WASHINGTON – (Calitoday News) – Chính quyền Tổng thống Donald Trump vừa yêu cầu tiểu bang Washington tạm thời không kiểm đếm phiếu bầu của hơn 400 cử tri bị nghi ngờ không có quốc tịch Mỹ, trong bối cảnh chỉ còn một tuần nữa là đến cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11. Động thái này làm gia tăng tranh cãi giữa chính quyền liên bang và các giới chức bầu cử tiểu bang về tính chính xác của danh sách cử tri cũng như nguy cơ ảnh hưởng đến quyền bỏ phiếu của những công dân hợp pháp.
Theo The Hill, Associated Press và CBS News, hôm thứ Hai, ngày 26/10, Bộ Tư pháp Mỹ thông báo đã xác định được 405 người ghi danh bỏ phiếu tại Washington mà các nhà điều tra liên bang nghi ngờ không phải công dân Hoa Kỳ. Chính quyền Trump cho rằng những người này có thể đã bỏ hơn 1.500 lá phiếu trong nhiều cuộc bầu cử trước đây. Tuy nhiên, những con số trên hiện là kết quả điều tra do phía liên bang công bố, chưa phải các trường hợp vi phạm đã được tòa án xác nhận. United States Department of Justice+1
Ông Neil Floyd, quyền Biện lý Liên bang phụ trách khu vực Tây Washington, và ông Pete Serrano, giới chức công tố liên bang cấp cao tại khu vực Đông Washington, đã gửi thư yêu cầu Tổng thư ký Tiểu bang Washington Steve Hobbs kiểm tra tình trạng quốc tịch của những người có tên trong danh sách.
Theo yêu cầu của Bộ Tư pháp, nếu những người này gửi phiếu bầu qua đường bưu điện trong cuộc bầu cử ngày 3/11, các lá phiếu phải được tách riêng và chưa được kiểm đếm cho đến khi xác minh được tư cách công dân.
Tại cuộc họp báo ngày 26/10, ông Floyd tuyên bố cuộc điều tra đã phát hiện hàng trăm người không phải công dân Mỹ có tên trong danh sách cử tri và từng tham gia nhiều cuộc bầu cử. Ông cho rằng đây có thể chỉ là một phần nhỏ của vấn đề lớn hơn và khẳng định các nhà điều tra sẽ tiếp tục xác định những trường hợp nghi vấn khác.
Theo Bộ Tư pháp, nhiều người trong danh sách bị nghi ngờ là thường trú nhân hợp pháp, tức những người sở hữu thẻ xanh. Mặc dù được phép sinh sống và làm việc tại Hoa Kỳ, thường trú nhân chưa nhập quốc tịch không có quyền bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử liên bang.
Các công tố viên cho biết một số trường hợp có thể liên quan đến chương trình ghi danh cử tri tự động khi người dân làm thủ tục tại cơ quan cấp bằng lái xe, thường được gọi là Motor Voter.
Ông Floyd nói rằng các nhà điều tra đã nghe phản ánh từ một số người có thẻ xanh cho biết họ được ghi danh cử tri mà không hay biết. Sau đó, khi nhận được phiếu bầu qua đường bưu điện, họ có thể hiểu lầm rằng mình đã đủ điều kiện tham gia bầu cử.
Tuy nhiên, việc một người nhận được phiếu bầu không tự động chứng minh người đó đủ tư cách cử tri. Ngược lại, việc một hồ sơ cũ ghi nhận người đó từng là thường trú nhân cũng không chứng minh họ vẫn chưa có quốc tịch Mỹ, bởi họ có thể đã nhập tịch sau thời điểm hồ sơ được lập.
Phản ứng trước yêu cầu của chính quyền Trump, Tổng thư ký Tiểu bang Washington Steve Hobbs bày tỏ nghi ngờ về độ chính xác của dữ liệu do Bộ Tư pháp cung cấp.
Ông Hobbs xác nhận văn phòng đã nhận được danh sách và đang xem xét, nhưng nhấn mạnh việc kiểm tra tư cách cử tri phải tuân thủ đúng quy trình pháp luật nhằm bảo vệ quyền riêng tư và quyền bỏ phiếu của người dân.
Đặc biệt, ông cho biết một trong những hồ sơ mà chính quyền liên bang sử dụng có từ năm 1994, tức hơn ba thập niên trước. Điều này đặt ra câu hỏi liệu thông tin về tình trạng quốc tịch của những người bị nghi ngờ có còn chính xác hay không.
Ông Hobbs cũng chỉ trích thời điểm Bộ Tư pháp đưa ra yêu cầu, cho rằng việc công bố danh sách chỉ một tuần trước cuộc bầu cử có thể gây nghi ngờ không có căn cứ đối với kết quả bỏ phiếu.
Theo ông, Washington có hơn 5 triệu cử tri ghi danh và hệ thống bầu cử của tiểu bang thường xuyên được kiểm tra để phát hiện những hồ sơ không hợp lệ.
Trước đó, trong một cuộc phỏng vấn ngày 22/10, ông Hobbs cho biết từ năm 1982 đến năm 2025, Washington chỉ ghi nhận 15 trường hợp người không có quốc tịch Mỹ bỏ phiếu. Ông sử dụng con số này để nhấn mạnh rằng hành vi bỏ phiếu bất hợp pháp của người không phải công dân là rất hiếm.
Tuy nhiên, các công tố viên liên bang không đồng tình với đánh giá này. Ông Floyd cho rằng chính quyền tiểu bang chưa thực hiện đầy đủ việc đối chiếu dữ liệu và cần hợp tác chặt chẽ hơn với các cơ quan liên bang.
Theo giải thích của ông Floyd, Bộ An ninh Nội địa Mỹ đã sử dụng danh sách cử tri công khai của Washington và đối chiếu với hồ sơ di trú liên bang để tìm những trường hợp nghi vấn, sau đó tiến hành kiểm tra thêm lịch sử bỏ phiếu.
Dù vậy, các chuyên gia bầu cử cảnh báo rằng phương pháp đối chiếu dữ liệu có thể tạo ra kết quả sai nếu hồ sơ không được cập nhật kịp thời, đặc biệt đối với những người đã nhập quốc tịch Mỹ.
Cuộc tranh cãi còn liên quan đến nỗ lực của chính quyền Trump nhằm tiếp cận danh sách cử tri đầy đủ của các tiểu bang.
Trước đó, Bộ Tư pháp đã yêu cầu Washington cung cấp dữ liệu ghi danh cử tri không bị che thông tin, bao gồm họ tên, địa chỉ, số bằng lái xe và một phần số An sinh Xã hội.
Sau khi ông Hobbs từ chối, chính quyền liên bang đã khởi kiện tiểu bang nhằm buộc cung cấp hồ sơ. Tuy nhiên, một thẩm phán liên bang đã bác bỏ vụ kiện vào tháng Chín.
Theo CBS News, chính quyền Trump đã khởi kiện 30 tiểu bang và Đặc khu Columbia để yêu cầu cung cấp danh sách cử tri đầy đủ. Trong số đó, 27 vụ kiện đã bị các thẩm phán liên bang bác bỏ.
Washington không phải tiểu bang duy nhất đang đối mặt với yêu cầu kiểm tra tư cách công dân trước cuộc bầu cử.
Tại California, Bộ Tư pháp Mỹ cũng đã yêu cầu giới chức bầu cử tạm thời tách riêng phiếu bầu của khoảng 20.000 người mà chính quyền liên bang nghi ngờ không phải công dân Mỹ.
Sau khi các giới chức California đặt câu hỏi về độ chính xác của danh sách và tính khả thi của yêu cầu, chính quyền Trump đã đưa vụ việc ra tòa.
Trong khi đó, những tổ chức bảo vệ quyền bầu cử cảnh báo rằng việc sử dụng dữ liệu di trú chưa được cập nhật có thể khiến những công dân đã nhập tịch bị xác định nhầm là người không đủ điều kiện bỏ phiếu.
Ngày 22/10, một thẩm phán liên bang cũng đã ra phán quyết hạn chế một số hoạt động điều tra của Bộ An ninh Nội địa dựa trên dữ liệu đối chiếu cử tri tại chín tiểu bang, trong đó có Washington và California, vì lo ngại hệ thống có thể xác định sai công dân hợp pháp.
Theo luật liên bang, người không có quốc tịch Mỹ không được bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử liên bang. Những người cố ý vi phạm có thể đối mặt với trách nhiệm hình sự, bao gồm tiền phạt hoặc án tù.
Tuy nhiên, các nghiên cứu và cuộc kiểm tra danh sách cử tri trước đây nhìn chung cho thấy số trường hợp người không phải công dân bỏ phiếu là rất thấp so với tổng số cử tri. Việc phát hiện một hồ sơ nghi vấn không đồng nghĩa với việc người đó đã bỏ phiếu bất hợp pháp.
Đến ngày 27/10, Bộ Tư pháp chưa công bố cáo trạng hình sự đối với bất kỳ ai trong số 405 người có tên trong danh sách tại Washington. Chính quyền liên bang cũng chưa chứng minh công khai rằng toàn bộ những người này hiện không có quốc tịch Mỹ.
Theo Reuters, các công tố viên liên bang đã cảnh báo có thể yêu cầu tòa án can thiệp khẩn cấp nếu Washington không đáp ứng yêu cầu trước ngày 28/10.
Trong bối cảnh cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11 đang đến gần, tranh chấp giữa chính quyền Trump và tiểu bang Washington đặt ra hai vấn đề quan trọng: bảo đảm chỉ những người đủ điều kiện pháp lý mới được bỏ phiếu, đồng thời tránh tước bỏ hoặc trì hoãn quyền bầu cử của các công dân Mỹ do sai sót trong dữ liệu hành chính.
Hiện Washington vẫn đang xem xét yêu cầu của Bộ Tư pháp và chưa có phán quyết mới buộc tiểu bang phải loại hoặc tạm giữ toàn bộ phiếu bầu của những người trong danh sách nghi vấn.
Calitoday tổng hợp
