Calitoday News – Một thẩm phán liên bang tại Washington, D.C. đã yêu cầu chính quyền Tổng thống Donald Trump cung cấp thông tin chi tiết về chiến dịch truy tìm những người không có quốc tịch Mỹ nhưng bị nghi ngờ đăng ký bỏ phiếu, trong bối cảnh cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3 tháng 11 đang đến gần.
Động thái này diễn ra sau khi các lãnh đạo đảng Dân chủ đệ đơn kiện, cáo buộc chính quyền liên bang tìm cách can thiệp vào quyền quản lý bầu cử của các tiểu bang, có nguy cơ ảnh hưởng đến quyền bỏ phiếu của những công dân hợp pháp.
Theo hãng tin Associated Press ngày 29 tháng 10, Chánh án James Boasberg của Tòa án Liên bang tại Washington đã ra lệnh cho Bộ Tư pháp Mỹ xác định tất cả các tiểu bang nhận được thư cảnh báo từ chính quyền liên bang về việc duy trì tên của những người không phải công dân Mỹ trong danh sách cử tri.
Những bức thư này cảnh báo các viên chức bầu cử tiểu bang rằng họ có thể bị truy tố hình sự nếu cố ý giữ tên những người không đủ điều kiện trong danh sách đăng ký bỏ phiếu.
Thẩm phán Boasberg yêu cầu chính quyền phải cung cấp danh sách những nơi nhận thư trước ngày thứ Sáu, 30 tháng 10. Ông dự kiến đưa ra quyết định vào thứ Hai, ngày 2 tháng 11, chỉ một ngày trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Vụ kiện được các lãnh đạo đảng Dân chủ đệ trình ngày 20 tháng 10, trong đó có Lãnh đạo phe thiểu số Thượng viện Chuck Schumer và Lãnh đạo phe thiểu số Hạ viện Hakeem Jeffries, cùng một số tổ chức vận động tranh cử của đảng Dân chủ.
Các nguyên đơn yêu cầu tòa án ngăn chính quyền Trump thực hiện những hành động có thể dẫn đến việc xóa tên các cử tri đã đăng ký hợp pháp, ngăn các tiểu bang phát phiếu bầu hoặc cản trở việc kiểm phiếu.
Theo lập luận của phía nguyên đơn, chính quyền liên bang đang tiến hành một chiến dịch chưa từng có nhằm gây sức ép đối với các cơ quan quản lý bầu cử của tiểu bang.
Luật sư Uzoma Nkwonta, đại diện các nguyên đơn, cho rằng tòa án cần can thiệp khẩn cấp để bảo vệ quy trình bầu cử trước những hành động mà phía đảng Dân chủ xem là vượt quá thẩm quyền của chính phủ liên bang.
Tuy nhiên, tại phiên điều trần, thẩm phán Boasberg cũng bày tỏ nghi ngờ về việc các nguyên đơn có đủ tư cách pháp lý để khởi kiện hay không.
Ông lưu ý rằng những bức thư cảnh báo của Bộ Tư pháp không tự động buộc các tiểu bang phải thực hiện yêu cầu. Chính quyền liên bang vẫn cần có lệnh của tòa án nếu muốn cưỡng chế việc tuân thủ.
Luật sư Christian Dibblee, đại diện Bộ Tư pháp, lập luận rằng những lá thư chỉ nhằm thông báo cho các viên chức tiểu bang về khả năng vi phạm luật liên bang, chứ không phải mệnh lệnh trực tiếp buộc họ phải hành động.
Một trong những điểm nóng của cuộc tranh chấp pháp lý là California, nơi Bộ Tư pháp Mỹ đã yêu cầu các viên chức bầu cử tạm thời không kiểm đếm khoảng 20.000 lá phiếu gửi qua thư của những người mà chính quyền nghi ngờ không có quốc tịch Mỹ, cho đến khi tình trạng công dân của họ được xác minh.
Phía California phản đối yêu cầu này, cho rằng danh sách do chính phủ liên bang cung cấp có thể chứa nhiều sai sót và việc giữ lại phiếu bầu chỉ dựa trên nghi ngờ có nguy cơ tước quyền bỏ phiếu của những công dân hợp pháp.
Ngày 28 tháng 10, Thẩm phán Liên bang David O. Carter đã bác bỏ yêu cầu của Bộ Tư pháp trong vụ kiện tại California. Ông nhận định việc chính quyền liên bang tìm cách buộc tiểu bang thay đổi thủ tục bầu cử ngay trước ngày bỏ phiếu đặt ra những vấn đề nghiêm trọng về thẩm quyền và quyền bầu cử.
Bộ Tư pháp ngay lập tức kháng cáo phán quyết này.
Tranh cãi còn mở rộng sang hoạt động điều tra của Bộ An ninh Nội địa Mỹ, gọi tắt là DHS.
Trước đó, ngày 21 tháng 10, một thẩm phán liên bang tại California đã ra lệnh hạn chế một số hoạt động điều tra trực tiếp của DHS liên quan đến những người bị nghi ngờ bỏ phiếu bất hợp pháp tại chín tiểu bang, bao gồm California, Connecticut, Georgia, Missouri, Nevada, New York, Pennsylvania, Washington và Wisconsin.
Phán quyết được đưa ra sau khi các tổ chức dân quyền và nghiệp đoàn cho rằng việc nhân viên liên bang đến tận nhà hỏi người dân về tình trạng di trú và lịch sử bỏ phiếu có thể gây tâm lý lo sợ, khiến những cử tri đủ điều kiện ngần ngại tham gia bầu cử.
Tòa án cũng bày tỏ lo ngại về độ chính xác của dữ liệu mà DHS sử dụng để xác định những người bị nghi ngờ không có quốc tịch Mỹ.
Về phía chính quyền Trump, Bộ Tư pháp và Bộ An ninh Nội địa khẳng định chiến dịch kiểm tra nhằm bảo đảm chỉ những người đủ điều kiện theo luật mới được tham gia bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử liên bang.
Chính quyền lập luận rằng việc ngăn chặn người không có quốc tịch Mỹ bỏ phiếu là cần thiết để bảo vệ tính toàn vẹn của hệ thống bầu cử và quyền lợi của những cử tri hợp pháp.
Các quan chức liên bang cũng cho biết đã tiến hành truy tố một số trường hợp bị cáo buộc đăng ký bỏ phiếu hoặc bỏ phiếu khi chưa có quốc tịch Mỹ.
Tuy nhiên, những nghiên cứu và kết quả điều tra hiện có cho thấy tình trạng người không phải công dân bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử liên bang là rất hiếm. Việc phát hiện một người có tên trong danh sách nghi vấn cũng không đồng nghĩa người đó thực sự không có quốc tịch hoặc đã bỏ phiếu bất hợp pháp.
Vụ kiện hiện đặt ra một vấn đề pháp lý quan trọng: Chính phủ liên bang có thể can thiệp đến mức nào vào quy trình tổ chức bầu cử vốn chủ yếu do các tiểu bang quản lý?
Trong khi chính quyền Trump nhấn mạnh trách nhiệm thực thi luật bầu cử liên bang, phía đảng Dân chủ cho rằng các biện pháp đang được triển khai có nguy cơ gây gián đoạn hoạt động bầu cử và ảnh hưởng đến những cử tri đủ điều kiện.
Thẩm phán Boasberg cho biết chính quyền có thể làm cho yêu cầu can thiệp khẩn cấp không còn cần thiết nếu chính thức cam kết sẽ không tiến hành những hành động mà các nguyên đơn đang tìm cách ngăn chặn.
Với cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ chỉ còn vài ngày, quyết định dự kiến được đưa ra vào ngày 2 tháng 11 có thể xác định giới hạn đối với một số hoạt động của chính quyền liên bang trong giai đoạn cuối của cuộc bầu cử.
Hiện chưa có phán quyết cuối cùng về yêu cầu của các lãnh đạo đảng Dân chủ trong vụ kiện tại Washington.
Calitoday tổng hợp
