TAMPA, Florida (Calitoday News)– Một gia đình ở Tampa đang đau buồn trước cái chết bất ngờ của người mẹ 80 tuổi mà họ cho biết đã mắc bệnh sốt xuất huyết dengue từ một con muỗi ngay tại địa phương, trong lúc số ca nhiễm căn bệnh do muỗi truyền này đang gia tăng tại Florida.
Gay Small qua đời vào sáng sớm ngày 4 tháng 9 tại Tampa General Hospital, đúng vào ngày sinh nhật lần thứ 80 của bà.
Chỉ khoảng một tuần trước đó, bà vẫn là một người phụ nữ khỏe mạnh và năng động.
Con gái bà, Anna Small, nói gia đình cảm thấy như bị cướp mất những năm tháng đáng lẽ họ vẫn còn được sống bên mẹ.
“Bà ấy đã gặp nhầm con muỗi, và thế là hết,” Anna nói khi mô tả sự bất ngờ của căn bệnh đã cướp đi mẹ mình.
Tuy nhiên, Sở Y tế Florida hiện chưa chính thức xác nhận dengue là nguyên nhân gây ra cái chết. Cơ quan này cho biết đang điều tra trường hợp một cư dân Hillsborough County tử vong có thể liên quan đến nhiễm virus dengue.
Nếu được giới chức y tế xác nhận, đây có thể là ca tử vong vì dengue đầu tiên tại khu vực Tampa Bay trong khoảng một thế kỷ.
Đang khỏe mạnh, chỉ trong khoảng một tuần tình trạng trở nên nguy kịch
Theo gia đình, Gay Small trước đó có sức khỏe tốt.
Bà thường xuyên đi bộ, ăn uống lành mạnh và cố gắng chăm sóc sức khỏe. Bà dự định dành cuối tuần Labor Day tại North Carolina, đi bộ đường dài với chị/em gái và hái táo cùng các cháu.
Nhưng những kế hoạch đó không bao giờ thực hiện được.
Sau khi mắc bệnh, tình trạng của bà xấu đi nhanh chóng.
Con gái bà kể rằng trong thời gian nằm bệnh viện, Gay trở nên rất yếu, hai bàn tay chuyển sang màu đỏ và cơ thể bắt đầu run. Anna thậm chí có thể nghe thấy sự run rẩy trong giọng nói của mẹ khi hai người nói chuyện.
Đến giữa tuần, Gay phải được chuyển vào phòng chăm sóc đặc biệt ICU.
Bà qua đời sáng ngày 4 tháng 9, đúng ngày bà tròn 80 tuổi.
Gia đình tin bà bị muỗi đốt ngay tại Tampa
Một trong những chi tiết khiến trường hợp này đặc biệt đáng chú ý là gia đình cho biết Gay không đi du lịch trước khi mắc bệnh.
Con gái bà nói Gay không lái xe, không đi xa và không rời khỏi Tampa trong hơn một tháng trước khi bị bệnh.
Điều đó khiến gia đình tin rằng bà đã nhiễm virus dengue từ một con muỗi ngay tại địa phương.
Đây cũng là vấn đề mà giới chức y tế Florida đang đặc biệt quan tâm vì số trường hợp locally acquired dengue – dengue lây truyền tại địa phương đang tăng.
Dengue vốn thường được liên hệ với các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới, nhưng virus có thể được truyền tại Florida vì hai loại muỗi có khả năng mang virus – Aedes aegypti và Aedes albopictus – đều hiện diện tại tiểu bang.
Hillsborough County trở thành tâm điểm dengue của Florida
Theo số liệu giám sát được công bố gần đây, Florida đã ghi nhận hơn 200 trường hợp dengue trong năm 2026, bao gồm cả những người nhiễm bệnh khi đi nước ngoài và những trường hợp mắc bệnh ngay tại Florida.
Trong số đó có 73 trường hợp được xác định lây truyền tại địa phương, và riêng Hillsborough County chiếm 59 ca.
Ngoài Hillsborough, các trường hợp lây tại địa phương cũng đã được ghi nhận tại Miami-Dade, Pinellas, Palm Beach và Pasco counties.
Florida cũng ghi nhận 136 trường hợp liên quan đến du lịch quốc tế, trong đó phần lớn có lịch sử đi Cuba.
Hillsborough County hiện được xem là tâm điểm của đợt lây nhiễm dengue tại địa phương. Giới chức kiểm soát muỗi đang tăng cường phun thuốc và giám sát các khu vực có nguy cơ cao.
Có phải nhiễm dengue lần thứ hai khiến bệnh nguy hiểm hơn?
Gia đình Gay Small đang đặt ra một câu hỏi khác.
Bà từng đi nhiều nơi trên thế giới, trong đó có Á Châu, Nam Mỹ và Nam Thái Bình Dương, những khu vực mà dengue lưu hành.
Con gái bà đặt giả thuyết rằng có thể mẹ mình từng nhiễm dengue trong một chuyến đi trước đây mà không hề biết.
Nếu đúng như vậy, lần nhiễm bệnh tại Florida có thể là lần thứ hai.
Đây là vấn đề đáng chú ý vì dengue có bốn type virus khác nhau.
Các chuyên gia về bệnh truyền nhiễm giải thích rằng việc từng nhiễm một type dengue không nhất thiết bảo vệ một người khi họ nhiễm type khác sau này. Trong một số trường hợp, phản ứng miễn dịch đối với lần nhiễm thứ hai có thể làm tăng nguy cơ phát triển severe dengue – dengue nặng.
Tuy nhiên, hiện không có bằng chứng cho thấy Gay Small chắc chắn từng mắc dengue trước đây, và các chuyên gia không khẳng định cơ chế này là nguyên nhân khiến bà tử vong.
Dengue có thể chuyển từ bệnh giống cúm sang tình trạng nguy hiểm
Dengue được truyền chủ yếu qua vết đốt của muỗi Aedes aegypti bị nhiễm virus.
Theo Sở Y tế Florida, triệu chứng có thể xuất hiện khoảng 3 đến 14 ngày sau khi bị muỗi nhiễm bệnh đốt.
Người bệnh có thể bị sốt đột ngột, đau đầu dữ dội, đau phía sau mắt, đau cơ và khớp, phát ban và đôi khi chảy máu.
Đau cơ và xương khớp có thể nghiêm trọng đến mức dengue còn có biệt danh là “breakbone fever” – sốt gãy xương.
Phần lớn người mắc dengue hồi phục và bệnh hiếm khi gây tử vong. Nhưng một tỷ lệ nhỏ có thể tiến triển thành dengue nặng, gây chảy máu, sốc và những biến chứng có khả năng đe dọa tính mạng.
Hiện không có thuốc đặc trị dengue. Việc phát hiện sớm, theo dõi sát và điều trị hỗ trợ các biến chứng đóng vai trò rất quan trọng trong việc giảm nguy cơ tử vong.
Người cha quá cố từng tham gia nghiên cứu vaccine dengue
Câu chuyện của gia đình Small còn có một sự trùng hợp đau lòng.
Người chồng quá cố của Gay, Bob Small, từng làm việc cho các công ty dược phẩm và tổ chức phi lợi nhuận, và có thời gian tham gia công việc liên quan đến phát triển vaccine chống dengue.
Công việc của chồng cũng là một trong những lý do Gay từng đi đến nhiều nơi trên thế giới.
Nhiều năm sau, chính căn bệnh mà chồng bà từng góp phần tìm cách phòng chống lại được gia đình cho rằng đã cướp đi mạng sống của bà.
Con gái Gay hy vọng việc công khai câu chuyện của mẹ có thể giúp những người khác nhận thức nghiêm túc hơn về nguy cơ dengue.
Chính quyền tăng cường diệt muỗi
Hillsborough County Mosquito Management Services đang tiếp tục phun thuốc diệt muỗi và theo dõi sự lưu hành của dengue trong khu vực.
Sở Y tế Florida khuyến cáo người dân sử dụng thuốc chống muỗi có thành phần được khuyến nghị như DEET, picaridin, IR3535 hoặc oil of lemon eucalyptus, đồng thời mặc quần áo dài để hạn chế da tiếp xúc với muỗi.
Một biện pháp quan trọng khác là loại bỏ nước đọng quanh nhà.
Xô chậu, chậu hoa, đồ chơi ngoài sân, lốp xe cũ, tấm phủ hồ bơi và những vật dụng nhỏ chứa nước mưa đều có thể trở thành nơi muỗi sinh sản.
Giới chức Hillsborough County cảnh báo chỉ một chiếc lốp xe chứa nước cũng có thể tạo điều kiện cho hàng trăm con muỗi sinh sản.
Cái chết vẫn đang được điều tra
Dù gia đình Gay Small nói với truyền thông rằng bà được chẩn đoán dengue và qua đời sau khi mắc bệnh, Sở Y tế Florida vẫn chưa chính thức xác nhận dengue là nguyên nhân tử vong.
Cơ quan này cho biết đang tích cực điều tra cái chết của một cư dân Hillsborough County có khả năng liên quan đến virus dengue nhưng không thể tiết lộ thêm thông tin về trường hợp cụ thể vì luật bảo mật của Florida.
Nếu cuộc điều tra xác nhận Gay Small tử vong vì dengue, trường hợp của bà sẽ trở thành một dấu hiệu đáng lo ngại trong bối cảnh dengue lây truyền tại địa phương đang gia tăng tại Tampa Bay.
Đối với Anna Small, những con số thống kê đó giờ đã trở thành một mất mát rất riêng tư.
Mẹ cô đã sống khỏe mạnh đến tuổi 80, đi bộ, ăn uống cẩn thận và làm những điều mà một người vẫn thường được khuyên để bảo vệ sức khỏe.
Nhưng cuối cùng, theo cách Anna mô tả đầy đau xót, “bà ấy đã gặp nhầm con muỗi.”
Calitoday tổng hợp
