Bộ Nội vụ CSVN vừa đưa đề xuất gây nhiều chú ý và tạo ra những cuộc tranh luận trong dư luận khi đề cập đến việc cấm đưa lao động Việt Nam ra nước ngoài làm nghề massage. Cùng lúc đó, Chính phủ nước này cho rằng đã đến lúc cần thay đổi hướng đi trong chiến lược đưa lao động chất lượng cao ra nước ngoài hòng cạnh tranh thị trường lao động quốc tế…
Truyền thông nhà nước Việt Nam vào ngày 5 tháng 8 năm 2026 cho hay, Bộ Nội vụ nước này hiện đang lấy ý kiến cho dự thảo nghị định hướng dẫn Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Trong dự thảo này có đề nghị không cho phép các doanh nghiệp tuyển chọn và đưa lao động Việt Nam sang nước ngoài làm nghề massage tại các nhà hàng, khách sạn hoặc những cơ sở giải trí.
Theo nội dung dự thảo, các công ty làm dịch vụ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài sẽ không được phép đưa người sang làm nghề massage tại các địa điểm như nhà hàng, khách sạn, trung tâm vui chơi giải trí. Lý do được đưa ra là một số công việc trong lãnh vực này có thể tiềm ẩn nhiều nguy cơ liên quan đến điều kiện làm việc, quyền lợi của người lao động và những vấn đề xã hội phát sinh. Vì vậy, cơ quan soạn thảo cho rằng cần có sự kiểm soát chặt chẽ hơn trong việc lựa chọn ngành nghề đưa lao động ra nước ngoài.
Tại các buổi hội thảo góp ý cho dự thảo, nhiều chuyên gia lao động nhận định đây là lúc cần nhìn lại toàn bộ chiến lược đưa lao động Việt Nam ra thị trường quốc tế. Theo các ý kiến này, trong nhiều năm qua, Việt Nam phần lớn cung cấp lực lượng lao động phổ thông cho các ngành nghề có giá trị gia tăng thấp. Mô hình này từng giúp giải quyết việc làm, tạo thêm thu nhập và đem về nguồn ngoại tệ cho nhiều gia đình, nhưng hiện nay đang bộc lộ nhiều giới hạn khi thị trường lao động thế giới ngày càng đòi hỏi cao hơn về trình độ, kỹ năng và khả năng thích ứng.
Thay vì tiếp tục dựa vào nguồn lao động giản đơn, nhiều chuyên gia cho rằng Việt Nam cần hướng đến việc đào tạo và cung cấp những nhân lực có chuyên môn như kỹ sư, điều dưỡng viên, chuyên viên kỹ thuật, nhân sự trong ngành công nghệ, kỹ thuật bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, cơ khí chính xác và những ngành nghề đòi hỏi trình độ cao. Trong bối cảnh nhiều quốc gia phát triển đang đối diện với tình trạng dân số già hóa, nhu cầu về nhân lực chuyên môn cao ngày càng gia tăng. Đây có thể là cơ hội lớn để lao động Việt Nam nâng cao thu nhập và cải thiện vị thế trên thị trường quốc tế.
Trong nhiều năm qua, việc đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài đã giúp hàng trăm ngàn gia đình tại Việt Nam cải thiện đời sống, đồng thời tạo ra nguồn kiều hối đáng kể. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng nếu chỉ tiếp tục phát triển dựa vào lao động phổ thông thì lợi thế cạnh tranh sẽ ngày càng giảm sút. Khi mức lương giữa các thị trường không còn cách biệt quá lớn như trước, trong khi các quốc gia tiếp nhận lao động ngày càng yêu cầu cao về ngoại ngữ, kỹ thuật và chuyên môn, người lao động thiếu kỹ năng sẽ gặp nhiều khó khăn hơn trong tương lai.
Đề nghị cấm đưa lao động làm nghề massage ra nước ngoài cũng tạo ra nhiều ý kiến khác nhau. Một số người cho rằng đây là biện pháp cần thiết nhằm hạn chế nguy cơ người lao động bị lợi dụng, bị đưa vào những môi trường làm việc không bảo đảm hoặc gặp những rủi ro ngoài mong muốn. Tuy nhiên, cũng có ý kiến cho rằng vấn đề quan trọng không nằm ở việc cấm hoàn toàn một nghề nghiệp, mà cần xây dựng một cơ chế quản lý rõ ràng, minh bạch hơn.
Về lâu dài, nhiều chuyên gia cho rằng sức mạnh của một quốc gia không chỉ nằm ở số lượng lao động có thể đưa ra nước ngoài, mà còn nằm ở giá trị của nguồn nhân lực mà quốc gia đó có thể đóng góp cho thế giới. Trong thời đại công nghệ phát triển nhanh chóng, khi trí tuệ nhân tạo, tự động hóa và nền kinh tế số đang thay đổi mạnh mẽ thị trường lao động, những quốc gia chỉ dựa vào nhân công giá rẻ sẽ khó tạo ra bước tiến lớn về thu nhập và vị thế.
Cho nên, việc đưa lao động ra nước ngoài ở Việt Nam không còn được nhìn như một giải pháp giải quyết việc làm, mà sẽ trở thành một chiến lược phát triển nguồn nhân lực có trình độ, có tay nghề và có khả năng cạnh tranh trong nền kinh tế toàn cầu. Một lực lượng lao động giỏi chuyên môn, được đào tạo bài bản không chỉ đem lại lợi ích cho cá nhân và gia đình, mà còn góp phần nâng cao hình ảnh và giá trị của người Việt Nam trên trường quốc tế.
NGƯỜI QUAN SÁT
