Một số tỷ phú Thung lũng Silicon trong những tuần gần đây đã rơi vào trạng thái “chạy đua tài chính” để tìm cách bảo vệ tài sản trước một đề xuất tại California có thể đánh thuế lên khối tài sản hàng tỷ USD của họ.
Giờ đây, cuộc chiến bước sang giai đoạn kế tiếp — mạnh tay hơn và trực diện hơn: ngăn chặn chính đề xuất này, vốn đang được những người ủng hộ tìm cách đưa lên lá phiếu vào tháng 11.
Khoản đóng góp chính trị đầu tiên có giá trị bảy chữ số nhằm đối phó cái gọi là “thuế tỷ phú” đã được công bố hôm thứ Sáu: Peter Thiel, nhà đầu tư mạo hiểm và Chủ tịch công ty Palantir, đã tặng 3 triệu USD cho một ủy ban phản đối sáng kiến này, theo bản công bố tài chính mới.
Khoản đóng góp được thực hiện ngày 29/12, chuyển cho một ủy ban chính trị thuộc một tổ chức vận động doanh nghiệp cấp bang — California Business Roundtable. Theo những người tham gia các cuộc trao đổi, đây được xem là khoản mở màn cho nhiều khoản tài trợ lớn khác trong năm 2026 từ các lãnh đạo Thung lũng Silicon nhằm đánh bại đề xuất thuế tài sản và những đề xuất tăng thuế khác.
Khoản 3 triệu USD của ông Thiel không ghi rõ “chỉ định riêng” để chống lại đề xuất thuế tài sản, nhưng sẽ giúp California Business Roundtable đạt các mục tiêu vận động của họ. Nhóm vận động này dự kiến sẽ trở thành một trong những lực lượng hậu thuẫn chủ chốt cho chiến dịch quy mô lớn nhằm đánh bại thuế tỷ phú. Một số người phản đối ước tính hơn 75 triệu USD có thể được chi để chống lại đề xuất này.
“Tôi có thể nói một cách chắc chắn rằng: chúng tôi đang mở rộng mạng lưới nhà tài trợ trên toàn tiểu bang — ông ấy chỉ là một trong hàng trăm người,” ông Rob Lapsley, Chủ tịch tổ chức vận động, nói về ông Thiel. Ông Lapsley cho biết ông đang tích cực gọi điện vận động nhằm thực hiện một “nỗ lực khổng lồ” với giới doanh nghiệp để chặn thuế tỷ phú, cũng như một đề xuất tăng thuế khác ở địa phương.
Đề xuất tại California do một nghiệp đoàn y tế của bang đưa ra, với lý do nhằm bù đắp việc cắt giảm ngân sách liên bang đang đe dọa hệ thống chăm sóc sức khỏe của California. Theo đề xuất, các cư dân California có tài sản ròng trên 1 tỷ USD sẽ phải chịu mức thuế tương đương 5% tổng tài sản, và sẽ áp dụng hồi tố đối với bất kỳ ai sinh sống tại bang tính đến ngày 1/1.
Tuy nhiên, trước hết, phe ủng hộ cần thu thập gần 900.000 chữ ký để đưa đề xuất lên lá phiếu toàn bang vào tháng 11. Sáng kiến này bị phản đối bởi Thống đốc Gavin Newsom (Dân chủ), người gọi đây là chính sách tồi và cảnh báo nó có thể khiến các tỷ phú rời bỏ California.
Khoản 3 triệu USD của ông Thiel cũng là khoản đóng góp chính trị lớn nhất của ông được công khai kể từ chu kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2022 — khi ông chi hơn 35 triệu USD để ủng hộ các ứng viên gắn với phong trào “Make America Great Again”, trong đó có chiến dịch tranh cử Thượng viện bang Ohio của JD Vance.
Trong nhiều năm, mức độ tham gia chính trị của ông Thiel lúc mạnh lúc yếu. Ông từng là nhà tài trợ nổi bật cho chiến dịch tranh cử lần đầu của Tổng thống Trump, nhưng đã từ chối yêu cầu đóng góp lớn của ông Trump hồi đầu cuộc đua năm 2024. Sau đó, theo The New York Times, ông Thiel lại âm thầm viết một tấm séc riêng cho một nhóm pháp lý ủng hộ ông Trump.
Người phát ngôn của ông Thiel không phản hồi yêu cầu bình luận.
Ông Thiel — người có nhà riêng và hoạt động kinh doanh ở Los Angeles — thuộc nhóm tỷ phú sớm tìm cách giảm ràng buộc với California, phần lớn do đề xuất thuế này. Công ty đầu tư gia đình của ông, Thiel Capital, thông báo sẽ mở văn phòng tại Miami vào cuối năm ngoái. Tài liệu khai báo khoản tài trợ cho nhóm chống thuế cũng ghi ông Thiel có trụ sở tại Florida.
Trong giới tỷ phú, nhiều người đang tranh luận nội bộ về chiến lược chính trị hiệu quả nhất để đánh bại sáng kiến này.
Một số nhà tài trợ giàu có đã thuê thực hiện các cuộc thăm dò nhằm đo lường dư luận đối với đề xuất thuế tài sản. Mike Murphy, chiến lược gia Cộng hòa tại California, người có liên hệ với nhiều nhà tài trợ lớn, cho biết ông đang tiến hành một cuộc khảo sát thay mặt cho một số bên quan tâm để đánh giá mức độ ủng hộ/ phản đối.
Một nhóm nhà tài trợ, trong đó có nhà đầu tư Ron Conway, đang gây quỹ cho một ủy ban quyết tâm đối đầu trực diện để đánh bại đề xuất vào tháng 11. Một nhóm khác lại tập hợp quanh một chiến thuật quen thuộc tại California: tài trợ cho các đề xuất trưng cầu cạnh tranh (cũng liên quan thuế) nhằm tạo “lá phiếu đối trọng” — thậm chí gây nhiễu thông tin để làm cử tri bối rối.
Theo hai người được báo cáo về vấn đề, Sergey Brin, một trong các nhà sáng lập Google, cũng đã tham gia các cuộc thảo luận gần đây về cách đánh bại đề xuất “thuế tỷ phú”. Ông Brin nằm trong số các tỷ phú công nghệ đã có động thái cắt giảm ràng buộc với California trước hạn chót ngày 1/1.
Nguồn nytimes
