Hôm thứ Năm, Mỹ và Iran đã đạt được một thỏa thuận sơ bộ về việc gia hạn lệnh ngừng bắn mong manh ở Trung Đông và mở lại eo biển Hormuz, nhưng theo các nguồn tin của Mỹ, sự chấp thuận của Tổng thống Trump vẫn đang chờ xử lý.
Hai bên đã đạt được thỏa thuận về một bản ghi nhớ (MOU) có thời hạn 60 ngày nhằm kéo dài lệnh ngừng bắn mong manh – vốn đã có hiệu lực từ tháng trước – và bắt đầu mở lại eo biển Hormuz, một tuyến đường thủy quan trọng hiện đang bị Iran phong tỏa.
Họ cũng sẽ cam kết đàm phán về chương trình làm giàu hạt nhân của Iran và các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với chế độ này.
Theo thỏa thuận, Iran sẽ không thu phí đối với các tàu thương mại cố gắng đi qua eo biển và Tehran sẽ bắt đầu rà phá thủy lôi tại tuyến đường thủy mà 20% nguồn cung dầu khí của thế giới đi qua, các nguồn tin cho biết. Thỏa thuận này vẫn cần được sự chấp thuận của giới lãnh đạo cấp cao Iran.
Nếu hoạt động vận chuyển thương mại qua eo biển được khôi phục, lệnh phong tỏa của Hải quân Mỹ sẽ được dỡ bỏ. Washington cũng sẽ miễn trừ các lệnh trừng phạt, cho phép Tehran bán dầu của mình.
Bản ghi nhớ và các chi tiết của nó lần đầu tiên được Axios đưa tin . Thỏa thuận này cũng bao gồm cam kết của Tehran không tìm kiếm vũ khí hạt nhân.
Nếu được cả hai bên ký kết, bản ghi nhớ này sẽ đánh dấu bước tiến lớn nhất hướng tới việc đạt được thỏa thuận hòa bình kể từ khi cuộc chiến tranh Iran bắt đầu vào ngày 28 tháng 2.
Cho đến nay, Iran vẫn chưa xác nhận liệu họ có chấp nhận thỏa thuận sơ bộ hay không.
Ông Trump và các nhà đàm phán của ông đã nhiều lần tìm cách đạt được thỏa thuận với Iran trong các giai đoạn trước của cuộc chiến, nhưng các cuộc đàm phán đều không tiến triển.
Thỏa thuận sơ bộ này đạt được trong bối cảnh hai nước đã xảy ra các cuộc đụng độ trong tuần này.
Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ (Centcom) cho biết quân đội đã tiến hành các cuộc “tấn công phòng thủ” ở miền nam Iran hôm thứ Hai, lập luận rằng họ cần bảo vệ lực lượng Mỹ và rằng các tàu của Iran đang cố gắng rải thủy lôi ở eo biển Hormuz.
Hôm thứ Tư, quân đội Mỹ đã chặn và bắn hạ bốn máy bay không người lái tấn công một chiều của Iran và tấn công một trạm kiểm soát mặt đất của Iran ở Bandar Abbas, một thành phố cảng trên bờ biển phía nam của nước này, theo một quan chức Mỹ .
Iran đã nhắm mục tiêu vào Kuwait bằng tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái, nhưng đã bị lực lượng Kuwait đánh chặn. Vụ tấn công đã vấp phải sự lên án từ Kuwait và Qatar, một đồng minh vùng Vịnh của Mỹ tham gia vào các cuộc hòa giải hòa bình. Bộ Tư lệnh Trung ương (Centcom) cáo buộc Iran vi phạm thỏa thuận ngừng bắn tạm thời.
Bản ghi nhớ bao gồm các cuộc đàm phán nhằm hỗ trợ Iran nhận viện trợ nhân đạo. Mỹ sẽ tham gia đàm phán về việc giải phóng các khoản tiền bị đóng băng của Iran và việc nới lỏng một số lệnh trừng phạt.
Cuộc chiến ở Lebanon giữa Israel và Hezbollah — một nhóm mà chính phủ Mỹ đã liệt vào danh sách tổ chức khủng bố — sẽ kết thúc như một phần của bản ghi nhớ hợp tác (MOU). Cuộc xung đột đang diễn ra này đôi khi là điểm gây tranh cãi giữa Thủ tướng Israel
Benjamin Netanyahu và ông Trump.
Ny (Theo The Hill)
