Monday, February 6, 2023
spot_img

Luật sư phải tố giác thân chủ bị phản ứng mạnh mẽ ở Viêt Nam

Vietnam – Chiều ngày 20/06/2017, Quốc hội Cộng sản Việt Nam (CSVN) biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật hình sự 2015 (BLHS 2015) trong đó có Khoản 3 Điều 19 quy định người bào chữa, tức là luật sư phải tố giác thân chủ. Ngay sau khi điều khoản này được thông báo và thông qua, dư luận Việt Nam đặc biệt là giới luật sư đã phản ứng quyết liệt bày tỏ sự không tán thành, phản đối vì cho rằng nó đặt người luật sư vào thế phải chọn lựa giữa lương tâm và nghề nghiệp, như trò đánh đố qua lại giữa Pháp luật và Luật sư…

Không bảo vệ được bản thân thì làm sao bảo vệ được thân chủ ?

Với 434 phiếu tán thành trong tổng số 457 phiếu tham gia biểu quyết, tương ứng với tỷ lệ phiếu tán thành là 88,39% và chỉ có 19 phiếu không tán thành tương ứng với tỷ lệ 3,87%, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của BLHS 2015 được thông qua đây rõ là một kết quả khá cao, điều này đồng nghĩa với việc bất luận phản ứng của dư luận nói chung và giới luật sư nói riêng trước đó thì Khoản 3 Điều 19 BLHS 2015 cũng vẫn phải thông qua.

Nội dung Khoản 3 Điều 19 BLHS 2015 là: “Người bào chữa không phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định tại khoản 1 Điều này trong trường hợp không tố giác tội phạm do chính người mà mình bào chữa đã thực hiện hoặc đã tham gia thực hiện mà người bào chữa biết được khi thực hiện nhiệm vụ bào chữa, trừ trường hợp không tố giác các tội xâm phạm an ninh quốc gia hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng khác quy định tại Điều 389 của Bộ luật này”.

Tỷ lệ phiếu tán thành thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ Luật Hình sự 2015 đạt 88,39% (ảnh; báo Dân Trí)

Ngay sau khi Quốc hội CSVN biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của BLHS 2015 trong đó Khoản 3 Điều 19, dư luận nói chung và giới luật sư nói riêng cho rằng như vậy chẳng khác gì đặt tình thế người bào chữa ở đây là các luật sư phải quay lại tố giác thân chủ của mình khi phát hiện thân chủ phạm vào các loại tội phạm đặc biệt nghiêm trọng hoặc xâm phạm an ninh quốc gia, mà ở quyền hạn quy định của luật sư thật khó biết rõ thân chủ của mình có phạm vào các loại tội phạm này hay không? Đây rõ là một sự đánh đố với quá nhiều bất cập nằm trong Khoản 3 Điều 19 BLHS 2015. Làm sao để biết rõ?

Trao đổi với Cali Today, luật sư Phạm Công Út ở An Giang chia sẻ, điểm bất cập đầu tiên nằm trong Khoản 3 Điều 19 BLHS 2015 có thể hiểu đây là một sự đánh đố. Đánh đố ai? Ai đánh đố? Đó là các cơ quan chức năng, luật pháp đánh đố với các Luật sư, tức là người bào chữa. Là người bào chữa cho một người nào đó mà người được bào chữa này tiết lộ những bí mật của họ, những bí mật nằm trong nhóm tội phạm đặc biệt nghiêm trọng và xâm phạm an ninh quốc gia, tương ứng với 02 nhóm mức nguy cơ; thứ nhất là đặc biệt nghiêm trọng và thứ hai là xâm phạm an ninh quốc gia. Tội đặc biệt nghiêm trọng có rất nhiều loại tội phạm đặc biệt nghiêm trọng và tương tự tội xâm phạm an ninh quốc gia cũng có rất nhiều loại tội phạm, 02 nhóm tội phạm này luật sư phải tố giác khi mà bản thân biết hành vi của người được bào chữa đã, đang hoặc sẽ thực hiện vậy là đã triệt tiêu quyền bào chữa của luật sư. Luật sư Út nói:

“Họ đánh đố luật sư, nếu luật sư bào chữa cho những nhóm tội phạm này thì khi biết thân chủ của mình có tội thì phải tố giác như vậy sẽ triệt tiêu đi vấn đề bào chữa. Và những người mang khung hình phạt, bị truy cứu trách nhiệm hình sự đối với những tội phạm đặc biệt nghiêm trọng và xâm phạm an ninh quốc gia thì những luật sư đó có thể bị triệt tiêu vấn đề bào chữa bởi nếu họ biết rõ thân chủ của mình là có hành vi gì.”

Theo luật sư Út, thân chủ có thể khộng trình bày đầy đủ với cơ quan tiến hành tố tụng nhưng sẽ trình bày đầy đủ với luật sư của mình. Khi trình bày đầy đủ với luật sư của mình mà luật sư của mình phải tố giác ngược lại thân chủ như vậy thân chủ sẽ không trình bày với luật sư nữa, tức là họ không cần thuê luật như vậy là sẽ thủ tiêu quyền bào chữa của luật sư. Rõ đây là luật pháp đang đánh đố các Luật sư, đố các anh dám bào chữa đối với những người mang tội đặc biệt nghiêm trọng và xâm phạm an ninh quốc gia.

Luật sư Út chia sẻ thêm, ngược lại luật pháp đánh đố những ai? Đánh đố những người bào chữa chứ không phải là những người bảo vệ quyền lợi ích hợp pháp đối với những vụ án phi hình sự ví dụ như; hành chính, dân sự, hôn nhân và gia đình, tranh chấp tài sản…như vậy nếu không là người bào chữa mà chỉ là người bảo vệ thì cũng không rơi vào trường hợp này.

Ngoài ra trong Khoản 3 Điều 19 BLHS 2015 còn có quy định người bào chữa bào chữa cho một người nào đó mà “biết rõ”, “biết rõ” ở đây không phải nghe nói lại hoặc nghe thuật lại từ thân chủ của mình mà phải nhìn thấy được những chứng cứ. Luật sư Út đưa ra ví dụ có người nào đó nói bản thân sắp sửa đánh bom vào tòa nhà Quốc Hội hoặc cơ quan Nhà nước vì chuyện bất bình, luật sư chỉ mới nghe nói mà chưa biết rõ thì luật sư đánh đố ngược lại chữ “biết rõ” này.

“Đặt trường hợp tôi thì tôi chưa biết rõ, tôi mới nghe nói thôi thì tôi không thể nào tố giác thân chủ của tôi được, chừng nào tôi nhìn thấy hung khí như bom mìn, chất nổ, các dây dẫn hoặc một chương trình chuẩn bị của một tập thể nhiều người nào đó chuẩn bị đánh bom hoặc làm điều gì đó mà phải biết rõ chứ nghe nói không thì không phải là chứng cứ, nếu chỉ nghe nói xong rồi đi tố giác là không đúng mà ngược lại tôi là người vu khống thân chủ của tôi.”- Lời của luật sư Út.

“Khoản 3 Điều 19 BLHS ghi là “biết rõ” nhưng mà luật sư biết rõ là phải có chứng cứ, làm sao mà nói biết rõ được như vậy luật sư sẽ đánh đố lại các cơ quan tiến hành tố tụng, đố mấy anh truy cứu trách nhiệm hình sự đối với tôi.”

Tiếp nữa là vấn đề tội phạm, phải biết rõ người đó đã, đang và sẽ thực hiện tội phạm đặc biệt nghiêm trọng. Thân chủ có phạm tội đặc biệt nghiêm trọng hay không nó phải có một bản án hiệu lực pháp luật chứ còn bây giờ nói nếu thân chủ chuẩn bị giết người, tức là mới chuẩn bị mà nếu mới chuẩn bị phạm tội thì chưa thể kết luận là tội phạm rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng vì mới giai đoạn chuẩn bị, chỉ là lời nói. Để xác định người đó là tội phạm giết người thì phải có một bản án đã tuyên chứ nếu chưa tuyên thì làm sao xác định, mà để có bản án tuyên thì ở Việt Nam phải qua 03 cơ quan tiến hành tố tụng là: điều tra, truy tố và xét xử chứ còn một cá nhân luật sư thì có thể xác định mức tội phạm hoặc không bởi vì luật sư bào chữa cho thân chủ dù sao cũng chỉ là một cá thể, còn cơ quan tiến hành tốt tụng là cả tập thể, 03 tập thể chứ chưa nói đến giai đoạn phúc thẩm, tái thẩm hoặc Giám đốc thẩm thì cá nhân của luật sư liệu có xác định được thân chủ có phạm tội thuộc loại rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng hay không?

“Như tôi nói trên là phải “biết rõ”, đã không “biết rõ” rồi, anh lại là người không có đủ thẩm quyền xác định đây là rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng thì anh không có nghĩa vụ khai báo bởi vì người ta chưa thuộc bản án đã tuyên. Thành ra có những vấn đề còn tranh cãi mà luật sư có vô vàn cách tranh cãi, luật pháp đánh đố luật sư thì ngược luật sư cũng có cách đánh đố lại luật pháp. Như vậy ở đây nói đến những phản ứng của luật sư khi thấy một số phiếu rất lớn thông qua Khoản 3 Điều 19 là luật sư sẽ chịu trách nhiệm hình sự đối với những loại tội phạm đó mà mình biết rõ đó là vấn đề đánh đố nhưng các luật sư chỉ cười và nhạo báng mà thôi. Đố anh bắt được tôi bởi người ta am hiểu pháp luật, mặc dù anh thông qua điều khoản đó”- Luật sư Út nói.

Luật sư Phạm Công Út (ảnh; Facebook Phạm Công Út)

Thực tế quy định tố giác tội phạm trong các BLHS Việt Nam đã có từ khoảng hơn 30 năm nay, tức là kể từ BLHS 1985 đến nay là BLHS 2015 sắp sửa có hiệu lực vào ngày 01/10/2018, hành vi không tố giác tội phạm của người bào chữa được xác định như mọi công dân khác và được điều chỉnh chung trong quy định “người nào”. Tuy nhiên, đối với BLHS 2015, Quốc hội CSVN cho rằng, đang theo hướng thu hẹp một phần phạm vi trách nhiệm hình sự của người bào chữa so với công dân khác trong việc không tố giác tội phạm. Thực tế cho thấy, trong khoảng chừng ấy năm ở Việt Nam chưa hề có luật sư nào bị truy cứu trách nhiệm hình sự đối với tội không tố giác tội phạm là thân chủ của mình theo như lời luật sư Út nói:

“Điều khoản đó có từ xưa nay rồi tức là công dân có trách nhiệm tố giác tội phạm thì luật sư cũng là công dân nhưng luật sư là cái nghề đặc thù khi họ tham gia nhận lời bào chữa cho một ai đó thì họ phải có một lời về đạo đức hành nghề luật sư. Bây giờ đánh đố họ thì họ đánh đối lại. Đố anh bắt được tôi! Bởi luật sư họ có trăm mưu ngàn kế để cãi, người ta không bảo vệ được bản thân thì làm sao bảo vệ được thân chủ? Do đó Khoản 3 Điều 19 BLHS này tôi cho rằng sẽ là Điều luật chế không áp dụng được giống như từ năm 1985 đến nay chưa khởi tố được luật sư nào với tội danh không tố giác tội phạm cả”./.

THIÊN HÀ

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

BÀI VIẾT LIÊN QUAN
- Advertisment -

MỚI CẬP NHẬT

Recent Comments