CaliToday News – Giữa sóng gió sa thải, nhân viên Google đang hối thúc công ty ưu tiên chính sách ‘ra đi tự nguyện’, trong khi Microsoft cũng vừa lần đầu mở gói hỗ trợ nghỉ hưu sớm trên quy mô lớn.
Dù chính sách mua lại hợp đồng giúp giảm bớt cơn đau sa thải, nhưng nếu áp dụng cho mọi cấp độ thâm niên, các tập đoàn sẽ phải đối mặt với nguy cơ chảy máu chất xám.
Xu hướng “ra đi tự nguyện” tại Thung lũng Silicon
Mua lại hợp đồng tự nguyện đang trở thành hiện tượng tại các tập đoàn công nghệ lớn (Big Tech). Nhân viên tại Google mới đây đã hối thúc gã khổng lồ tìm kiếm biến chính sách đề nghị nghỉ việc tự nguyện thành quy trình chuẩn mỗi khi có kế hoạch cắt giảm nhân sự — đồng thời mở rộng cho toàn bộ thành viên trong các đội ngũ bị ảnh hưởng, bất kể thâm niên.
Trong khi đó, Microsoft cũng đã ra mắt chương trình nghỉ hưu tự nguyện diện rộng đầu tiên vào mùa xuân này, đưa ra các gói đề nghị cho hàng nghìn nhân viên lâu năm tại Mỹ. Công ty cho biết hơn 30% số người đủ điều kiện đã chấp nhận lời đề nghị.
Những động thái này đang đặt ra câu hỏi lớn cho ngành công nghệ — nơi nhiều công ty khởi nghiệp năng động năm xưa nay đã trở thành những tập đoàn khổng lồ, và những đợt sa thải liên tiếp gần đây đã xóa sổ hàng loạt việc làm.
Khi lực lượng lao động tại đây bắt đầu xuất hiện những nhân sự có hàng chục năm cống hiến, liệu các gói mua lại hợp đồng — vốn là “kịch bản” cắt giảm nhân sự quen thuộc của các tập đoàn truyền thống như Boeing hay General Motors — có phải là giải pháp nhân văn và bớt đau đớn hơn sa thải? Và liệu chính sách này nên tiếp tục dành riêng cho các nhân sự gạo cội, hay cần được áp dụng rộng rãi hơn?
“Các gói mua lại hợp đồng ngày càng trở nên hấp dẫn đối với các công ty lâu đời ở Thung lũng Silicon,” Laszlo Bock, cựu Giám đốc Nhân sự của Google, nhận định. “Họ có nhiều nhân sự đủ điều kiện hơn, và đây cũng là thông điệp nhẹ nhàng hơn đối với tinh thần chung của công ty.”
Hướng đi “nhân văn” hơn
Tháng này, gần 100 nhân viên Google đã tập hợp bên ngoài trụ sở Mountain View, yêu cầu công ty biến các chính sách nghỉ việc tự nguyện đơn lẻ trước đây thành một quy định nhất quán và rộng rãi hơn. Công đoàn đại diện cũng đã gửi bản kiến nghị với hơn 4.500 chữ ký kêu gọi nâng cao quyền bảo vệ người lao động khi cắt giảm nhân sự.
Emma Jackson, một lãnh đạo Công đoàn Công nhân Alphabet với hơn 20 năm làm việc tại Google, cho rằng việc mua lại hợp đồng “trao quyền chủ động cho người lao động”. Bà nhận định những nhân viên gần tuổi nghỉ hưu có thể sẽ chấp nhận rời đi trong các đợt cắt giảm trước đó nếu có chính sách này, từ đó giảm bớt số lượng người bắt buộc phải nghỉ việc.
Về phía Microsoft, chương trình nghỉ hưu tự nguyện công bố vào tháng 4 áp dụng cho các nhân viên có tổng số tuổi và số năm cống hiến đạt từ 70 trở lên. Ngay sau đó, công ty đã cắt giảm khoảng 4,800 việc làm.
Những người chấp nhận đề nghị của Microsoft nhận được khoản tiền trợ cấp dựa trên thâm niên, cùng tối đa 5 năm bảo hiểm y tế. Dù vậy, công thức này khiến một số nhân viên đủ điều kiện nghỉ hưu sớm hơn nhiều so với độ tuổi thông thường, buộc họ phải cân nhắc về một sự nghiệp mà họ chưa từng nghĩ sẽ dừng lại sớm đến vậy.
Bài toán thay đổi của các tập đoàn
Josh Bersin, một nhà phân tích nhân sự, cho biết khi các công ty Thung lũng Silicon “già đi” cùng với lực lượng lao động của mình, giải pháp mua lại hợp đồng càng trở nên thu hút. Việc ép các nhân sự gạo cội phải ra đi thông qua sa thải “sẽ tạo ra rất nhiều sự rạn nứt và hiềm tóm”.
Đồng quan điểm, luật sư lao động Peter Rahbar nhận định dù mua lại hợp đồng không giúp thu gọn bộ máy nhanh như sa thải, nhưng nó không gây ra cú sốc tâm lý quá lớn cho những người ở lại hoặc các ứng viên tiềm năng trong tương lai: “Cách bạn đối xử với người ra đi chắc chắn là điều mà những người sắp bước vào sẽ nhìn vào.”
Tuy nhiên, giải pháp này cũng tồn tại những điểm trừ:
- Tỉnh bất định: Việc mua lại hợp đồng khiến kế hoạch cắt giảm nhân sự khó dự đoán hơn. Nếu quá ít người đồng ý rời đi, công ty vẫn phải dùng đến biện pháp sa thải để đạt mục tiêu.
- Nguy cơ mất nhân tài: Nếu mở rộng chính sách cho cả những nhân viên mới làm việc vài năm, “những người bạn muốn giữ lại nhất có thể sẽ ra đi” và chuyển sang đối thủ cạnh tranh. Rủi ro này đặc biệt nghiêm trọng với các công ty sở hữu “nhân tài đột phá” — những người tạo ra giá trị vượt trội so với phần còn lại.
Dù vậy, đối với người lao động, các gói mua lại hợp đồng thường hậu đĩnh hơn nhiều so với trợ cấp thôi việc thông thường. Quan trọng hơn, nó mang lại sự khác biệt lớn về mặt cảm xúc: Người lao động cảm thấy hài lòng vì được ra đi theo nguyện vọng của chính mình, thay vì bị buộc phải rời đi.
Nguồn Tổng hợp
