CaliToday News – Theo báo cáo mới công bố của Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF), các hiểm họa khí hậu đã khiến quá trình học tập của 3.098.500 học sinh tại Việt Nam bị gián đoạn trong năm 2025. Bão và lũ lụt là hai nguyên nhân chính gây ra tình trạng này tại Việt Nam, quốc gia ngày càng đối mặt nhiều hơn với các cú sốc khí hậu lặp đi lặp lại.
Báo cáo mang tên “Learning Interrupted: Global Snapshot of Climate-Related School Disruptions in 2025” (tạm dịch: Gián đoạn học tập: Toàn cảnh toàn cầu về tình trạng đình trệ trường học do khí hậu năm 2025) đã phân tích số liệu từ 106 quốc gia và vùng lãnh thổ. Kết quả cho thấy trên phạm vi toàn cầu:
- Khoảng 171 triệu học sinh (tương đương ít nhất 1/10 học sinh), từ mầm non (3–6 tuổi) đến trung học phổ thông (15–18 tuổi), bị ảnh hưởng việc học do các hiện tượng khí hậu cực đoan.
- Bão là nguyên nhân phổ biến nhất, ảnh hưởng tới 109 triệu học sinh.
- Lũ lụt tác động đến ít nhất 70 triệu học sinh.
- Các đợt nắng nóng làm đình trệ việc học của khoảng 50 triệu em.
- Các hiểm họa khác bao gồm hạn hán và cháy rừng, dẫn đến tình trạng hủy lớp học, hư hại trường sở và buộc chuyển sang học trực tuyến.
Hậu quả kéo theo là thời gian giảng dạy bị rút ngắn, tỷ lệ chuyên cần giảm và nguy cơ bỏ học gia tăng. Trẻ em gái đối mặt với nguy cơ bỏ học cao hơn khi trường học đóng cửa, do cơ sở vật chất bị tàn phá, tình trạng sơ tán và sụt giảm thu nhập gia đình buộc các em phải gánh vác thêm trách nhiệm chăm sóc người thân hoặc đi lấy nước. Áp lực này còn gia tăng nguy cơ tảo hôn, khiến các em khó quay lại trường khi lớp học mở cửa trở lại.
Về kinh tế và xã hội, việc suy giảm học tập và tỷ lệ bỏ học cao có thể làm giảm năng suất lao động, chậm tăng trưởng kinh tế và cản trở nỗ lực giảm nghèo. Nếu không hành động, tổn thất thu nhập trọn đời của những học sinh bị gián đoạn việc học do khí hậu có thể lên tới ít nhất 200 tỷ USD.
Bà Silvia Danailov, Đại diện UNICEF tại Việt Nam, nhận định:
“Khủng hoảng khí hậu đang ngày càng trở thành một cuộc khủng hoảng học tập đối với trẻ em ở Việt Nam. Khi trường học đóng cửa do bão lũ, hậu quả không dừng lại ở việc lỡ các buổi học. Những trẻ em dễ bị tổn thương nhất sẽ mất đi thời gian học tập quý báu, đảo lộn sinh hoạt hàng ngày và có thể bị tách khỏi môi trường hỗ trợ an toàn mà trường học đem lại. Chúng ta phải hành động ngay để đảm bảo mọi trường học đều an toàn, có khả năng chống chịu và sẵn sàng ứng phó với biến đổi khí hậu.”
Bà Catherine Russell, Giám đốc Điều hành UNICEF, nhấn mạnh cần đầu tư vào trường học và hệ thống giáo dục có khả năng chống chịu các cú sốc khí hậu để bảo vệ tương lai trẻ em.
UNICEF kêu gọi chính phủ các nước, bao gồm Việt Nam, cùng các đối tác tăng cường nỗ lực bảo vệ giáo dục thông qua các giải pháp thực tế:
- Tích hợp khả năng chống chịu khí hậu vào quy hoạch giáo dục quốc gia.
- Củng cố hạ tầng trường học và đảm bảo việc học được liên tục trong và sau thiên tai.
- Đưa giáo dục khí hậu vào chương trình giảng dạy để trang bị cho thanh thiếu niên kỹ năng thích ứng, hành động vì khí hậu và xây dựng khả năng chống chịu.
Ban tập viên CaliToday
