Hàng loạt mô hình kích thước thật mô phỏng tàu chiến Hoa Kỳ, căn cứ quân sự Nhật Bản, các công trình trọng yếu của Đài Loan và nhiều mục tiêu chiến lược khác đang được Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc xây dựng giữa những vùng sa mạc rộng lớn trong bối cảnh tình hình khu vực Á Châu – Thái Bình Dương ngày càng căng thẳng…
Theo những hình ảnh vệ tinh được công bố trong tháng 7 năm 2026, Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) đã tiếp tục mở rộng các khu vực huấn luyện quân sự với nhiều mô hình mục tiêu quy mô lớn tại vùng sa mạc Tân Cương và Nội Mông. Trong số đó có những mô hình mô phỏng tàu chiến Hoa Kỳ, căn cứ quân sự của Nhật Bản, các cơ sở trọng yếu tại Đài Loan và nhiều mục tiêu có ý nghĩa chiến lược khác.
Trong nhiều năm qua, Bắc Kinh vẫn luôn khẳng định chính sách quốc phòng của mình chỉ nhằm mục đích phòng vệ, không tìm kiếm xung đột với bất cứ quốc gia nào. Tuy nhiên, giới phân tích quân sự cho rằng quy mô, mức độ chi tiết và sự đa dạng của các mô hình mục tiêu nói trên cho thấy đây không còn là những hoạt động huấn luyện thông thường, mà có thể liên quan đến việc chuẩn bị cho nhiều kịch bản tác chiến cụ thể.
Theo phân tích từ các tổ chức nghiên cứu quốc phòng quốc tế, tại thao trường Ruoqiang thuộc sa mạc Taklamakan, PLA đã xây dựng một mô hình ba chiều với kích thước gần tương đương thật của một tàu khu trục lớp Arleigh Burke thuộc Hải quân Hoa Kỳ. Đây là loại tàu chiến được xem là một trong những nền tảng quan trọng nhất trong hệ thống phòng thủ hải quân Mỹ.
Khác với những mô hình đơn giản từng xuất hiện trước đây, mô hình mới được cho là mô phỏng khá đầy đủ hình dáng thân tàu, hệ thống radar, cấu trúc thượng tầng và nhiều đặc điểm nhận dạng khác. Điều này cho thấy mục đích không chỉ là tạo ra một mục tiêu tượng trưng, mà còn nhằm phục vụ việc thử nghiệm vũ khí, huấn luyện khả năng nhận diện và diễn tập tấn công trong điều kiện gần giống thực tế.
Không chỉ tập trung vào tàu chiến Mỹ, những hình ảnh vệ tinh còn cho thấy nhiều mô hình khác được xây dựng nhằm mô phỏng các mục tiêu quân sự và chính trị quan trọng. Trong số đó có căn cứ hải quân Yokosuka của Hoa Kỳ tại Nhật Bản, căn cứ hải quân Suao của Đài Loan, khu vực Phủ Tổng thống tại Đài Bắc cùng một số công trình được xem là có giá trị chiến lược.
Thiếu tướng Tôn Lập Phương (Sun Li-fang), người phát ngôn Bộ Quốc phòng Đài Loan, cho biết lực lượng phòng vệ Đài Loan đang theo dõi chặt chẽ các hoạt động quân sự của PLA. Theo ông, những diễn biến này cho thấy quân đội Trung Quốc tiếp tục nâng cao khả năng huấn luyện đối với các mục tiêu cụ thể trong trường hợp xảy ra khủng hoảng tại eo biển Đài Loan.
Trên thực tế, việc các quốc gia xây dựng mô hình mục tiêu của đối phương để huấn luyện không phải là điều mới mẻ. Nhiều cường quốc quân sự trên thế giới đều sử dụng phương pháp này nhằm kiểm tra hiệu quả của tên lửa, máy bay không người lái, hệ thống radar và các phương tiện tác chiến khác.
Tuy nhiên, điều khiến nhiều chuyên gia chú ý là mức độ đầu tư của PLA trong những năm gần đây. Số lượng mục tiêu mô phỏng ngày càng nhiều, phạm vi ngày càng rộng và độ chính xác ngày càng cao. Điều này cho thấy Trung Quốc không chỉ muốn thử nghiệm kỹ thuật của vũ khí, mà còn muốn mô phỏng những tình huống chiến tranh thực tế với những mục tiêu cụ thể.
Nhà nghiên cứu Damien Symon thuộc Intel Lab nhận định rằng độ chính xác của các mô hình cho thấy PLA đang hướng đến việc chuẩn bị cho những chiến dịch phức tạp hơn. Theo một số chuyên gia quân sự, những mục tiêu này có thể được sử dụng để thử nghiệm tên lửa chống hạm tầm xa, hệ thống nhận dạng mục tiêu bằng trí tuệ nhân tạo, cũng như khả năng phối hợp giữa hải quân, không quân, lực lượng tên lửa và các đơn vị tác chiến điện tử.
Trong lúc Trung Quốc gia tăng hoạt động huấn luyện, Đài Loan cũng đang đẩy mạnh khả năng phòng thủ. Ngày 5 tháng 8 năm 2026, Đài Loan bắt đầu cuộc tập trận quân sự Han Kuang với quy mô lớn nhất từ trước đến nay. Hơn 5.000 quân nhân dự bị được huy động, cùng nhiều loại khí tài mới như xe tăng M1A2T Abrams được đưa vào các chương trình diễn tập. Các tình huống đối phó với chiến thuật “vùng xám” và những hoạt động gây sức ép quân sự cũng được đưa vào kế hoạch huấn luyện.
Về mặt quân sự, việc xây dựng các mô hình mục tiêu mang lại nhiều giá trị trong công tác huấn luyện. Nó giúp binh sĩ đánh giá khả năng phát hiện, theo dõi, khóa mục tiêu và triển khai tấn công trong những điều kiện gần với chiến trường thật. Tuy nhiên, khi những mô hình ấy lại mô phỏng các căn cứ quân sự của Hoa Kỳ, công trình chính phủ Đài Loan hoặc các cơ sở của đồng minh trong khu vực, nó không chỉ mang ý nghĩa huấn luyện mà còn chứa đựng thông điệp chính trị và chiến lược.
Giới phân tích cho rằng đây là cách Bắc Kinh gửi tín hiệu về khả năng quân sự của mình đến Hoa Kỳ, Đài Loan và các quốc gia chung quanh. Thông điệp đó cho thấy Trung Quốc muốn chứng minh rằng họ đã chuẩn bị cho nhiều tình huống khác nhau nếu căng thẳng tại khu vực eo biển Đài Loan vượt khỏi tầm kiểm soát.
Dù Bắc Kinh tiếp tục khẳng định mong muốn giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, thực tế cho thấy nước này vẫn đang tiến hành một chương trình hiện đại hóa quân đội với tốc độ rất nhanh. Từ việc mở rộng kho tên lửa tầm xa, phát triển năng lực tác chiến không gian, chiến tranh mạng cho đến ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quân sự, Trung Quốc đang từng bước xây dựng một lực lượng có khả năng cạnh tranh với các cường quốc hàng đầu thế giới.
Các chuyên gia cũng lưu ý rằng việc chuẩn bị năng lực quân sự không đồng nghĩa với việc một quốc gia chắc chắn sẽ sử dụng vũ lực. Tuy nhiên, những hoạt động này phản ánh sự chuẩn bị cho nhiều kịch bản trong tương lai và có thể làm thay đổi cán cân an ninh tại khu vực.
Những hình ảnh vệ tinh mới nhất một lần nữa khiến cộng đồng quốc tế quan tâm sâu sắc hơn đến tình hình tại vùng Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc ngày càng gay gắt.
NGƯỜI QUAN SÁT/ tổng hợp
