Chiến sự Nga–Ukraine tiếp tục nóng lên khi drone tấn công một xe buýt và các mục tiêu đường sắt tại Ukraine. Ít nhất 5 người thiệt mạng, 7 người bị thương, trong khi hàng trăm hành khách trên một đoàn tàu khác phải khẩn cấp di tản…
Ngày 16/9/2026, cuộc chiến Nga–Ukraine tiếp tục nóng lên với một loạt cuộc tấn công bằng drone nhắm vào các phương tiện giao thông và hạ tầng đường sắt của Ukraine. Theo Reuters, một chiếc xe buýt chở hành khách tại khu vực đông nam Ukraine bị drone Nga tấn công, khiến 5 người thiệt mạng và ít nhất 7 người bị thương. Cùng ngày, một đoàn xe lửa chở 168 hành khách và nhân viên cũng bị drone tấn công tại tỉnh Mykolaiv, nhưng tất cả những người trên tàu đã được di tản an toàn. Một đầu máy xe lửa khác gần thành phố Kovel, thuộc tỉnh Volyn ở miền tây bắc Ukraine, cũng bị tấn công. Những vụ việc liên tiếp này cho thấy hệ thống giao thông đường bộ và đường sắt của Ukraine tiếp tục nằm trong vùng nguy hiểm, trong lúc các cuộc không kích bằng drone ngày càng được sử dụng với mật độ cao.
Cụ thể vụ tấn công gây thương vong nghiêm trọng nhứt xảy ra gần thành phố Nikopol, thuộc tỉnh Dnipropetrovsk, một khu vực nằm sát tiền tuyến và ở phía đối diện sông Dnipro với phần lãnh thổ hiện do Nga kiểm soát. Thống đốc tỉnh Dnipropetrovsk, Oleksandr Hanzha, cho biết chiếc xe buýt bị drone đánh trúng trong lúc đang chở người dân di chuyển trong khu vực.
Ông này cho đăng hình ảnh cho thấy một chiếc xe màu trắng với nhiều cửa kính bị phá hủy và dấu máu trên thân xe. Mykola Lukashuk, người đứng đầu Hội đồng tỉnh Dnipropetrovsk, nói chiếc minibus chở những người đang làm công việc thường nhựt đã bị tấn công. Reuters cho biết phía Nga chưa lập tức đưa ra lời bình luận về vụ việc. Cả Nga lẫn Ukraine đều phủ nhận việc cố ý nhắm vào thường dân trong cuộc chiến bắt đầu bằng cuộc xâm lăng toàn diện của Nga vào Ukraine hồi tháng 2/2022.
Vụ việc tại Nikopol xảy ra trong một khu vực vốn thường xuyên hứng chịu các cuộc tấn công. Thành phố nằm bên bờ sông Dnipro, đối diện với những vùng lãnh thổ do Nga kiểm soát ở bờ bên kia. Khoảng cách địa lý tương đối ngắn khiến Nikopol trở thành một trong những khu vực thường xuyên chịu sức ép từ drone và pháo binh. Tuy nhiên, việc một phương tiện chở hành khách trở thành nạn nhân của một cuộc tấn công bằng drone một lần nữa cho thấy mức độ nguy hiểm đối với sinh hoạt dân sự tại những vùng nằm gần tiền tuyến. Trong nhiều tháng qua, xe buýt, xe lửa, nhà ga và các cơ sở giao thông của Ukraine nhiều lần bị ảnh hưởng bởi những cuộc không kích, trong khi hệ thống đường sắt ngày càng giữ vai trò quan trọng trong việc chuyên chở người và hàng hóa, giữa lúc không phận Ukraine vẫn đóng cửa đối với hàng không dân dụng.
Đáng chú ý là cũng trong ngày 16/9, một đoàn xe lửa chở 168 người tại tỉnh Mykolaiv bị drone tấn công. Theo Reuters, toàn bộ hành khách và nhân viên trên tàu đã được đưa ra khỏi đoàn xe lửa an toàn. Không có thương vong nào được báo cáo trong vụ này. Đây là một chi tiết đáng chú ý, bởi đường sắt hiện là một trong những huyết mạch giao thông của Ukraine. Khi các phi trường dân sự vẫn không thể hoạt động bình thường vì chiến tranh, mạng lưới đường sắt phải đảm nhận phần lớn việc di chuyển giữa các thành phố, chuyên chở hàng hóa và duy trì những tuyến giao thông chiến lược. Vì vậy, bất cứ cuộc tấn công nào nhắm vào hệ thống này cũng có khả năng gây ảnh hưởng vượt ra ngoài phạm vi của một địa điểm bị đánh trúng.
Reuters dẫn tin từ phía Ukraine cho biết trong năm 2026, lực lượng Nga đã tấn công khoảng 1.700 cơ sở đường sắt của Ukraine, tăng đáng kể so với con số 1.206 cơ sở bị tấn công trong năm 2025. Những cuộc tấn công được báo cáo đã ảnh hưởng tới khoảng 120 toa xe lửa chở khách và 304 đầu máy. Các con số này do phía Ukraine đưa ra và Reuters chưa thể kiểm chứng độc lập từng trường hợp. Tuy nhiên, chúng cho thấy quy mô ngày càng lớn của sức ép mà hệ thống đường sắt Ukraine đang phải đối diện trong cuộc chiến.
Tại thành phố Kovel, gần biên giới Ba Lan, một đầu máy xe lửa cũng bị drone tấn công trong ngày 16/9. Vị trí này đặc biệt đáng chú ý bởi miền tây Ukraine có nhiều tuyến đường sắt nối với Ba Lan và các quốc gia thuộc Liên hiệp Âu Châu. Những tuyến đường này giữ vai trò quan trọng trong việc chuyên chở hàng hóa, viện trợ và hành khách giữa Ukraine với Âu Châu. Vì vậy, vụ tấn công gần Kovel không chỉ có ý nghĩa đối với hoạt động giao thông trong nội địa Ukraine, mà còn liên quan tới tuyến tiếp vận nối Ukraine với các quốc gia Tây phương.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy đã lên án vụ tấn công, gọi đây là một hành động tàn bạo không có lý do quân sự và tiếp tục kêu gọi các đồng minh Tây phương gia tăng áp lực trừng phạt đối với Nga. Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha cũng cho rằng việc liên tục đánh vào hệ thống đường sắt là một nỗ lực nhằm gây gián đoạn đời sống dân sự và hoạt động kinh tế của Ukraine. Đây là lập luận từ phía Kyiv; phía Nga chưa đưa ra lời bình luận cụ thể về những vụ tấn công trong ngày 16/9.
Những cuộc tấn công mới cũng xảy ra trong lúc Ukraine đang tìm cách gia tăng khả năng chống drone. Ngày 15/9, ông Zelenskiy cho biết Ukraine đang thử nghiệm một loại võ khí đánh chặn drone do chính nước này phát triển. Theo phía Ukraine, hệ thống mới đã bắn hạ thành công một drone Shahed, nhưng vẫn cần được hoàn thiện thêm. Quân đội Ukraine cho biết đã đánh chặn 187 mục tiêu trên không trong một đêm, trong đó tỷ lệ đánh chặn drone Nga được công bố ở mức 93%. Tuy nhiên, chính ông Zelenskiy cũng thừa nhận khả năng phòng không hiện nay vẫn chưa đủ để bảo vệ toàn bộ lãnh thổ trước số lượng drone và hỏa tiễn mà Nga sử dụng.
Diễn biến này càng đáng chú ý khi chiến tranh drone đang bước sang một giai đoạn mới. Nga tiếp tục sử dụng số lượng lớn drone tấn công nhằm gây áp lực lên các thành phố, cơ sở năng lượng và mạng lưới giao thông của Ukraine. Trong khi đó, Ukraine cũng phát triển những loại drone và võ khí đánh chặn mới, đồng thời gia tăng các cuộc tấn công bằng drone nhắm vào những mục tiêu quân sự và kỹ nghệ bên trong lãnh thổ Nga. Hai bên vì vậy đang bước vào một cuộc chạy đua về kỹ thuật trên không, trong đó số lượng, tốc độ, khả năng né tránh hệ thống phòng không và giá thành của mỗi drone đều trở thành những yếu tố quan trọng.
Vụ xe buýt tại Nikopol đặc biệt gây chú ý bởi thương vong xảy ra trên một phương tiện dân sự đang phục vụ việc đi lại hằng ngày. Vụ xe lửa tại Mykolaiv lại cho thấy nguy cơ đối với hàng trăm hành khách có thể xuất hiện chỉ trong vài giây khi drone tiếp cận đường sắt. Cùng với vụ đầu máy bị đánh gần Kovel, ba địa điểm nằm tại những khu vực khác nhau của Ukraine trong cùng một ngày cho thấy áp lực lên mạng lưới giao thông đang lan rộng.
Trước đó, vào tháng 1/2026, một đoàn xe lửa chở hành khách tại vùng Kharkiv cũng từng bị drone Nga tấn công, khiến 5 người thiệt mạng theo các công tố viên Ukraine. Vụ việc khi đó bị Tổng thống Volodymyr Zelenskiy lên án gay gắt. Những biến cố nối tiếp nhau cho thấy các phương tiện giao thông dân sự và hệ thống đường sắt đã trở thành một trong những điểm dễ bị tổn thương nhứt của Ukraine trong cuộc chiến kéo dài sang năm thứ năm.
NGƯỜI QUAN SÁT/ tổng hợp
