính quyền Trump không thể dùng tài trợ liên bang để áp đặt các ưu tiên tư tưởng lên chính quyền địa phương. Trao đổi với San José Spotlight, ông LoPresti cho biết phán quyết duy trì lệnh cấm của tòa cấp dưới cho phép hạt tiếp tục tiếp cận và sử dụng nguồn vốn HUD và DOT để cung cấp các dịch vụ nhà ở, ngăn ngừa vô gia cư và hạ tầng thiết yếu mà không phải đối mặt với nguy cơ bị hủy tài trợ hay bị cưỡng chế.
Bà Jill Habig, người sáng lập Public Rights Project — tổ chức đại diện cho liên minh các chính quyền địa phương trong vụ kiện, tuyên bố: “Chính quyền liên bang không thể đem nguồn tài trợ ra làm con tin để ép các chính quyền địa phương từ bỏ các chính sách hợp pháp. Chúng ta đang nói về tiền thuế của người dân dùng để cung cấp nhà ở, giao thông, y tế công cộng và các dịch vụ thiết yếu khác.”
Đây là một trong hàng chục vụ kiện mà hạt Santa Clara đã tiến hành nhằm vào chính quyền Trump:
- Cơ sở giam giữ của ICE tại Gilroy: Hạt đã kiện vào tháng 6/2026 để dừng dự án này vì cáo buộc chính quyền liên bang bỏ qua luật môi trường và quy hoạch địa phương. Giới chức liên bang đã đồng ý tạm hoãn công việc cho tới phiên điều trần ngày 8/9/2026.
- Tài trợ nhà ở dài hạn: Tháng 12/2025, hạt cùng các địa phương khác đã kiện việc HUD tước ngân sách nhà ở vĩnh viễn để chuyển sang nhà ở tạm thời. Đến ngày 7/8/2026, tòa án tuyên bố hành động của chính quyền là bất hợp pháp.
- Các vụ kiện khác: Hạt cũng khiếu nại sắc lệnh hành pháp chấm dứt quyền công dân theo nơi sinh và các sắc lệnh từ chối cấp ngân sách cho các “thành phố trú ẩn” (sanctuary cities) — nơi hạn chế hợp tác với cơ quan di trú liên bang để bảo vệ người nhập cư. Hạt đã giành được nhiều phán quyết thuận lợi.
Theo ước tính của giới chức địa phương, các hành động của chính quyền Trump khiến 3,6 tỷ USD ngân sách liên bang của hạt gặp rủi ro mỗi năm. Trong đó, một vụ kiện đã bảo vệ được 48 triệu USD ngân sách cho người vô gia cư, giúp duy trì chỗ ở cho hơn 1.800 cư dân.
Giám sát viên hạt Santa Clara Betty Duong chia sẻ: “Phán quyết của tòa tuần này xác nhận rằng chính quyền liên bang không thể đe dọa các dịch vụ nhà ở và giao thông bằng cách giữ lại các nguồn tài trợ không phù hợp với chương trình nghị sự của họ. Hạt của chúng tôi sẽ tiếp tục bảo vệ các dịch vụ thiết yếu mà người dân đang trông cậy và đảm bảo mọi cộng đồng đều được sống trong sự tôn nghiêm.”
Ban tập viên CaliToday
