WASHINGTON, D.C. (Calitoday News) – Tỷ phú công nghệ Elon Musk đang tái xuất trên chính trường Mỹ với vai trò được điều chỉnh đáng kể, vừa trở thành một trong những nhà tài trợ chính trị lớn nhất cho đảng Cộng hòa, vừa đảm nhận vai trò cố vấn công nghệ quốc phòng cho chính quyền Tổng thống Donald Trump. Sự trở lại này diễn ra sau hơn một năm Musk rời khỏi chính phủ và xảy ra cuộc bất đồng công khai với ông Trump.
Theo The Hill ngày 14 tháng 10 năm 2026, những lần xuất hiện gần đây của Musk tại Washington, cùng khoản tiền khổng lồ ông đổ vào các cuộc vận động tranh cử, cho thấy vị tỷ phú này đang khôi phục ảnh hưởng chính trị, nhưng theo một phương thức khác với thời kỳ trực tiếp điều hành các hoạt động cắt giảm chi tiêu của chính phủ liên bang.
Chi 366 triệu USD để hỗ trợ đảng Cộng hòa
Theo Reuters ngày 12 tháng 10, Musk đã chi khoảng 366 triệu USD cho chu kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026, trong đó có ít nhất 276 triệu USD được đóng góp kể từ tháng 7. Khoản chi này đưa ông trở thành một trong những nhà tài trợ cá nhân lớn nhất trong cuộc bầu cử năm nay.
Phần lớn số tiền được chuyển đến các tổ chức vận động chính trị ủng hộ đảng Cộng hòa, nhằm hỗ trợ các ứng cử viên trong cuộc đua giành quyền kiểm soát Quốc hội vào ngày 3 tháng 11.
Trong số 276 triệu USD đóng góp gần đây, Musk đã phân bổ 158 triệu USD cho Senate Leadership Fund, tổ chức hỗ trợ các ứng cử viên Cộng hòa vào Thượng viện; 20 triệu USD cho Congressional Leadership Fund, tổ chức hỗ trợ các ứng cử viên Cộng hòa vào Hạ viện; và 76 triệu USD cho America PAC, ủy ban hành động chính trị do chính ông thành lập.
Ngoài ra, Musk đóng góp 10 triệu USD cho Lone Star Liberty PAC, tổ chức đang hỗ trợ Tổng chưởng lý Texas Ken Paxton trong cuộc đua vào Thượng viện; 10 triệu USD cho Hiệp hội Thống đốc Cộng hòa và 2 triệu USD cho Hiệp hội Tổng chưởng lý Cộng hòa.
Theo Reuters, America PAC đang triển khai hoạt động tại bảy tiểu bang có tính cạnh tranh cao và gần ba chục cuộc đua vào Hạ viện. Các hoạt động bao gồm vận động cử tri trực tiếp, quảng cáo kỹ thuật số và gửi tài liệu tranh cử qua đường bưu điện.
Trở lại Ngũ Giác Đài với vai trò cố vấn công nghệ quân sự
Bên cạnh hoạt động tài trợ chính trị, Musk cũng chính thức quay lại hợp tác với chính quyền Trump trong lĩnh vực quốc phòng.
Ngày 30 tháng 9, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth công bố việc thành lập một sáng kiến mang tên Project Meridian, nhằm nghiên cứu những công nghệ và phương thức tác chiến có thể định hình chiến trường trong tương lai.
Musk được chọn làm một trong ba người đồng lãnh đạo dự án, cùng với Palmer Luckey, nhà sáng lập công ty công nghệ quốc phòng Anduril Industries, và Newt Gingrich, cựu Chủ tịch Hạ viện Mỹ.
Nhóm cố vấn sẽ nghiên cứu vai trò của trí tuệ nhân tạo, máy bay không người lái, vũ khí tự động và các hệ thống quân sự tiên tiến, đồng thời đưa ra đề xuất giúp quân đội Mỹ chuẩn bị cho những cuộc xung đột trong tương lai.
Theo kế hoạch, nhóm sẽ trình báo cáo và các khuyến nghị lên Bộ trưởng Quốc phòng vào cuối tháng 1 năm 2027.
Đây là vai trò chính thức đầu tiên của Musk trong chính quyền Trump kể từ khi ông rời Bộ Hiệu quả Chính phủ (DOGE) vào năm 2025. Tuy nhiên, khác với trước đây, ông không trực tiếp điều hành việc tái cấu trúc các cơ quan liên bang mà chủ yếu tham gia tư vấn về công nghệ và chiến lược.
Từ bất đồng công khai đến nối lại quan hệ với Trump
Musk từng là một trong những đồng minh nổi bật của ông Trump trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2024, khi chi khoảng 290 triệu USD cho các hoạt động chính trị trong chu kỳ bầu cử đó.
Sau khi ông Trump trở lại Tòa Bạch Ốc vào tháng 1 năm 2025, Musk được giao vai trò lãnh đạo DOGE, một sáng kiến nhằm cắt giảm chi tiêu, tinh giản nhân sự và thay đổi cách vận hành của chính phủ liên bang.
Tuy nhiên, quan hệ giữa hai người rạn nứt sau khi Musk rời chính phủ và công khai phản đối dự luật chi tiêu lớn do ông Trump thúc đẩy. Cuộc tranh cãi khiến Musk có thời điểm tuyên bố sẽ thành lập một đảng chính trị mới, thay vì tiếp tục ủng hộ hai đảng lớn.
Đến năm 2026, mối quan hệ giữa Musk và Trump dần được cải thiện. Musk bắt đầu xuất hiện trở lại trong các hoạt động tại Washington, tham gia các cuộc thảo luận về trí tuệ nhân tạo và nhận lời đảm nhiệm vai trò cố vấn trong Project Meridian.
Sự thay đổi này cho thấy Musk đang chuyển từ vị trí trực tiếp tham gia quản lý chính phủ sang vai trò nhà tài trợ chính trị và cố vấn công nghệ, đồng thời tiếp tục điều hành các doanh nghiệp của mình.
Ảnh hưởng chính trị và những lo ngại về xung đột lợi ích
Sự trở lại của Musk cũng làm dấy lên những câu hỏi về mối quan hệ giữa quyền lực chính trị và lợi ích kinh doanh.
Musk hiện lãnh đạo SpaceX, công ty có nhiều hợp đồng với chính phủ liên bang, đặc biệt trong các lĩnh vực hàng không vũ trụ, vệ tinh và quốc phòng. Việc ông đồng thời tài trợ hàng trăm triệu USD cho đảng Cộng hòa và tham gia cố vấn công nghệ quân sự khiến các nhà lập pháp Dân chủ quan tâm đến khả năng phát sinh xung đột lợi ích.
Một số thành viên đảng Dân chủ đã kêu gọi điều tra các hợp đồng chính phủ của SpaceX và những hoạt động của Musk trong thời gian lãnh đạo DOGE.
Tuy nhiên, việc một doanh nhân có hợp đồng với chính phủ tham gia cố vấn hoặc đóng góp tài chính cho các tổ chức chính trị không tự động cấu thành hành vi vi phạm pháp luật. Những lo ngại về xung đột lợi ích cần được xem xét dựa trên vai trò cụ thể, các quy định áp dụng và bằng chứng liên quan.
Mạng xã hội X tiếp tục là công cụ tạo ảnh hưởng
Ngoài nguồn lực tài chính, Musk còn sử dụng mạng xã hội X để tham gia các cuộc tranh luận chính trị và bình luận về các ứng cử viên.
Theo Washington Post ngày 13 tháng 10, Musk gần đây đã khuếch đại một thông tin sai sự thật liên quan đến ứng cử viên Thượng viện đảng Dân chủ tại Texas, James Talarico.
Thông tin này cáo buộc Talarico từng điều trị tại một cơ sở sức khỏe tâm thần ở Ohio. Tuy nhiên, cơ sở bị nêu tên đã bác bỏ thông tin, trong khi Talarico khẳng định ông chưa từng đến Ohio.
Bài đăng của Musk thu hút hơn 870.000 lượt xem, cho thấy khả năng lan truyền mạnh mẽ của những nội dung được ông chia sẻ trên X.
Các chuyên gia nghiên cứu truyền thông nhận định rằng việc một cá nhân vừa sở hữu nền tảng mạng xã hội lớn, vừa đóng góp tài chính đáng kể cho các chiến dịch tranh cử có thể tạo ra ảnh hưởng đáng kể đối với những cuộc thảo luận chính trị.
Vai trò mới của Musk trước cuộc bầu cử tháng 11
Chỉ còn chưa đầy ba tuần trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3 tháng 11, sự trở lại của Musk diễn ra vào thời điểm cả hai đảng đang tập trung nguồn lực cho các cuộc đua vào Quốc hội.
Đối với đảng Cộng hòa, những khoản tài trợ của Musk cung cấp thêm nguồn lực cho quảng cáo, vận động cử tri và các chiến dịch tranh cử tại những tiểu bang cạnh tranh.
Trong khi đó, việc Musk quay lại tham gia tư vấn cho chính quyền Trump cho thấy ông vẫn duy trì quan hệ với các nhà hoạch định chính sách tại Washington, đặc biệt trong những lĩnh vực liên quan đến công nghệ, trí tuệ nhân tạo và quốc phòng.
So với giai đoạn lãnh đạo DOGE, vai trò hiện nay của Musk ít tập trung vào việc trực tiếp quản lý các cơ quan chính phủ, nhưng vẫn kết hợp ba nguồn ảnh hưởng đáng kể: tài chính chính trị, công nghệ quốc phòng và truyền thông mạng xã hội.
Sự kết hợp này tiếp tục đặt Musk vào vị trí đáng chú ý trong đời sống chính trị Mỹ, đồng thời làm gia tăng những cuộc tranh luận về ảnh hưởng của các tỷ phú công nghệ đối với chính sách công và hoạt động bầu cử.
Calitoday tổng hợp
