CaliToday News – Vài ngày sau khi một thẩm phán liên bang đình chỉ việc xây dựng trung tâm của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) tại Gilroy, San Jose đã trở thành thành phố đầu tiên tại Vùng Vịnh ban hành lệnh cấm tạm thời đối với các cơ sở giam giữ tư nhân, cùng lúc Hạt San Mateo cũng gia hạn lệnh hoãn tương tự của địa phương.
Xuất phát từ nỗi lo các cơ sở này sẽ được sử dụng để giam giữ người nhập cư, San Jose đang áp dụng các quy định quy hoạch địa phương và ngăn chặn việc dùng đất công của thành phố để mở trung tâm giam giữ mới. Tuy vậy, thành phố có ít thẩm quyền hơn trong việc can thiệp các dự án trên đất thuộc chính quyền bang hoặc liên bang. Trước đó, cơ sở ICE tại Gilroy chỉ được giới chức địa phương phát hiện sau khi hoạt động thi công đã bắt đầu vào tháng 5 năm ngoái.
Vào hôm thứ Ba, Hội đồng thành phố San Jose đã nhất trí thông qua lệnh tạm hoãn có hiệu lực ngay lập tức trong 45 ngày đối với các đơn xin cấp phép xây dựng cơ sở giam giữ và quản thúc tư nhân. Hội đồng cũng chấp thuận đề xuất của Thị trưởng Matt Mahan, giao luật sư và viên chức quản lý thành phố vào cuối tháng này phải báo cáo các phương án mở rộng lệnh cấm sang đất công trong phạm vi tối đa mà luật bang và liên bang cho phép.
Thị trưởng Matt Mahan phát biểu: “Mục tiêu của chúng tôi rất rõ ràng. Như từng thấy ở Gilroy, những dự án này có thể được đề xuất chớp nhoáng mà không có cảnh báo trước. Là cơ quan quản lý sử dụng đất, chúng tôi có trách nhiệm bảo vệ cư dân, bảo đảm an toàn sức khỏe và giảm thiểu các tác động môi trường.”
Lệnh cấm tạm thời không áp dụng đối với các trại cải tạo của bang hoặc hạt, trung tâm phục hồi nhân phẩm vị thành niên, cơ sở điều trị sức khỏe tâm thần theo phán quyết của tòa án, viện dưỡng lão được cấp phép, khu kỷ luật học đường và khu cách ly y tế. Quy chuẩn phân vùng hiện tại của San Jose chưa định nghĩa rõ “cơ sở giam giữ và quản thúc”, do đó khoảng dừng 45 ngày này tạo điều kiện để thành phố xây dựng định nghĩa và đánh giá các tác động về môi trường, giao thông, hạ tầng và an toàn. Thành phố cũng đã cấm sử dụng tài sản công cho các chiến dịch thực thi di trú.
Động thái này diễn ra một tháng sau khi các nhà lãnh đạo Vùng Vịnh kêu gọi chính quyền các thành phố và hạt dùng thẩm quyền ngăn chặn các đợt trấn áp di trú. Hạt San Mateo hành động gần như ngay lập tức khi thông qua lệnh đóng băng 45 ngày vào tháng 8, và hôm thứ Ba vừa qua đã nhất trí gia hạn đến ngày 24 tháng 8 năm 2027 để nghiên cứu tác động lên hạ tầng, cấp nước, xử lý nước thải, lưới điện và ứng phó khẩn cấp.
Theo Sở Y tế Công cộng Hạt Santa Clara, có khoảng 134.000 người nhập cư không giấy tờ sinh sống tại hạt, 44% trong số đó sinh ra tại Mexico. Đại diện các tổ chức cộng đồng và người dân đều hoan nghênh quyết định của San Jose, đồng thời kỳ vọng vào một giải pháp lâu dài và bền vững hơn.
Đại diện cho Dân biểu Liên bang Sam Liccardo, Giám đốc Địa hạt Raania Mohsen dẫn chứng bang đã ghi nhận nhiều mối lo ngại về nhân quyền tại các cơ sở ICE trên khắp California, bao gồm tình trạng quá tải, thiếu chăm sóc y tế, điều kiện mất vệ sinh và gia tăng số ca tử vong. Bà Mohsen cho biết thêm: “Bộ An ninh Nội địa tiếp tục nhanh chóng mở rộng năng lực giam giữ và xử lý trên toàn quốc với ngân sách hơn 38 tỷ USD, và chúng ta đã thấy những nỗ lực mở rộng tại chính khu vực này.”
Bên cạnh vấn đề nhân quyền, nhà tổ chức Dashiell Leeds thuộc tổ chức môi trường Sierra Club cảnh báo các cơ sở này còn đe dọa không gian tự nhiên như Coyote Valley, mang lại hậu quả nặng nề cho động vật hoang dã, nguy cơ lũ lụt, chất lượng nước và nông nghiệp. Quyết định được thông qua đúng dịp cộng đồng người Mỹ gốc Mexico tại San Jose kỷ niệm Ngày Độc lập bên ngoài tòa nhà hội đồng. Các ủy viên Domingo Candelas và Peter Ortiz nhấn mạnh thành phố có trách nhiệm bảo đảm an sinh cho người dân và lệnh tạm dừng này sẽ tạo thời gian để xử lý vấn đề một cách thấu đáo, có trách nhiệm.
Ban tập viên CaliToday
