CÓ NÊN “TRẺ HOÁ LÃNH ĐẠO GĐPT HAY TRAO QUYỀN THEO MÔ HÌNH THẾ TỤC?.

GĐPT NHƯ MỘT GIA ĐÌNH – TRUYỀN THỪA VÀ SỰ TIẾP NỐI GIỮA CÁC THẾ HỆ

“GIA ĐÌNH” – KHÔNG CHỈ LÀ DANH XƯNG, MÀ LÀ BẢN CHẤT CỦA TỔ CHỨC.

Gia Đình Phật Tử Việt Nam được hình thành và tồn tại hơn tám thập niên không phải nhờ vào tài năng quản trị hay sức mạnh tổ chức, mà nhờ vào nền tảng giáo dục, đạo đức và tinh thần tỉnh thức phụng sự.

Mục đích tối hậu của GĐPT là:

Đào tạo thanh – thiếu – đồng niên trở thành người Phật tử chân chính, xây dựng nhân cách, nuôi dưỡng đạo tâm, bồi dưỡng tinh thần trách nhiệm với gia đình, xã hội và đạo pháp.

Do đó, GĐPT là một tổ chức giáo dục, không phải một tổ chức hành chính, không phải một hệ thống quản lý hay quyền lực, và càng không phải là nơi để thể hiện tài năng cá nhân hay tranh đoạt vị trí.

Tinh thần lãnh đạo trong GĐPT vì thế phải dựa trên đạo đức – phẩm hạnh – thân giáo, chứ không dựa trên chuyên môn – quyền lực – thành tích.

 Trong tên gọi Gia Đình Phật Tử, chữ “Gia Đình” không phải là một mỹ từ hay biểu tượng. Nó là bản chất, linh hồn, và phương pháp giáo dục của tổ chức.

Một gia đình đúng nghĩa có ba yếu tố:

Tình thương – nuôi dưỡng: Tình thương của Anh Chị dành cho đàn em

Kỷ luật – rèn luyện: Kỷ luật của tổ chức dành cho người tu học

Truyền thừa – tiếp nối: Truyền thừa của thế hệ trước dành cho thế hệ sau

Chính vì vậy, GĐPT không phải là một “tổ chức thanh niên” theo nghĩa xã hội học, mà là một gia đình tâm linh, nơi mọi thành viên được nuôi dưỡng bằng: Tình thương, sự dìu dắt, sự nâng đỡ, sự giáo dục, sự truyền thừa đạo đức.

Đây là điều làm GĐPT khác biệt với mọi tổ chức khác.

   TRUYỀN THỪA – MẠCH SỐNG CỦA GĐPT

Không có truyền thừa, không có GĐPT. Không có sự tiếp nối, không có Vạn Hạnh.

Truyền thừa trong GĐPT không phải là: Truyền chức, truyền quyền, truyền vị trí

Mà là: Truyền đạo hạnh, truyền lý tưởng, truyền tinh thần phụng sự, truyền kinh nghiệm tu tập, truyền bản lĩnh vượt khó, truyền sự tỉnh thức trong hành đạo.

Một tổ chức có thể tồn tại nhờ quy chế, nhưng chỉ có thể sống nhờ truyền thừa.

1. Truyền thừa đạo đức

Đây là yếu tố quan trọng nhất.

 Một Huynh trưởng lớn tuổi không truyền lại “quyền hạn”, mà truyền lại: Cách sống, cách tu, cách giữ giới, cách xử lý xung đột, cách giữ tâm bình an, cách đối diện khó khăn

Đó là những thứ không thể học trong sách, chỉ có thể học từ người sống đạo.

2. Truyền thừa lý tưởng

  
 Lý tưởng GĐPT không nằm trong khẩu hiệu, mà nằm trong: Cách Anh Chị sống, cách Anh Chị phụng sự, cách Anh Chị đối xử với nhau, cách Anh Chị giữ vững tổ chức trong nghịch cảnh.

Thế hệ trẻ nhìn vào đó để hiểu thế nào là: Bi, trí, dũng, tinh tấn, vô úy, phụng sự

3. Truyền thừa kinh nghiệm

Kinh nghiệm của các Anh Chị lớn tuổi là tài sản vô giá: Kinh nghiệm tổ chức, kinh nghiệm lãnh đạo, kinh nghiệm xử lý khủng hoảng, kinh nghiệm giáo dục, kinh nghiệm tu tập.

Không có kinh nghiệm, người trẻ dễ: Nóng vội, thiếu chiều sâu, thiếu chánh niệm, thiếu khả năng chuyển hóa, dễ bị cuốn vào tranh luận và cái tôi.

VÌ SAO KHÔNG THỂ “TRẺ HÓA LÃNH ĐẠO” THEO MÔ HÌNH THẾ TỤC?

Trong xã hội, người ta có xu hướng: Trẻ hóa lãnh đạo, đưa người trẻ lên nắm quyền, ưu tiên tài năng hơn đạo đức.

Nhưng trong GĐPT, điều này không phù hợp, vì:

1. Người trẻ thiếu trải nghiệm tu tập

Tu tập không thể vội vàng.

Đạo đức không thể học trong một khóa học.

Tỉnh thức không thể có trong một đêm.

Một người trẻ có thể: Năng động, giỏi công nghệ, có tài năng.

Nhưng họ không thể thay thế: Đạo hạnh, trải nghiệm, sự từng trải, sự nhẫn nại, sự sâu sắc, sự tĩnh lặng, sự chín chắn của các Anh Chị lớn tuổi.

2. Người trẻ dễ bị cuốn vào cái tôi Đây là quy luật tự nhiên của tuổi trẻ: Muốn thể hiện, muốn chứng tỏ, muốn được công nhận, muốn được trao quyền

Nhưng lãnh đạo GĐPT không phải là nơi để “thể hiện”, mà là nơi để phụng sự.

3. Người trẻ thiếu khả năng chuyển hóa tập thể Một tập thể có nhiều cá tính, nhiều quan điểm, nhiều xung đột.

Chỉ người có: Định lực, trí tuệ, kinh nghiệm, tâm từ, sự nhẫn nại mới có thể chuyển hóa được.

4. Người trẻ thiếu nền tảng truyền thừa Truyền thừa không phải là kiến thức, mà là: Một dòng năng lượng, một truyền thống, một đạo phong, một cách sống.

Người trẻ cần được truyền thừa, chứ chưa thể làm người truyền thừa.

VAI TRÒ KHÔNG THỂ THAY THẾ CỦA CÁC ANH CHỊ LỚN TUỔI

Trong GĐPT, các Anh Chị lớn tuổi là: Cột trụ, rễ cây, nền móng, người giữ lửa, người giữ đạo phong, người giữ truyền thống, người giữ sự thanh tịnh của tổ chức.

Không có các Anh Chị lớn tuổi: GĐPT sẽ mất phương hướng, mất truyền thống, mất đạo phong, mất sự ổn định, mất khả năng chuyển hóa

Người trẻ có thể đi nhanh, nhưng người lớn tuổi giúp tổ chức đi đúng.

Người trẻ có thể đi xa, nhưng người lớn tuổi giúp tổ chức đi bền.

SỰ TIẾP NỐI GIỮA CÁC THẾ HỆ – MÔ HÌNH LÝ TƯỞNG CỦA GĐPT

GĐPT không chọn “trẻ hóa lãnh đạo”, mà chọn tiếp nối lãnh đạo.

Tiếp nối nghĩa là: Người lớn tuổi giữ nền tảng, người trẻ học hỏi và phụng sự, người lớn tuổi truyền thừa, người trẻ tiếp nhận, người lớn tuổi dẫn đường, người trẻ đồng hành.

Đây là mô hình hai thế hệ cùng tu – cùng học – cùng phụng sự.

Không loại bỏ thế hệ nào. Không xem nhẹ thế hệ nào. Không thay thế thế hệ nào. Mà là hòa hợp – nâng đỡ – tiếp nối.

GĐPT là một gia đình tâm linh, nơi truyền thừa là mạch sống, nơi đạo đức là nền tảng, nơi các thế hệ nối tiếp nhau trong tinh thần: Tôn trọng, hòa hợp, phụng sự, khiêm cung, tỉnh thức.

Nguyên Vinh – Nguyễn Ngọc Mùi