Calitoday News – Tỷ phú Elon Musk và ủy ban hành động chính trị America PAC của ông đã đồng ý dàn xếp hai vụ kiện tập thể liên quan đến chương trình trao thưởng 1 triệu USD mỗi ngày cho cử tri tại các bang chiến địa trước cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2024. Những người khởi kiện cáo buộc ông Musk đã đánh lừa cử tri khi quảng bá chương trình như một cuộc xổ số ngẫu nhiên, trong khi người nhận tiền thực tế được lựa chọn theo những tiêu chí đã định trước.
Theo Reuters và Bloomberg Law, ngày 15/10, luật sư của Musk, America PAC và các nguyên đơn đã thông báo với tòa án liên bang tại Austin, Texas, rằng hai bên đạt được thỏa thuận dàn xếp. Tuy nhiên, số tiền bồi thường và các điều khoản cụ thể chưa được công bố. Thỏa thuận vẫn cần được Thẩm phán liên bang Robert Pitman phê chuẩn trước khi có hiệu lực chính thức.
Vụ tranh chấp bắt nguồn từ tháng 10/2024, khi Musk thành lập và tài trợ America PAC nhằm ủng hộ chiến dịch tranh cử của ông Donald Trump. Trong những tuần cuối trước ngày bầu cử, tổ chức này triển khai chương trình trao thưởng 1 triệu USD mỗi ngày cho những cử tri đã ghi danh tại bảy bang chiến địa, gồm Pennsylvania, Georgia, Nevada, Arizona, Michigan, Wisconsin và North Carolina.
Để tham gia, cử tri phải ký vào một bản kiến nghị ủng hộ Tu chính án thứ Nhất và thứ Hai của Hiến pháp Mỹ, liên quan đến quyền tự do ngôn luận và quyền sở hữu súng. Người ký cũng phải cung cấp thông tin cá nhân, bao gồm họ tên, địa chỉ, số điện thoại và email.
Tại một cuộc vận động ở Pennsylvania ngày 19/10/2024, Musk tuyên bố mỗi ngày sẽ có một người ký tên được lựa chọn ngẫu nhiên để nhận 1 triệu USD cho đến ngày bầu cử. Tuy nhiên, trong một phiên tòa tại Philadelphia vào tháng 11/2024, luật sư của Musk thừa nhận những người nhận tiền không được chọn bằng hình thức bốc thăm may rủi.
Thay vào đó, America PAC giải thích rằng những người được trao tiền đã trải qua quá trình lựa chọn và được xem là những người phù hợp để làm đại diện phát ngôn cho tổ chức. Phía Musk lập luận khoản tiền này là thù lao cho hoạt động quảng bá chính trị, không phải giải thưởng xổ số.
Hai nguyên đơn trong các vụ kiện là Jacqueline McAferty và Joy Harvick, đều cư trú tại Arizona. Họ cáo buộc Musk và America PAC đã khiến những người tham gia tin rằng mọi người ký kiến nghị đều có cơ hội công bằng để trúng thưởng.
Theo đơn kiện, các nguyên đơn cho biết họ sẽ không ký tên hoặc cung cấp thông tin cá nhân nếu biết trước người nhận tiền được lựa chọn theo những tiêu chí khác thay vì bốc thăm ngẫu nhiên. Họ cũng cáo buộc America PAC đã thu thập dữ liệu cá nhân của cử tri thông qua những lời quảng bá gây hiểu lầm.
Musk và America PAC bác bỏ các cáo buộc gian lận, khẳng định chương trình không gây thiệt hại cho người tham gia và những khoản thanh toán được thực hiện theo thỏa thuận với người nhận tiền.
Các vụ kiện tiếp tục kéo dài sau cuộc bầu cử năm 2024. Tháng 8/2025, Thẩm phán Robert Pitman bác bỏ yêu cầu của phía Musk nhằm đình chỉ một trong những vụ kiện, cho rằng các cáo buộc về việc người tham gia bị dẫn dắt bởi những lời quảng bá có cơ sở để được tiếp tục xem xét.
Đến tháng 6/2026, một thẩm phán liên bang yêu cầu Musk phải trả lời thẩm vấn có tuyên thệ liên quan đến những cáo buộc trong hai vụ kiện. Việc đạt được thỏa thuận dàn xếp giúp Musk tránh phải tiếp tục quá trình lấy lời khai này nếu thỏa thuận được tòa án chấp thuận.
Chương trình trao thưởng của Musk từng gây tranh cãi về tính hợp pháp ngay từ khi được công bố. Bộ Tư pháp Mỹ đã cảnh báo rằng việc trao tiền cho cử tri có thể vi phạm luật liên bang cấm trả tiền để khuyến khích ghi danh hoặc tham gia bỏ phiếu.
Tại Pennsylvania, Biện lý quận Philadelphia Larry Krasner từng khởi kiện nhằm ngăn chặn chương trình, cho rằng đây là một hình thức xổ số bất hợp pháp. Tuy nhiên, tòa án tiểu bang đã không chấp thuận yêu cầu đình chỉ, cho phép America PAC tiếp tục trao tiền đến ngày bầu cử.
Theo các tài liệu nộp lên tòa ngày 15/10/2026, các bên đã đề nghị tạm dừng thủ tục tố tụng trong 30 ngày để hoàn tất văn bản dàn xếp và chuẩn bị hồ sơ xin phê chuẩn. Cho đến nay, chưa có thông tin chính thức về số tiền Musk phải trả hoặc liệu những người từng tham gia chương trình có được nhận bồi thường hay không.
Việc dàn xếp hai vụ kiện đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc giải quyết tranh chấp pháp lý kéo dài gần hai năm liên quan đến hoạt động vận động cử tri của Musk. Tuy nhiên, thỏa thuận dàn xếp không đồng nghĩa với việc Musk thừa nhận hành vi gian lận, cũng không phải là phán quyết xác định ông đã vi phạm pháp luật.
Vụ việc tiếp tục đặt ra những câu hỏi về tính minh bạch của các chương trình khuyến khích cử tri, cách thức thu thập dữ liệu cá nhân trong hoạt động vận động chính trị và ranh giới pháp lý giữa việc khuyến khích tham gia bầu cử với việc sử dụng tiền bạc để tác động đến cử tri.
Calitoday tổng hợp
