CaliToday News – Một lệnh ngừng bắn nhân đạo hiếm hoi do Đệ nhất Phu nhân Melania Trump làm trung gian nhằm giải cứu những người mắc kẹt tại thị trấn Oleshky, thuộc vùng Kherson ở miền nam Ukraine do Nga chiếm đóng, đã chính thức có hiệu lực vào sáng sớm thứ Ba.
Thỏa thuận giữa Ukraine và Nga sẽ tạm dừng mọi hành động quân sự tại Oleshky để viện trợ nhân đạo được đưa vào và chuẩn bị sơ tán dân thường qua một hành lang an toàn được chỉ định. Quân đội Ukraine và Nga đều xác nhận lệnh ngừng bắn bắt đầu lúc 3 giờ sáng giờ địa phương (9 giờ tối theo giờ miền Đông) cho một “chiến dịch nhân đạo”, dù cả hai phía chưa cho biết thời điểm kết thúc.
Thị trấn Oleshky vốn có khoảng 24.000 dân trước chiến tranh, nhưng hiện chỉ còn khoảng 2.000 người, chủ yếu là người cao tuổi và trẻ em. Tuyên bố từ Tòa Bạch Ốc dẫn lời bà Melania Trump cảnh báo Oleshky đang “trên bờ vực thảm họa”, người dân thiếu thốn điện, thực phẩm, nước sạch và chăm sóc y tế, đồng thời phải sống giữa những con đường rải mìn và các cuộc tấn công quân sự thường xuyên. Bà khẳng định nếu không có sự can thiệp của mình, việc đưa viện trợ và sơ tán người già sẽ là bất khả thi.
Đại diện dân sự từ hai phía sẽ tới thị trấn để đánh giá nhu cầu hỗ trợ, dưới sự ghi nhận của một cơ quan truyền thông Mỹ trung lập. Đệ nhất Phu nhân đã tận dụng kênh liên lạc được thiết lập từ các nỗ lực nhân đạo trước đó nhằm đưa trẻ em Ukraine bị Nga bắt giữ trở về để thúc đẩy thỏa thuận này.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy cho biết lệnh ngừng bắn có thể kéo dài vài ngày vì phía Nga phải rà phá bom mìn trên các tuyến đường. Tuy nhiên, ông bày tỏ lo ngại Nga rà mìn để người dân hướng về phía Nga và ở lại đó thay vì để họ tự do rời đi.
Cả hai phía tiếp tục đổ lỗi cho nhau về cuộc khủng hoảng. Kyiv cáo buộc lực lượng Nga rải mìn và dùng dân thường làm lá chắn sống, trong khi Nga tố cáo Ukraine bao vây thị trấn bằng các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái. Phía Điện Kremlin vào tháng trước cũng thừa nhận các khó khăn về tiếp tế y tế và lương thực vào thị trấn. Phái bộ Giám sát Nhân quyền của Liên Hợp Quốc tại Ukraine cho hay không có chuyến giao hàng thực phẩm nào vào Oleshky kể từ cuối tháng 5. Tình hình nghiêm trọng đến mức người dân phải ăn cỏ để sinh tồn khi mùa đông cận kề.
Sự kiện diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump gia tăng áp lực lên Tổng thống Volodymyr Zelenskyy để đạt thỏa thuận chấm dứt chiến tranh với Tổng thống Nga Vladimir Putin. Vài tuần gần đây, Ukraine phàn nàn về tình trạng gián đoạn chia sẻ tình báo từ Mỹ và việc suy giảm dịch vụ Starlink của Elon Musk. Ngoài ra, ông Donald Trump cũng nới lỏng một số biện pháp trừng phạt, cho phép Nga cung cấp dầu diesel ra thị trường toàn cầu trước kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ nhằm hạ giá nhiên liệu.
Phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov đánh giá cao sự tham gia của Mỹ và Đệ nhất Phu nhân, đồng thời nhận định thỏa thuận này có thể trở thành hình mẫu cho các thỏa thuận nhân đạo ở những khu vực khác.
Ban tập viên CaliToday
