Khi NASA bước vào giai đoạn chuẩn bị cuối cùng để đưa bốn phi hành gia thực hiện chuyến bay vòng quanh Mặt trăng, một cuộc thử nghiệm then chốt diễn ra hôm thứ Hai sẽ quyết định liệu tên lửa khổng lồ của cơ quan này đã thực sự sẵn sàng cất cánh hay chưa.
Được gọi là “tổng duyệt tiếp nhiên liệu” (wet dress rehearsal), cuộc thử nghiệm này về bản chất là một quy trình mô phỏng toàn bộ ngày phóng. NASA sẽ nạp đầy nhiên liệu cho tên lửa thế hệ mới Space Launch System và thực hiện từng bước như trong ngày phóng thật, dừng lại khoảng 30 giây trước thời điểm rời bệ.
Kết quả sẽ cho phép các kỹ sư và ban quản lý nhiệm vụ đánh giá hiệu suất cũng như mức độ sẵn sàng của tên lửa đẩy.
Sứ mệnh rất được mong đợi Artemis II hiện dự kiến phóng sớm nhất vào Chủ nhật, đưa bốn phi hành gia thực hiện hành trình 10 ngày bay quanh Mặt trăng. Quỹ đạo bay sẽ đưa tổ bay đi xa Trái đất hơn bất kỳ con người nào trước đây.
Tuy nhiên, ngày phóng chính thức phụ thuộc rất lớn vào kết quả của buổi tổng duyệt này.
“Sau đợt tổng duyệt, chúng tôi sẽ dành thời gian xem xét dữ liệu, rồi mới thiết lập cho lần thử phóng,” Giám đốc phóng Artemis Charlie Blackwell-Thompson cho biết trong một cuộc họp báo tháng trước.
Nếu mọi việc thuận lợi, NASA có thể công bố thời điểm cất cánh mục tiêu trong vài ngày tới. Ngược lại, nếu phát sinh trục trặc, cơ quan vũ trụ có thể buộc phải hoãn sứ mệnh.
Các kỹ sư sẽ đếm ngược đến thời điểm phóng mô phỏng lúc 9 giờ tối (giờ miền Đông Hoa Kỳ) vào thứ Hai. Trước đó vài giờ, hơn 700.000 gallon nhiên liệu siêu lạnh sẽ được bơm vào tên lửa. NASA dự kiến phát sóng trực tiếp quá trình nạp nhiên liệu, đồng thời duy trì livestream 24/7 hình ảnh tên lửa Artemis trên bệ phóng.
Trong buổi diễn tập, ban quản lý nhiệm vụ sẽ nhiều lần tạm dừng và tiếp tục đếm ngược trong 10 phút cuối. Những lần dừng–khởi động này giúp kỹ sư đánh giá tình trạng của tên lửa, bao gồm các hệ thống tự động được thiết kế để tiếp quản điều khiển khoảng 30 giây trước khi phóng.
Artemis II là chuyến bay không gian thứ hai của tên lửa Space Launch System và tàu Orion, nhưng là lần đầu tiên mang theo con người — một bước đi then chốt trong mục tiêu đưa phi hành gia quay trở lại bề mặt Mặt trăng của NASA.
Phi hành đoàn Artemis II gồm các phi hành gia NASA Reid Wiseman, Christina Koch, Victor Glover và phi hành gia Canada Jeremy Hansen. Họ đã cách ly hơn một tuần rưỡi tại Trung tâm Vũ trụ Johnson ở Houston để đảm bảo sức khỏe trước nhiệm vụ.
NASA đã đưa tên lửa SLS gắn tàu Orion ra bệ phóng tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy, bang Florida, vào ngày 17/1. Cơ quan này ban đầu dự định tổng duyệt hôm thứ Bảy nhưng lùi lại do đợt lạnh bất thường khiến nhiệt độ khu vực Đông Nam nước Mỹ giảm sâu.
Vì vậy, NASA đã loại bỏ hai cơ hội phóng đầu tiên trong “cửa sổ” phóng của tháng này (thứ Sáu và thứ Bảy), vốn kéo dài đến ngày 11/2. Cơ quan vũ trụ cho biết vẫn còn các cửa sổ phóng khác vào tháng Ba và tháng Tư nếu cần.
Để kịp phóng trong tháng này, buổi tổng duyệt tiếp nhiên liệu gần như phải diễn ra suôn sẻ.
Nếu cuộc thử nghiệm phát hiện sự cố đòi hỏi sửa chữa thêm, NASA có thể phải đưa tên lửa trở lại Tòa nhà Lắp ráp Phương tiện (Vehicle Assembly Building). Chuyến bay Artemis I không người lái quanh Mặt trăng năm 2022 từng bị hoãn sáu tháng do rò rỉ hydro phát hiện trong đợt tổng duyệt đầu tiên.
Nguồn NBC News
