Hôm thứ Tư, Tổng thống Trump đã gửi một thông điệp tới Thủ tướng Canada Mark Carney, nói rằng đất nước của ông “tồn tại là nhờ Hoa Kỳ”, chỉ vài ngày sau khi thủ tướng lên tiếng bảo vệ Greenland trước nỗ lực của Trump nhằm thâu tóm lãnh thổ đảo này.
“Chúng ta đang xây dựng một Mái vòm Vàng , và bản chất của nó là để bảo vệ Canada,” ông nói trong bài phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos, Thụy Sĩ. “Nhân tiện, Canada nhận được rất nhiều ưu đãi từ chúng ta. Họ cũng nên biết ơn, nhưng họ không. Tôi đã xem thủ tướng của các bạn hôm qua, ông ấy không hề biết ơn.”
“Nhưng họ nên biết ơn chúng ta, Canada,” tổng thống tiếp tục. “Canada tồn tại là nhờ Hoa Kỳ. Hãy nhớ điều đó, Mark, trước khi anh đưa ra tuyên bố của mình.”
Hôm thứ Ba, ông Carney cho biết Canada “phản đối mạnh mẽ” thông báo của chính quyền Trump về việc áp thuế mới đối với Đan Mạch và một số đồng minh châu Âu khác bắt đầu từ ngày 1 tháng 2.
Trong thông báo về thuế nhập khẩu, ông Trump cho biết chúng sẽ được duy trì “cho đến khi đạt được thỏa thuận mua lại toàn bộ Greenland”.
Trong bài phát biểu tại Davos, nhà lãnh đạo Canada một lần nữa khẳng định sự ủng hộ của mình đối với chủ quyền của hòn đảo Bắc Cực và tầm quan trọng của việc hỗ trợ liên minh NATO.
“Chúng tôi kiên quyết sát cánh cùng Greenland và Đan Mạch và hoàn toàn ủng hộ quyền duy nhất của họ trong việc quyết định tương lai của Greenland,” ông nói. “Cam kết của chúng tôi đối với Điều 5 của NATO là không lay chuyển, vì vậy chúng tôi đang hợp tác với các đồng minh NATO, bao gồm cả nhóm Tám nước Bắc Âu-Baltic để tăng cường an ninh cho sườn phía bắc và phía tây của liên minh, bao gồm cả các khoản đầu tư chưa từng có của Canada vào radar tầm xa, tàu ngầm, máy bay và lực lượng bộ binh – lực lượng trên băng.”
Hôm thứ Tư, tổng thống đã rút lại lời đe dọa sử dụng vũ lực để chiếm Greenland . Ông ca ngợi hòn đảo giàu khoáng sản này và yêu cầu đàm phán ngay lập tức về tương lai của nó.
Ông Trump cũng cáo buộc Đan Mạch là “vô ơn” và nói rằng đất nước này có lẽ sẽ “nói tiếng Đức và một chút tiếng Nhật” nếu không có sự giúp đỡ của Mỹ trong Thế chiến II.
Những phát ngôn này đã vấp phải sự chỉ trích từ hai thống đốc đảng Dân chủ – cả hai đều được nhắc đến như những ứng cử viên tiềm năng cho chức tổng thống năm 2028. Tổng thống đã nhắc đến tên Thống đốc California Gavin Newsom (đảng Dân chủ), gọi ông là “người tốt” và nói rằng ông “từng rất hòa thuận với Gavin khi tôi còn làm tổng thống”.
Newsom gọi bài phát biểu đó là ” vô cùng nhàm chán ” và nói rằng Trump “sẽ không bao giờ xâm lược Greenland; điều đó chưa bao giờ là có thật.”
“Rất nhiều điều nổi bật,” Thống đốc California nói thêm. “Không điều nào trong số này là bình thường cả. Có một sự bình thường hóa, một sự lệch lạc trong nhận thức, trong những bình luận và nhận xét. Ông ấy đi trước thời đại, ông ấy được đánh giá theo tiêu chuẩn. Đó thực sự là những tuyên bố đáng kinh ngạc và đáng chú ý, hoàn toàn trái ngược với sự thật, bằng chứng và lẽ thường.”
Thống đốc bang Kentucky, Andy Beshear (Đảng Dân chủ), cũng tham dự diễn đàn và gọi bài phát biểu của tổng thống là “ nguy hiểm, thiếu tôn trọng và mất kiểm soát ”.
“Từ việc xúc phạm các đồng minh của chúng ta đến việc nói với những người Mỹ đang gặp khó khăn rằng ông ấy đã khắc phục được lạm phát và nền kinh tế đang tuyệt vời, Tổng thống đang gây tổn hại đến cả an ninh tài chính của các gia đình chúng ta và an ninh quốc gia,” Beshear viết trong một tuyên bố mà ông chia sẻ trên nền tảng mạng xã hội X. “Ồ, và Greenland quan trọng đến mức ông ấy gọi nó là Iceland.”
Ny (Theo The Hill)
