Quốc hội Việt Nam khóa XVI khép lại kỳ họp bất thường thứ Nhứt, sau 17 ngày nghị sự với một loạt luật lệ và nghị quyết được thông qua. Nhưng đàng sau đó, điều mà người dân và giới làm ăn thực sự muốn biết vẫn là: những quyết định này rồi sẽ đem lại được bao nhiêu thay đổi cụ thể trong đời sống hằng ngày, và doanh nghiệp có thật sự bớt gánh nặng hay không?…
Ngày 24 tháng 8 năm 2026, tại Nhà Quốc hội ở Hà Nội (Việt Nam), kỳ họp bất thường thứ Nhứt của Quốc hội Việt Nam khóa XVI chính thức bước vào ngày làm việc cuối cùng và làm lễ bế mạc sau 17 ngày nghị sự. Kỳ họp được tổ chức thành hai đợt, từ ngày 3 tháng 8 tới ngày 24 tháng 8, với chương trình dày đặc, bao gồm nhiều vấn đề từ luật pháp, kinh tế, đầu tư cho tới tổ chức bộ máy và những chính sách phát triển trong thời gian dài hạn.
Trong ngày cuối cùng, Quốc hội Việt Nam tiến hành biểu quyết thông qua 8 luật và 11 nghị quyết theo chương trình, trước khi Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đọc diễn văn bế mạc. Đáng chú ý, nhiều quyết định được thông qua trong ngày này liên quan rất sát tới đời sống kinh tế và hoạt động làm ăn, như thuế khóa, ngân hàng, đầu tư, đô thị, năng lượng, viễn thông, thủ tục hành chánh và những chương trình phát triển dài hạn.
Một trong những vấn đề được dư luận chú ý là Nghị quyết về giảm thuế lợi tức cá nhơn và thuế lợi tức doanh nghiệp đối với cá nhơn, doanh nghiệp. Theo kết quả biểu quyết chiều ngày 24 tháng 8, có 480 trên tổng số 481 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành. Nghị quyết quy định giảm 30 phần trăm số thuế lợi tức cá nhơn phải đóng trong các kỳ tính thuế năm 2026 và 2027 đối với nguồn lợi tức từ việc kinh doanh của cá nhơn cư trú có doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng.
Trong lãnh vực tài chánh và ngân hàng, Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng. Đây là nhóm luật lệ có ảnh hưởng trực tiếp tới hoạt động ngân hàng, sự luân chuyển tiền bạc cũng như môi trường làm ăn của người dân và các cơ sở kinh doanh.
Trong lãnh vực đầu tư, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư cũng được thông qua, với chủ trương giảm bớt giấy phép con, tháo gỡ những rào cản đối với người muốn bước vào thị trường và giảm bớt phí tổn cho giới doanh nghiệp. Đây là điểm đáng lưu ý trong lúc nhà cầm quyền đang đặt mục tiêu thúc đẩy mức tăng trưởng cao trong năm 2026 và những năm sắp tới.
Quốc hội Việt Nam cũng thông qua Luật Phát triển đô thị, trong đó có những cơ chế và chính sách dành cho các dự án xây dựng khu đô thị lấn biển; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiến trúc; cùng nhiều luật lệ liên quan tới tần số vô tuyến điện, viễn thông, giao dịch điện tử và chuyển giao kỹ thuật. Riêng Luật Kiến trúc sửa đổi được định hướng theo chiều hướng tăng cường phân cấp, đẩy mạnh việc hậu kiểm, cải cách thủ tục hành chánh và sử dụng dữ liệu trong công tác quản lý nghề nghiệp.
Một nội dung khác cũng gây chú ý là Nghị quyết về việc tách Dự án điện nguyên tử Ninh Thuận thành những dự án độc lập. Quốc hội đồng thời thông qua chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa – xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi trong giai đoạn 2026–2035.
Đáng chú ý về phương diện tổ chức không gian phát triển, Quốc hội cũng quyết định thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương. Đây là những quyết định có thể tạo ra nhiều thay đổi quan trọng trong việc quản trị đô thị, phân chia nguồn lực cũng như định hướng phát triển kinh tế tại những địa phương này.
Trong bài diễn văn bế mạc chiều ngày 24 tháng 8, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho rằng kỳ họp đã hoàn tất toàn bộ chương trình sau 17 ngày làm việc khẩn trương, nghiêm túc và có trách nhiệm. Ông yêu cầu các cơ quan liên hệ mau chóng đưa những luật lệ và nghị quyết vừa được thông qua vào đời sống, đồng thời nhấn mạnh rằng không được để dân chúng và giới doanh nghiệp phải tiếp tục chờ đợi.
Nhìn rộng ra, điều đáng nói không chỉ nằm ở số lượng luật lệ và nghị quyết được thông qua, mà nằm ở khoảng cách giữa chuyện “bấm nút thông qua” và kết quả thật sự sau đó. Một đạo luật có thể được thông qua chỉ trong vài giây, nhưng để biến những hàng chữ trên giấy tờ pháp lý thành những thủ tục giản dị hơn, phí tổn thấp hơn, môi trường làm ăn minh bạch hơn và đời sống dân chúng khá hơn thì lại cần tới cả một guồng máy thi hành.
Bởi vậy, lời tuyên bố “không để người dân, doanh nghiệp phải chờ đợi” của ông Trần Thanh Mẫn cũng đồng thời đặt ra một đòi hỏi rất rõ ràng: trách nhiệm không chấm dứt sau khi Quốc hội bấm nút. Trái lại, đó mới là lúc trách nhiệm thật sự bắt đầu.
Người dân không sống bằng những con số biểu quyết. Giới làm ăn cũng không thể tồn tại nhờ những khẩu hiệu cải cách. Điều họ cần nhìn thấy là tiền thuế có thật sự giảm hay không, giấy phép có thật sự bớt đi hay không, thủ tục có thật sự nhanh chóng hơn hay không, và cơ hội làm ăn có thật sự rộng mở hơn hay không.
NGƯỜI QUAN SÁT
