Thuốc phá thai vẫn có thể được gửi qua đường bưu điện trong thời gian tới sau khi Tối cao Pháp viện hôm thứ Năm tạm dừng phán quyết của tòa án cấp dưới , vốn sẽ ngăn chặn việc tiếp cận thuốc trong khi vụ kiện đang diễn ra.
Các thẩm phán đã tạm dừng phán quyết ngày 1 tháng 5 của Tòa phúc thẩm khu vực 5 Hoa Kỳ, một tòa án bảo thủ, về việc khôi phục yêu cầu phụ nữ phải đến gặp trực tiếp nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe để được kê đơn thuốc mifepristone. Nếu phán quyết này có hiệu lực, nó sẽ hạn chế nghiêm trọng quyền tiếp cận phá thai trên toàn quốc.
Hai thẩm phán bảo thủ Clarence Thomas và Samuel Alito đã có ý kiến phản đối riêng biệt.
Thẩm phán Alito viết: “Lệnh tạm hoãn không có lý do của Tòa án trong vụ án này thật đáng chú ý. Điều đang bị đe dọa là việc thực hiện một âm mưu nhằm làm suy yếu phán quyết của chúng tôi về việc lật đổ quyền phá thai theo hiến pháp”.
Thomas đã viện dẫn Đạo luật Comstock năm 1873, một đạo luật chống khiêu dâm, để lập luận rằng luật liên bang đã coi việc gửi mifepristone qua đường bưu điện là một hành vi phạm tội.
“Người nộp đơn không được quyền yêu cầu tạm hoãn thi hành phán quyết bất lợi của tòa án dựa trên khoản lợi nhuận bị mất từ hoạt động tội phạm của họ. Họ không thể, theo bất kỳ nghĩa pháp lý nào, bị thiệt hại không thể khắc phục được bởi một phán quyết của tòa án khiến việc phạm tội của họ trở nên khó khăn hơn”, Thomas viết.
Trong các phiên tranh luận miệng tại một vụ án năm 2024 liên quan đến thuốc mifepristone, Thomas và Alito đã nhiều lần nhắc đến vụ Comstock.
Đây chưa phải là phán quyết cuối cùng trong vụ tranh chấp đầy cam go này. Vụ án hiện được chuyển trở lại Tòa án phúc thẩm khu vực số 5 có trụ sở tại New Orleans, và cuối cùng có thể được đưa trở lại cho các thẩm phán trong lịch xét xử thông thường của họ.
Tối cao Pháp viện đã được Danco và GenBioPro, hai nhà sản xuất dược phẩm sản xuất mifepristone và một phiên bản thuốc generic của loại thuốc này, yêu cầu xem xét . Các công ty này lập luận rằng quyết định của Tòa án phúc thẩm khu vực số 5 là chưa từng có tiền lệ và sẽ gây ra sự nhầm lẫn.
“Với phán quyết của Tối cao Pháp viện ngày hôm nay, quyền tiếp cận thuốc mifepristone của người dân Mỹ hiện vẫn không thay đổi. GenBioPro tiếp tục phục vụ khách hàng và cam kết cung cấp loại thuốc thiết yếu, dựa trên bằng chứng khoa học này cho tất cả những người cần đến nó,” Giám đốc điều hành GenBioPro, Evan Masingill, cho biết trong một tuyên bố.
Phán quyết của Tòa án phúc thẩm khu vực số 5 được đưa ra sau khi Louisiana kiện Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm (FDA) để hạn chế việc tiếp cận thuốc mifepristone. Tiểu bang này phản đối quy định năm 2023 của FDA cho phép kê đơn mifepristone thông qua hình thức khám chữa bệnh từ xa, tại các hiệu thuốc và qua đường bưu điện.
Bang Louisiana lập luận rằng các quy định lỏng lẻo của FDA đã làm suy yếu lệnh cấm phá thai gần như toàn diện của bang và vi phạm chủ quyền của bang. Louisiana cũng khẳng định FDA không có đủ dữ liệu an toàn để bãi bỏ yêu cầu cấp phát thuốc trực tiếp, một tuyên bố mà các nhà sản xuất bác bỏ.
Thẩm phán Alito, người mặc định xử lý các vấn đề khẩn cấp phát sinh từ Tòa án phúc thẩm khu vực số 5, đã tạm hoãn phán quyết cho đến khi Tối cao Pháp viện quyết định phải làm gì.
“Thật sốc khi Tối cao Pháp viện lại ngăn chặn sự trở lại hợp lý này với các thực hành và giám sát y tế có đạo đức,” Bộ trưởng Tư pháp Louisiana Liz Murrill (Đảng Cộng hòa) cho biết trong một tuyên bố. “Bộ Tư pháp đã không bảo vệ các tập đoàn dược phẩm lớn, những tập đoàn đang thu lợi từ việc phân phối thuốc phá thai bất hợp pháp và phi đạo đức. Chúng tôi sẽ tiếp tục đấu tranh.”
Vụ việc khẩn cấp này đánh dấu một trong những tranh chấp lớn nhất về vấn đề phá thai trong nhiều năm tại Tối cao Pháp viện , nơi gần bốn năm trước đã bác bỏ quyền hiến định được thiết lập trong vụ án Roe v. Wade.
Năm 2024, tòa án nhất trí duy trì quyền tiếp cận thuốc mifepristone dựa trên lý do kỹ thuật, phán quyết rằng các bác sĩ và các nhóm y tế phản đối phá thai không có quyền pháp lý để kiện.
Phá thai bằng thuốc là phương pháp chấm dứt thai kỳ phổ biến nhất, và những người phản đối phá thai ngày càng thất vọng trước sự sẵn có rộng rãi của mifepristone, loại thuốc thường được sử dụng như một phần của liệu trình kết hợp hai loại thuốc trong phá thai bằng thuốc.
Các hiệu thuốc bán hàng qua thư, kết hợp với các “luật bảo vệ” các bác sĩ lâm sàng khỏi bị truy tố ở các tiểu bang do đảng Dân chủ lãnh đạo, đã giúp phụ nữ duy trì khả năng tiếp cận ngay cả khi các tiểu bang bảo thủ cấm hoặc hạn chế nghiêm ngặt việc tiếp cận các phòng khám phá thai.
Kết quả là, số vụ phá thai đã tăng lên bất chấp việc phán quyết Roe đã hết hiệu lực.
Đáng chú ý, chính quyền Trump đã không đưa ra lập trường nào khi vụ việc được đưa lên Tối cao Pháp viện , mặc dù các bang và thành viên Quốc hội do đảng Cộng hòa kiểm soát đã làm như vậy.
Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đang xem xét các quy trình an toàn đối với mifepristone, nhưng chưa rõ khi nào quá trình xem xét đó sẽ hoàn tất. Bộ Tư pháp đã nói với tòa phúc thẩm rằng vụ kiện của Louisiana “sẽ làm gián đoạn quá trình xem xét đang diễn ra của FDA và chiếm đoạt vai trò khoa học của FDA, đồng thời cũng đe dọa gây ra hỗn loạn”.
“Trong những năm qua, FDA đã xem xét kỹ lưỡng dữ liệu về độ an toàn và hiệu quả từ hàng chục thử nghiệm lâm sàng và hàng thập kỷ kinh nghiệm thực tế trên hàng triệu bệnh nhân,” Danco cho biết trong một tuyên bố. “Danco cũng tin tưởng rằng việc FDA xem xét tất cả các dữ liệu đáng tin cậy gần đây sẽ tiếp tục cho thấy Mifeprex rất an toàn và hiệu quả.”
Ny (Theo The Hill)
