Tuần này, Tổng thống Donald Trump ban hành hai quyền phủ quyết đầu tiên trong nhiệm kỳ thứ hai, chặn đứng các dự luật đã được Quốc hội thông qua với sự ủng hộ lưỡng đảng, và ngay lập tức đối diện chỉ trích rằng đây là một bước đi mới trong chiến dịch trả đũa của ông.
Hai dự luật bị phủ quyết nhằm tài trợ cho một tuyến đường ống dẫn nước tại khu vực đông nam Colorado, đồng thời mở rộng vùng đất được dành riêng cho bộ tộc Miccosukee tại Florida và giao Bộ Nội vụ trách nhiệm hỗ trợ giảm thiểu nguy cơ ngập lụt tại đây.
Trong các thông điệp gửi Quốc hội công bố ngày thứ Ba, ông Trump nói rằng ông ngăn chặn các dự luật để “bảo vệ tiền thuế của người dân.” Tuy nhiên, giới lập pháp cho rằng tổng thống đã mang mâu thuẫn chính trị vào quyết sách, khi ông vốn có nhiều bất đồng với bộ tộc Miccosukee và tiểu bang Colorado. Kể từ đầu nhiệm kỳ hai, ông Trump liên tục triển khai chiến dịch trả đũa nhắm vào đối thủ chính trị, các hãng luật, đại học và cả những cá nhân cụ thể.
Tại Florida, ông Trump ám chỉ việc phủ quyết nhằm mở rộng vùng đất của bộ tộc Miccosukee có liên quan đến việc họ phản đối chương trình nhập cư của ông. Bộ tộc này từng tham gia một vụ kiện tìm cách chặn dự án xây dựng trung tâm giam giữ người nhập cư trong vùng Everglades, nơi được mệnh danh là “Alcatraz Cá Sấu.” Còn tại Colorado, ông Trump liên tục công kích giới lãnh đạo tiểu bang sau khi cựu quan chức bầu cử Tina Peters bị kết án vì can thiệp bầu cử năm 2020.
“Bất chấp việc liên tục tìm kiếm ngân sách và sự ưu đãi từ chính phủ liên bang, bộ tộc Miccosukee lại tích cực gây cản trở các chính sách nhập cư hợp lý mà người dân Mỹ đã dứt khoát lựa chọn khi tôi được bầu,” ông Trump viết trong thông điệp gửi Quốc hội. “Chính quyền của tôi kiên quyết ngăn chặn việc tiền thuế của người dân tài trợ cho các dự án mang tính đặc lợi, đặc biệt với các nhóm đi ngược chủ trương trục xuất tội phạm nhập cư trái phép.”
Cả hai dự luật đều được Quốc hội thông qua bằng hình thức biểu quyết bằng lời — phản ánh mức ủng hộ mạnh mẽ của cả hai đảng — và điều này cho thấy giới lập pháp có thể tìm cách đảo ngược quyết định phủ quyết, vốn đòi hỏi đa số hai phần ba lưỡng viện. Trong nhiệm kỳ đầu, ông Trump từng phủ quyết 10 dự luật, trong đó có một dự luật chính sách quốc phòng năm 2021 bị Quốc hội lật ngược.
Dự luật cho Colorado — do Hạ nghị sĩ Lauren Boebert, Cộng hòa – Colorado bảo trợ — nhằm hỗ trợ cộng đồng địa phương chi trả cho tuyến đường ống nước Arkansas Valley Conduit.
“Đủ rồi,” ông Trump viết. “Chính quyền của tôi cam kết ngăn chặn việc tiền thuế người dân bị chi tiêu vào những chính sách đắt đỏ và không đáng tin cậy.”
Bà Boebert phản pháo mạnh mẽ, cáo buộc tổng thống “tước đi nguồn nước sạch của 50.000 cư dân tại Đông Nam Colorado.”
“Tôi thực lòng hy vọng quyền phủ quyết này không liên quan đến việc trả đũa chính trị chỉ vì tôi kêu gọi chống tham nhũng và yêu cầu minh bạch,” bà nói.
Boebert là một tiếng nói nổi bật thúc đẩy công bố hồ sơ Epstein, khiến Tòa Bạch Ốc khó chịu. Trong những tuần gần đây, tổng thống cũng công kích lãnh đạo Colorado về vụ xét xử Peters. Bà này bị kết tội can thiệp vào máy kiểm phiếu với nỗ lực chứng minh những cáo buộc gian lận bầu cử — vốn vô căn cứ — nhằm chống lại kết quả năm 2020. Ông Trump đã hứa sẽ ân xá, dù giới chức Colorado nhấn mạnh ông không có thẩm quyền đối với án tiểu bang.
“Đây không phải là điều hành đất nước,” Thượng nghị sĩ Michael Bennet, Dân chủ – Colorado, viết trên X về quyền phủ quyết. “Đây là một chuyến lưu diễn trả thù.”
Nguồn nytimes
