( The Hill ) – Tổng thống Trump đã nhắc lại lời kêu gọi Hoa Kỳ kiểm soát Greenland ngay sau khi đến Thổ Nhĩ Kỳ dự hội nghị thượng đỉnh NATO, mở lại cuộc tranh chấp đã làm rạn nứt nghiêm trọng quan hệ với các đồng minh hồi đầu năm nay.
“Greenland không giúp đỡ Đan Mạch, Đan Mạch cũng không chi tiền để thực sự giúp đỡ Greenland, nhưng nó lại là một phần quan trọng đối với Hoa Kỳ,” ông Trump nói trong cuộc gặp song phương với Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdoğan.
Greenland là một lãnh thổ tự trị, bán tự trị thuộc sở hữu của Đan Mạch. Ông Trump đã nhiều lần khẳng định rằng việc Mỹ kiểm soát Greenland là cần thiết cho an ninh toàn cầu và để đối phó với các mối đe dọa từ Nga và Trung Quốc ở Bắc Cực.
“Việc đó nên do Hoa Kỳ kiểm soát, chứ không phải Đan Mạch,” ông nói. “Và khi họ không hợp tác, và với tất cả số tiền chúng ta đã chi để giúp họ giải quyết vấn đề Nga — chúng ta không cần phải chi thêm tiền nữa.”
“Chúng ta có thể rút toàn bộ binh lính khỏi châu Âu,” ông nói thêm. “Bởi vì như các bạn có lẽ đã nhận thấy, châu Âu ngày nay rất khác so với 20 năm trước.”
Ông cũng cảnh báo châu Âu: “Họ nên cẩn thận. Với vấn đề nhập cư và năng lượng, nếu họ không cẩn thận với hai điều đó, họ sẽ không còn là một châu Âu nữa.”
Hôm thứ Ba, cả Greenland và Đan Mạch đều nhanh chóng lên tiếng phản bác những phát ngôn đó.
Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen sau đó cho biết tại Thổ Nhĩ Kỳ rằng không có kế hoạch thảo luận về Greenland trong chuyến thăm Ankara.
Theo Reuters, ông Frederiksen cho biết: “Ai cũng biết lập trường của Hoa Kỳ là muốn sở hữu và chiếm đóng Greenland. Tôi hy vọng rằng mọi người ở khắp mọi nơi đều biết rõ điều đó sẽ không xảy ra.”
Bộ trưởng Ngoại giao Greenland, Múte Egede, đã viết trên Facebook rằng tương lai của Greenland phụ thuộc vào người dân.
“Mọi chuyện vẫn luôn như vậy. Và sẽ mãi mãi như vậy,” ông nói.
Hôm thứ Ba, tổng thống lưu ý rằng việc ông thúc đẩy kiểm soát Greenland là “điều đã làm tổn hại mối quan hệ của tôi với NATO”.
Ông Trump đã có ý định mua lại Greenland từ nhiệm kỳ đầu tiên, nhưng ông đã tăng cường các lời đe dọa trong nhiệm kỳ thứ hai, một động thái càng trở nên quyết liệt hơn trước thềm Diễn đàn Kinh tế Thế giới vào tháng Giêng.
Ông ta từng từ chối loại trừ khả năng sử dụng vũ lực để chiếm lãnh thổ này, nhưng đã thay đổi lập trường trong một bài phát biểu ở Davos, Thụy Sĩ. Trump nói rằng ông và Tổng thư ký NATO Mark Rutte đã hình thành một “khuôn khổ cho một thỏa thuận trong tương lai liên quan đến Greenland”.
Hồi tháng 6, Ngoại trưởng Marco Rubio nói với các nhà lập pháp tại phiên điều trần của Ủy ban Đối ngoại Hạ viện rằng chính quyền đang tiếp tục đàm phán với Greenland và Đan Mạch và các cuộc thảo luận đang “tiến triển tốt”.
Ny (Theo The Hill)
