Tuesday, December 6, 2022
spot_img

Biển Đông có ưu tiên hay không với chính quyền của TT Trump?

YAHOO NEWS –  Chính quyền TT Trump đã tập trung ở những nơi khác trong thời điểm hiện tại, Trung Quốc đang âm thầm thúc đẩy chương trình nghị sự của mình tại vùng Biển Đông, một trong những chiến lược hàng hải quan trọng nhất thế giới.  Xây dựng thêm các cơ sở quân sự trên các hòn đảo nhân tạo để áp đảo các chống đối và mở rộng nhanh chóng sự hiện diện của họ trên biển với chi phí của các nước láng giềng nhỏ hơn của TQ.

Tại Đại hội Đảng Cộng sản Trung Quốc hồi tháng trước, Chủ tịch Tập Cận Bình đã trích dẫn việc xây dựng đảo nhân tạo ở Biển Đông là một trong những thành tựu hàng đầu của ông cho đến nay, và giới thiệu “việc thành công các quyền về hàng hải”. Các quyền đó trái với luật pháp quốc tế: ông Tập hiện đang bảo đảm các nước láng giềng đang lo lắng rằng Trung Quốc sẽ cung cấp “lối đi an toàn” thông qua các vùng biển đến các nước khác trong khu vực.

“Biển Đông đã trở thành nạn nhân của một sự kết hợp sự tập trung thâu hẹp của TT Trump vào Bình Nhưỡng và quá trình hoạch định chính sách hỗn loạn và chậm chạp của chính quyền”, ông Ely Ratner của Hội đồng Bang giao Đối ngoại, người từng là cố vấn cho cựu Phó Tổng thống Joe Biden tuyên bố.

Những tiến bộ gần đây của Trung Quốc trên Biển Đông không phải là việc tạo ra các đảo san hô nhân tạo trong một đêm nhưng đó một dự án kỹ thuật khổng lồ được gọi là “bức tường vĩ đại bằng cát” bởi một Đô Đốc hàng đầu của Mỹ. Đó là một trong những lý do khiến các bàn luận tranh cải được đưa vào sự đình chỉ tạm thời trong chuyến công du lớn của TT Trump.

Evan Medeiros, thuộc Hợp đoàn Eurasia, người đã giám sát chiến lược Châu Á của Tòa Bạch Ốc dưới thời cựu TT Obama, cho biết: “Vì không có khủng hoảng ngay lập tức (ở Biển Đông), họ không coi đây là một ưu tiên lớn trong chuyến đi.

Tuy nhiên, các chuyên gia nói rằng những chuyển động êm đềm – bao gồm việc mở rộng các căn cứ quân sự, xây dựng hệ thống radar và thiết bị cảm ứng, các hầm trú ẩn cho hỏa tiễn đạn đạo, và các kho hậu cần rộng rãi cho nhiên liệu, nước và đạn dược – đang đe dọa TQ biến sự siết chặt tiềm ẩn của Trung Quốc lên khu vực thành hiện thực.

Nhiều hoạt động đã tập trung vào ba rạng san hô chuyển đổi thành hòn đảo nhân tạo thông qua sự nạo vét quy mô lớn: Đá Chữ Thập, Đá Vành Khăn, và Su Bi thuộc quần đảo Trường Sa, cách đảo Hải Nam khoảng 650 dặm ở miền nam Trung Quốc. Hình ảnh vệ tinh vào tháng Sáu cho thấy một mái vòm lớn đã được dựng lên trên Fiery Cross với một chiếc khác đang được xây dựng, ngoài ra còn một hệ thống truyền thông hoặc radar đáng kể. Tại đảo Đá Vành Khăn (Mischief Reef), công nhân đã lắp đặt thêm hai vòm nữa.

Với các phi đạo, ụ nằm (hangar) cho máy bay xung kích, và các thiết bị liên lạc tại các hòn đảo nhân tạo, Trung Quốc có thể vận chuyểnmáy bay và hỏa tiễn quân sự bất cứ khi nào họ muốn, cũng  cố sự kìm kẹp của họ trên khu vực và coi thường luật hàng hải quốc tế. Theo các viên chức Ngũ Giác Đài và các nhà phân tích quốc phòng, ba căn cứ mới được xây dựng ở Trường Sa, kết hợp với một đảo khác trên đảo Woody, sẽ cho phép các máy bay chiến đấu Trung Quốc bay qua gần như toàn bộ Biển Đông. Đó có thể là tiền thân của một “khu vực nhận dạng phòng không” tương tự như Trung Quốc đã làm tại Biển Hoa Đông vào năm 2013.

Photo Credit: AP

Và các căn cứ mới đã giúp Trung Quốc tiếp cận biển rộng hơn. Bắc Kinh đã chuyển vận thêm nhiều tàu hải quân, tàu Cảnh  sát hàng hải và một đội tàu đánh cá hoạt động như một lực lượng dân quân hàng hải gần như suốt cả ngày tới Biển Đông. Các tàu hải quân TQ bây giờ có thể cập bến gần đó để tiếp nhiên liệu và tái tiếp tế, thay vì đi về các căn cứ tại đất mẹ, kéo dài thời gian của họ và khả năng thi hành quyền lực sức mạnh của Trung Quốc trong khu vực. Điều đó đang thay đổi sự cân bằng quyền lực khi các tàu đánh cá và tàu bảo vệ bờ biển từ các quốc gia đòi hỏi chủ quyền khác như Việt Nam và Philippine đang cố tránh khỏi các tính năng gây tranh cãi.

Mùa hè này, ví dụ, Việt Nam hy vọng khoan khí đốt thiên nhiên ngoài khơi bờ biển của mình. Tuy nhiên, Trung Quốc đã triệu tập đại sứ Việt Nam và đe dọa hành động quân sự nếu Hà Nội tiếp tục phát triển trong vùng đặc quyền kinh tế riêng của mình. Nhận thấy sự ủng hộ ít ỏi từ Washington, Việt Nam lặng lẽ lùi bước và ngừng việc khoan.

Gregory Poling thuộc Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế cho biết: “Các con số cho biết  đang bắt đầu thúc đẩy người Philippines, người Việt Nam và người Malaysia ra ngoài.

Hơn chín tháng trôi qua trong chính quyền TT Trump, tương phản với chính sách của Mỹ dưới thời cựu TT Barack Obama đối với Biển Đông là rõ ràng. Chính quyền của ông Obama đã tập trung vào ngoại giao và cố gắng tìm kiếm luật pháp quốc tế liên quan đến vấn đề hàng hải gây tranh cãi, mặc dù TQ  thường tránh xa các tàu hải quân Hoa Kỳ đang di hành tuần tra xuyên qua vùng biển để gửi tín hiệu khó khăn đến Bắc Kinh.

Chính quyền của TT Trump gần như đi ngược lại: Các chuyến hải hành của Hải quân để khẳng định quyền tự do hàng hải đã trở nên phổ biến, tuy nhiên ít có dấu hiệu cho thấy sự tập trung của chính sách Hoa Kỳ, một chính sách để thúc đẩy ngoại giao chống lại sự lấn chiếm của Trung Quốc hoặc khuyến khích các đồng minh của Hoa Kỳ và các nước cộng tác bị đe doạ bởi những tiến bộ của Bắc Kinh, các cựu viên chức, các chuyên gia và các nhà ngoại giao nước ngoài nhận xét như vậy.

“Không có chính sách Biển Đông, TT Trump bảo đảm rằng tất cả những sáng kiến khởi đầu đều do ở Bắc Kinh”, Mira Rapp-Hooper, một thành viên cao cấp tại Trung tâm Paul Tsai Trung Quốc của Đại học Yale, nói.

Cựu viên chức Mỹ và phụ tá của Quốc hội cho biết chính quyền của ông Trump dường như đang rút ra những sức mạnh quân sự  ở  vùng Biển Đông, cũng như các vấn đề thương mại, với hy vọng bảo đảm sự hợp tác của Bắc Kinh cắt đứt việc tiếp cận nhiên liệu và tiền mặt của Bắc Hàn để tài trợ cho chương trình vũ khí hạt nhân . Cho đến nay, Trung Quốc đã ngừng hoạt động quyết liệt để bóp chẹt chế độ Bình Nhưỡng – và các viên chức Trung Quốc  cũng đã mâu thuẫn với tuyên bố của TT Trump rằng hai nước đã tìm ra nền tảng chung.

Vào cuối chuyến đi Châu Á của mình, ông Trump đã đề nghị làm “trung gian” giữa Việt Nam và Trung Quốc, nhưng điều đó khiến các viên chức ở Hà Nội sợ hãi rằng họ có thể là một con cờ  trong bàn cờ lớn của Hoa Kỳ-Trung Quốc tập trung vào Bắc Hàn.

Tòa Bạch Ốc đã không trả lời sự yêu cầu bình luận về cách tiếp cận của Mỹ với Biển Đông.

Tuy nhiên, một số cựu viên chức của Tổng thống Obama lạc quan một cách thận trọng cho rằng chính quyền của TT Trump, vì bị kìm hãm bởi một số nhân viên ngắn hạn ở các vị trí chủ chốt, đặc biệt là liên quan đến chính sách ở Châu Á, đang bắt đầu tạo ra một chính sách chặt chẽ hơn đối với khu vực, trong đó chú trọng hơn đến các hoạt động của Biển Đông. Thông cáo chung tại Nhật Bản và Việt Nam đã nhấn mạnh sự hỗ trợ của Hoa Kỳ liên tục về luật pháp và chấm dứt sự cưỡng ép trong các vụ tranh chấp hàng hải.

Ratner, cố vấn cũ của Biden, cho biết ông hy vọng chính quyền ông Trump sẽ đưa ra một lộ trình chủ động hơn khi nó được đưa vào văn phòng Tòa Bạch Ốc.

“Họ dường như cuối cùng đã có được chính sách của họ, và tôi mong muốn họ tập trung nhiều hơn vào Biển Đông trong những tháng tới,” ông nói. “Vì vậy, nó còn quá sớm để tuyên bố Biển Đông sẽ vẫn là một ưu tiên thấp đang tiến hành.”

Ngọc Thạch (Theo Yahoo News)

 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

BÀI VIẾT LIÊN QUAN
- Advertisment -

MỚI CẬP NHẬT

Recent Comments