WASHINGTON, (Calitoday News) – Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tiếp tục gây tranh cãi khi công khai kêu gọi tiểu bang New Mexico đổi tên thành “New America” (Tân Mỹ), cho rằng việc loại bỏ chữ “Mexico” khỏi tên tiểu bang sẽ nâng cao uy tín, thúc đẩy giá trị bất động sản và tăng thu nhập của người dân. Tuy nhiên, các nhà lãnh đạo New Mexico phản đối đề xuất này, đồng thời nhấn mạnh tổng thống không có thẩm quyền đơn phương thay đổi tên một tiểu bang.
Hôm thứ Hai, ngày 19/10, ông Trump đăng một thông điệp trên mạng xã hội Truth Social, yêu cầu New Mexico lập tức đổi tên thành New America.
Ông Trump viết: “New Mexico nên lập tức đổi tên thành New America. Chúng ta không phải Mexico, chúng ta là Hợp chúng quốc Hoa Kỳ!”
Tổng thống Mỹ cho rằng tên gọi mới sẽ mang lại giá trị và uy tín lớn hơn cho tiểu bang, đồng thời khẳng định giá nhà và thu nhập của người dân sẽ tăng lên. Ông cũng nói người dân sẽ cảm thấy tự hào hơn khi chào quốc kỳ Hoa Kỳ.
Tuy nhiên, ông Trump không đưa ra bằng chứng kinh tế nào chứng minh việc thay đổi tên tiểu bang có thể làm tăng giá bất động sản hoặc thu nhập của cư dân.
Trump tiếp tục cáo buộc bầu cử tại New Mexico có gian lận
Ngoài đề xuất đổi tên, ông Trump còn đưa ra những cáo buộc liên quan đến hệ thống bầu cử của New Mexico.
Trong bài đăng, tổng thống cho rằng việc đổi tên có thể giúp các cuộc bầu cử tại tiểu bang trở nên trung thực hơn, đồng thời cáo buộc New Mexico nổi tiếng vì những cuộc bầu cử không minh bạch.
Tuy nhiên, ông không cung cấp bằng chứng cụ thể để chứng minh cáo buộc này.
New Mexico là tiểu bang có xu hướng ủng hộ đảng Dân chủ trong các cuộc bầu cử tổng thống gần đây. Trong cuộc bầu cử năm 2024, ông Trump thất bại tại New Mexico với cách biệt khoảng 6 điểm phần trăm.
Các vị trí dân cử cấp tiểu bang và toàn bộ phái đoàn Quốc hội liên bang của New Mexico hiện do các chính trị gia đảng Dân chủ nắm giữ.
Tuyên bố mới của ông Trump được đưa ra chỉ khoảng hai tuần trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11/2026, khi hai đảng đang cạnh tranh quyền kiểm soát Quốc hội.
Lãnh đạo New Mexico phản đối, khẳng định sẽ giữ nguyên tên gọi
Phản ứng trước đề xuất của tổng thống, Thượng nghị sĩ Dân chủ Ben Ray Luján tuyên bố New Mexico sẽ không thay đổi tên gọi.
Ông nhấn mạnh tên New Mexico đã tồn tại hàng trăm năm, từ rất lâu trước khi Hoa Kỳ trở thành một quốc gia độc lập.
Theo ông Luján, tên gọi này đại diện cho nhiều thế hệ lịch sử, văn hóa và truyền thống đã hình thành nên bản sắc của người dân địa phương.
Ông khẳng định người dân New Mexico tự hào về tên gọi và quê hương của mình, đồng thời sẽ tiếp tục gìn giữ cả hai.
Thống đốc New Mexico Michelle Lujan Grisham trước đó cũng phản đối ý tưởng tương tự của ông Trump.
Bà cho rằng tên gọi của tiểu bang không phải là vấn đề cần tranh luận, đồng thời chỉ trích chính quyền liên bang dành thời gian cho những đề xuất đổi tên thay vì tập trung giải quyết các vấn đề thiết thực như giáo dục, y tế, nhà ở và chăm sóc trẻ em.
Ngay cả một số thành viên đảng Cộng hòa tại New Mexico cũng không ủng hộ kế hoạch. Greg Cunningham, ứng cử viên Quốc hội của đảng Cộng hòa, cho rằng việc đổi tên không phải là một đề xuất có thể dễ dàng thực hiện về mặt pháp lý.
Tên New Mexico có từ trước khi Hoa Kỳ thành lập
Một trong những điểm gây tranh luận lớn nhất là nguồn gốc lịch sử của tên New Mexico.
Theo tài liệu của Cục Sự vụ Người Mỹ bản địa thuộc Bộ Nội vụ Hoa Kỳ, tên gọi New Mexico có nguồn gốc từ thế kỷ 16, khi các nhà thám hiểm Tây Ban Nha sử dụng tên “Nuevo México” để chỉ vùng lãnh thổ thuộc khu vực Tây Nam Bắc Mỹ.
Tên gọi này đã tồn tại từ trước khi Hoa Kỳ tuyên bố độc lập năm 1776.
Sau cuộc chiến Mỹ – Mexico, vùng lãnh thổ New Mexico trở thành một phần của Hoa Kỳ vào năm 1848. Đến ngày 6/1/1912, New Mexico chính thức gia nhập liên bang với tư cách tiểu bang thứ 47.
Do đó, tên gọi New Mexico không đơn thuần phản ánh mối quan hệ với quốc gia Mexico ngày nay, mà còn gắn liền với lịch sử thuộc địa Tây Ban Nha và quá trình hình thành khu vực Tây Nam Hoa Kỳ.
Tổng thống không có quyền tự ý đổi tên một tiểu bang
Khác với việc đổi tên các địa danh địa lý như vịnh, hồ hoặc núi trong hệ thống tên gọi liên bang, tổng thống Hoa Kỳ không có thẩm quyền đơn phương thay đổi tên pháp lý của một tiểu bang.
Hiến pháp tiểu bang New Mexico quy định rõ tên chính thức của tiểu bang là New Mexico.
Theo các chuyên gia pháp lý được CNN và The Washington Post dẫn lời, một sự thay đổi như vậy cần được thực hiện thông qua các thủ tục pháp lý tại tiểu bang và có thể cần thêm hành động của Quốc hội liên bang.
Một sắc lệnh hành pháp của tổng thống không thể tự động sửa đổi hiến pháp New Mexico.
Trước đó, vào tháng 9/2026, các thành viên phái đoàn Quốc hội New Mexico đã gửi thư cho Google và Apple, yêu cầu hai công ty không tự ý đổi tên tiểu bang thành New America trên các dịch vụ bản đồ.
Các nhà lập pháp lo ngại những nền tảng công nghệ có thể làm theo đề xuất của chính quyền Trump, tương tự các thay đổi tên địa danh trước đây.
Trump từng đổi tên Vịnh Mexico và Hồ Ontario
Đây không phải lần đầu tiên ông Trump tìm cách thay đổi tên các địa danh có liên quan đến những quốc gia khác.
Trong nhiệm kỳ tổng thống thứ hai, ông đã ký sắc lệnh đổi tên Vịnh Mexico thành “Gulf of America” (Vịnh Mỹ) trong cách gọi chính thức của chính phủ liên bang.
Đến tháng 8/2026, ông tiếp tục ký sắc lệnh đổi tên Hồ Ontario thành “Lake America”, giữa lúc quan hệ thương mại Mỹ – Canada căng thẳng.
Ông Trump cũng từng đề cập khả năng đổi tên eo biển Hormuz thành “Trump Strait”, cũng như đưa ra ý tưởng đặt tên mình cho một đại dương.
Riêng đối với New Mexico, ông đã nêu ý tưởng đổi tên từ tháng 9/2026, khi đăng tải hình ảnh bản đồ tiểu bang với chữ “Mexico” bị gạch bỏ và thay bằng “America”.
Tài khoản chính thức của Tòa Bạch Ốc sau đó đã chia sẻ lại hình ảnh này.
Trong bài đăng mới nhất ngày 19/10, ông Trump chuyển từ việc gợi ý sang công khai yêu cầu tiểu bang phải lập tức thay đổi tên gọi.
New Mexico hiện vẫn giữ nguyên tên chính thức
Mặc dù ông Trump tiếp tục thúc đẩy ý tưởng, đến ngày 19/10/2026, chưa có thủ tục pháp lý chính thức nào được công bố nhằm thay đổi tên tiểu bang New Mexico.
Các nhà lãnh đạo địa phương khẳng định sẽ bảo vệ tên gọi mang giá trị lịch sử và văn hóa lâu đời của tiểu bang.
Đề xuất của tổng thống cũng đặt ra cuộc tranh luận rộng hơn về giới hạn quyền lực hành pháp, quyền tự quyết của các tiểu bang và vai trò của lịch sử trong việc xác định bản sắc địa phương.
Cho đến nay, New Mexico vẫn là tên chính thức của tiểu bang thứ 47 của Hoa Kỳ, và tuyên bố của ông Trump chưa tạo ra bất kỳ thay đổi pháp lý nào.
Calitoday tổng hợp
