Calitoday (09/9/2026): Iran và Mỹ tấn công tàu chở dầu trong làn sóng tấn công tàu thuyền lớn nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu. Tehran nói Trung Đông ‘trên bờ vực Thế chiến thứ ba’ sau khi hai bên tấn công lẫn nhau.
Iran phóng loạt tên lửa vào Jordan sau khi Mỹ tấn công 5 tàu chở dầu của Iran.
Ít nhất 7 tàu chở dầu đã bị tấn công trong và ngoài Vịnh Ba Tư kể từ tối thứ Ba 08/9 theo giờ địa phương, khi Hoa Kỳ và Iran tăng cường các vụ tấn công tàu chở dầu, điều này có thể đánh dấu một giai đoạn mới nguy hiểm trong cuộc chiến Vùng Vịnh.
Sự leo thang này đã khiến giá dầu toàn cầu tăng lên trên 100 đô la một thùng trong thời gian ngắn, lần đầu tiên kể từ tháng Bảy. Giá dầu Brent, chuẩn mực dầu mỏ toàn cầu, tăng 2,3% trước khi giảm nhẹ trở lại.
Cuối ngày thứ Ba, quân đội Mỹ đã tấn công 5 tàu chở dầu của Iran, đánh chìm một chiếc, sau khi Iran bắn tên lửa đạn đạo vào một tàu chiến của Hải quân Mỹ.
Bốn tàu chở dầu thô ở Vịnh Oman và một tàu gần đảo Kharg – trung tâm xuất khẩu dầu của Iran ở Vịnh Ba Tư – đã bị tấn công, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết.
Một trong những con tàu, được xác định là M/T Riesco, được nhìn thấy đang bốc cháy và chìm ở Vịnh Oman trong một video do quân đội đăng tải lên X. Lực lượng Mỹ đã chỉ thị cho thủy thủ đoàn của các tàu bị nhắm mục tiêu bỏ tàu trước khi tấn công, CENTCOM cho biết.
Iran đã trả đũa bằng cách bắn một loạt tên lửa về phía đồng minh khu vực của Mỹ là Jordan, nói rằng họ đang nhắm mục tiêu vào Căn cứ Không quân Muwaffaq Salti, một cơ sở quan trọng được lực lượng Mỹ sử dụng.
Một quan chức Mỹ nói với CNN rằng loạt tên lửa này không hiệu quả trước hệ thống phòng không và phòng thủ tên lửa tích hợp.
Quân đội Jordan cho biết hệ thống phòng không của họ đã đối phó với 20 tên lửa đạn đạo, trong đó 18 quả bị phá hủy thành công, hai quả rơi xuống khu vực không có dân cư.
Hôm thứ Tư, hai tàu chở dầu ở Vịnh Ba Tư bị máy bay không người lái tấn công. Một chiếc ở ngoài khơi Dubai, chiếc còn lại ở vùng biển Iraq.
Một thủy thủ đã thiệt mạng trong một sự cố liên quan đến tàu chở sản phẩm dầu mỏ Hercules Star mang cờ Gibraltar khi đang neo đậu ngoài khơi Dubai, công ty thuê tàu Peninsula cho biết hôm thứ Tư. Họ không nêu rõ nguyên nhân tử vong.
Trung tâm Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) trước đó cho biết một tàu trong cùng khu vực đã được nhìn thấy bị nghiêng, có thể đang bị ngập nước sau một cuộc tấn công từ một “vật thể lạ”.
Xa hơn về phía bắc, một tàu chở dầu treo cờ Panama đã bị tấn công bởi một nguồn không xác định trong vùng biển Iraq, gây hư hại cho thân tàu, theo Bộ Giao thông Vận tải Iraq.
Iran tấn công tàu thuyền, căn cứ Mỹ ở Jordan sau khi tàu chở dầu bị đánh chìm.
Bộ Chỉ huy Centcom của Mỹ cho biết vụ việc không gây thương vong hay thương tích nào cho thủy thủ đoàn.
Chưa có tổ chức nào nhận trách nhiệm về các cuộc tấn công vào hai tàu chở dầu.
Nhưng Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã Cảnh báo “tất cả thủy thủ đoàn trên các tàu chở dầu ở khu vực các cảng Kuwait và Bahrain – nơi chứa chấp những kẻ khủng bố (Mỹ) và là đồng minh trong các hành động thù địch của chúng – phải lập tức rời khỏi tàu, bất kể đang neo đậu hay cập cảng, vì các tàu sẽ bị nhắm mục tiêu.”
Các cuộc tấn công của Mỹ là để đáp trả những nỗ lực của Iran nhằm tấn công một tàu hải quân Mỹ trong hai ngày qua. Tàu Mỹ đã né tránh được tên lửa và tiếp tục tuần tra vùng biển khu vực, CENTCOM cho biết, đồng thời nói thêm rằng “không có nhân viên người Mỹ nào bị thương.”
Việc trao đổi các cuộc tấn công diễn ra khi Mỹ tập trung chiến lược vào việc tăng cường áp lực kinh tế lên chế độ Tehran, đồng thời tiến hành các hoạt động hộ tống tàu thương mại qua eo biển Hormuz và duy trì lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran.
Cuối tuần qua, lực lượng Mỹ đã tấn công ba tàu chở dầu thô của Iran để đáp trả nỗ lực tấn công một Hàng không Mẫu hạm và một tàu khu trục tên lửa dẫn đường của Mỹ.
Những nỗ lực liên tục của Iran nhằm tấn công các tàu chiến của Mỹ và “chất lượng và số lượng” tên lửa mà nước này bắn vào các mục tiêu của Mỹ trong khu vực cho thấy “một mô hình leo thang dần dần,” theo nhận định. Hamidreza Azizi, nhà phân tích cấp cao về Iran tại tổ chức tư vấn International Crisis Group, bình luận về vấn đề này.
Trong chuyến thăm Colombia, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã cảnh báo Tehran rằng Mỹ sẽ đáp trả mỗi khi Iran nhắm mục tiêu vào các tàu hải quân của Mỹ.
“Iran tiếp tục cố gắng tấn công các tàu hải quân của Mỹ và mỗi lần họ làm điều đó, hoặc cố gắng làm điều đó, họ sẽ mất các tàu chở dầu,” ông nói với các phóng viên tại thành phố Barranquilla.
Iran cũng tuyên bố sẽ mở rộng vùng hạn chế hàng hải của mình ở khu vực Vịnh Ba Tư.
Người phát ngôn của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), Tướng Hossein Mohebbi, cho biết vùng mở rộng sẽ bắt đầu “khoảng từ hướng Chabahar,”
Ông Trump nói giá dầu tăng vọt do chiến tranh với Iran có thể sẽ không giảm xuống cho đến sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Tổng thống Donald Trump nói chuyện với các phóng viên sau khi một cầu trượt bơm hơi khẩn cấp được triển khai trên chuyên cơ Air Force One trước khi ông Trump đến lên máy bay tại Căn cứ Liên hợp Andrews, Maryland, vào thứ Tư, ngày 9 tháng 9 năm 2026.
Tổng thống Donald Trump hôm thứ Tư 09/9 cho biết giá dầu đã tăng vọt do cuộc chiến với Iran, tình hình có thể sẽ không lắng xuống cho đến sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ vào ngày 03/11/2026.
Giá dầu hôm thứ Tư đã tăng hơn 3%, đẩy giá dầu thô Brent quốc tế vượt ngưỡng 100 đô la lần đầu tiên kể từ tháng Bảy khi các cuộc đấu súng giữa Mỹ và Iran leo thang.
“Ngay sau cuộc bầu cử, giá dầu sẽ giảm mạnh,” Trump nói. “Tôi nghĩ sẽ mất nhiều thời gian hơn cả cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.”
Trong cuộc trao đổi với các phóng viên trước khi đến Dallas dự đại hội đảng Cộng hòa giữa nhiệm kỳ, Trump nói thêm rằng ông tin Iran cuối cùng sẽ nhượng bộ sau khi cuộc bầu cử quan trọng được tổ chức tại Mỹ.
“Tôi nghĩ cuộc chiến sẽ kết thúc ngay sau cuộc bầu cử vì họ không thể cầm cự lâu hơn nữa,” Trump nói.
Tổng thống lúc bắt đầu cuộc chiến nói rằng nó sẽ chỉ kéo dài vài tuần. Cuộc xung đột hiện đã bước sang tháng thứ bảy. Cuộc chiến giữa Mỹ và Israel chống lại Iran đã dẫn đến sự suy giảm đáng kể lượng dầu vận chuyển qua eo biển Hormuz, nơi trước đây chiếm khoảng 20% lượng dầu mỏ của thế giới trước khi xung đột xảy ra.
Những bình luận này là một sự thừa nhận đáng chú ý từ ông Trump về cuộc xung đột trong bối cảnh chính quyền Cộng hòa của ông đang phải đối mặt với áp lực ngày càng tăng để giải quyết giá xăng dầu cao khi cuộc chiến ở Iran kéo dài mà chưa có hồi kết.
Tuần trước, ông Trump đã hạ thấp tầm quan trọng của cuộc xung đột, gọi đó là “chuyện nhỏ” ngay cả khi các đảng viên Cộng hòa bày tỏ lo ngại rằng cuộc chiến sẽ ảnh hưởng lớn đến cử tri khi họ phải đối mặt với giá xăng dầu cao và lạm phát gia tăng.
Mỹ đã sử dụng đến nguồn dự trữ dầu mỏ chiến lược của mình, vốn đã giảm xuống dưới 300 triệu thùng vào đầu tháng 8, giảm hơn 100 triệu thùng so với đầu năm 2026.
Dự đoán của Trump rằng chiến tranh sẽ không kết thúc cho đến sau ngày 3 tháng 11 được đưa ra sau khi Phó Tổng thống JD Vance tuần trước đã tránh dự đoán rằng cuộc xung đột sẽ kết thúc trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, trong đó đảng Cộng hòa đang cố gắng giữ vững thế đa số mong manh của họ tại Quốc hội.
Vance nói với các phóng viên rằng ông không muốn đặt ra “thời hạn giả tạo” cho việc kết thúc chiến tranh.
“Nhưng khi bạn hỏi, ‘Khi nào điều này sẽ kết thúc?’ Bạn đang hỏi tôi một câu hỏi giống như, ‘Khi nào người Iran sẽ ngừng bắn vào tàu?'” Vance nói. “Tôi nghĩ thực tế là, tôi không biết câu trả lời cho câu hỏi đó. Bạn phải hỏi người Iran.”
Iran sẵn sàng cho một cuộc chiến khốc liệt hơn và sẽ không nhượng bộ, quan chức cho biết.
Lực lượng Mỹ tấn công các tàu chở dầu liên kết với Iran khi giá dầu gần 100 đô la một thùng.
Mỹ cho biết các tàu chở dầu của Iran bị ‘phá hủy’ sau các cuộc tấn công tên lửa vào tàu chiến Mỹ.
Giá dầu thô chuẩn của Mỹ hôm thứ Tư đã tăng 2,4%, đẩy giá lên 95,25 đôla một thùng, và giá xăng của Mỹ đã tăng mạnh qua đêm.
Giá trung bình cho một gallon xăng thường đã tăng 7 cent qua đêm lên 4,22 đôla, hiện cao hơn hơn một đô la so với cùng kỳ năm ngoái, theo AAA.
Giá dầu diesel, có thể tác động lớn đến người tiêu dùng vì nó được sử dụng trong vận chuyển và sản xuất, đã đạt mức cao nhất mọi thời đại vào thứ Sáu tuần trước và tiếp tục tăng kể từ đó. Giá trung bình mỗi gallon đã tăng lên 5,94 đôla chỉ sau một đêm, tăng 9 cent so với thứ Sáu.
Giá nhiên liệu máy bay đã trở nên quá cao đến nỗi các hãng hàng không của Mỹ và quốc tế đã cắt giảm các chuyến bay đồng thời tăng giá vé và phí.
Thị trường đã phản ứng sau khi quân đội Mỹ báo cáo đã tấn công 5 tàu chở dầu của Iran để đáp trả các cuộc tấn công tên lửa nhằm vào một tàu chiến của Hải quân và sau các cuộc tấn công của nhóm phiến quân Houthi được Iran hậu thuẫn gây ra hỏa hoạn tại các cơ sở dầu mỏ ở Ả Rập Xê Út.
Iran tấn công tàu thuyền, mở rộng vùng cấm đi lại bên ngoài eo biển Hormuz
Vòng giao tranh mới nhất bùng phát sau khi lực lượng Mỹ phá hủy 5 tàu chở dầu của Iran hôm thứ Ba 08/9.
Iran cho biết họ đã tấn công hơn chục tàu thuyền cố gắng đi qua eo biển Hormuz hôm thứ Tư hôm nay, đồng thời tuyên bố mở rộng vùng cấm đi lại bên ngoài tuyến đường thủy chiến lược mà họ đã phong tỏa trong nhiều tháng.
Các cuộc tấn công mới và giao tranh với Hoa Kỳ đã đẩy giá dầu lên trên 100 đô la một thùng một lần nữa khi Tehran phong tỏa eo biển và Washington gây sức ép phong tỏa ngược lại các cảng của Iran.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran hôm thứ Tư cho biết họ đã tấn công hai tàu của Mỹ, tám tàu chở dầu và 10 “tàu không tuân thủ” đang cố gắng đi qua tuyến đường quan trọng cho hoạt động buôn bán dầu khí, truyền thông nhà nước Iran đưa tin.
Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) cho biết “một số” tàu ở Vịnh Oman và Vịnh Ba Tư đã “bị bắn phá như một phần của hoạt động quân sự đang diễn ra trong khu vực”.
Vịnh Oman nằm ở phía Ấn Độ Dương của eo biển Hormuz hẹp, một tuyến đường vận chuyển năng lượng quan trọng thường vận chuyển khoảng một phần năm lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới.
Lực lượng Vệ binh Iran cũng lần đầu tiên bổ sung một phần Vịnh Oman và Biển Ả Rập vào “vùng cấm” mới hôm thứ Tư, cho biết tọa độ chính xác sẽ được công bố sau.
“Nếu một tàu đi vào khu vực đó mà không có sự phối hợp, nó sẽ phải chịu các lệnh trừng phạt của chúng tôi,” người phát ngôn của Lực lượng Vệ binh, Hossein Mohebi, nói với truyền hình nhà nước.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran cũng cho biết họ đã tấn công một căn cứ quân sự của Mỹ ở Jordan để đáp trả việc lực lượng Mỹ phá hủy 5 tàu chở dầu của Iran một ngày trước đó.
Quân đội Jordan đã bắn hạ 18 tên lửa bắn vào vương quốc này, họ cho biết.
Bộ Ngoại giao Iran lên án vụ tấn công vào các tàu chở dầu của nước này là “một mối đe dọa công khai đối với hòa bình và an ninh khu vực và quốc tế”, nói rằng các cuộc tấn công “làm gia tăng nguy cơ căng thẳng trong khu vực”.
Iran tấn công tàu thuyền, căn cứ của Mỹ ở Jordan sau khi tàu chở dầu bị đánh chìm
Iran sẵn sàng cho một cuộc chiến khốc liệt hơn và sẽ không nhượng bộ, một quan chức Iran cho biết.
Họ cho biết việc nhắm mục tiêu vào các cơ sở quân sự của Mỹ trong khu vực là “tự vệ”.
Về phần mình, quân đội Mỹ cho biết họ đang đáp trả cuộc tấn công của Iran nhắm vào một tàu chiến Mỹ, đây là vụ việc thứ hai tương tự trong vòng chưa đầy một tuần.
Liên Hợp Quốc cho biết quyền tự do hàng hải ở eo biển Hormuz phải được “khôi phục hoàn toàn” và kêu gọi kiềm chế.
“Tổng thư ký vô cùng quan ngại trước những báo cáo về việc leo thang căng thẳng hơn nữa ở và xung quanh eo biển Hormuz trong những ngày qua,” người phát ngôn của Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres, Stephane Dujarric, cho biết trong một cuộc họp báo.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran, cánh tay tư tưởng của quân đội, cho biết chiến tranh có thể chấm dứt nếu Washington đáp ứng các điều kiện của họ, bao gồm các yêu cầu về cuộc chiến ở Lebanon và Yemen.
“Họ phải… kiềm chế không đưa ra những lời đe dọa mới, rút quân đội của chế độ Israel khỏi Lebanon, chấm dứt phong tỏa Yemen, giải phóng 24 tỷ đô la tài sản bị đóng băng của Iran và kiềm chế không can thiệp vào khả năng hạt nhân và tên lửa của nước này,” Mohebi nói, theo hãng tin Fars.
Nhưng trong khi Washington đang cố gắng bóp nghẹt nền kinh tế của Iran, Hội đồng Thống đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) hôm thứ Tư đã bỏ phiếu chuyển vụ việc Iran lên Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc về việc “không tuân thủ” thỏa thuận hạt nhân, một động thái ngoại giao gây thêm áp lực lên nước cộng hòa Hồi giáo.
Nghị quyết mà AFP thu được đã được thông qua với 23 phiếu thuận, 3 phiếu chống và 8 phiếu trắng. Nga, Trung Quốc và Niger đã bỏ phiếu chống lại nghị quyết này.
Đại diện của Iran tại cơ quan giám sát hạt nhân của Liên hợp quốc cho biết nghị quyết được thông qua dưới áp lực của Mỹ, nói rằng nó “không có cơ sở và sẽ không mang lại bất kỳ kết quả nào”.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cũng nhắc lại tuyên bố của mình hôm thứ Tư rằng nước cộng hòa Hồi giáo Iran đang trên bờ vực sụp đổ.
“Nhiệm vụ chính là lật đổ chế độ khủng bố ở Iran. Chúng ta đang rất gần với điều đó,” ông nói trong chuyến thăm các binh sĩ ở miền nam Syria, nơi Israel chiếm đóng cái mà họ gọi là “vùng an ninh”.
Vòng xung đột mới nhất giữa Mỹ và Iran bùng phát sau khi lực lượng Mỹ phá hủy 5 tàu chở dầu của Iran hôm thứ Ba, với việc quân đội Mỹ tuyên bố đã “chỉ đạo thủy thủ đoàn bỏ tàu” trước khi tấn công các tàu này.
“Iran tiếp tục cố gắng tấn công các tàu hải quân Mỹ, và mỗi lần họ làm vậy hoặc cố gắng làm vậy, họ sẽ mất các tàu chở dầu, và tôi nghĩ các bạn sẽ thấy điều đó một lần nữa hôm nay,” Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio nói với các phóng viên hôm thứ Ba trong chuyến thăm Colombia.
Iran đã tuyên bố kiểm soát eo biển Hormuz kể từ khi Mỹ và Iran giao chiến đến nay qua tháng thứ Bảy.
Tổng thống Donald Trump nói rằng chiến tranh sẽ kết thúc và giá xăng sẽ giảm sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
“Tôi nghĩ chiến tranh sẽ kết thúc ngay sau cuộc bầu cử. Tôi nghĩ chiến tranh sẽ kết thúc ngay sau cuộc bầu cử vì họ không thể cầm cự được lâu hơn nữa,” ông nói với các phóng viên hôm thứ Tư 09/9.
Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi hôm thứ Tư đã lên án nghị quyết của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế về chương trình hạt nhân của nước này, nói rằng nghị quyết dựa trên “sự bịa đặt” và sẽ không đạt được mục tiêu mà các bên ký kết mong muốn.
“Họ tấn công các cơ sở hạt nhân của Iran dưới sự giám sát chặt chẽ, làm gián đoạn quy trình kiểm chứng thông thường, và sau đó sử dụng chính sự gián đoạn đó làm cái cớ để ban hành nghị quyết tại Hội đồng Thống đốc,” Gharibabadi viết trong một bài đăng trên X.
Theo hãng tin AP, IAEA đã báo cáo Iran lên Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc vì không hợp tác trong cuộc điều tra kéo dài về dấu vết uranium được các thanh tra viên phát hiện tại nhiều địa điểm không được khai báo ở Iran.
Nghị quyết này do Mỹ, Anh, Pháp và Đức đề xuất, theo AP.
Trung tâm Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) cho biết họ đã nhận được báo cáo về một tàu chở dầu bị tấn công ở phía bắc Vịnh Ba Tư vào sáng thứ Tư.
Thông báo của UKMTO cho biết tàu chở dầu bị trúng một “vật thể lạ” ở phía đông nam Al-Faw, Iraq. “Thủy thủ đoàn được báo cáo là an toàn và hiện chưa có tác động môi trường nào được báo cáo,” UKMTO cho biết thêm.
Cũng trong ngày thứ Tư, UKMTO (Tổ chức Đo đạc và Vận chuyển Hàng hải Vương quốc Anh) đã đưa ra một báo cáo khác về một tàu được phát hiện nghiêng ngoài khơi cảng Rashid ở Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, “có thể cho thấy nước tràn vào sau một cuộc tấn công bằng vật thể lạ.”
Iran hôm thứ Tư đã lên án các cuộc tấn công mới nhất của Mỹ nhằm vào các tàu chở dầu của Iran và cho biết các cuộc tấn công tiếp theo của họ vào các mục tiêu của Mỹ trong khu vực là để tự vệ.
“Các hành động gây hấn của Hoa Kỳ chống lại các tàu thương mại của Iran không chỉ đại diện cho sự leo thang căng thẳng nguy hiểm trong khu vực mà còn là mối đe dọa trực tiếp đối với hòa bình và an ninh khu vực và quốc tế,” Bộ Ngoại giao Iran cho biết trong một tuyên bố.
Bộ này cho biết các “cuộc tấn công tự vệ” tiếp theo của họ nhắm vào “các căn cứ và cơ sở quân sự của Mỹ ở Jordan tiếp tục hỗ trợ các hành động gây hấn quân sự của Mỹ chống lại Iran, cũng như một số tàu gây hấn của Mỹ.”
Lực lượng Iran, tuyên bố cho biết thêm, “sẽ không ngần ngại thực hiện quyền tự vệ vốn có của mình và sẽ đáp trả một cách dứt khoát và thích đáng đối với bất kỳ hành động gây hấn quân sự nào của kẻ thù.”
Bộ Chỉ huy Trung ương Hoa Kỳ (CENTCOM) hôm thứ Tư đã bác bỏ thông tin lực lượng Iran tấn công hai tàu khu trục của Hải quân Hoa Kỳ đang hoạt động ở Trung Đông, sau khi các phương tiện truyền thông thân nhà nước Iran đăng tải các tuyên bố về một cuộc tấn công thành công của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC).
CENTCOM cho biết trong một bài đăng gửi tới X rằng tuyên bố của IRGC về một cuộc tấn công thành công “hoàn toàn SAI sự thật”.
“Không có tàu chiến nào của Hải quân Hoa Kỳ bị tấn công; tất cả các cuộc tấn công của IRGC đều thất bại. Trong khi đó, lực lượng Hoa Kỳ đã phá hủy thành công 10 tàu chở dầu của Iran chỉ trong tuần qua. Những tàu này là một phần của mạng lưới ngầm trị giá hàng tỷ đô la tài trợ cho IRGC, và Iran không thể bảo vệ chúng.”
Giá dầu thô Brent, một chuẩn mực cho giao dịch toàn cầu, đã tăng khoảng 2,7%, giao dịch ở mức khoảng 100,57 đô la một thùng đối với các hợp đồng có ngày đáo hạn vào tháng 11.
Giá dầu của Mỹ giao dịch ở mức khoảng 95 đô la một thùng, tăng khoảng 2%.
Giá dầu toàn cầu đã tăng trong suốt tuần qua trong bối cảnh căng thẳng leo thang giữa Mỹ và Iran tập trung vào eo biển Hormuz, cộng thêm sự leo thang giao tranh giữa phiến quân Houthi do Iran hậu thuẫn và lực lượng chính phủ do Ả Rập Xê Út hậu thuẫn ở Yemen.
Một quan chức Mỹ cho biết cuộc tấn công tên lửa do Iran thực hiện nhằm vào Jordan là “không hiệu quả”.
Để đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ nhằm vào các tàu chở dầu của Iran, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) tuyên bố đã bắn vào các mục tiêu liên quan đến Mỹ ở Jordan.
Các mục tiêu bao gồm một nhà chứa máy bay chiến đấu tại căn cứ Al-Azraq, theo tuyên bố của IRGC.
Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ (CENTCOM) cho biết lực lượng của họ đã phá hủy 5 tàu chở dầu của IRGC vào thứ Ba để đáp trả việc nhắm mục tiêu vào một tàu chiến của Hải quân Mỹ.
Bốn trong số các tàu chở dầu đang ở Vịnh Oman, trong khi một tàu ở gần đảo Kharg, CENTCOM cho biết.
“Lực lượng Mỹ đã chỉ đạo thủy thủ đoàn bỏ tàu trước khi các tàu bị trúng đạn và không thể hoạt động được”, CENTCOM cho biết.
Tàu chiến của Hải quân Mỹ bị nhắm mục tiêu đã tránh được các cuộc tấn công tên lửa của Iran và không có binh sĩ Mỹ nào bị thương, theo CENTCOM.
Một quan chức Mỹ xác nhận với ABC News rằng lực lượng Mỹ “đã tấn công nhiều tàu chở dầu của Iran có liên hệ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) để đáp trả các vụ tấn công tên lửa nhằm vào một tàu chiến của Hải quân Mỹ”.
Bài học mà cuộc chiến Iran mang lại cho Mỹ về ưu thế trên không
Cuộc chiến Iran cung cấp một ví dụ thực tế về ý nghĩa thực sự của ưu thế trên không trong các cuộc xung đột hiện đại.
Kể từ khi bắt đầu Chiến dịch Epic Fury, máy bay không người lái và tên lửa của Iran đã tấn công một danh sách đáng kinh ngạc các mục tiêu của Mỹ, bao gồm radar phòng thủ tên lửa, trung tâm hậu cần, đường băng, máy bay cảnh báo sớm, cơ sở hạ tầng chỉ huy và liên lạc, và máy bay tiếp nhiên liệu trên không. Iran cũng đã bắn hạ 45 máy bay không người lái MQ-9, một máy bay chiến đấu F-15E và một máy bay tấn công A-10, và đe dọa các tàu thương mại ở eo biển Hormuz trong nhiều tháng.
Điều này làm sao có thể? Mỹ và Israel đã phá hủy phần lớn lực lượng không quân thông thường và hệ thống phòng thủ tên lửa cao cấp của Iran trong năm trước và trong những ngày đầu tiên của cuộc chiến. Và nếu một cuộc chiến với Iran trông như thế này, thì một cuộc chiến với Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc, lực lượng được trang bị tốt hơn nhiều, sẽ ra sao?
Hóa ra, “ưu thế trên không” phức tạp hơn bạn nghĩ. Nhiều người Mỹ lớn lên trong thời kỳ Mỹ thống trị bầu trời Iraq và Afghanistan có thể nghĩ ưu thế trên không như một tấm chăn khổng lồ ngăn cản kẻ thù làm bất cứ điều gì trên bầu trời.
Nhưng Không quân định nghĩa ưu thế trên không là “mức độ kiểm soát không phận của một lực lượng cho phép tiến hành các hoạt động của lực lượng đó tại một thời điểm và địa điểm nhất định mà không bị cản trở quá mức từ các mối đe dọa trên không và tên lửa.”
Nói cách khác, kẻ thù có thể phản công bằng máy bay và tên lửa, nhưng nếu bạn có thể hoàn thành nhiệm vụ của mình, thì bạn đã đạt được một mức độ ưu thế trên không nhất định.
Ngay cả trong Chiến dịch Bão Sa mạc, được nhiều chuyên gia coi là đỉnh cao của sức mạnh không quân Mỹ, máy bay Mỹ vẫn phải đối mặt với rủi ro thực sự ở độ cao dưới 12.000 feet. Theo Văn phòng Trách nhiệm Giải trình Chính phủ, hai phần ba số máy bay của Không quân Mỹ bị bắn rơi trong cuộc chiến đó đã bị bắn rơi ở độ cao dưới mức đó, nơi pháo phòng không của Iraq vẫn có thể bắn tới và tên lửa đất đối không dẫn đường bằng hồng ngoại có thể khóa mục tiêu mà không có tín hiệu ồn ào phát ra từ các mối đe dọa radar cao cấp hơn.
Dù có sự khác biệt nhỏ, thuật ngữ “ưu thế trên không” không xuất hiện trong Ấn phẩm Học thuyết Không quân số 1, trong đó nêu rõ các vai trò và trách nhiệm cốt lõi của lực lượng này. Thay vào đó, tài liệu tập trung vào sức mạnh không quân, được định nghĩa là “khả năng triển khai sức mạnh quân sự thông qua kiểm soát và khai thác trong, từ và thông qua không trung”. Ưu thế trên không là lý tưởng, nhưng đó không phải là cách duy nhất để có sức mạnh không quân.
Tuy nhiên, việc triển khai sức mạnh không quân hiện nay khó khăn hơn, bởi vì công nghệ hiện đại đã khiến không phận tầm thấp trở nên nguy hiểm hơn nhiều. Sự phổ biến của các loại tên lửa tương đối rẻ, máy bay không người lái tấn công một chiều, hình ảnh vệ tinh thương mại và thông tin tình báo nguồn mở đồng nghĩa với việc dễ dàng hơn nhiều để tấn công vào “ổ”, tức là cơ sở hạ tầng hỗ trợ giúp cho sức mạnh không quân của Mỹ hoạt động.
Bằng cách nhắm mục tiêu vào các vị trí của Hoa Kỳ trong Chiến dịch Epic Fury, Iran đã gây khó khăn hơn cho máy bay Hoa Kỳ trong việc bảo vệ các tàu thuyền ở eo biển Hormuz, được cho là khu vực chiến trường quan trọng nhất của cuộc xung đột.
Chuyên gia về sức mạnh không quân Kelly Grieco, nghiên cứu viên cao cấp tại Trung tâm Stimson, cho biết chiến lược của Iran là “ngăn chặn không phận”. Mục tiêu không phải là giành ưu thế trên không mà là ngăn chặn Mỹ đạt được điều đó. Việc ngăn chặn không phận làm tăng chi phí di chuyển của đối phương qua không phận, khiến mục tiêu của họ – bảo vệ eo biển Hormuz – vẫn nằm ngoài tầm với.
Quân đội Mỹ cũng không tự làm cho tình hình dễ dàng hơn. Mark Cancian, cố vấn cao cấp tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế, lưu ý rằng các máy bay mà Iran tấn công trên mặt đất gần như là mục tiêu hoàn hảo: đậu lộ thiên, cánh chạm cánh, ở cùng những vị trí đậu mà chúng đã sử dụng trong nhiều thập kỷ xung đột trên khắp Trung Đông.
Điều này sẽ rất tồi tệ trong một cuộc chiến với Trung Quốc. Trong các cuộc tập trận mô phỏng xung đột Đài Loan, Cancian nhận thấy rằng 90% tổn thất máy bay của Mỹ xảy ra trên mặt đất. Ông tin rằng Không quân cần củng cố các căn cứ của mình trên khắp Thái Bình Dương bằng các hầm trú ẩn máy bay kiên cố và khả năng sửa chữa nhanh chóng các đường băng bị hư hại.
Có nhiều giải pháp khác, nếu kết hợp lại, có thể giúp Hoa Kỳ chuẩn bị tốt hơn cho hướng đi của chiến tranh trên không. Để phòng thủ trước các mối đe dọa từ máy bay không người lái giá rẻ, với số lượng lớn, Mỹ đang phát triển tên lửa dẫn đường bằng laser, thiết bị gây nhiễu tín hiệu, sóng vi ba công suất cao, đạn pháo kích nổ bằng ngòi nổ cận kề và máy bay đánh chặn không người lái, những thứ có thể được sản xuất và phân phối với chi phí phải chăng hơn so với các tên lửa tầm cao như Patriot và THAAD.
Nhưng Grieco cho rằng cuối cùng Mỹ cần một lực lượng có thể chiến đấu mà không cần đường băng hoặc các nền tảng đắt tiền, không thể thay thế. Bà và các đồng nghiệp tại Trung tâm Stimson kêu gọi thành lập một “lực lượng không quân nội địa”, có thể hoạt động trong tầm bắn của tên lửa địch và đạt được khả năng ngăn chặn trên không tương tự như Iran đã làm được với Mỹ đối với các đối thủ trong tương lai.
“Lực lượng không quân nội địa” sẽ không thay thế các nền tảng cao cấp, phụ thuộc vào đường băng, vốn chiếm phần lớn hạm đội không quân của Mỹ hiện nay. Nhưng nó sẽ đòi hỏi sự đánh đổi, một tầm nhìn rõ ràng về các mục tiêu an ninh của Mỹ và cam kết đạt được chúng.
Tehran nói Trung Đông ‘trên bờ vực Thế chiến thứ ba’ sau khi hai bên tấn công lẫn nhau
Những lời lẽ của Iran được đưa ra trong bối cảnh các lệnh trừng phạt của Mỹ đang trừng phạt nền kinh tế đang suy yếu của nước này.
Quân đội Mỹ phá hủy 5 tàu chở dầu của Iran sau các cuộc tấn công vào tàu chiến của Hải quân.
Sự ủng hộ của bạn giúp chúng tôi kể câu chuyện
Một nghị sĩ Tehran đã cảnh báo rằng họ “thực tế đang trên bờ vực của Thế chiến III” khi căng thẳng leo thang với Mỹ, theo các báo cáo.
Kamran Ghazanfari, một đại diện của Tehran trong quốc hội, cảnh báo rằng việc mở rộng chiến tranh với Nga và Ukraine, cũng như căng thẳng gia tăng giữa các cường quốc thế giới, là cơ sở cho sự hình thành một cuộc xung đột lan rộng, theo Iran International.
Quân đội Mỹ đã phá hủy 5 tàu chở dầu của Iran – 4 chiếc ở Vịnh Oman và 1 chiếc gần đảo Kharg – để trả đũa việc Iran liên tục tấn công bằng tên lửa vào một tàu chiến của hải quân Mỹ.
Trong khi đó, phiến quân Houthi do Iran hậu thuẫn đã tấn công một số thành phố ở Ả Rập Xê Út, làm bị thương ít nhất 73 người và làm gián đoạn hoạt động tại các cơ sở năng lượng, liên minh do Ả Rập Xê Út dẫn đầu cho biết hôm thứ Ba, một dấu hiệu nữa cho thấy xung đột đang lan rộng khi các nỗ lực ngoại giao bế tắc. Liên minh tuyên bố sẽ có phản ứng mạnh mẽ đối với các cuộc tấn công này.
HẠNH DƯƠNG
Tổng hợp
