Friday, September 11, 2026

Nước Mỹ nhìn lại 25 năm kể từ sự kiện 11/9

CaliToday News – Hôm nay (11/9/2026), người dân trên khắp nước Mỹ cùng nhau tưởng niệm 25 năm vụ tấn công khủng bố ngày 11/9/2001—sự kiện đã làm thay đổi tiến trình của thế kỷ 21.

Tổng thống Donald Trump tham dự lễ tưởng niệm tại Lầu Năm Góc thay vì New York, tương tự như năm ngoái. Tại Thành phố New York, Phó Tổng thống JD Vance dự lễ tưởng niệm ở Ground Zero cùng bốn cựu Tổng thống còn sống gồm Joe Biden, Barack Obama, George W. Bush và Bill Clinton. Tại Washington, D.C., toàn bộ hệ thống xe buýt và tàu điện dừng hoạt động một phút để mặc niệm vào lúc 9:37 sáng—thời điểm chiếc máy bay không tặc thứ ba đâm vào Lầu Năm Góc.

Các vụ tấn công vào Trung tâm Thương mại Thế giới, Lầu Năm Góc và một cánh đồng gần Shanksville (Pennsylvania) đã cướp đi sinh mạng của gần 3.000 người, mở đầu cho cuộc chiến chống khủng bố và định hình lại chính sách an ninh quốc gia lẫn đối ngoại của Mỹ. Trong những năm sau đó, hàng nghìn người khác đã qua đời vì ung thư và các bệnh về đường hô hấp do hít phải bụi độc hại từ đống đổ nát. Bảo tàng và Đài tưởng niệm 11/9 ước tính có hơn 400.000 người bị phơi nhiễm chất độc hại. Đầu tuần này, Thị trưởng New York Zohran Mamdani đã công bố 170.000 trang hồ sơ, chỉ trích các nhà lãnh đạo thành phố thời kỳ đó vì đã “nói dối” rằng bầu không khí an toàn để hít thở.

Vụ tấn công cũng dẫn đến sự thành lập Bộ An ninh Nội địa (DHS) và Cục An ninh Vận tải (TSA), cùng việc thắt chặt an ninh sân bay (máy dò kim loại, cấm chất lỏng, bắt buộc cởi giày khi kiểm tra). Dưới thời chính quyền Tổng thống Trump nhiệm kỳ hai, một số quy định này bắt đầu được dỡ bỏ. Tuy nhiên, động thái bãi bỏ quy định cởi giày của cựu Bộ trưởng DHS Kristi Noem đã vấp phải cảnh báo từ Văn phòng Tổng Thanh tra Bộ Tư pháp vì máy quét toàn thân không phải lúc nào cũng nhìn xuyên qua được các loại giày.

Các diễn biến chính trị và thời sự nổi bật khác

  • Bế mạc đại hội giữa nhiệm kỳ của Đảng Cộng hòa: Sự kiện hai ngày tại Dallas (Texas) khép lại với bài phát biểu của Phó Tổng thống JD Vance giữa những tiếng hô vang “48” (hướng tới kỳ bầu cử năm 2028). Ông Vance kêu gọi tập trung cho cuộc bầu cử tháng 11 tới. Trong khi đó, lời hứa của Tổng thống Trump về việc phát 5.000 USD cho mỗi người Mỹ trưởng thành nếu Đảng Cộng hòa giữ được lưỡng viện Quốc hội gặp phải phản ứng trái chiều: Dân biểu Chip Roy (Cộng hòa) ước tính chi phí lên tới 1,2 nghìn tỷ USD và cảnh báo về thói quen phụ thuộc, còn Lãnh đạo phe thiểu số Thượng viện Chuck Schumer (Dân chủ) coi đó là hành vi hối lộ. Ông Trump giải thích nguồn tiền sẽ đến từ các khoản thu thuế quan.
  • Thượng nghị sĩ John Fetterman xuất hiện tại đại hội: Thượng nghị sĩ Dân chủ Fetterman gửi video giới thiệu Thượng nghị sĩ Cộng hòa Dave McCormick tại đại hội, khiến các thành viên Đảng Dân chủ bất bình, dù ông khẳng định vẫn sinh hoạt cùng khối Dân chủ tại Thượng viện.
  • Tòa Tối cao can thiệp bản đồ bầu cử Missouri: Tối cao Pháp viện đã chặn lệnh áp dụng bản đồ bầu cử quốc hội mới (dự kiến mang lại lợi thế 7-1 cho phe Cộng hòa), giữ nguyên bản đồ 6-2 hiện tại trước thời hạn gửi phiếu bầu qua thư ngày 19/9.
  • Thành phố Denver khởi kiện DHS: Denver đệ đơn kiện DHS và Bộ trưởng Markwayne Mullin để ngăn chặn các đặc vụ ICE xuất hiện tại các điểm bỏ phiếu trong kỳ bầu cử, viện dẫn luật cấm bố trí quân đội tại phòng phiếu có từ thời Nội chiến.
  • Kinh tế & Truyền thông: Giá dầu diesel trung bình tại Mỹ lần đầu tiên vượt 6 USD/gallon theo dữ liệu của AAA, trong khi giá xăng thường tiệm cận 4,30 USD/gallon. Trong lĩnh vực truyền thông, người dẫn chương trình Jimmy Kimmel cho biết phải hủy phát sóng truyền hình cuộc phỏng vấn với ứng viên Thượng viện James Talarico (Dân chủ – Texas) và chuyển lên YouTube do nhận cảnh báo từ FCC.

Ban tập viên CaliToday

BÀI VIẾT LIÊN QUAN

MỚI CẬP NHẬT

spot_img